วัดหนองหอย (ออนเหนือ)

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 - 17.00 น.

 

วัดหนองหอย (ออนเหนือ) ตั้งอยู่ที่บ้านหนองหอย เลขที่ 82 หมู่ 2 ตำบลออนเหนือ อำเภอแม่ออน จังหวัดเชียงใหม่ เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์มหานิกายที่มีประวัติยาวนานตั้งแต่ พ.ศ. 2364 และยังคงมีบทบาทในชุมชนบ้านหนองหอยมาจนถึงปัจจุบัน จุดสำคัญของวัดประกอบด้วยอุโบสถ พระประธานปางมารวิชัย ศาลาการเปรียญ กุฏิสงฆ์ ศาลาบาตร ศาลาเอนกประสงค์ หอระฆัง โรงครัว และซุ้มประตูวัด ขณะที่พระครูประทีปวรธรรมยังได้รับการระบุเป็นเจ้าอาวาสในข้อมูลกิจกรรมของวัดช่วงหลัง วัดยังมีพระสงฆ์จำพรรษาและมีการจัดกิจกรรมทางพระพุทธศาสนาอย่างต่อเนื่อง รวมทั้งกฐินและกิจกรรมถวายเทียนพรรษาร่วมกับชุมชนออนเหนือ

 

สำหรับผู้ที่กำลังค้นหา วัดหนองหอย แม่ออน หรือวัดเก่าแก่ในพื้นที่อำเภอแม่ออน จุดเด่นของวัดแห่งนี้ไม่ได้อยู่ที่การเป็นแหล่งท่องเที่ยวขนาดใหญ่หรือวัดที่สร้างขึ้นเพื่อรองรับนักท่องเที่ยวโดยเฉพาะ แต่คือความเป็นวัดประจำหมู่บ้านที่ยังรักษาความสัมพันธ์ระหว่างพระพุทธศาสนา ชุมชน และวิถีชีวิตชนบทของเชียงใหม่ไว้อย่างชัดเจน การมาเยือนจึงเหมาะกับผู้ที่ต้องการสัมผัสวัดท้องถิ่นในบรรยากาศสงบ เรียบง่าย และต้องการทำความเข้าใจบทบาทของวัดในชุมชนล้านนานอกพื้นที่ท่องเที่ยวหลักของตัวเมืองเชียงใหม่

 

วัดหนองหอยได้รับอนุญาตให้ตั้งเป็นวัดเมื่อ พ.ศ. 2364 ตรงกับช่วงต้นสมัยรัตนโกสินทร์ เมื่อนับถึง พ.ศ. 2569 วัดมีอายุประมาณ 205 ปี ช่วงเวลาที่ก่อตั้งวัดสะท้อนให้เห็นว่าชุมชนบ้านหนองหอยมีศูนย์กลางทางศาสนามาอย่างต่อเนื่องยาวนานหลายชั่วอายุคน วัดไม่ได้เกิดขึ้นแยกจากหมู่บ้าน แต่ตั้งอยู่ภายในบริบทของบ้านหนองหอย หมู่ 2 ตำบลออนเหนือ ซึ่งเป็นชุมชนหนึ่งในพื้นที่อำเภอแม่ออนทางตะวันออกของจังหวัดเชียงใหม่ การตั้งวัดภายในหมู่บ้านเช่นนี้เป็นลักษณะสำคัญของชุมชนล้านนา โดยวัดทำหน้าที่ควบคู่ไปกับวิถีเกษตร ชีวิตครอบครัว ประเพณี และกิจกรรมสาธารณะของคนในพื้นที่

 

หลักฐานสถานะทางศาสนาที่สำคัญอีกประการหนึ่งคือ วัดหนองหอยได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 16 มิถุนายน พ.ศ. 2549 โดยกำหนดเขตวิสุงคามสีมากว้าง 12 เมตร ยาว 16 เมตร วิสุงคามสีมาเป็นเขตสำหรับประกอบสังฆกรรมตามพระธรรมวินัย โดยมีอุโบสถเป็นศาสนสถานสำคัญภายในเขตดังกล่าว การได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาจึงมีความหมายมากกว่าการมีอาคารอุโบสถเพียงอย่างเดียว เพราะสะท้อนสถานะของวัดในการประกอบกิจของคณะสงฆ์อย่างเป็นทางการ

