วัดเจดีย์แหลมสอ

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.

 

วัดพระเจดีย์แหลมสอ จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นวัดสำคัญทางศรัทธาและแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมริมทะเลของเกาะสมุย ตั้งอยู่บริเวณตอนใต้ของเกาะสมุยในพื้นที่รอยต่อระหว่างบ้านทะเล ตำบลหน้าเมือง และบ้านท้องกรูด ตำบลตลิ่งงาม จุดเด่นของวัดคือองค์พระเจดีย์แหลมสอสีทองที่ตั้งอยู่ริมชายหาด บรรยากาศเปิดรับลมทะเล ร่มรื่นด้วยแนวทิวสน และเป็นจุดที่ผู้มาเยือนได้ทั้งสักการะพระบรมสารีริกธาตุ ไหว้หลวงพ่อแดง ติสโส ชมสถาปัตยกรรมศาสนสถานรูปเรือสำเภา และสัมผัสภาพวัดริมทะเลที่สงบงามแตกต่างจากแหล่งท่องเที่ยวชายหาดทั่วไปของเกาะสมุย

 

วัดแห่งนี้มีความสำคัญมากกว่าเป็นจุดถ่ายภาพริมทะเล เพราะมีเรื่องราวเกี่ยวข้องกับหลวงพ่อแดง ติสโส พระภิกษุผู้เป็นที่เคารพของชาวเกาะสมุยและเกาะพะงัน หลวงพ่อแดงเคยจำพรรษาและพัฒนาพื้นที่วัดพระเจดีย์แหลมสอจนเป็นศูนย์รวมศรัทธาของชุมชน ก่อนมรณภาพจากอุบัติเหตุเรือโดยสารระหว่างเกาะสมุยกับบ้านดอนอับปางลงกลางทะเลเมื่อ พ.ศ. 2519 เรื่องราวของท่านยังคงถูกเล่าขานในพื้นที่ และทำให้วัดพระเจดีย์แหลมสอเป็นสถานที่ที่ผู้คนเดินทางมาเพื่อระลึกถึงพระปฏิบัติดีปฏิบัติชอบผู้มีเมตตาและเป็นที่ศรัทธาอย่างลึกซึ้ง

 

ในเชิงประวัติ วัดพระเจดีย์แหลมสอเป็นวัดเก่าที่ตั้งขึ้นก่อนมีพระราชบัญญัติคณะสงฆ์ พ.ศ. 2484 แต่เป็นวัดที่ตกสำรวจในอดีต จึงเพิ่งได้รับการประกาศขึ้นทะเบียนเป็นวัดเมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2554 ความเป็นวัดเก่าและการขึ้นทะเบียนภายหลังทำให้พื้นที่แห่งนี้มีสถานะน่าสนใจในเชิงประวัติชุมชน เพราะสะท้อนให้เห็นว่าวัดไม่ได้เกิดขึ้นเพียงจากระบบราชการสมัยใหม่ แต่มีรากศรัทธาที่ดำรงอยู่มาก่อนในวิถีชีวิตของคนเกาะสมุย

 

ชื่อของวัดพระเจดีย์แหลมสอผูกพันกับภูมิประเทศชายฝั่งด้านใต้ของเกาะสมุย คำว่า “แหลมสอ” ทำให้นึกถึงพื้นที่ปลายแหลมริมทะเล บ้านเรือนชายฝั่ง ท้องทะเล และเส้นทางชุมชนเก่าแก่บริเวณบ้านทะเล บ้านท้องกรูด และตลิ่งงาม เมื่อเดินเข้าสู่วัด ผู้มาเยือนจะสัมผัสได้ทันทีว่าวัดแห่งนี้แตกต่างจากวัดในตัวเมืองหรือวัดบนภูเขา เพราะองค์พระเจดีย์ตั้งอยู่ใกล้คลื่นทะเล พื้นที่โดยรอบเปิดโล่ง และบรรยากาศของชายฝั่งทำให้การไหว้พระมีความสงบ โปร่ง และใกล้ชิดธรรมชาติ

 

