หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคใต้ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดตรัง >อ.ห้วยยอด >ต.นาวง > ถ้ำเขาปินะ
TL;DR: ถ้ำเขาปินะ อยู่ที่วัดเขาปินะ หมู่ที่ 7 ตำบลนาวง อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง เปิดทุกวัน เวลา 09.00 – 17.00 น. การเดินทางสะดวก จากตัวเมืองตรังใช้ถนนเพชรเกษมประมาณ 45 กม. ถึงพื้นที่ตำบลนาวง แล้วแยกจากถนนใหญ่เข้าไปประมาณ 2 กม.

ตรัง

ถ้ำเขาปินะ

ถ้ำเขาปินะ

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 09.00 – 17.00 น.
 
ถ้ำเขาปินะ จังหวัดตรัง ตั้งอยู่ในเขตวัดเขาปินะ เลขที่ 279 หมู่ที่ 7 ตำบลนาวง อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง เป็นภูเขาหินปูนลูกโดดกลางพื้นที่ราบลุ่มแม่น้ำตรัง มีลักษณะคล้ายกระทะคว่ำ ภายในเขากลวงและมีถ้ำหลายระดับเชื่อมถึงกัน จุดเด่นคือบันไดขึ้นชมถ้ำหลายชั้น พระพุทธรูปปางไสยาสน์ ถ้ำพระบรรทม ถ้ำเจดีย์ ถ้ำจำปาหรือถ้ำเสวย จุดชมวิวรอบเขา และจารึกพระปรมาภิไธยย่อ “ปปร.” ของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 บริเวณหน้าผาชั้นบนสุด ถ้ำเขาปินะยังเป็นแหล่งโบราณคดีที่พบหลักฐานยุคก่อนประวัติศาสตร์และยุคประวัติศาสตร์ เช่น หม้อสามขา เครื่องมือหิน ขวานหินขัด และหลักฐานการใช้พื้นที่ต่อเนื่องของมนุษย์ในอดีต
 
ถ้ำเขาปินะ เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงธรรมชาติ ประวัติศาสตร์ และศาสนสถานสำคัญของอำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง ตั้งอยู่ในพื้นที่ตำบลนาวง บริเวณเชิงเขาเป็นที่ตั้งของวัดเขาปินะ ทำให้การมาเยือนสถานที่นี้ไม่ได้เป็นเพียงการเดินชมถ้ำหินปูนเท่านั้น แต่ยังเป็นการเข้าสู่พื้นที่ที่มีทั้งวัด ถ้ำ โบราณสถาน หลักฐานทางโบราณคดี เรื่องเล่าท้องถิ่น และร่องรอยการเสด็จประพาสของพระมหากษัตริย์ไทยในอดีตประกอบกันอย่างครบถ้วน
 
เขาปินะเป็นภูเขาหินปูนลูกโดดที่ตั้งอยู่ท่ามกลางสวนยาง ทุ่งนา และพื้นที่ราบลุ่มแม่น้ำตรัง ภาพจำของเขาลูกนี้คือรูปร่างคล้ายกระทะคว่ำ ภายนอกดูเป็นภูเขาโดดเด่นกลางภูมิประเทศค่อนข้างราบ แต่ภายในกลับกลวงเป็นโพรงถ้ำหลายชั้นจนถึงระดับยอดเขา ลักษณะเช่นนี้ทำให้ถ้ำเขาปินะมีเสน่ห์เฉพาะตัว เพราะผู้มาเยือนสามารถเดินขึ้นตามบันไดคอนกรีตที่ลัดเลาะไปตามระดับของถ้ำ ชมช่องถ้ำ โถงถ้ำ พระพุทธรูป และมุมมองของพื้นที่โดยรอบจากระดับสูงได้ในสถานที่เดียว
 
ข้อมูลต้นฉบับระบุว่าถ้ำเขาปินะตั้งอยู่ที่ตำบลนาวง ห่างจากตัวเมืองตรังตามถนนเพชรเกษมประมาณ 45 กม. มีทางแยกจากถนนใหญ่เข้าไปประมาณ 2 กม. ภายในเขาปินะกลวงจนถึงยอดเขา มีลักษณะคล้ายกระทะคว่ำ เชิงเขาเป็นที่ตั้งของวัดปินะ มีบันไดขึ้นไปชมถ้ำหลายชั้น สามารถชมทิวทัศน์รอบเขาได้ และจุดสำคัญคือบนเพิงผาส่วนของถ้ำจำปามีอักษรจารึก “ปปร.” พระปรมาภิไธยย่อของรัชกาลที่ 7 ปรากฏอยู่ สาระทั้งหมดนี้เป็นแกนหลักของบทความ เพราะสะท้อนทั้งภูมิประเทศ ประวัติศาสตร์ราชสำนัก ศาสนสถาน และคุณค่าทางวัฒนธรรมของถ้ำเขาปินะ
 
