แกงผักกูด อาหารพื้นบ้านไทย อาหารภาคเหนือ

แกงผักกูด อาหารภาคเหนือ อาหารพื้นบ้าน นับเป็นผักพื้นบ้านที่ชาวเหนือนิยมนำมาปรุงอาหาร ผักกูด ซึ่งเป็นผักชนิดหนึ่งอยู่ในตระกูลเฟิร์น โดยจะชอบอยู่ในที่ชุ่มเย็นริมห้วยในป่า ซึ่งจะขยายพันธุ์โดยการแตกหน่อ ยอดอ่อนสามารถนำมารับประทานได้ ชาวบ้านภาคเหนือนิยมนำมาทำแกงส้มใส่ปลาใส่น้ำมะกรูดลงไป โดยนอกจากยังมาทำเป็นอาหารได้แล้วนั้น มันยังเป็นสมุนไพรอีกด้วย ผักกูดมักจะขึ้นอยู่ตามริมน้ำหรือที่ชุ่มน้ำมากกว่าในป่า และมักจะพบพวกมันมากในช่วงฤดูฝนเพราะมักเป็นช่วงเจริญเติมโตได้ดีที่สุด ส่วนของผักกูดที่นิยมนำมาใช้กันมากที่สุดคือ ส่วนใบ และยอดอ่อน จึงนับเป็นอาหารเหนือ หรือเมนูอาหารเหนือ ยอดฮิตของจังหวัดเชียงใหม่

 

อาหารพื้นบ้าน หมายถึง อาหารที่บริโภคอยู่ในชีวิตประจำวัน และบริโภคในโอกาสพิเศษต่าง ๆ โดยจะอาศัยเครื่องปรุง วัตถุดิบที่นำมาประกอบอาหารจากแหล่งต่าง ๆ ทั้งจากแหล่งธรรมชาติที่แวดล้อมอยู่ ด้วยการเก็บของป่า การล่าสัตว์ การจับสัตว์น้ำ และจากการผลิตขึ้นมาเอง เช่น การเลี้ยงสัตว์, การเพาะปลูก หรือจากการซื้อขายแลกเปลี่ยน โดยมีกรรมวิธีทำเป็นเอกลักษณ์ รวมทั้งรสชาติที่เป็นเฉพาะถิ่นแตกต่างกันไป และเป็นอาหารที่บริโภคในโอกาสต่าง ๆ เช่น ประเพณีการทำบุญขึ้นบ้านใหม่, อาหารในช่วงประเพณีทางศาสนา, งานบวช, งานแต่งงาน และอาหารในช่วงของการเปลี่ยนแปลงของชีวิต หรือยามเจ็บป่วยซึ่งแต่ละท้องถิ่นจะมีการเรียกแตกต่างกันไป

 

อาหารพื้นบ้านไทย นั้นเป็นอาหารที่ได้สมดุลทางโภชนาการ ผสมผสานลงตัวระหว่างชนิดและปริมาณของอาหาร โดยส่วนใหญ่จะมีข้าวเป็นอาหารหลัก อาจจะเป็นข้าวเจ้าหรือข้าวเหนียวแล้วแต่ท้องถิ่น และมักเป็นข้าวซ้อมมือซึ่งอุดมไปด้วยวิตามินที่สำคัญ ส่วนการปรุงอาหารจะเป็นการต้ม แกง ยำ ตำ มีการปรุงที่เรียบง่าย ไม่พิถีพิถัน ใช้เวลาไม่มาก ใช้น้ำมันในการปรุงอาหารน้อย มีการใช้เนื้อสัตว์ไม่มาก แหล่งโปรตีนได้จากปลา, ไก่, ไข่, หมู และสัตว์อื่น ๆ บางชนิดในท้องถิ่น นอกจากนี้เครื่องปรุงล้วนเป็นสมุนไพรที่ได้จากธรรมชาติ และที่สำคัญไม่ว่าจะเป็นอาหารพื้นบ้านนานาชนิดที่หาได้ นำมาปรุงเป็นอาหาร หรือนำมาเป็นเครื่องจิ้มกับอาหารประเภทน้ำพริก หรือหลนต่างๆ ส่วนความพึงพอใจในรสชาติ หรือความอร่อยของอาหารไม่มีกฎเกณฑ์ตายตัว จะเห็นได้ว่า เป็นอาหารพื้นบ้านของไทยจะเป็นอาหารที่มีไขมันต่ำ แต่มีเส้นใยอาหารสูง โดยจะมีคุณค่าทางโภชนาการทั้ง วิตามิน, เกลือแร่ และเอนไซม์กรดไขมัน ซึ่งจะมีความปลอดภัยจากสารเคมี และยังให้สรรพคุณทางสมุนไพรที่วิเศษ โดยหาได้ยากจากอาหารประเภทอื่น ๆ ในขณะเดียวกันยังเป็นการส่งเสริมความสัมพันธ์อันดีต่อของคนในครอบครัวที่ได้มีโอกาสพูดคุยกันระหว่างมื้ออาหาร โดยตลอดจนเป็นการอนุรักษ์ และพัฒนาให้อาหารไทยอยู่คู่บ้านคู่เมืองของคนไทยตลอดไป

 