สิ่งสำคัญที่สุดของวัดคือพระเจดีย์แหลมสอ เจดีย์สีทองที่สร้างขึ้นโดยหลวงพ่อแดง ติสโส องค์พระเจดีย์ประดับด้วยกระเบื้องสีทองทั้งองค์ ภายในบรรจุพระบรมสารีริกธาตุ จึงเป็นปูชนียสถานสำคัญของเกาะสมุย ผู้ที่เดินทางมาเยือนมักเริ่มต้นด้วยการกราบสักการะพระบรมสารีริกธาตุ ขอพร และเดินชมรายละเอียดรอบองค์เจดีย์ สีทองของกระเบื้องตัดกับสีฟ้าของท้องฟ้าและสีครามของทะเล ทำให้พระเจดีย์แหลมสอกลายเป็นภาพจำที่งดงามมากแห่งหนึ่งของเกาะสมุย

 

ภูมิทัศน์ของพระเจดีย์แหลมสอมีความโดดเด่นเป็นพิเศษ เพราะองค์เจดีย์ตั้งอยู่บนชายหาดริมทะเล ไม่ได้อยู่กลางชุมชนหรือบนยอดเขาเหมือนเจดีย์จำนวนมาก เมื่อมองจากด้านหลังที่มีโขดหินและคลื่นทะเล จะเห็นองค์เจดีย์สีเหลืองทองเหมือนแสงพระอาทิตย์ที่กำลังโผล่ขึ้นจากท้องทะเล ช่วงเช้าเป็นเวลาที่เหมาะมากสำหรับผู้ต้องการชมแสงแรกและถ่ายภาพเจดีย์กับบรรยากาศชายทะเล ส่วนช่วงเย็นเหมาะกับผู้ต้องการเดินชมพื้นที่อย่างสงบและหลีกเลี่ยงแดดจัด

 

พื้นที่วัดยังมีพระอุโบสถรูปเรือสำเภา ซึ่งเป็นองค์ประกอบที่น่าสนใจมากของวัดพระเจดีย์แหลมสอ ด้านล่างของอุโบสถทำเป็นภาชนะสำหรับเก็บกักน้ำฝนไว้ใช้ภายในวัด ส่วนด้านบนประดิษฐานหุ่นจำลองหลวงพ่อแดง การออกแบบในลักษณะเรือสำเภาสอดคล้องกับบริบทของวัดริมทะเลและวิถีชีวิตชายฝั่งของเกาะสมุย เพราะเรือคือภาพแทนของการเดินทาง การค้าขาย การทำประมง และความสัมพันธ์ระหว่างชุมชนเกาะกับผืนน้ำ

 

เมื่อมองวัดพระเจดีย์แหลมสอในภาพรวม จะเห็นว่าวัดมีทั้งมิติทางพุทธศาสนา มิติประวัติชุมชน และมิติภูมิทัศน์ชายฝั่งอยู่ร่วมกัน ผู้มาเยือนได้ไหว้พระบรมสารีริกธาตุ ได้ระลึกถึงหลวงพ่อแดง ได้เห็นอุโบสถรูปเรือสำเภา และได้พักสายตากับแนวสน หาดทราย คลื่นทะเล และทิวทัศน์ของตอนใต้เกาะสมุย ความครบถ้วนเช่นนี้ทำให้วัดพระเจดีย์แหลมสอเป็นจุดหมายที่เหมาะกับทั้งผู้แสวงบุญ นักท่องเที่ยวสายวัฒนธรรม และผู้ที่ต้องการหามุมสงบของเกาะสมุย

 

ประวัติของเจดีย์แหลมสอยังมีชั้นความหมายที่ลึกกว่านั้น เดิมมีเจดีย์แหลมสอสร้างอยู่บนภูเขาลูกเล็ก ๆ ด้านทิศใต้ของเกาะสมุย สร้างขึ้นราว พ.ศ. 2450 โดยพระครูวิบูลย์ธรรมสาร หรือเพชร ติสโส อดีตเจ้าคณะแขวงเกาะสมุย เป็นประธานในการสร้าง และมีช่างใหญ่หลายคนร่วมดำเนินงาน องค์เจดีย์เดิมทำด้วยอิฐจากหินปะการังที่นำมาตัดเป็นก้อนแทนอิฐดินเผา ใช้วัสดุประสานจากน้ำผึ้ง ยางไม้ และส่วนผสมพื้นถิ่น แสดงให้เห็นภูมิปัญญาช่างและแรงศรัทธาของคนสมุยในอดีต

 