ถ้ำเขาปินะมีที่ตั้งทางการในเขตวัดเขาปินะ เลขที่ 279 หมู่ที่ 7 ตำบลนาวง อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง รหัสไปรษณีย์ 92210 ปัจจุบันวัดเขาปินะเป็นวัดราษฎร์ในเขตปกครองคณะสงฆ์ตำบลนาวง มีพระอธิการบุญเลิศ เตชปญฺโญ เป็นเจ้าอาวาส พื้นที่ถ้ำอยู่ในอาณาบริเวณวัดและมีหน่วยงานด้านศิลปวัฒนธรรมกับทรัพยากรธรรมชาติเข้ามาเกี่ยวข้องในฐานะแหล่งโบราณคดีและแหล่งธรรมชาติท้องถิ่น ผู้ที่มาเที่ยวจึงควรใช้พื้นที่ด้วยความสุภาพเหมือนการเข้าวัดและโบราณสถานในเวลาเดียวกัน
 
ความสำคัญของถ้ำเขาปินะเริ่มจากลักษณะธรณีวิทยา เขาปินะเป็นภูเขาหินปูนในพื้นที่ราบลุ่มแม่น้ำตรัง ทิศตะวันออกของเขามีคลองขี้เสียดไหลผ่าน พื้นที่โดยรอบเคยถูกอธิบายว่าในอดีตอาจเป็นพื้นที่ราบที่เชื่อมไปถึงทะเลหรือมีสภาพแวดล้อมใกล้ชายฝั่งมากกว่าปัจจุบัน เพราะเคยมีการขุดพบสมอเรือโบราณในบริเวณทุ่งใกล้เขาลูกนี้ ภูมิประเทศดังกล่าวช่วยให้เห็นว่าเขาปินะไม่ได้เป็นภูเขาโดดธรรมดา แต่เป็นหลักฐานภูมิทัศน์ที่เชื่อมกับน้ำ เส้นทางเดินทาง และการอยู่อาศัยของผู้คนในอดีต
 
ภายในเขาปินะมีถ้ำใหญ่น้อยหลายถ้ำที่ลดหลั่นกันไปตามระดับความสูง แหล่งข้อมูลโบราณคดีแบ่งพื้นที่ถ้ำออกเป็น 6 ระดับ โดยแต่ละระดับมีลักษณะเฉพาะและมีชื่อเรียกตามสิ่งที่ปรากฏภายใน เช่น ถ้ำน้ำ ถ้ำฤาษี ถ้ำแกลบ ถ้ำพระบรรทม ถ้ำพระองค์กลาง ถ้ำเจดีย์ ถ้ำลม ถ้ำหอยโข่ง และถ้ำจำปาหรือถ้ำเสวย ถ้ำแต่ละส่วนเชื่อมโยงกันด้วยทางเดินและบันได ทำให้การเที่ยวชมมีลักษณะเป็นการค่อย ๆ ไต่ระดับขึ้นไปจากเชิงเขาสู่พื้นที่สูงของถ้ำ
 
ระดับแรกของเขาปินะคือถ้ำน้ำ พื้นถ้ำอยู่ต่ำกว่าระดับพื้นดิน มีน้ำขังตลอดปีและมีทางน้ำไหลลอดภูเขา จุดนี้สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างถ้ำหินปูนกับระบบน้ำใต้ดินอย่างชัดเจน ถ้ำหินปูนจำนวนมากเกิดจากการละลายและกัดเซาะของน้ำ เมื่อเวลาผ่านไปจึงเกิดโพรง ช่องทางน้ำ และถ้ำหลายชั้น ถ้ำน้ำของเขาปินะจึงไม่ใช่เพียงส่วนล่างของถ้ำ แต่เป็นหลักฐานธรรมชาติที่อธิบายการก่อรูปของภูเขาหินปูนและโพรงถ้ำภายในได้ดี
 
ระดับถัดมาประกอบด้วยถ้ำฤาษี ถ้ำแกลบ และถ้ำที่ไม่ปรากฏชื่ออยู่ระหว่างถ้ำทั้งสอง ถ้ำฤาษีเดิมเคยถูกเรียกว่าถ้ำกระดูกเพราะพบกระดูกคนโบราณ ต่อมามีการจัดการพื้นที่และมีรูปฤาษีประดิษฐานบริเวณปากถ้ำ ชื่อถ้ำฤาษีจึงสะท้อนทั้งร่องรอยการพบหลักฐานเก่าและการตีความทางความเชื่อในยุคหลัง ส่วนถ้ำแกลบเป็นอีกส่วนหนึ่งของกลุ่มถ้ำระดับเดียวกันที่ช่วยให้เห็นความซับซ้อนของโพรงถ้ำภายในเขาปินะ
 
