หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคเหนือ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดพะเยา >อ.เมืองพะเยา >ต.แม่กา > มหาวิทยาลัยพะเยา
TL;DR: มหาวิทยาลัยพะเยา อยู่ที่ตำบลแม่กา อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา เปิดวันจันทร์–วันศุกร์ (สำนักงานมหาวิทยาลัย เวลา 08.30 – 16.30 น. การเดินทางสะดวก ใช้ถนนพหลโยธินจากตัวเมืองพะเยาไปยังตำบลแม่กา หรือต่อรถรับจ้างจากสถานีขนส่งผู้โดยสารจังหวัดพะเยา.
มหาวิทยาลัยพะเยา

วันเปิดทำการ: วันจันทร์–วันศุกร์ (สำนักงานมหาวิทยาลัย ยกเว้นวันหยุดราชการและวันหยุดตามประกาศมหาวิทยาลัย)
เวลาเปิดทำการ: 08.30 – 16.30 น.
มหาวิทยาลัยพะเยา (University of Phayao) เป็นมหาวิทยาลัยในกำกับของรัฐ ตั้งอยู่ที่ตำบลแม่กา อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา มีจุดเริ่มต้นของการจัดการศึกษาในปี พ.ศ. 2538 ภายใต้โครงการขยายโอกาสทางการศึกษาของมหาวิทยาลัยนเรศวร และได้รับการสถาปนาเป็นมหาวิทยาลัยเอกเทศเมื่อวันที่ 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2553 ท่ามกลางภูมิประเทศที่มีแนวเขา พื้นที่สีเขียว และแหล่งน้ำภายในบริเวณมหาวิทยาลัย สถาบันแห่งนี้จัดการศึกษาครอบคลุมวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี วิทยาศาสตร์สุขภาพ สังคมศาสตร์ มนุษยศาสตร์ และศิลปกรรมศาสตร์ พร้อมยึดปณิธาน “ปัญญาเพื่อความเข้มแข็งของชุมชน” ซึ่งเชื่อมโยงองค์ความรู้ในมหาวิทยาลัยเข้ากับการพัฒนาคุณภาพชีวิต เศรษฐกิจ และวัฒนธรรมท้องถิ่น ปี พ.ศ. 2569 เป็นวาระครบรอบ 16 ปีของการสถาปนามหาวิทยาลัยพะเยาในสถานะมหาวิทยาลัยเอกเทศ
พื้นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยอยู่ในเขตชุมชนแม่กา ทางตอนใต้ของเมืองพะเยา ริมเส้นทางถนนพหลโยธินซึ่งเชื่อมต่อการเดินทางระหว่างจังหวัดในภาคเหนือ ความโดดเด่นของวิทยาเขตหลักอยู่ที่การวางผังอาคารเรียน พื้นที่ปฏิบัติการ หอประชุม พื้นที่กิจกรรมนิสิต และพื้นที่ธรรมชาติร่วมกัน ทำให้มองเห็นความสัมพันธ์ของมหาวิทยาลัยกับภูมิทัศน์ที่โอบล้อมด้วยเนินเขาได้ชัดเจน พื้นที่ขนาดประมาณ 5,700 ไร่ยังเอื้อต่อการจัดการเรียนรู้ภาคสนาม โดยเฉพาะศาสตร์ด้านทรัพยากรธรรมชาติ เกษตรกรรม พลังงาน และสิ่งแวดล้อม
จุดกำเนิดของมหาวิทยาลัยสัมพันธ์กับนโยบายกระจายโอกาสทางการศึกษาระดับอุดมศึกษาสู่ส่วนภูมิภาค วันที่ 20 มิถุนายน พ.ศ. 2538 คณะรัฐมนตรีมีมติสนับสนุนการขยายเขตการศึกษาไปยังหลายจังหวัด มหาวิทยาลัยนเรศวรจึงดำเนินโครงการจัดการศึกษาในจังหวัดพะเยา ระยะแรกอาศัยอาคารของโรงเรียนพะเยาพิทยาคมเป็นสถานที่จัดการเรียนการสอนชั่วคราว การเริ่มต้นในพื้นที่ของสถานศึกษาเดิมสะท้อนข้อจำกัดด้านอาคารสถานที่ แต่มีความสำคัญในแง่การเปิดเส้นทางสู่การศึกษาระดับมหาวิทยาลัยให้ผู้เรียนในจังหวัดและพื้นที่ใกล้เคียง โดยไม่จำเป็นต้องเดินทางไปเรียนไกลจากภูมิลำเนาเสมอไป
ต่อมาเมื่อวันที่ 8 ตุลาคม พ.ศ. 2539 คณะรัฐมนตรีมีมติให้ใช้ชื่อ “มหาวิทยาลัยนเรศวร วิทยาเขตสารสนเทศพะเยา” ชื่อนี้บ่งบอกทั้งความสัมพันธ์ทางสถาบันกับมหาวิทยาลัยนเรศวรและแนวคิดการใช้เทคโนโลยีสารสนเทศสนับสนุนการจัดการศึกษา ในระยะที่เริ่มพัฒนาพื้นที่ถาวรมีการใช้เทคโนโลยีการสื่อสารเพื่อเชื่อมโยงการเรียนการสอนกับมหาวิทยาลัยแม่ และใน พ.ศ. 2542 จึงย้ายการจัดการศึกษาไปยังที่ตั้งปัจจุบัน ณ ตำบลแม่กา การย้ายครั้งดังกล่าวเป็นจุดเปลี่ยนจากการใช้พื้นที่ชั่วคราวไปสู่การสร้างมหาวิทยาลัยที่มีอาคารและโครงสร้างพื้นฐานเฉพาะของตนเอง