 

วัดหนองหอยสังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย และมีรหัสวัด 03502301002 ที่ตั้งตามข้อมูลทะเบียนท้องถิ่นคือบ้านหนองหอย เลขที่ 82 หมู่ 2 ตำบลออนเหนือ อำเภอแม่ออน จังหวัดเชียงใหม่ รหัสไปรษณีย์ 50130 พื้นที่รอบวัดยังคงเป็นชุมชนที่มีชื่อบ้านและโครงสร้างหมู่บ้านชัดเจน จึงทำให้การมาเยือนวัดแตกต่างจากวัดกลางเมือง นักท่องเที่ยวจะได้เห็นภาพความสัมพันธ์ระหว่างวัด บ้านเรือน พื้นที่เกษตร และภูมิทัศน์ชนบทของแม่ออนในระยะใกล้

 

อาคารศาสนสถานสำคัญของวัดประกอบด้วย อุโบสถ ซึ่งเป็นพื้นที่สำหรับประกอบสังฆกรรมและเป็นที่ประดิษฐานพระประธานปางมารวิชัย ปางมารวิชัยเป็นพุทธลักษณะที่พบได้แพร่หลายในวัดไทย แสดงพระพุทธองค์ในเหตุการณ์ก่อนตรัสรู้ เมื่อทรงชนะพญามารและทรงมีพระหัตถ์ขวาวางพาดลงเหนือพระชานุ ลักษณะดังกล่าวสื่อถึงชัยชนะของปัญญาและความมั่นคงทางจิตใจเหนืออุปสรรค การเข้าสักการะพระประธานภายในอุโบสถจึงเป็นจุดสำคัญสำหรับผู้ที่เดินทางมาทำบุญและชมวัด

 

นอกจากพระประธานในอุโบสถแล้ว วัดยังมีพระประธานประจำศาลาการเปรียญเป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัยเช่นกัน สร้างเมื่อ พ.ศ. 2536 ศาลาการเปรียญเป็นพื้นที่ที่มีความสำคัญต่อวัดชุมชน เพราะใช้รองรับกิจกรรมพระสงฆ์ ญาติโยม การฟังธรรม งานบุญ และกิจกรรมที่ต้องรองรับคนจำนวนมาก ความสัมพันธ์ระหว่างอุโบสถกับศาลาการเปรียญจึงสะท้อนหน้าที่สองด้านของวัด คือด้านสังฆกรรมของพระสงฆ์และด้านกิจกรรมร่วมกับประชาชน

 

ภายในพื้นที่วัดยังมี กุฏิสงฆ์ สำหรับเป็นที่พักของพระภิกษุ ศาลาบาตร ศาลาเอนกประสงค์ หอระฆัง โรงครัว และซุ้มประตูวัด องค์ประกอบเหล่านี้ช่วยให้มองเห็นว่าวัดหนองหอยไม่ได้มีเพียงศาสนสถานสำหรับสักการะ แต่เป็นพื้นที่ที่รองรับชีวิตประจำวันของพระสงฆ์และกิจกรรมชุมชน หอระฆังมีความสัมพันธ์กับจังหวะกิจวัตรของวัด ขณะที่โรงครัวและศาลาต่าง ๆ รองรับงานบุญและกิจกรรมที่มีชาวบ้านเข้าร่วม โดยเฉพาะในช่วงเทศกาลทางพระพุทธศาสนา

 

ในด้านการศึกษาและการเผยแผ่พระพุทธศาสนา วัดหนองหอยเคยได้รับการแต่งตั้งให้มีหน่วยอบรมประจำตำบลเมื่อ พ.ศ. 2541 และมีศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ตั้งแต่ พ.ศ. 2534 ข้อมูลเหล่านี้ทำให้เห็นบทบาทของวัดที่กว้างกว่าการประกอบพิธีกรรม เพราะวัดมีหน้าที่เป็นพื้นที่เรียนรู้ศีลธรรมและพระพุทธศาสนาสำหรับคนในชุมชน โดยเฉพาะเด็ก เยาวชน และประชาชนที่ต้องการเข้าถึงกิจกรรมทางศาสนาในระดับท้องถิ่น