ถ้ำพระบรรทมเป็นหนึ่งในจุดสำคัญที่สุดสำหรับผู้มาเยือน เพราะมีพระพุทธรูปปางไสยาสน์ประดิษฐานอยู่ ภาพพระพุทธไสยาสน์ภายในถ้ำทำให้ถ้ำเขาปินะมีบรรยากาศของศาสนสถานชัดเจน ไม่ใช่เพียงถ้ำธรรมชาติ การสร้างพระพุทธรูปภายในถ้ำเป็นรูปแบบที่พบได้ในหลายพื้นที่ของภาคใต้และสะท้อนการใช้ถ้ำเป็นพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ พื้นที่สงบ และสถานที่ปฏิบัติศรัทธาของชุมชนมาอย่างต่อเนื่อง
 
ถ้ำพระองค์กลางเป็นอีกพื้นที่หนึ่งที่มีพระพุทธรูปปูนปั้นประดิษฐานอยู่หลายองค์ มีตำนานกล่าวถึงกลุ่มพระภิกษุสงฆ์และอุบาสกที่เดินทางมาเกี่ยวข้องกับการสร้างพระพุทธรูปในถ้ำ ความเชื่อนี้ทำให้ถ้ำเขาปินะเชื่อมโยงกับเส้นทางศาสนาและการเดินทางในคาบสมุทรภาคใต้ เพราะพื้นที่ตรังตั้งอยู่ในบริเวณที่มีลุ่มน้ำ เส้นทางคมนาคม และพื้นที่เชื่อมต่อไปยังนครศรีธรรมราชและเมืองสำคัญอื่นในอดีต
 
ถ้ำเจดีย์อยู่สูงจากพื้นราบประมาณ 20 เมตร มีเจดีย์ขนาดเล็กประดิษฐานอยู่ เดิมมีสภาพทรุดโทรมและได้รับการบูรณะในสมัยท่านขุนไกรเป็นเจ้าอาวาสวัดเขาปินะ ถ้ำส่วนนี้ยังเกี่ยวข้องกับการบรรจุอัฐิของท่านขุนไกร ทำให้เขาปินะมีเรื่องราวของอดีตผู้นำทางศาสนา ผู้ดูแลพื้นที่ และการสืบทอดความทรงจำของวัดอยู่ภายในถ้ำเดียวกัน
 
ระดับบนสุดของเขาปินะมีถ้ำสำคัญหลายแห่ง เช่น ถ้ำลม แอ่งน้ำธรรมชาติ ถ้ำหอยโข่ง และถ้ำจำปา ถ้ำหอยโข่งเคยพบโบราณวัตถุอย่างขวานหินขัดและหม้อสามขา ส่วนถ้ำจำปามีความสำคัญมากในประวัติศาสตร์การเสด็จประพาส เพราะเกี่ยวข้องกับพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 6 ซึ่งเคยเสด็จมาบริเวณนี้ และยังเป็นบริเวณที่พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 ทรงจารึกพระปรมาภิไธยย่อ “ปปร.” ไว้ที่ผนังถ้ำ
 
จารึก “ปปร.” เป็นจุดสำคัญที่ทำให้ถ้ำเขาปินะต่างจากถ้ำท่องเที่ยวทั่วไป เพราะเป็นหลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่จับต้องได้ว่าพื้นที่นี้เคยได้รับความสนใจจากพระมหากษัตริย์และพระบรมวงศานุวงศ์ในอดีต นักท่องเที่ยวที่ขึ้นไปถึงถ้ำจำปาจึงไม่ได้ชมเพียงหน้าผาและวิวรอบเขา แต่ได้เห็นร่องรอยพระปรมาภิไธยย่อที่เชื่อมโยงสถานที่เล็ก ๆ ในตำบลนาวงกับประวัติศาสตร์ระดับชาติ
 
นอกจากหลักฐานสมัยรัตนโกสินทร์แล้ว ถ้ำเขาปินะยังเป็นแหล่งโบราณคดีสำคัญที่มีหลักฐานตั้งแต่ยุคก่อนประวัติศาสตร์และยุคประวัติศาสตร์ ภายในถ้ำพบโบราณวัตถุประเภทภาชนะดินเผา หม้อสามขา เครื่องมือหิน ขวานหินขัด ชิ้นส่วนกระดูกมนุษย์ กระดูกสัตว์ เปลือกหอย พระพุทธรูป และรูปปั้น หลักฐานเหล่านี้แสดงว่าพื้นที่ถ้ำเคยถูกใช้โดยมนุษย์หลายยุคหลายสมัย ทั้งในฐานะที่พักพิง แหล่งอยู่อาศัยชั่วคราว พื้นที่ประกอบพิธีกรรม สุสาน และศาสนสถาน
 