หลังจากย้ายเข้าสู่พื้นที่ถาวร มหาวิทยาลัยได้ขยายศาสตร์ที่จัดการเรียนการสอนและพัฒนาหน่วยงานทางวิชาการรองรับความต้องการของสังคม วันที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2550 สภามหาวิทยาลัยนเรศวรมีมติเปลี่ยนชื่อเป็น “มหาวิทยาลัยนเรศวร พะเยา” เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับการยกฐานะเป็นสถาบันอุดมศึกษาเอกเทศ ช่วงเวลานี้มีความสำคัญต่อการพัฒนาระบบบริหารจัดการ บุคลากร อาคารเรียน ห้องปฏิบัติการ และเครือข่ายชุมชน แม้ชื่อสถาบันจะเปลี่ยนไป แต่เป้าหมายเรื่องการเพิ่มโอกาสทางการศึกษาและการรับใช้ภูมิภาคยังคงต่อเนื่อง
การเปลี่ยนสถานะทางกฎหมายเกิดขึ้นเมื่อมีการตราพระราชบัญญัติมหาวิทยาลัยพะเยา พ.ศ. 2553 ซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 16 กรกฎาคม พ.ศ. 2553 และมีผลให้สถาบันแยกออกจากมหาวิทยาลัยนเรศวรเป็น “มหาวิทยาลัยพะเยา” ตั้งแต่วันที่ 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2553 การแยกสถานะครั้งนี้ทำให้มหาวิทยาลัยมีฐานะเป็นมหาวิทยาลัยในกำกับของรัฐซึ่งมีการบริหารงานภายใต้กฎหมายของตนเอง ด้วยเหตุนี้จึงต้องแยกความหมายของ “ปีเริ่มจัดการศึกษา” คือ พ.ศ. 2538 ออกจาก “ปีสถาปนามหาวิทยาลัยพะเยา” คือ พ.ศ. 2553 ให้ชัดเจน ทั้งสองปีเป็นหมุดหมายสำคัญคนละช่วงของประวัติสถาบัน
มหาวิทยาลัยพะเยาไม่ได้เริ่มต้นจากการตั้งสถาบันโดยบุคคลคนเดียว หากเป็นผลของนโยบายภาครัฐและการดำเนินโครงการของมหาวิทยาลัยนเรศวร ก่อนพัฒนาเป็นมหาวิทยาลัยอิสระภายใต้กฎหมายเฉพาะ ความเชื่อมโยงกับมหาวิทยาลัยนเรศวรปรากฏอยู่ในประวัติชื่อสถาบัน และยังมีความหมายเชิงสัญลักษณ์ผ่านพระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราชภายในพื้นที่มหาวิทยาลัย พระบรมราชานุสาวรีย์แห่งนี้ถ่ายทอดพระราชอิริยาบถทรงหลั่งทักษิโณทกเพื่อประกาศอิสรภาพ และเป็นสถานที่ประกอบพิธีสำคัญในวันคล้ายวันสถาปนามหาวิทยาลัย
ชื่อ “มหาวิทยาลัยพะเยา” สื่อถึงการเป็นสถาบันอุดมศึกษาที่มีรากฐานอยู่ในจังหวัดพะเยาและมุ่งรับใช้สังคมภาคเหนือ ไม่ได้เป็นเพียงชื่อทางภูมิศาสตร์ แต่สัมพันธ์กับอัตลักษณ์ชุมชน ศิลปวัฒนธรรมล้านนา และประวัติศาสตร์เมืองพะเยา ซึ่งมีพญางำเมืองเป็นบุคคลสำคัญในความทรงจำทางประวัติศาสตร์ของพื้นที่ มหาวิทยาลัยจึงใช้ชื่อสถานที่และองค์ประกอบทางวัฒนธรรมท้องถิ่นสร้างเรื่องเล่าของสถาบันควบคู่กับพันธกิจทางวิชาการ
ตราสัญลักษณ์มหาวิทยาลัยพะเยาประกอบด้วยรูปสัตตภัณฑ์สีขาวเหนืออักษรย่อ “มพ” ซึ่งเขียนด้วยรูปแบบอักษรฝักขามล้านนา บนพื้นหลังคล้ายศิลาจารึกยอดกลีบบัวสีม่วง และมีแถบชื่อมหาวิทยาลัยสีทอง สัตตภัณฑ์เป็นเครื่องบูชาในวัฒนธรรมวัดล้านนาที่มีเชิงเทียนสำหรับเทียน 7 เล่ม การนำรูปลักษณ์นี้มาใช้จึงแสดงการให้คุณค่ากับมรดกภูมิปัญญาพื้นถิ่น ขณะที่สีประจำมหาวิทยาลัยคือสีม่วงและสีทอง ซึ่งสะท้อนความหมายเกี่ยวกับชาติ สถาบันพระมหากษัตริย์ ศาสนา และความเจริญรุ่งเรือง
ดอกไม้ประจำมหาวิทยาลัยคือ “ฟ้ามุ่ย” กล้วยไม้ในสกุลแวนด้าซึ่งมีดอกสีฟ้าอมม่วง และต้นไม้ประจำมหาวิทยาลัยคือ “คำมอกหลวง” ไม้พื้นถิ่นที่มีดอกสีเหลืองหอม ชุดครุยวิทยฐานะของมหาวิทยาลัยใช้ผ้าแพรสีดำประกอบแถบผ้าทอสีม่วงสอดดิ้นทอง และนำลวดลายผ้าทอไทลื้อ “ลายต่ำก้าว” มาเป็นส่วนหนึ่งของเครื่องแต่งกายทางวิชาการ องค์ประกอบเหล่านี้ช่วยให้พิธีสำเร็จการศึกษาไม่ได้เป็นเพียงพิธีรับปริญญา แต่ยังมีมิติของการสืบทอดศิลปะและงานช่างพื้นบ้าน