 

บทบาทด้านการพัฒนาวัดยังปรากฏผ่านรางวัลที่วัดเคยได้รับ ได้แก่ โล่รางวัลวัดพัฒนาตัวอย่างเมื่อวันที่ 7 กรกฎาคม พ.ศ. 2541 และโล่รางวัลพัฒนาวัดของคณะสงฆ์จังหวัดเมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2542 การได้รับรางวัลเหล่านี้สะท้อนช่วงหนึ่งของการพัฒนาพื้นที่และการบริหารจัดการวัดให้ตอบสนองต่อบทบาทของศาสนสถานในชุมชน ทั้งด้านสภาพแวดล้อม การใช้พื้นที่ และการดำเนินกิจกรรมทางพระพุทธศาสนา

 

ลำดับเจ้าอาวาสที่บันทึกไว้ประกอบด้วย พระอธิการเตปิน ปญฺญาทีโป พระอธิการศรี วิชโย พระอธิการแก้ว กาวิโต พระอธิการทา โพธโก และพระครูประทีปวรธรรม โดยข้อมูลกิจกรรมกฐินของวัดใน พ.ศ. 2568 ยังคงระบุ พระครูประทีปวรธรรม เป็นเจ้าอาวาส ขณะนั้นมีพระสงฆ์จำพรรษา 4 รูป จึงเป็นหลักฐานร่วมสมัยที่ยืนยันได้ว่าวัดยังคงมีคณะสงฆ์ประจำและดำเนินกิจกรรมทางพระพุทธศาสนาอยู่

 

ใน พ.ศ. 2568 วัดหนองหอยเข้าร่วมกิจกรรมกฐินสามัคคี โดยมีการกำหนดทอดกฐินวันที่ 26 ตุลาคม พ.ศ. 2568 เวลา 09.30 น. ภาพและข้อมูลกิจกรรมแสดงให้เห็นทั้งการถวายปัจจัย การกล่าวคำถวายกฐิน การร่วมขบวน และการประกอบพิธีภายในวัด กฐินเป็นหนึ่งในประเพณีสำคัญหลังออกพรรษาของพุทธศาสนิกชน เพราะเป็นช่วงเวลาที่ชุมชนร่วมกันถวายผ้ากฐินและเครื่องบริวารแด่พระสงฆ์ที่จำพรรษาครบไตรมาส พิธีจึงทำหน้าที่เชื่อมโยงพระสงฆ์กับชาวบ้านและเครือข่ายผู้ศรัทธาเข้าด้วยกัน

 

ความต่อเนื่องของบทบาทวัดยังเห็นได้ชัดใน พ.ศ. 2569 เมื่อองค์การบริหารส่วนตำบลออนเหนือร่วมกับฝ่ายปกครองและชุมชนจัดกิจกรรมถวายเทียนพรรษา และวัดหนองหอย หมู่ 2 เป็นหนึ่งในวัดที่คณะเดินทางไปถวายเทียน กิจกรรมดังกล่าวยืนยันว่าวัดยังเปิดใช้งานและเป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายวัดในตำบลออนเหนืออย่างต่อเนื่อง เทียนพรรษามีความสัมพันธ์กับช่วงเข้าพรรษาและการสนับสนุนกิจของพระสงฆ์ ขณะเดียวกันก็เป็นกิจกรรมที่ชาวบ้าน หน่วยงานท้องถิ่น และวัดได้ทำร่วมกัน

 

สำหรับผู้สนใจ วิถีล้านนา สิ่งที่น่าสนใจของวัดหนองหอยคือการมองวัดในฐานะส่วนหนึ่งของระบบชุมชน มากกว่ามองเฉพาะตัวอาคาร ในชุมชนภาคเหนือ วัดเป็นทั้งพื้นที่ประกอบพิธีทางศาสนา จุดนัดพบของคนในหมู่บ้าน สถานที่จัดกิจกรรมบุญ และพื้นที่ถ่ายทอดความสัมพันธ์ระหว่างคนรุ่นต่าง ๆ งานกฐิน งานเข้าพรรษา และกิจกรรมวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาจึงไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในพื้นที่ของพระสงฆ์ แต่มีชาวบ้านเข้ามามีส่วนร่วมอย่างเป็นธรรมชาติ