การพบหม้อสามขาและขวานหินขัดมีความสำคัญต่อการทำความเข้าใจชุมชนโบราณในภาคใต้ หม้อสามขาเป็นภาชนะดินเผาที่มักพบในแหล่งโบราณคดียุคก่อนประวัติศาสตร์หลายแห่ง ส่วนขวานหินขัดสะท้อนเทคโนโลยีการผลิตเครื่องมือของมนุษย์ในอดีต เมื่อนำหลักฐานเหล่านี้มาพิจารณาร่วมกับสภาพถ้ำที่อยู่ใกล้แหล่งน้ำและพื้นที่ราบ จึงเห็นได้ว่าถ้ำเขาปินะเป็นพื้นที่ที่เหมาะต่อการใช้ประโยชน์ของมนุษย์มาอย่างยาวนาน
 
ถ้ำเขาปินะได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานเมื่อวันที่ 18 ธันวาคม 2539 การขึ้นทะเบียนนี้ยืนยันคุณค่าของพื้นที่ในฐานะแหล่งมรดกทางวัฒนธรรมที่ควรได้รับการอนุรักษ์ การพัฒนา ปรับปรุง หรือดำเนินการใด ๆ ภายในถ้ำจึงต้องคำนึงถึงหลักฐานโบราณคดีและความเห็นของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง นักท่องเที่ยวเองก็มีส่วนสำคัญในการช่วยรักษาสถานที่นี้ โดยไม่ขีดเขียนผนังถ้ำ ไม่แตะต้องโบราณวัตถุ ไม่ปีนป่ายหินงอกหินย้อย และไม่ทิ้งขยะภายในพื้นที่
 
ความน่าสนใจของถ้ำเขาปินะยังอยู่ที่การเดินชมวิวรอบเขา เมื่อเดินขึ้นไปตามระดับถ้ำบางส่วนจะสามารถมองเห็นทิวทัศน์รอบ ๆ เขา พื้นที่สวนยาง ทุ่งนา ชุมชน และแนวภูมิประเทศของอำเภอห้วยยอดได้ ช่วงที่แสงไม่แรงเกินไป เช่น ช่วงเช้าหรือบ่ายแก่ เหมาะกับการเดินชมและถ่ายภาพ เพราะแสงธรรมชาติช่วยขับรายละเอียดของผนังหินปูน โพรงถ้ำ และทัศนียภาพด้านนอกให้ชัดขึ้น
 
การเข้าชมถ้ำเขาปินะควรเตรียมตัวให้เหมาะกับถ้ำหลายระดับ แม้จะมีบันไดคอนกรีตช่วยให้เดินสะดวกขึ้น แต่ทางขึ้นบางช่วงยังค่อนข้างชัน พื้นถ้ำอาจมีความชื้น และบางช่องทางอาจแคบ ผู้มาเยือนควรสวมรองเท้าพื้นเกาะดี เตรียมน้ำดื่ม ใช้ไฟฉายหรือไฟโทรศัพท์อย่างระมัดระวัง และเดินตามเส้นทางที่จัดไว้ ไม่ควรแยกเดินเข้าไปในถ้ำลึกหรือช่องทางที่ไม่ชัดเจนโดยลำพัง
 
พื้นที่ถ้ำยังเป็นแหล่งอาศัยของสิ่งมีชีวิตหลายชนิดตามธรรมชาติ การใช้เสียงเบา ไม่ส่องไฟแรงใส่สัตว์ ไม่ทิ้งเศษอาหาร และไม่ทำให้กลิ่นหรือควันสะสมในถ้ำ เป็นมารยาทพื้นฐานที่ควรปฏิบัติ ถ้ำหินปูนเป็นระบบนิเวศที่ละเอียดอ่อนและเปลี่ยนแปลงช้า หินงอกหินย้อย รอยเว้า ผนังถ้ำ และคราบแร่เกิดจากกระบวนการธรรมชาติที่ใช้เวลานาน การสัมผัสหรือทำลายเพียงเล็กน้อยอาจสร้างผลกระทบต่อสภาพถ้ำมากกว่าที่เห็นภายนอก
 
การเดินทาง จากตัวเมืองตรังไปถ้ำเขาปินะใช้ถนนเพชรเกษมระยะทางประมาณ 45 กม. เมื่อถึงพื้นที่ตำบลนาวงจะมีทางแยกจากถนนใหญ่เข้าไปยังวัดเขาปินะประมาณ 2 กม. หากเริ่มจากที่ว่าการอำเภอห้วยยอด ใช้ถนนเพชรเกษมมุ่งหน้าไปทางจังหวัดกระบี่ประมาณ 14.3 กม. แล้วเลี้ยวเข้าสู่ถนนเทศบาล 1 หรือทางหลวงท้องถิ่น ตง.1037 ไปอีกประมาณ 1.7 กม. ก่อนเลี้ยวเข้าวัดเขาปินะประมาณ 230 เมตร ก็จะถึงบริเวณปากถ้ำ
 