ปรัชญาของมหาวิทยาลัยคือ “ปญฺญาชีวี เสฏฐชีวี นาม” อธิบายว่า “ดำรงชีวิตด้วยปัญญาประเสริฐที่สุด” มีปณิธาน “ปัญญาเพื่อความเข้มแข็งของชุมชน” และปรัชญาการจัดการศึกษาว่า “ประสบการณ์สร้างปัญญา” ทั้งสามแนวคิดเชื่อมโยงการศึกษากับการลงมือปฏิบัติจริงและผลลัพธ์ที่เกิดแก่ชุมชน การเรียนรู้จึงไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะในห้องเรียน แต่ครอบคลุมการฝึกวิชาชีพ การทำโครงการพื้นที่ การฝึกงาน และการถ่ายทอดเทคโนโลยีที่สอดคล้องกับปัญหาและศักยภาพของชุมชน
วัฒนธรรมมหาวิทยาลัยพะเยาผสานธรรมเนียมอุดมศึกษาเข้ากับรากทางวัฒนธรรมล้านนา วันที่ 10–11 มิถุนายน พ.ศ. 2569 มีกิจกรรมต้อนรับนิสิตใหม่ “ฟ้ามุ่ยช่อที่ 16” และพิธีบายศรีสู่ขวัญ โดยใช้รูปแบบการผูกข้อไม้ข้อมือเพื่อส่งความปรารถนาดี ความหมายของพิธีอยู่ที่การต้อนรับสมาชิกใหม่เข้าสู่ชุมชนมหาวิทยาลัยและสร้างสายสัมพันธ์ระหว่างรุ่นพี่ รุ่นน้อง คณาจารย์ และบุคลากร พิธีดังกล่าวจึงมิใช่เพียงงานรื่นเริง แต่แสดงการปรับขนบพื้นถิ่นให้เข้ากับชีวิตนิสิตในสถาบันการศึกษาสมัยใหม่
วันที่ 2 กรกฎาคม พ.ศ. 2569 มหาวิทยาลัยจัดพิธีไหว้ครูประจำปีการศึกษา ณ หอประชุมพญางำเมือง พร้อมกิจกรรม “วันเกียรติยศ” เชิดชูนิสิตและบุคลากรดีเด่น ในพิธีมีการมอบพานดอกไม้และพานธูปเทียน การเจิมหนังสือ และการกล่าวคำปฏิญาณตนของผู้นำนิสิต กิจกรรมนี้เชื่อมคุณค่าความกตัญญูต่อครูอาจารย์กับจริยธรรมของผู้เรียนและความภาคภูมิใจในความสำเร็จของสมาชิกสถาบัน
วันที่ 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2569 เป็นวาระครบรอบ 16 ปีของมหาวิทยาลัยพะเยา โดยมีพิธีรำลึก ณ ลานพระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราช กิจกรรมประกอบด้วยการสักการะ บำเพ็ญกุศล การกล่าวถวายราชสดุดี และการขับร้องเพลง “ฟ้ามุ่ยม่วงทอง” นอกจากนี้ยังมีนิทรรศการ “16 เรื่องเล่าดีดี 16 ปี มหาวิทยาลัยพะเยา” ซึ่งถ่ายทอดพัฒนาการและผลงานจากหน่วยงานต่าง ๆ กิจกรรมเหล่านี้แสดงให้เห็นความพยายามเชื่อมประวัติสถาบันเข้ากับความร่วมมือของนิสิต บุคลากร และชุมชน
สถานที่สำคัญแห่งหนึ่งภายในมหาวิทยาลัยคือ “พระพุทธภุชคารักษ์” พระพุทธรูปปางนาคปรกประจำมหาวิทยาลัย ซึ่งประดิษฐานอยู่บนเนินเขาด้านหลังหอประชุมพญางำเมือง พระพุทธรูปมีความสูงประมาณ 18.30 เมตร หน้าตักกว้าง 9 เมตร และเป็นศูนย์รวมจิตใจของผู้คนในสถาบัน การประดิษฐานบนภูมิประเทศที่สูงทำให้พื้นที่แห่งนี้มีลักษณะเป็นทั้งจุดหมายทางศรัทธาและพื้นที่ที่ผสานธรรมชาติของขุนเขาเข้ากับศิลปกรรมทางพระพุทธศาสนา ผู้ไปสักการะควรแต่งกายสุภาพและเคารพข้อปฏิบัติของพื้นที่
หอประชุมพญางำเมืองเป็นอีกอาคารที่มีความหมายเชิงสัญลักษณ์เพราะใช้รองรับพิธีสำคัญระดับมหาวิทยาลัย ตั้งแต่พิธีต้อนรับและไหว้ครูไปจนถึงกิจกรรมร่วมของสถาบัน ชื่อหอประชุมสะท้อนความเชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์เมืองพะเยา ขณะที่อาคารสำนักงานอธิการบดีและบริเวณตราสัญลักษณ์มหาวิทยาลัยเป็นจุดเด่นของทัศนียภาพภายในวิทยาเขต อาคารเหล่านี้เป็นพื้นที่ทำงานและประกอบกิจกรรมตามภารกิจ จึงควรตรวจสอบการอนุญาตก่อนเข้าชมหรือถ่ายภาพในอาคาร
ศูนย์บรรณสารและการเรียนรู้ภายใต้สถาบันนวัตกรรมการเรียนรู้มีพัฒนาการสืบต่อจากห้องสมุดที่เปิดมาตั้งแต่ยุคแรกของการจัดการศึกษา ปัจจุบันให้บริการทรัพยากรสารสนเทศ พื้นที่อ่านหนังสือและการศึกษาค้นคว้าแก่สมาชิกมหาวิทยาลัยและผู้สนใจจากภายนอก โดยบุคคลภายนอกสามารถเข้ามาใช้บริการอ่านภายในพื้นที่ได้ตามข้อกำหนดของศูนย์ ส่วนการยืมทรัพยากรสารสนเทศมีระบบสมาชิกเฉพาะ การมีแหล่งเรียนรู้ลักษณะนี้ช่วยให้มหาวิทยาลัยทำหน้าที่เป็นพื้นที่แลกเปลี่ยนความรู้สำหรับสาธารณชนได้มากกว่าการให้บริการเฉพาะนิสิต