1. ยอดผักกูดหั่นหยาบ 1 ถ้วย

2. ปลากดุก, ปลานิล, ปลาทู หั่นชิ้น 1 ตัว (เลือกชนิดปลาตามชอบ)

3. น้ำมะกรูด 

4. มะเขือเทศ

 

1. พริกสด 5 เม็ด ปริมานตามใจชอบเผ็ด 

2. ตะไคร้ 1 หัว 

3. กระเทียม 5 กลีบ

4. ปลาร้า 3/4 ช้อนโต๊ะ

 

1.ตั้งน้ำเปล่า 1 ถ้วย รอเดือด ใส่เครื่องแกง รอเดือด 

2.นำปลาดุกลง ห้ามคน จะทำให้คาว รอเดือด  

3.ใส่ผักกูด  มะเขือเทศ รอสุก ปรุงรสด้วยน้ำมะกรูด น้ำปลา ปิดไฟ ใส่น้ำมะกรูดและใบแมงลักลงไปจะเพิ่มความหอมให้แกง 

 

คนโบราณนั้นมีความสามารถในเรื่องการกินผักเพื่อใช้เป็นยารักษาโรค และรักษาได้อย่างลงตัว จนหลาย ๆ คนในสมัยปัจจุบันอาจต้องยอมรับกันเลยทีเดียว โดยสามารถนำเอาผัก ผักกูด ผักพื้นบ้านที่มีสรรพคุณมากมายมาใช้ในการปรุงประกอบอาหาร ได้อาหารสมุนไพรที่มีประโยชน์ต่อร่างกายอย่างมากมาย

 

ผักกูด เป็นผักที่มีธาตุเหล็ก, เบต้าแคโรทีน, ฟอสฟอรัส, วิตามินเอ, วิตามินซี และวิตามินอีค่อนข้างสูง จึงเป็นผักเพื่อสุขภาพที่ให้สารอาหารสำคัญต่อร่างกายค่อนข้างหลากหลาย ดังนั้นจึงควรกินบ่อย ๆ สลับกับผัก ผลไม้ชนิดอื่น เพื่อให้ร่างกายได้รับสารอาหารที่ครบถ้วน

 

 

ตอบ: แกงผักกูดเป็นอาหารพื้นบ้านภาคเหนือที่นำยอดผักกูดมาปรุงเป็นแกงรสเปรี้ยวหอม นิยมใส่ปลา มะเขือเทศ น้ำมะกรูด และเครื่องแกงพื้นบ้าน

 

ตอบ: ผักกูดเป็นผักพื้นบ้านตระกูลเฟิร์น มักขึ้นตามริมน้ำ ลำห้วย หรือพื้นที่ชุ่มเย็น ยอดอ่อนและใบอ่อนสามารถนำมาปรุงอาหารได้

 

ตอบ: นิยมรับประทานในภาคเหนือ โดยเฉพาะชุมชนที่มีผักพื้นบ้านและแหล่งน้ำธรรมชาติ เป็นเมนูที่พบได้ในอาหารพื้นเมืองเชียงใหม่และจังหวัดภาคเหนือหลายพื้นที่

 

ตอบ: มีรสเปรี้ยวหอมจากน้ำมะกรูด กลมกล่อมจากปลาและเครื่องแกง พริกสดช่วยเพิ่มรสเผ็ดอ่อน ๆ ส่วนผักกูดให้เนื้อสัมผัสนุ่มกรอบและสดชื่น

 

ตอบ: สามารถใช้ปลาดุก ปลานิล หรือปลาทูได้ตามความชอบ โดยควรใส่ปลาลงในน้ำแกงขณะเดือดและหลีกเลี่ยงการคนแรง เพื่อช่วยลดกลิ่นคาวและทำให้ชิ้นปลาไม่แตก

 

ตอบ: น้ำมะกรูดช่วยเพิ่มรสเปรี้ยวสดชื่นและกลิ่นหอมเฉพาะตัว ทำให้แกงผักกูดมีรสชาติแบบอาหารพื้นบ้านภาคเหนือที่ชัดเจนขึ้น

 

ตอบ: ผักกูดมีธาตุเหล็ก เบต้าแคโรทีน ฟอสฟอรัส วิตามินเอ วิตามินซี วิตามินอี และเส้นใยอาหารสูง จึงเป็นผักพื้นบ้านที่มีคุณค่าทางโภชนาการและเหมาะกับอาหารเพื่อสุขภาพ

 

ตอบ: ไม่ควรกินผักกูดดิบ ควรนำไปต้ม แกง หรือปรุงให้สุกก่อนรับประทาน เพราะผักกูดมีสารออกซาเลตสูง หากกินดิบหรือกินไม่ถูกวิธีอาจส่งผลเสียต่อร่างกายได้

 

ตอบ: นิยมรับประทานกับข้าวเหนียวหรือข้าวสวยร้อน ๆ รสเปรี้ยวหอมของแกงเข้ากันดีกับข้าว และเหมาะเป็นกับข้าวพื้นบ้านในมื้อครอบครัว

 

ตอบ: แกงผักกูดสะท้อนวิถีชีวิตชาวเหนือที่ใช้ผักพื้นบ้านตามฤดูกาล ปรุงอาหารด้วยสมุนไพร ใช้วัตถุดิบจากธรรมชาติ และรักษาภูมิปัญญาอาหารพื้นบ้านให้สืบต่อไป