ผู้ที่มีรถยนต์ส่วนตัว รถเช่า หรือรถจักรยานยนต์จะเดินทางสะดวกที่สุด เพราะถ้ำอยู่ในเส้นทางอำเภอห้วยยอดฝั่งตำบลนาวงและมีทางแยกเข้าไปจากถนนหลัก หากเดินทางด้วยรถโดยสาร ควรลงในพื้นที่อำเภอห้วยยอดหรือจุดที่ใกล้ตำบลนาวง แล้วต่อรถท้องถิ่นเข้าสู่วัดเขาปินะ การนัดหมายรถขากลับให้ชัดเจนจะช่วยให้เที่ยวได้สะดวก โดยเฉพาะผู้ที่ไม่คุ้นเส้นทางชุมชน
 
เวลาเที่ยวที่เหมาะสมอยู่ที่ประมาณ 1–2 ชั่วโมง หากต้องการเดินชมหลายระดับของถ้ำ ชมพระพุทธรูป ถ่ายภาพ และขึ้นไปยังจุดที่มีจารึกพระปรมาภิไธยย่อ ควรเผื่อเวลามากขึ้น ผู้ที่เดินทางกับเด็กหรือผู้สูงอายุควรเลือกชมเฉพาะระดับที่เดินปลอดภัย ไม่เร่งขึ้นทุกจุด และควรหลีกเลี่ยงการเดินในช่วงฝนตกหรือหลังฝนตกใหม่ ๆ เพราะบันไดและพื้นหินปูนอาจลื่น
 
ถ้ำเขาปินะสามารถจัดร่วมกับแหล่งท่องเที่ยวใกล้เคียงในอำเภอห้วยยอดได้หลายแห่ง เช่น วัดคีรีวิหาร ถ้ำเลเขากอบ ย่านเมืองห้วยยอด และทะเลสองห้อง หากต้องการเส้นทางธรรมชาติและถ้ำ สามารถเริ่มจากถ้ำเขาปินะแล้วต่อไปถ้ำเลเขากอบซึ่งเป็นถ้ำล่องเรือที่มีชื่อเสียงของห้วยยอด หากต้องการเส้นทางศาสนาและประวัติศาสตร์ สามารถจัดร่วมกับวัดคีรีวิหารและวัดโบราณในพื้นที่ใกล้เคียงได้
 
ถ้ำเลเขากอบเป็นคู่เที่ยวที่เหมาะกับถ้ำเขาปินะ เพราะให้ประสบการณ์ถ้ำคนละแบบ ถ้ำเขาปินะเป็นถ้ำหลายระดับบนภูเขาหินปูนที่เดินขึ้นชมด้วยบันได ส่วนถ้ำเลเขากอบเป็นถ้ำที่มีลำน้ำไหลผ่านและต้องล่องเรือชมภายใน การเที่ยว 2 แห่งในวันเดียวช่วยให้เห็นความหลากหลายของถ้ำหินปูนในอำเภอห้วยยอด ทั้งแบบถ้ำแห้งหลายชั้นและถ้ำน้ำที่มีทางลอดธรรมชาติ
 
วัดคีรีวิหารเป็นอีกสถานที่ที่เหมาะกับผู้สนใจโบราณคดีและศาสนสถานในอำเภอห้วยยอด วัดแห่งนี้เป็นวัดที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์และอยู่ไม่ไกลจากเส้นทางหลัก เมื่อจัดร่วมกับถ้ำเขาปินะจะทำให้ทริปมีเนื้อหาด้านพุทธศาสนา วัดเก่า ภูเขาหินปูน และชุมชนในพื้นที่ครบมากขึ้น
 
ทะเลสองห้องเป็นแหล่งธรรมชาติอีกประเภทหนึ่งของอำเภอห้วยยอด มีลักษณะเป็นแอ่งน้ำธรรมชาติกว้างคล้ายทะเลสาบ มีภูเขาและธรรมชาติล้อมรอบ การจัดถ้ำเขาปินะร่วมกับทะเลสองห้องเหมาะกับผู้ที่ต้องการเห็นภูมิประเทศของห้วยยอดหลายแบบในวันเดียว ทั้งภูเขาหินปูน ถ้ำ วัด ทุ่งนา และแอ่งน้ำธรรมชาติ
 
สำหรับการถ่ายภาพ ถ้ำเขาปินะมีมุมที่น่าสนใจหลายจุด ตั้งแต่บันไดทางขึ้น หน้าถ้ำ พระพุทธรูปปางไสยาสน์ โพรงถ้ำ ผนังหินปูน มุมหน้าผา และวิวด้านนอก ภาพที่ดีควรเล่าเรื่องทั้งถ้ำและวัด ไม่ใช่ถ่ายเฉพาะจุดจารึกหรือพระพุทธรูป การถ่ายภาพควรระวังแสงน้อยภายในถ้ำ ไม่ใช้แฟลชใกล้หลักฐานหรือสัตว์ในถ้ำ และไม่แตะผนังถ้ำเพื่อจัดองค์ประกอบภาพ
 