ด้านวิชาการ มหาวิทยาลัยพะเยาจัดการศึกษาหลากหลายกลุ่มศาสตร์และมีส่วนงานระดับคณะ 17 คณะ วิทยาลัย 2 แห่ง และวิทยาเขตเชียงราย 1 แห่ง กลุ่มวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีครอบคลุมเกษตรศาสตร์ เทคโนโลยีสารสนเทศ วิทยาศาสตร์ วิศวกรรมศาสตร์ และพลังงานกับสิ่งแวดล้อม กลุ่มวิทยาศาสตร์สุขภาพครอบคลุมแพทยศาสตร์ ทันตแพทยศาสตร์ พยาบาลศาสตร์ เภสัชศาสตร์ สาธารณสุขศาสตร์ สหเวชศาสตร์ และวิทยาศาสตร์การแพทย์ ส่วนกลุ่มมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ครอบคลุมกฎหมาย รัฐศาสตร์ ธุรกิจ นิเทศศาสตร์ ศิลปศาสตร์ สถาปัตยกรรมและศิลปกรรมศาสตร์ และวิทยาลัยการศึกษา
วิทยาลัยการจัดการเป็นส่วนงานวิชาการอีกแห่งที่รองรับการจัดการศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาและการพัฒนาผู้บริหาร ขณะที่วิทยาเขตเชียงรายตั้งอยู่ที่ศูนย์ราชการฝั่งหมิ่น ตำบลริมกก อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย มีบทบาทเป็นพื้นที่จัดการศึกษาระดับบัณฑิตศึกษาบางหลักสูตร และเปิดโอกาสให้ผู้เรียนในเชียงรายเข้าถึงการศึกษาต่อเนื่องได้สะดวกขึ้น การเรียนการสอน ณ วิทยาเขตเชียงรายขึ้นอยู่กับหลักสูตรและแผนรับของปีการศึกษานั้น มิใช่หลักสูตรทุกคณะจะเปิดสอนทั้ง 2 จังหวัด
ฐานข้อมูลด้านการศึกษาของมหาวิทยาลัยเผยแพร่จำนวนหลักสูตรตามการนับของหน่วยงานไว้ที่ 121 หลักสูตร แบ่งเป็นต่ำกว่าปริญญาตรี 1 หลักสูตร ปริญญาตรี 65 หลักสูตร ปริญญาโท 33 หลักสูตร และปริญญาเอก 22 หลักสูตร พร้อมระบุชุดการจัดการศึกษาควบ 2 ปริญญาตรีและปริญญาตรีควบปริญญาโทแยกต่างหาก การนับดังกล่าวไม่ควรนำจำนวนคู่หลักสูตรควบมาบวกเป็นหลักสูตรอิสระอีกครั้ง เพราะเป็นรูปแบบการจัดการศึกษาที่ใช้หลักสูตรในระดับปริญญาที่เกี่ยวข้องร่วมกัน ผู้สมัครจึงควรตรวจสอบประกาศ TCAS หรือประกาศรับบัณฑิตศึกษาของปีการศึกษา 2569 สำหรับสถานะการเปิดรับที่แท้จริง
ศักยภาพด้านการวิจัยของมหาวิทยาลัยสัมพันธ์กับปัญหาพื้นที่ภาคเหนืออย่างเป็นรูปธรรม มีงานด้านเกษตรและพืชอัตลักษณ์ท้องถิ่น สิ่งแวดล้อม พลังงานทดแทน วิทยาศาสตร์สุขภาพ และการพัฒนาชุมชน ในปี พ.ศ. 2569 มหาวิทยาลัยมีความร่วมมือกับหน่วยงานจังหวัดและสถาบันวิจัยเพื่อขับเคลื่อนงานวิจัยพืชท้องถิ่นและการจัดการปัญหาฝุ่น PM2.5 กิจกรรมลักษณะนี้แสดงบทบาทของมหาวิทยาลัยในฐานะแหล่งรวมนักวิชาการ เทคโนโลยี และเครือข่ายองค์กรที่สามารถนำความรู้ไปใช้สนับสนุนการแก้ปัญหาเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมของพื้นที่
การเรียนรู้เพื่อชุมชนยังปรากฏผ่านการจัดการเรียนรู้แบบบูรณาการกับการทำงาน การฝึกปฏิบัติวิชาชีพ และกิจกรรมบริการวิชาการ โครงการของคณะต่าง ๆ สามารถเชื่อมกับการผลิตอาหารปลอดภัย การยกระดับสุขภาพ การพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชน การสื่อสารดิจิทัล และการอนุรักษ์วัฒนธรรม นักศึกษาที่ศึกษาพื้นที่จริงมีโอกาสฝึกการทำงานร่วมกับคนที่มีประสบการณ์ต่างจากห้องเรียน ขณะที่ชุมชนได้รับประโยชน์จากองค์ความรู้และเครือข่ายทางวิชาการของสถาบัน