 

บรรยากาศของวัดเหมาะกับผู้ที่ชอบสถานที่ไม่พลุกพล่านและสนใจวัดชุมชนจริงมากกว่าวัดท่องเที่ยวขนาดใหญ่ การมาเที่ยวในลักษณะนี้ควรใช้เวลาเดินชมอย่างสงบ เริ่มจากซุ้มประตูวัด เข้าสู่พื้นที่ศาสนสถานหลัก สักการะพระประธาน และสังเกตองค์ประกอบของวัด เช่น อุโบสถ ศาลาการเปรียญ หอระฆัง และกุฏิสงฆ์ การเที่ยวอย่างไม่เร่งรีบทำให้เข้าใจโครงสร้างพื้นที่ของวัดชุมชนได้มากกว่าการมาเพียงเพื่อถ่ายภาพแล้วเดินทางต่อ

 

หากมาวัดเพื่อไหว้พระ สิ่งสำคัญคือพระประธานปางมารวิชัยในอุโบสถ และพระประธานปางมารวิชัยบนศาลาการเปรียญ นักท่องเที่ยวควรแต่งกายสุภาพ หลีกเลี่ยงเสื้อผ้าที่เปิดเผยมากเกินไป ไม่ส่งเสียงดังในพื้นที่ประกอบศาสนกิจ ถอดรองเท้าก่อนเข้าสู่อาคารที่กำหนด และไม่รบกวนพระสงฆ์ในช่วงทำวัตรหรือประกอบกิจ หากมีพิธีบุญของชุมชนในวันที่เดินทางไป ควรรักษาระยะและปฏิบัติตามคำแนะนำของทางวัด

 

วัดหนองหอยเหมาะสำหรับการจัดเส้นทางเที่ยวแม่ออนแบบครึ่งวันหรือเต็มวัน เพราะรอบวัดมีทั้งวัดท้องถิ่น แหล่งน้ำ สถานที่ท่องเที่ยวธรรมชาติ และแหล่งพักผ่อนที่มีชื่อเสียง เส้นทางใกล้ที่สุดสามารถเชื่อมไปยังอ่างเก็บน้ำหนองหอยและเชียงใหม่ไฮแลนด์กอล์ฟแอนด์สปารีสอร์ท ก่อนเดินทางต่อไปวัดถ้ำเมืองออนและน้ำพุร้อนสันกำแพง หากมีเวลาเพิ่มสามารถขยายเส้นทางเข้าสู่พื้นที่ห้วยแก้วและบ้านแม่กำปองได้

 

อ่างเก็บน้ำหนองหอยอยู่ในพื้นที่ใกล้เคียงและเป็นจุดที่ช่วยให้เห็นภูมิประเทศรอบบ้านหนองหอยได้ชัดขึ้น การนำวัดกับแหล่งน้ำและพื้นที่ชนบทมารวมในเส้นทางเดียวทำให้การเที่ยวแม่ออนไม่ได้มีเฉพาะการเยี่ยมชมสถานที่ชื่อดัง แต่เปิดโอกาสให้เห็นโครงสร้างชุมชนและภูมิประเทศที่เชื่อมโยงกัน ทั้งหมู่บ้าน วัด พื้นที่เกษตร อ่างเก็บน้ำ และภูเขาที่อยู่ถัดออกไป

 

วัดถ้ำเมืองออนเป็นอีกจุดที่สามารถเชื่อมต่อจากวัดหนองหอยได้สะดวก จุดเด่นแตกต่างจากวัดหนองหอยเพราะมีพื้นที่ถ้ำและภูมิประเทศหินปูน ทำให้เส้นทางเดียวกันสามารถสัมผัสทั้งวัดชุมชนแบบพื้นราบและสถานที่ทางศาสนาที่สัมพันธ์กับภูเขา ขณะที่น้ำพุร้อนสันกำแพงซึ่งอยู่ในอำเภอแม่ออนเช่นกันช่วยเติมมิติการพักผ่อนทางธรรมชาติหลังจากเที่ยววัด

 