ถ้ำเขาปินะเหมาะกับนักท่องเที่ยวที่ชอบสถานที่มีเรื่องราว ไม่ใช่เพียงสถานที่ถ่ายรูปเร็ว ๆ เพราะถ้ำแห่งนี้มีทั้งธรรมชาติ โบราณคดี ประวัติศาสตร์ราชสำนัก วัด พระพุทธรูป ตำนาน และทัศนียภาพชนบทห้วยยอดรวมอยู่ด้วยกัน ผู้ที่อ่านข้อมูลก่อนเดินทางจะเข้าใจพื้นที่ได้ลึกกว่าเดิมมาก โดยเฉพาะเมื่อตระหนักว่าช่องถ้ำแต่ละชั้นไม่ได้เป็นเพียงโพรงหิน แต่เป็นหลักฐานการใช้พื้นที่ของมนุษย์และชุมชนมาหลายยุค
 
โดยสรุป ถ้ำเขาปินะเป็นสถานที่ที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์และควรอยู่ในแผนเที่ยวห้วยยอดสำหรับผู้ที่ต้องการรู้จักตรังให้ลึกกว่าทะเลและเมืองเก่า สถานที่นี้มีองค์ประกอบครบทั้งภูเขาหินปูนลูกโดด ถ้ำหลายระดับ พระพุทธไสยาสน์ ถ้ำจำปา จารึก “ปปร.” ของรัชกาลที่ 7 หลักฐานโบราณคดีก่อนประวัติศาสตร์ วัดเขาปินะ และชุมชนตำบลนาวง หากเที่ยวอย่างสุภาพ ระมัดระวัง และไม่ทำลายหลักฐาน ถ้ำเขาปินะจะเป็นหนึ่งในจุดหมายที่ช่วยให้ทริปตรังมีความรู้ ความสงบ และความหมายทางประวัติศาสตร์เพิ่มขึ้นอย่างชัดเจน
 