ในมุมการท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้ พื้นที่ของมหาวิทยาลัยเหมาะสำหรับผู้สนใจประวัติการศึกษาภาคเหนือ ศิลปกรรมร่วมสมัย และความสัมพันธ์ระหว่างมหาวิทยาลัยกับธรรมชาติ ผู้มาเยือนสามารถทำความรู้จักสัญลักษณ์มหาวิทยาลัย ศึกษาความหมายของพระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราชและพระพุทธภุชคารักษ์ รวมทั้งใช้สื่อ 360 UP VR-Tour ของมหาวิทยาลัยสำรวจภาพรวมพื้นที่ก่อนเดินทาง การเข้าพื้นที่เรียน ห้องปฏิบัติการ หอประชุม และอาคารสำนักงานขึ้นอยู่กับการอนุญาตและกิจกรรมในแต่ละช่วง
การเดินทาง จากตัวเมืองพะเยาสามารถเดินทางตามถนนพหลโยธินมุ่งหน้าไปทางตำบลแม่กา ซึ่งเป็นที่ตั้งวิทยาเขตหลัก ผู้เดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัวควรกำหนดปลายทางเป็น “มหาวิทยาลัยพะเยา ตำบลแม่กา” เพื่อให้ระบบแผนที่นำเข้าสู่ทางเข้ามหาวิทยาลัย ส่วนผู้ที่ใช้ขนส่งสาธารณะสามารถเดินทางมายังสถานีขนส่งผู้โดยสารจังหวัดพะเยาก่อน แล้วต่อบริการรถท้องถิ่นหรือรถรับจ้างไปมหาวิทยาลัยตามเส้นทางและเที่ยวบริการที่มีในวันเดินทาง เนื่องจากพื้นที่มหาวิทยาลัยมีขนาดใหญ่ ควรตรวจสอบชื่ออาคารหรือจุดนัดหมายกับหน่วยงานที่จะติดต่อก่อนเข้าพื้นที่
การมาเยือนมหาวิทยาลัยพะเยาสามารถเชื่อมเข้ากับการท่องเที่ยวเมืองพะเยาและกว๊านพะเยาได้ในทริปเดียว จังหวัดพะเยามีแหล่งมรดกทางศาสนาและประวัติศาสตร์หลายแห่ง เช่น วัดศรีโคมคำ วัดพระธาตุจอมทอง อนุสาวรีย์พ่อขุนงำเมือง และวัดติโลกอาราม ซึ่งสะท้อนวิถีชีวิตที่เติบโตจากความสัมพันธ์ระหว่างเมืองกับผืนน้ำ การแวะชมมหาวิทยาลัยควรวางเวลาให้สอดคล้องกับการติดต่อราชการหรือการเข้าร่วมกิจกรรมที่เปิดให้บุคคลภายนอกได้จริง
จากจุดเริ่มต้นที่อาศัยอาคารเรียนชั่วคราวใน พ.ศ. 2538 สู่มหาวิทยาลัยเอกเทศใน พ.ศ. 2553 และมหาวิทยาลัยที่มีหน่วยงานวิชาการหลากหลายสาขาใน พ.ศ. 2569 เรื่องราวของมหาวิทยาลัยพะเยาจึงเป็นประวัติศาสตร์ของการกระจายโอกาสการศึกษา การยกระดับทรัพยากรบุคคลในภูมิภาค และการสร้างสถาบันที่ผูกพันกับรากทางวัฒนธรรมล้านนา จุดเด่นไม่ได้อยู่เพียงจำนวนคณะหรือพื้นที่กว้างใหญ่ แต่คือการนำองค์ความรู้ไปเชื่อมกับชีวิตจริงของชุมชนภายใต้ปณิธาน “ปัญญาเพื่อความเข้มแข็งของชุมชน”
ตารางสรุปมหาวิทยาลัยพะเยา
| ชื่อมหาวิทยาลัย | มหาวิทยาลัยพะเยา (University of Phayao) |
| ประเภท | มหาวิทยาลัยในกำกับของรัฐ |
| ที่ตั้ง | ตำบลแม่กา อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา |
| ที่อยู่ | 19 หมู่ 2 ตำบลแม่กา อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา 56000 |
| จุดเริ่มต้นของการจัดการศึกษา | พ.ศ. 2538 ภายใต้มหาวิทยาลัยนเรศวร |
| เริ่มใช้ชื่อวิทยาเขตสารสนเทศพะเยา | 8 ตุลาคม พ.ศ. 2539 |
| ย้ายสู่ที่ตั้งถาวร | พ.ศ. 2542 |
| เปลี่ยนชื่อเป็นมหาวิทยาลัยนเรศวร พะเยา | 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2550 |
| สถาปนาเป็นมหาวิทยาลัยเอกเทศ | 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2553 |
| อายุสถาบัน | 31 ปีนับจากจุดเริ่มต้น พ.ศ. 2538 / 16 ปีนับจากการสถาปนาใน พ.ศ. 2553 (ณ ปี 2569) |
| ความเป็นมา | เติบโตจากโครงการกระจายโอกาสทางการศึกษาของมหาวิทยาลัยนเรศวร ก่อนแยกเป็นมหาวิทยาลัยพะเยาตามพระราชบัญญัติ พ.ศ. 2553 |
| อธิการบดี | รองศาสตราจารย์ ดร.สุภกร พงศบางโพธิ์ |
| ปรัชญา | ดำรงชีวิตด้วยปัญญาประเสริฐที่สุด |
| ปณิธาน | ปัญญาเพื่อความเข้มแข็งของชุมชน |
| สีประจำมหาวิทยาลัย | ม่วงและทอง |
| ดอกไม้ประจำมหาวิทยาลัย | ฟ้ามุ่ย (Vanda coerulea) |