อีกด้านหนึ่งของพื้นที่คือเชียงใหม่ไฮแลนด์กอล์ฟแอนด์สปารีสอร์ท ซึ่งอยู่ใกล้วัดหนองหอยมาก ทำให้บริเวณนี้มีทั้งชุมชนดั้งเดิม ศาสนสถาน แหล่งพักผ่อน และสถานที่ท่องเที่ยวร่วมสมัยอยู่ในพื้นที่เดียวกัน ผู้ที่พักในเขตแม่ออนจึงสามารถจัดแผนการเดินทางโดยไม่จำเป็นต้องย้อนกลับเข้าตัวเมืองเชียงใหม่ทุกวัน

 

สำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการพักใกล้วัด มีตัวเลือกทั้งรีสอร์ต โฮมสเตย์ และที่พักขนาดเล็กในออนเหนือ บ้านสหกรณ์ และเส้นทางไปน้ำพุร้อนสันกำแพง โดยที่พักบางแห่งอยู่ห่างวัดเพียงประมาณ 2–4 กิโลเมตร การพักในพื้นที่แม่ออนเหมาะกับผู้ที่ต้องการเริ่มเที่ยวแต่เช้า ชอบบรรยากาศชนบท หรือมีแผนเดินทางต่อไปยังบ้านแม่กำปองในวันถัดไป

 

ร้านอาหารรอบพื้นที่มีทั้งร้านอาหารท้องถิ่น ร้านอาหารไทย คาเฟ่ และร้านกาแฟ โดยบริเวณบ้านสหกรณ์และเส้นทางน้ำพุร้อนสันกำแพงมีตัวเลือกมากกว่าบริเวณหน้าวัดโดยตรง การวางแผนรับประทานอาหารจึงควรจัดให้อยู่ในเส้นทางเดียวกับสถานที่เที่ยว เช่น แวะร้านบริเวณสามแยกแม่ออนก่อนเดินทางไปน้ำพุร้อน หรือแวะคาเฟ่ในพื้นที่บ้านสหกรณ์หลังเที่ยววัดและอ่างเก็บน้ำ

 

การเดินทาง จากตัวเมืองเชียงใหม่เหมาะกับรถยนต์ส่วนตัวหรือรถเช่ามากที่สุด โดยมุ่งหน้าไปทางอำเภอสันกำแพงและอำเภอแม่ออน แล้วเข้าสู่ตำบลออนเหนือและบ้านหนองหอย หมู่ 2 วัดอยู่ในพื้นที่ชุมชนบ้านหนองหอย การใช้ระบบนำทางควรค้นหาชื่อ “วัดหนองหอย ออนเหนือ แม่ออน” เพื่อป้องกันความสับสนกับวัดหนองหอยในจังหวัดหรืออำเภออื่น เนื่องจากชื่อวัดหนองหอยมีอยู่หลายแห่งในประเทศไทย

 

ผู้ที่ขับรถมาเองควรวางแผนเที่ยวเป็นวงรอบ โดยเริ่มจากวัดหนองหอยแล้วต่อไปอ่างเก็บน้ำหนองหอย วัดถ้ำเมืองออน และน้ำพุร้อนสันกำแพง เส้นทางลักษณะนี้ช่วยลดการย้อนเส้นทางและเหมาะกับการใช้เวลาครึ่งวันถึงหนึ่งวัน หากต้องการต่อไปบ้านแม่กำปองควรเผื่อเวลาเพิ่ม เพราะเส้นทางเข้าสู่ห้วยแก้วและหมู่บ้านบนพื้นที่สูงใช้เวลามากกว่าการเที่ยวเฉพาะเขตออนเหนือและบ้านสหกรณ์

 

ในด้านความเหมาะสมสำหรับนักท่องเที่ยว วัดหนองหอยเหมาะกับผู้ที่สนใจประวัติศาสตร์ท้องถิ่น วัดล้านนา ชุมชนชนบท การถ่ายภาพวิถีชีวิต และการจัดเส้นทางเที่ยวแบบไม่เร่งรีบ ผู้ที่คาดหวังแหล่งท่องเที่ยวขนาดใหญ่หรือกิจกรรมเชิงพาณิชย์จำนวนมากอาจพบว่าวัดมีลักษณะเรียบง่ายกว่า แต่ความเรียบง่ายนี้เองคือคุณค่าหลักของสถานที่ เพราะทำให้ผู้มาเยือนได้เห็นวัดในหน้าที่ดั้งเดิม คือเป็นศูนย์รวมศรัทธาของหมู่บ้าน