การสร้างเจดีย์เดิมเป็นงานศรัทธาของชุมชนทั้งเกาะ มีการเล่ากันว่าราษฎรจากหลายตำบลของเกาะสมุยมาช่วยกันรับอิฐจากพื้นราบขึ้นไปสู่ยอดเขาเป็นจำนวนมาก เมื่อสร้างแล้วเสร็จ จึงอัญเชิญพระบรมสารีริกธาตุที่พระครูวิบูลย์ธรรมสารได้รับมาจากศรีลังกาเข้าประดิษฐานภายในองค์เจดีย์ การมีพระบรมสารีริกธาตุทำให้เจดีย์แหลมสอมีสถานะเป็นปูชนียสถานสำคัญ ไม่ใช่เพียงสิ่งก่อสร้างทางศิลปกรรม แต่เป็นศูนย์รวมศรัทธาของพุทธศาสนิกชนในพื้นที่

 

ต่อมาใน พ.ศ. 2510 เกิดเหตุฟ้าผ่าเจดีย์เดิมจนยอดเจดีย์เสียหาย หลวงพ่อแดง ติสโส จึงให้สร้างพุทธเจดีย์ติสโสนฤมิตขึ้นที่ชายหาดด้านล่าง และอัญเชิญพระบรมสารีริกธาตุไปบรรจุไว้ในเจดีย์องค์ใหม่ เจดีย์ริมทะเลที่ผู้คนรู้จักในปัจจุบันจึงเป็นผลจากทั้งความศรัทธา การอนุรักษ์พระบรมสารีริกธาตุ และการปรับตัวตามภูมิประเทศของพื้นที่ ส่วนเจดีย์เก่าบนเขาได้รับการบูรณะโดยกรมศิลปากรใน พ.ศ. 2547 ให้กลับสู่สภาพสมบูรณ์อีกครั้ง

 

เรื่องราวนี้ทำให้วัดพระเจดีย์แหลมสอมีความน่าสนใจเป็นพิเศษ เพราะไม่ได้มีเจดีย์เพียงหนึ่งองค์ในความหมายทางประวัติศาสตร์ แต่มีลำดับพัฒนาการจากเจดีย์เดิมบนเขาสู่เจดีย์ริมทะเลที่กลายเป็นสัญลักษณ์ของพื้นที่ในปัจจุบัน ผู้มาเยือนที่รับรู้บริบทนี้จะเข้าใจว่าองค์เจดีย์สีทองริมทะเลไม่ได้เป็นเพียงแลนด์มาร์กสวยงาม หากเป็นบทสรุปของประวัติศรัทธายาวนาน การบูรณะ การเคลื่อนย้ายพระบรมสารีริกธาตุ และความตั้งใจของพระสงฆ์กับชาวบ้านในการรักษาปูชนียสถานของเกาะสมุย

 

หลวงพ่อแดง ติสโส เป็นบุคคลสำคัญที่ทำให้วัดพระเจดีย์แหลมสอมีชีวิตชีวาทางศรัทธาจนถึงปัจจุบัน ท่านเกิดเมื่อวันพุธ ขึ้น 11 ค่ำ เดือน 3 ปีมะโรง พ.ศ. 2434 ณ บ้านเขาปุก อำเภอเกาะสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี เป็นบุตรของนายแก้วและนางอ่อน ทองเรือง ท่านอุปสมบทครั้งแรกเมื่ออายุ 21 ปี ณ วัดสำเร็จ และต่อมาได้อุปสมบทอีกครั้งที่วัดเดิม ชีวิตของท่านผูกพันกับการปฏิบัติธรรม การธุดงค์ และการพัฒนาศาสนสถานในพื้นที่เกาะสมุย

 

หลวงพ่อแดงเป็นพระที่ชาวเกาะสมุยและเกาะพะงันให้ความเคารพอย่างสูง ท่านได้รับการกล่าวถึงในฐานะพระปฏิบัติดีปฏิบัติชอบ มีเมตตาต่อผู้คน และดำรงตนเรียบง่าย ชาวบ้านมีเรื่องเล่ามากมายเกี่ยวกับประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องกับท่าน แต่สาระสำคัญที่สุดคือภาพของพระภิกษุผู้ตั้งใจฝึกตนและสร้างประโยชน์แก่ชุมชน ความศรัทธาที่มีต่อหลวงพ่อแดงทำให้วัดพระเจดีย์แหลมสอเป็นมากกว่าแหล่งท่องเที่ยว เพราะยังเป็นพื้นที่แห่งความระลึกถึงพระผู้สร้างคุณูปการให้แก่เกาะสมุย

 