ชื่อสถานที่ถ้ำเขาปินะ
ชื่อที่เกี่ยวข้องเขาปินะ / วัดเขาปินะ / ถ้ำจำปา / ถ้ำเสวย
ที่ตั้งวัดเขาปินะ หมู่ที่ 7 ตำบลนาวง อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง
ที่อยู่เลขที่ 279 หมู่ที่ 7 ตำบลนาวง อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง 92210
พิกัด7.749212, 99.526943
ไฮไลต์ภูเขาหินปูนลูกโดดคล้ายกระทะคว่ำ ถ้ำหลายระดับ พระพุทธรูปปางไสยาสน์ จุดชมวิว ถ้ำจำปาหรือถ้ำเสวย และจารึก “ปปร.” พระปรมาภิไธยย่อของรัชกาลที่ 7
ภูมิหลังเป็นแหล่งท่องเที่ยวและแหล่งโบราณคดีสำคัญของจังหวัดตรัง พบหลักฐานยุคก่อนประวัติศาสตร์ ยุคประวัติศาสตร์ และร่องรอยการใช้พื้นที่ทางศาสนาอย่างต่อเนื่อง
ที่มาของชื่อชื่อเขาปินะเป็นชื่อท้องถิ่นของภูเขาหินปูนลูกโดดในตำบลนาวง ส่วนชื่อถ้ำจำปาและถ้ำเสวยสัมพันธ์กับถ้ำชั้นบนและเหตุการณ์เสด็จประพาสในอดีต
ลักษณะภูมิประเทศภูเขาหินปูนลูกโดด สูงประมาณ 100 เมตร ตั้งอยู่ในพื้นที่ราบลุ่มแม่น้ำตรัง ทิศตะวันออกติดคลองขี้เสียด ภายในมีโพรงถ้ำหลายระดับเชื่อมถึงกัน
ส่วนต่าง ๆ ภายในถ้ำถ้ำน้ำ ถ้ำฤาษี ถ้ำแกลบ ถ้ำพระบรรทม ถ้ำพระองค์กลาง ถ้ำเจดีย์ ถ้ำลม แอ่งน้ำธรรมชาติ ถ้ำหอยโข่ง และถ้ำจำปา/ถ้ำเสวย
หลักฐานสำคัญหม้อสามขา เครื่องมือหิน ขวานหินขัด ชิ้นส่วนกระดูกมนุษย์ กระดูกสัตว์ เปลือกหอย พระพุทธรูป รูปปั้น เจดีย์ และจารึกพระปรมาภิไธยย่อ “ปปร.”
ยุคสมัยสำคัญยุคก่อนประวัติศาสตร์ ยุคประวัติศาสตร์ สมัยอยุธยา และสมัยรัตนโกสินทร์
การขึ้นทะเบียนขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 18 ธันวาคม 2539
การเดินทางจากตัวเมืองตรังใช้ถนนเพชรเกษมประมาณ 45 กม. ถึงพื้นที่ตำบลนาวง แล้วแยกจากถนนใหญ่เข้าไปประมาณ 2 กม. หากเริ่มจากที่ว่าการอำเภอห้วยยอด ใช้ถนนเพชรเกษมมุ่งหน้าจังหวัดกระบี่ประมาณ 14.3 กม. เลี้ยวเข้าถนนเทศบาล 1 ประมาณ 1.7 กม. แล้วเลี้ยวเข้าวัดเขาปินะประมาณ 230 เมตร
สถานะปัจจุบันเปิดเป็นแหล่งท่องเที่ยว แหล่งโบราณคดี และศาสนสถานในพื้นที่วัดเขาปินะ
วันเปิดทำการทุกวัน
เวลาเปิดทำการ09.00 – 17.00 น.
สิ่งอำนวยความสะดวกบันไดคอนกรีตขึ้นชมถ้ำ พื้นที่วัด ลานจอดรถในบริเวณวัด จุดสักการะพระพุทธรูป และทางเดินชมถ้ำตามระดับต่าง ๆ
โซนภายใน / พื้นที่สำคัญเชิงเขาและวัดเขาปินะ ปากถ้ำ ถ้ำน้ำ กลุ่มถ้ำระดับกลาง ถ้ำพระบรรทม ถ้ำพระองค์กลาง ถ้ำเจดีย์ ถ้ำจำปา/ถ้ำเสวย จุดจารึก “ปปร.” และจุดชมวิวรอบเขา
ผู้ดูแล / หน่วยงานที่เกี่ยวข้องวัดเขาปินะ สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ กรมป่าไม้ กรมศิลปากร และองค์การบริหารส่วนตำบลนาวงในฐานะหน่วยงานท้องถิ่น
เจ้าอาวาสพระอธิการบุญเลิศ เตชปญฺโญ
เบอร์ติดต่อวัดเขาปินะ โทร. 075-215867 / เจ้าอาวาส โทร. 093-6150090 / องค์การบริหารส่วนตำบลนาวง โทร. 075-264078
ข้อควรปฏิบัติแต่งกายสุภาพ ใช้เสียงเบา ไม่ขีดเขียนผนังถ้ำ ไม่แตะต้องหลักฐานโบราณคดี ไม่ปีนป่ายหินงอกหินย้อย ไม่ทิ้งขยะ และเดินด้วยความระมัดระวังบนบันไดกับพื้นหินปูน
สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง1. วัดเขาปินะ อยู่ในพื้นที่เดียวกัน
2. วัดคีรีวิหาร ประมาณ 8 กม.
3. ถ้ำเลเขากอบ ประมาณ 15 กม.
4. ย่านเมืองห้วยยอด ประมาณ 16 กม.
5. ทะเลสองห้อง ประมาณ 30 กม.
ร้านอาหารใกล้เคียง1. หมูย่างเมืองตรัง By ดาบรัตน์หมูย่าง ประมาณ 3 กม. โทร. 081-4051212
2. หมูย่างเมืองตรัง หมูย่างท่าโด ประมาณ 5 กม. โทร. 098-7062852
3. ร้านชิลชิลล์ นาวง ประมาณ 6 กม. โทร. 098-3086230
4. หมูย่างตรังโกด้วง สี่แยกอันดามัน ประมาณ 9 กม. โทร. 081-8981450
5. ครัวมณี ประมาณ 17 กม. โทร. 075-823883, 088-7512712
ที่พักใกล้เคียง1. อันดามันวิว รีสอร์ท ประมาณ 11 กม. โทร. 083-1831702
2. ปรางค์ทองการ์เด้นโฮม ประมาณ 15 กม. โทร. 083-5909427
3. ภูผายอดรีสอร์ท ประมาณ 18 กม. โทร. 083-0807541
4. SafezonecafeTrang ประมาณ 22 กม. โทร. 082-9862455
5. ปากแจ่มรีสอร์ต ประมาณ 27 กม. โทร. 062-8249693
 
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: ถ้ำเขาปินะอยู่ที่ไหน?
ตอบ: ถ้ำเขาปินะตั้งอยู่ในเขตวัดเขาปินะ เลขที่ 279 หมู่ที่ 7 ตำบลนาวง อำเภอห้วยยอด จังหวัดตรัง
 
ถาม: ถ้ำเขาปินะเปิดให้เข้าชมเวลาใด?
ตอบ: เปิดให้เข้าชมทุกวัน เวลา 09.00 – 17.00 น.
 