 

เมื่อมองย้อนจาก พ.ศ. 2364 มาถึงปัจจุบัน วัดหนองหอยผ่านเวลามากกว่า 2 ศตวรรษ ขณะที่ชุมชนและสภาพแวดล้อมรอบแม่ออนเปลี่ยนแปลงไปตามยุคสมัย สิ่งที่ยังคงเห็นได้คือบทบาทของวัดในกิจกรรมทางศาสนา การศึกษาพระพุทธศาสนา และงานบุญของชุมชน ตั้งแต่ศูนย์ศึกษาพระพุทธศาสนาวันอาทิตย์ หน่วยอบรมประจำตำบล ไปจนถึงกฐินและการถวายเทียนพรรษาในยุคปัจจุบัน จึงกล่าวได้ว่าวัดแห่งนี้มีคุณค่าทั้งในฐานะศาสนสถานเก่าแก่และพื้นที่ทางสังคมของบ้านหนองหอย

 

ผู้ที่กำลังวางแผนเที่ยวแม่ออนและต้องการเพิ่มวัดชุมชนเก่าแก่เข้าในเส้นทางควรพิจารณาวัดหนองหอยเป็นหนึ่งในจุดแวะ โดยเฉพาะเมื่อเดินทางไปน้ำพุร้อนสันกำแพง วัดถ้ำเมืองออน หรือสถานที่ในออนเหนือ การใช้เวลาเพียงพอสำหรับสักการะพระประธาน เดินชมพื้นที่วัด และทำความเข้าใจประวัติของชุมชน จะทำให้การมาเยือนไม่ได้จบเพียงการเช็กอิน แต่เป็นการมองเห็นอีกชั้นหนึ่งของแม่ออนที่เชื่อมโยงพระพุทธศาสนากับชีวิตประจำวันของผู้คนอย่างต่อเนื่อง

 

 

ตอบ: วัดตั้งอยู่เลขที่ 82 หมู่ 2 บ้านหนองหอย ตำบลออนเหนือ อำเภอแม่ออน จังหวัดเชียงใหม่ 50130

 

ตอบ: วัดหนองหอยได้รับอนุญาตตั้งเป็นวัดเมื่อ พ.ศ. 2364 จึงมีประวัติยาวนานมากกว่า 200 ปี

 

ตอบ: พระครูประทีปวรธรรมเป็นเจ้าอาวาสวัดหนองหอย และยังได้รับการระบุเป็นเจ้าอาวาสในข้อมูลกิจกรรมกฐินของวัด พ.ศ. 2568

 

ตอบ: จุดสำคัญประกอบด้วยอุโบสถ พระประธานปางมารวิชัย ศาลาการเปรียญ กุฏิสงฆ์ ศาลาบาตร ศาลาเอนกประสงค์ หอระฆัง โรงครัว และซุ้มประตูวัด

 

ตอบ: ยังเปิดใช้งานเป็นวัดของชุมชน โดยใน พ.ศ. 2569 มีการจัดกิจกรรมถวายเทียนพรรษาที่วัดร่วมกับองค์การบริหารส่วนตำบลออนเหนือและชุมชน

 

ตอบ: มีกิจกรรมทางพระพุทธศาสนาตามรอบปี โดยมีหลักฐานร่วมสมัยของงานกฐินและการถวายเทียนพรรษา ซึ่งเป็นกิจกรรมสำคัญที่พระสงฆ์และชุมชนมีส่วนร่วม

 

ตอบ: สามารถเชื่อมเส้นทางไปอ่างเก็บน้ำหนองหอย เชียงใหม่ไฮแลนด์กอล์ฟแอนด์สปารีสอร์ท วัดถ้ำเมืองออน และน้ำพุร้อนสันกำแพงได้สะดวก

 

ตอบ: เหมาะกับผู้สนใจวัดเก่าแก่ ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น วิถีชุมชนล้านนา การทำบุญ และการเที่ยวแม่ออนแบบสงบไม่เร่งรีบ