ท่านเคยจำพรรษาและพัฒนาวัดแหลมสอ สร้างพระเจดีย์บรรจุพระบรมสารีริกธาตุขึ้นริมทะเล และพัฒนาวัดจนมีถาวรวัตถุสำหรับการปฏิบัติศาสนกิจ ในบั้นปลายชีวิตท่านยังเกี่ยวข้องกับสำนักสงฆ์เขาเล่และพื้นที่ปฏิบัติธรรมอื่น ๆ บนเกาะสมุย การมาวัดพระเจดีย์แหลมสอจึงควรอ่านพื้นที่ผ่านชีวิตของหลวงพ่อแดงควบคู่กัน เพราะเจดีย์ อุโบสถรูปเรือสำเภา และหุ่นจำลองของท่านล้วนเชื่อมโยงกับประวัติของพระเถระรูปนี้

 

วัดพระเจดีย์แหลมสอยังเป็นพื้นที่ที่สื่อถึงความสัมพันธ์ระหว่างศาสนากับทะเลอย่างชัดเจน เกาะสมุยเป็นเกาะที่ชุมชนดั้งเดิมมีความผูกพันกับเรือ การประมง การเดินทางทางน้ำ และเส้นทางค้าขายชายฝั่ง การมีวัดริมทะเล เจดีย์สีทอง และอุโบสถรูปเรือสำเภาจึงไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่สะท้อนวิถีของชุมชนเกาะที่ใช้ทะเลเป็นทั้งเส้นทางชีวิตและฉากหลังของศรัทธา

 

สำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการบรรยากาศสงบ วัดพระเจดีย์แหลมสอเป็นจุดหมายที่เหมาะมาก เพราะอยู่ทางตอนใต้ของเกาะสมุยซึ่งมีจังหวะการท่องเที่ยวเงียบกว่าพื้นที่หาดเฉวง หาดละไม หรือบ่อผุด พื้นที่แหลมสอและท้องกรูดมีบรรยากาศชุมชนชายฝั่งมากกว่าแหล่งบันเทิง การมาเยือนวัดแห่งนี้จึงให้ความรู้สึกผ่อนคลาย เรียบง่าย และเหมาะกับผู้ที่ต้องการเห็นสมุยในมุมที่สงบและลึกซึ้งขึ้น

 

จุดที่ควรชมภายในวัด ได้แก่ องค์พระเจดีย์สีทองริมทะเล ลานสักการะรอบพระเจดีย์ พระอุโบสถรูปเรือสำเภา หุ่นจำลองหลวงพ่อแดง พื้นที่แนวสนริมชายหาด และลานเปิดสำหรับชมวิวทะเล ผู้มาเยือนควรใช้เวลาเดินชมอย่างช้า ๆ เพราะรายละเอียดของสถานที่ไม่ได้มีเพียงองค์เจดีย์ แต่รวมถึงความสัมพันธ์ระหว่างอาคารศาสนา ธรรมชาติชายฝั่ง และประวัติชุมชนที่ซ้อนอยู่ในพื้นที่เดียวกัน

 

การถ่ายภาพที่วัดพระเจดีย์แหลมสอควรทำด้วยความเคารพ โดยเฉพาะบริเวณองค์พระเจดีย์และพื้นที่สักการะ การเลือกมุมภาพที่ดีคือถ่ายให้เห็นองค์เจดีย์คู่กับท้องทะเล แนวสน หรือแสงเช้า โดยหลีกเลี่ยงการปีนป่ายฐานเจดีย์หรือใช้ท่าทางไม่เหมาะสม เพราะสถานที่แห่งนี้ยังเป็นศาสนสถานที่ผู้คนเดินทางมากราบไหว้จริง ไม่ใช่เพียงฉากถ่ายภาพริมทะเล

 

การเดินทาง ไปวัดพระเจดีย์แหลมสอ หากเริ่มจากเส้นทางตอนใต้ของเกาะสมุยให้ใช้ถนนสาย 4170 ในเขตบ้านท้องกรูดและบ้านพังกา เมื่อเห็นป้ายทางเข้าวัดให้เลี้ยวเข้าถนนท้องถิ่นไปจนถึงพื้นที่วัดริมทะเล เส้นทางตามข้อมูลท้องถิ่นเริ่มจากสามแยกสวนทุเรียนเดินทางประมาณ 3 กิโลเมตร เลี้ยวขวาเข้าสู่ถนนสาย 4170 อีกประมาณ 2 กิโลเมตร จากนั้นเลี้ยวซ้ายตามป้ายเข้าไปประมาณ 1.5 กิโลเมตรจึงถึงวัด

 