ถาม: ถ้ำเขาปินะสำคัญอย่างไร?
ตอบ: ถ้ำเขาปินะเป็นทั้งแหล่งท่องเที่ยว ถ้ำหินปูน ศาสนสถาน และแหล่งโบราณคดีสำคัญของจังหวัดตรัง พบหลักฐานยุคก่อนประวัติศาสตร์และยุคประวัติศาสตร์ รวมถึงจารึกพระปรมาภิไธยย่อ “ปปร.” ของรัชกาลที่ 7
 
ถาม: ภายในถ้ำเขาปินะมีอะไรน่าสนใจ?
ตอบ: ภายในมีถ้ำหลายระดับ เช่น ถ้ำน้ำ ถ้ำฤาษี ถ้ำพระบรรทม ถ้ำพระองค์กลาง ถ้ำเจดีย์ ถ้ำหอยโข่ง และถ้ำจำปาหรือถ้ำเสวย รวมถึงพระพุทธรูปปางไสยาสน์ จุดชมวิว และหลักฐานโบราณคดี
 
ถาม: จารึก “ปปร.” อยู่ตรงไหนของถ้ำเขาปินะ?
ตอบ: จารึก “ปปร.” อยู่บริเวณผนังถ้ำชั้นบนสุดในส่วนถ้ำจำปาหรือถ้ำเสวย เป็นพระปรมาภิไธยย่อของพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7
 
ถาม: เดินทางไปถ้ำเขาปินะอย่างไร?
ตอบ: จากตัวเมืองตรังใช้ถนนเพชรเกษมประมาณ 45 กม. ถึงตำบลนาวง แล้วแยกจากถนนใหญ่เข้าไปประมาณ 2 กม. หากเริ่มจากอำเภอห้วยยอด ใช้ถนนเพชรเกษมมุ่งหน้ากระบี่ประมาณ 14.3 กม. แล้วเข้าถนนท้องถิ่นไปยังวัดเขาปินะ
 
ถาม: ถ้ำเขาปินะเหมาะกับใคร?
ตอบ: เหมาะกับผู้สนใจถ้ำหินปูน โบราณคดี ประวัติศาสตร์ราชสำนัก ศาสนสถาน พระพุทธรูปในถ้ำ และเส้นทางท่องเที่ยวอำเภอห้วยยอด
 
ถาม: ไปถ้ำเขาปินะควรเตรียมตัวอย่างไร?
ตอบ: ควรสวมรองเท้าพื้นเกาะดี เตรียมน้ำดื่ม เดินตามเส้นทางที่จัดไว้ ไม่ขีดเขียนผนังถ้ำ ไม่แตะต้องโบราณวัตถุ และใช้ความระมัดระวังบนบันไดกับพื้นหินปูน

ธรรมชาติ และสัตว์ป่าหมวดหมู่: ●ธรรมชาติ และสัตว์ป่า

ถ้ำกลุ่ม: ●ถ้ำ

ปรับปรุงล่าสุด : 2 วันที่แล้ว

โหวตให้เรา รีวิวและให้คะแนน Love Thailand
แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์ แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์(1)
แลนด์มาร์ก และอนุสรณ์สถาน แลนด์มาร์ก และอนุสรณ์สถาน(2)
ศูนย์ศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณี ศูนย์ศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณี(3)
พิพิธภัณฑ์ พิพิธภัณฑ์(2)
วัด วัด(15)
มัสยิด มัสยิด(1)
สถานที่เกี่ยวกับศาสนาอื่นๆ สถานที่เกี่ยวกับศาสนาอื่นๆ(6)
โครงการหลวง โครงการหลวง(1)
หมู่บ้าน ชุมชน หมู่บ้าน ชุมชน(5)
อุทยานแห่งชาติ และเขตอนุรักษ์ อุทยานแห่งชาติ และเขตอนุรักษ์(6)
ดอย และภูเขา ดอย และภูเขา(8)
เขื่อน พื้นที่อนุรักษ์ ทะเลสาบ เขื่อน พื้นที่อนุรักษ์ ทะเลสาบ(1)
น้ำตก น้ำตก(20)
น้ำพุร้อน น้ำพุร้อน(1)
ถ้ำ ถ้ำ(11)
อ่าว และชายหาด อ่าว และชายหาด(11)
หมู่เกาะ หมู่เกาะ(12)
แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติอื่นๆ แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติอื่นๆ(3)
ฟาร์ม สวน และท่องเที่ยวเชิงนิเวศ ฟาร์ม สวน และท่องเที่ยวเชิงนิเวศ(8)
กิจกรรมกลางแจ้ง และผจญภัย กิจกรรมกลางแจ้ง และผจญภัย(1)
เมนูอาหารใต้, สูตรอาหารใต้ เมนูอาหารใต้, สูตรอาหารใต้(1)