ผู้ที่ขับรถเที่ยวรอบเกาะสามารถจัดวัดพระเจดีย์แหลมสอร่วมกับเส้นทางท่องเที่ยวตอนใต้ของเกาะสมุยได้ดี เช่น วัดเขาเจดีย์ หาดท้องกรูด หาดพังกา เกาะแตน เกาะมัดสุม น้ำตกหน้าเมือง หรือวัดคุณาราม เส้นทางนี้เหมาะกับผู้ที่ต้องการเที่ยวแบบสงบ ชมวัด ชมชายทะเล รับประทานอาหารพื้นบ้าน และเห็นวิถีชุมชนฝั่งใต้ของเกาะสมุยในวันเดียว

 

ข้อควรปฏิบัติเมื่อมาเยือนวัดคือแต่งกายสุภาพ ไม่สวมชุดว่ายน้ำเข้าพื้นที่ศาสนสถาน ถอดรองเท้าก่อนขึ้นพื้นที่ที่วัดกำหนด ไม่ส่งเสียงดัง ไม่ทิ้งขยะบริเวณชายหาด และไม่รบกวนผู้ที่กำลังสวดมนต์หรือทำบุญ หากเดินทางในช่วงแดดแรงควรเตรียมหมวก น้ำดื่ม และรองเท้าที่เดินสะดวก เพราะพื้นที่บางส่วนเปิดโล่งรับแสงแดดและลมทะเลโดยตรง

 

วัดพระเจดีย์แหลมสอเป็นสถานที่ที่ช่วยเปิดอีกด้านหนึ่งของเกาะสมุยอย่างชัดเจน เกาะสมุยไม่ได้มีเพียงทะเลสวย รีสอร์ต และกิจกรรมริมชายหาด แต่ยังมีศาสนสถานที่บันทึกศรัทธาของชาวเกาะไว้อย่างงดงาม องค์เจดีย์สีทองริมทะเล หลวงพ่อแดง ติสโส อุโบสถรูปเรือสำเภา และแนวสนริมชายหาด ทำให้วัดแห่งนี้เป็นจุดหมายที่ควรค่าแก่การแวะชม สักการะ และเรียนรู้ประวัติท้องถิ่นเมื่อมาเยือนตอนใต้ของเกาะสมุย

 

 

ตอบ: วัดพระเจดีย์แหลมสอตั้งอยู่บริเวณรอยต่อระหว่างบ้านทะเล ตำบลหน้าเมือง และบ้านท้องกรูด ตำบลตลิ่งงาม อำเภอเกาะสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี ทางตอนใต้ของเกาะสมุย

 

ตอบ: วัดเปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น.

 

ตอบ: วัดพระเจดีย์แหลมสอไม่เก็บค่าเข้าชม ผู้มาเยือนสามารถเข้าชม ไหว้พระ และสักการะพระเจดีย์ได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย

 

ตอบ: จุดเด่นคือพระเจดีย์สีทองริมทะเลที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ อุโบสถรูปเรือสำเภา หุ่นจำลองหลวงพ่อแดง และบรรยากาศชายหาดที่สงบ ร่มรื่นด้วยแนวทิวสน

 

ตอบ: หลวงพ่อแดง ติสโส เป็นพระภิกษุผู้สร้างพระเจดีย์ริมทะเลและพัฒนาวัดพระเจดีย์แหลมสอจนเป็นศูนย์รวมศรัทธาของชาวเกาะสมุย ท่านมรณภาพจากเหตุเรือโดยสารอับปางเมื่อ พ.ศ. 2519

 

ตอบ: ช่วงเช้าเหมาะกับการชมแสงแรกและถ่ายภาพพระเจดีย์ริมทะเล ส่วนช่วงบ่ายแก่ถึงเย็นเหมาะกับการเดินชมวัดแบบสงบและหลีกเลี่ยงแดดจัด

 

ตอบ: ใช้เส้นทางตอนใต้ของเกาะสมุยเข้าสู่ถนนสาย 4170 ในเขตบ้านท้องกรูดและบ้านพังกา จากนั้นเลี้ยวตามป้ายทางเข้าวัดไปจนถึงพื้นที่ริมทะเล

 

ตอบ: สามารถไปวัดเขาเจดีย์ หาดท้องกรูด ฟาร์มงูพังกา พิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำสมุย น้ำตกหน้าเมือง เกาะแตน หรือเกาะมัดสุมได้ในเส้นทางตอนใต้ของเกาะสมุย