| ต้นไม้ประจำมหาวิทยาลัย | คำมอกหลวง (Gardenia sootepensis) |
| ส่วนงานวิชาการ | 17 คณะ และ 2 วิทยาลัย (วิทยาลัยการศึกษาและวิทยาลัยการจัดการ) |
| วิทยาเขต | วิทยาเขตหลักจังหวัดพะเยา และวิทยาเขตเชียงราย |
| จำนวนหลักสูตรตามสถิติกองบริการการศึกษา | 121 หลักสูตรตามวิธีนับของหน่วยงาน: ต่ำกว่าปริญญาตรี 1, ปริญญาตรี 65, ปริญญาโท 33, ปริญญาเอก 22 (ไม่นับคู่หลักสูตรควบซ้ำ) |
| สถานที่สำคัญ | พระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราช, พระพุทธภุชคารักษ์, หอประชุมพญางำเมือง, ศูนย์บรรณสารและการเรียนรู้, อาคารสำนักงานอธิการบดี |
| กิจกรรมและประเพณี | วันสถาปนา 17 กรกฎาคม, พิธีบายศรีสู่ขวัญนิสิตใหม่, พิธีไหว้ครู, วันเกียรติยศ |
| จุดเด่นทางวิชาการ | การศึกษาหลายกลุ่มศาสตร์ การวิจัยเพื่อชุมชน การแพทย์และสุขภาพ เกษตรกรรม ดิจิทัล พลังงาน สิ่งแวดล้อม |
| วันเปิดทำการของสำนักงาน | วันจันทร์–วันศุกร์ ยกเว้นวันหยุดราชการและวันหยุดตามประกาศมหาวิทยาลัย |
| เวลาเปิดทำการของสำนักงาน | 08.30 – 16.30 น. |
| บุคคลทั่วไปเข้าชม | ศูนย์บรรณสารและการเรียนรู้เปิดพื้นที่อ่านศึกษาค้นคว้าสำหรับบุคคลภายนอกตามข้อกำหนดของศูนย์; อาคารเรียนและห้องปฏิบัติการเป็นพื้นที่ใช้งานตามภารกิจ |
| เวลาบริการศูนย์บรรณสารและการเรียนรู้ | ระหว่างภาคการศึกษา จันทร์–ศุกร์ 08.30 – 20.30 น. และเสาร์–อาทิตย์ 08.30 – 16.30 น.; ช่วงปิดภาคการศึกษา จันทร์–ศุกร์ 08.30 – 16.30 น. ยกเว้นวันหยุดราชการและวันหยุดตามประกาศ (ช่วงสอบอาจขยายเวลา) |
| การเดินทาง | ใช้ถนนพหลโยธินจากตัวเมืองพะเยาไปยังตำบลแม่กา หรือต่อรถรับจ้างจากสถานีขนส่งผู้โดยสารจังหวัดพะเยา |
| โทรศัพท์กลาง | 0 5446 6666 |
| เว็บไซต์ทางการ | https://www.up.ac.th/ |
| รับสมัครและตรวจสอบหลักสูตร | https://admission.up.ac.th/ |
| สถานะ | เปิดดำเนินการและจัดการเรียนการสอนในปีการศึกษา 2569 |
| สถานที่ท่องเที่ยวในจังหวัดพะเยา | 1. กว๊านพะเยา 2. อนุสาวรีย์พ่อขุนงำเมือง 3. วัดศรีโคมคำ 4. วัดพระธาตุจอมทอง 5. วัดติโลกอาราม 6. สวนสมเด็จย่า 90 พรรษา |
| ร้านอาหารและคาเฟ่ย่านแม่กา | 1. ช่วงช่วงเลี่ยง หม่าล่าเสฉวน 2. ครัวศิริภัส 3. ร้านสุกี้ยาหยี The University 4. The Osaka Sushi Bar 5. ชาริน คาเฟ่ (Charin Cafe) 6. เย็นตาโฟเชียงคำ 2 |
| ที่พักย่านแม่กาและบริเวณใกล้เคียง | 1. ปานชีวารีสอร์ท 2. SJ Residence 3. ทาเคดะ 4. P M Place Phayao 5. Garden Home Hotel 6. ม่อนสามเคียน โฮมสเตย์ |
หลักสูตรและสาขาวิชามหาวิทยาลัยพะเยา ปีการศึกษา 2569 ตารางนี้รวบรวมรายชื่อจากหน้าหลักสูตรปริญญาตรี โท และเอกของมหาวิทยาลัย รวมทั้งข้อมูลหน่วยงานที่เปิดเผยในปี 2569 รายชื่อในสารบบหลักสูตรไม่เท่ากับรายการที่เปิดรับนิสิตใหม่ในทุกรอบการสมัคร
| คณะเกษตรศาสตร์และทรัพยากรธรรมชาติ | ปริญญาตรี 1. วท.บ. เกษตรศาสตร์ 2. วท.บ. เทคโนโลยีนวัตกรรมการประมง 3. วท.บ. ความปลอดภัยทางอาหาร 4. วท.บ. วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีการอาหาร 5. วท.บ. สัตวศาสตร์ 6. ทล.บ. เทคโนโลยีการเกษตร ปริญญาโท1. วท.ม. เทคโนโลยีชีวภาพ 2. วท.ม. วิทยาศาสตร์การอาหารและการจัดการความปลอดภัยทางอาหาร 3. วท.ม. เทคโนโลยีและนวัตกรรมการประมง 4. วท.ม. วิทยาศาสตร์การเกษตร 5. วท.ม. สัตวศาสตร์ ปริญญาเอก1. ปร.ด. นวัตกรรมผลิตภาพทางทรัพยากรธรรมชาติและการจัดการ (สหวิทยาการ) |
| คณะทันตแพทยศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. ท.บ. ทันตแพทยศาสตร์ |
| คณะเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร | ปริญญาตรี 1. ศป.บ. คอมพิวเตอร์กราฟิกและมัลติมีเดีย 2. บธ.บ. ธุรกิจดิจิทัล 3. วท.บ. เทคโนโลยีสารสนเทศ 4. วท.บ. ภูมิสารสนเทศศาสตร์ 5. วท.บ. วิทยาการข้อมูลและการประยุกต์ 6. วท.บ. วิทยาการคอมพิวเตอร์ 7. วศ.บ. วิศวกรรมคอมพิวเตอร์ 8. วศ.บ. วิศวกรรมซอฟต์แวร์ ปริญญาโท1. วท.ม. ภูมิสารสนเทศประยุกต์ 2. วท.ม. การจัดการเทคโนโลยีและข้อมูลดิจิทัล 3. วศ.ม. วิศวกรรมคอมพิวเตอร์ 4. วท.ม. วิทยาการข้อมูลเชิงพื้นที่ ปริญญาเอก1. ปร.ด. ภูมิสารสนเทศประยุกต์ 2. วท.ด. วิทยาการข้อมูลเชิงพื้นที่ 3. ปร.ด. วิศวกรรมคอมพิวเตอร์ |
| คณะนิติศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. น.บ. นิติศาสตร์ ปริญญาโท1. น.ม. นิติศาสตร์ ปริญญาเอก1. น.ด. นิติศาสตร์ |
| คณะบริหารธุรกิจและนิเทศศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. ศ.บ. เศรษฐศาสตร์ 2. นศ.บ. การจัดการการสื่อสาร 3. นศ.บ. การสื่อสารสื่อใหม่ 4. บธ.บ. การเงินและการลงทุน 5. บธ.บ. การจัดการธุรกิจ 6. บธ.บ. การตลาดดิจิทัล 7. บช.บ. การบัญชี 8. ศศ.บ. การท่องเที่ยวและการโรงแรม ปริญญาโท1. บธ.ม. บริหารธุรกิจ 2. ศศ.ม. การจัดการการท่องเที่ยวและการโรงแรม ปริญญาเอก1. ปร.ด. การจัดการการท่องเที่ยวและโรงแรม 2. ปร.ด. บริหารธุรกิจ |
| คณะพยาบาลศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. พย.บ. พยาบาลศาสตร์ ปริญญาโท1. พย.ม. การพยาบาลผู้ใหญ่และผู้สูงอายุ |
| คณะพลังงานและสิ่งแวดล้อม | ปริญญาตรี 1. วศ.บ. วิศวกรรมสิ่งแวดล้อม 2. วท.บ. การจัดการพลังงานและสิ่งแวดล้อม ปริญญาโท1. วศ.ม. การจัดการพลังงานและนวัตกรรม 2. วท.ม. เทคโนโลยีและการจัดการสิ่งแวดล้อม 3. วศ.ม. วิศวกรรมสิ่งแวดล้อม ปริญญาเอก1. ปร.ด. เทคโนโลยีและการจัดการสิ่งแวดล้อม 2. ปร.ด. การจัดการพลังงานและสมาร์ตกริดเทคโนโลยี 3. ปร.ด. การจัดการพลังงานและนวัตกรรม |
| คณะแพทยศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. พ.บ. แพทยศาสตร์ 2. วท.บ. ปฏิบัติการฉุกเฉินการแพทย์ |
| คณะเภสัชศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. ภ.บ. บริบาลทางเภสัชกรรม 2. วท.บ. วิทยาศาสตร์เครื่องสำอาง ปริญญาโท1. วท.ม. นวัตกรรมทางเภสัชศาสตร์ ปริญญาเอก1. ปร.ด. นวัตกรรมทางเภสัชศาสตร์ |
| คณะรัฐศาสตร์และสังคมศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. รป.บ. การจัดการนวัตกรรมสาธารณะ 2. ร.บ. รัฐศาสตร์ 3. ศศ.บ. พัฒนาสังคม ปริญญาโท1. รป.ม. นโยบายสาธารณะ |
| คณะวิทยาศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. วท.บ. เคมี 2. วท.บ. คณิตศาสตร์ 3. วท.บ. ชีววิทยา 4. วท.บ. ฟิสิกส์ 5. วท.บ. วิทยาศาสตร์การออกกำลังกายและการกีฬา 6. วท.บ. สถิติประยุกต์และการจัดการข้อมูล ปริญญาโท1. วท.ม. คณิตศาสตร์ 2. วท.ม. ชีววิทยา 3. วท.ม. วิทยาศาสตร์การออกกำลังกายและการกีฬา 4. วท.ม. เคมีประยุกต์ ปริญญาเอก1. ปร.ด. คณิตศาสตร์ 2. ปร.ด. วิทยาศาสตร์ประยุกต์ 3. วท.ด. วิทยาศาสตร์การออกกำลังกายและการกีฬา 4. วท.ด. ชีววิทยา |
| คณะวิศวกรรมศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. วศ.บ. วิศวกรรมเครื่องกล 2. วศ.บ. วิศวกรรมโยธา 3. วศ.บ. วิศวกรรมไฟฟ้า 4. วศ.บ. วิศวกรรมอุตสาหการ ปริญญาโท1. วศ.ม. วิศวกรรมเครื่องกล 2. วศ.ม. วิศวกรรมโยธา 3. วศ.ม. วิศวกรรมไฟฟ้า 4. วศ.ม. วิศวกรรมและเทคโนโลยีระบบราง ปริญญาเอก1. ปร.ด. วิศวกรรมไฟฟ้า 2. ปร.ด. วิศวกรรมโยธา 3. ปร.ด. วิศวกรรมและเทคโนโลยีระบบราง |
| คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์และศิลปกรรมศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. ศป.บ. ดนตรีและนาฏศิลป์ 2. ศป.บ. ศิลปะและการออกแบบ 3. สถ.บ. สถาปัตยกรรม 4. สถ.บ. สถาปัตยกรรมภายใน ปริญญาโท1. สถ.ม. สหวิทยาการสถาปัตยกรรมสร้างสรรค์ |
| คณะสหเวชศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. วท.บ. เทคนิคการแพทย์ 2. กภ.บ. กายภาพบำบัด |
| คณะสาธารณสุขศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. พทป.บ. การแพทย์แผนไทยประยุกต์ 2. พจ.บ. การแพทย์แผนจีน 3. วท.บ. การส่งเสริมสุขภาพ 4. วท.บ. อนามัยสิ่งแวดล้อม 5. วท.บ. อาชีวอนามัยและความปลอดภัย 6. ส.บ. อนามัยชุมชน ปริญญาโท1. ส.ม. สาธารณสุขศาสตร์ ปริญญาเอก1. ส.ด. สาธารณสุขศาสตร์ |
| คณะวิทยาศาสตร์การแพทย์ | ปริญญาตรี 1. วท.บ. โภชนาการและการกำหนดอาหาร 2. วท.บ. จุลชีววิทยา 3. วท.บ. ชีวเคมี |
| คณะศิลปศาสตร์ | ปริญญาตรี 1. ศศ.บ. ภาษาไทย 2. ศศ.บ. ภาษาจีน 3. ศศ.บ. ภาษาญี่ปุ่น 4. ศศ.บ. ภาษาฝรั่งเศส 5. ศศ.บ. ภาษาอังกฤษ ปริญญาโท1. ศศ.ม. ภาษาไทย 2. ศศ.ม. ภาษาศาสตร์ประยุกต์ 3. ศศ.ม. ภาษาอังกฤษ ปริญญาเอก1. ปร.ด. ภาษาไทย 2. ปร.ด. ภาษาศาสตร์ประยุกต์ 3. ปร.ด. ภาษาอังกฤษ |
| วิทยาลัยการศึกษา | ปริญญาตรี 1. กศ.บ. การศึกษา ปริญญาโท1. กศ.ม. การบริหารการศึกษา 2. กศ.ม. หลักสูตรและการสอน 3. กศ.ม. นวัตกรทางการศึกษา 4. กศ.ม. สะเต็มศึกษา ปริญญาเอก1. ปร.ด. การบริหารการศึกษา 2. ปร.ด. หลักสูตรและการสอน |
| วิทยาลัยการจัดการ | หลักสูตรที่พบในประกาศรับบัณฑิตศึกษาปี 2569 1. กศ.ม. การบริหารการศึกษา |
| วิทยาเขตเชียงราย | ตัวอย่างสาขาวิชาระดับบัณฑิตศึกษาที่วิทยาเขตเผยแพร่ 1. การบริหารการศึกษา 2. หลักสูตรและการสอน 3. การจัดการการท่องเที่ยวและการโรงแรม 4. ภูมิสารสนเทศประยุกต์ 5. บริหารธุรกิจ 6. เทคโนโลยีและข้อมูลดิจิทัล 7. วิศวกรรมคอมพิวเตอร์ 8. ปริญญาเอกด้านการจัดการการท่องเที่ยวและการโรงแรม |
หลักสูตรต่ำกว่าปริญญาตรีที่ประกาศในปี 2569 หลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยทันตแพทย์ (1 ปี) — ปรากฏในประกาศค่าธรรมเนียมปี 2569 ของกองบริการการศึกษา
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: มหาวิทยาลัยพะเยาตั้งอยู่ที่ไหน?
ตอบ: ที่อยู่ของวิทยาเขตหลักคือ 19 หมู่ 2 ตำบลแม่กา อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา 56000
ถาม: มหาวิทยาลัยพะเยาก่อตั้งเมื่อไหร่?
ตอบ: เริ่มจัดการศึกษาใน พ.ศ. 2538 ในเครือมหาวิทยาลัยนเรศวร และสถาปนาเป็นมหาวิทยาลัยเอกเทศวันที่ 17 กรกฎาคม พ.ศ. 2553
ถาม: ใครเป็นผู้ก่อตั้งมหาวิทยาลัยพะเยา?
ตอบ: มหาวิทยาลัยเกิดจากนโยบายกระจายโอกาสทางการศึกษาของรัฐและโครงการของมหาวิทยาลัยนเรศวร มิได้มีผู้ก่อตั้งเป็นบุคคลเดียว
ถาม: มหาวิทยาลัยพะเยามีกี่คณะและกี่วิทยาลัย?
ตอบ: ข้อมูลหน่วยงานด้านการศึกษาระบุ 17 คณะ 2 วิทยาลัย และ 1 วิทยาเขตเชียงราย
ถาม: มหาวิทยาลัยพะเยามีหลักสูตรอะไรบ้างในปีการศึกษา 2569?
ตอบ: มีหลักสูตรระดับต่ำกว่าปริญญาตรี ปริญญาตรี ปริญญาโท ปริญญาเอก และรูปแบบหลักสูตรควบบางประเภท โดยการเปิดรับขึ้นอยู่กับประกาศของแต่ละปี
ถาม: บุคคลภายนอกสามารถเข้ามหาวิทยาลัยพะเยาได้หรือไม่?
ตอบ: ศูนย์บรรณสารและการเรียนรู้ให้บุคคลภายนอกเข้ามาอ่านและศึกษาค้นคว้าในพื้นที่ได้ตามระเบียบ ส่วนอาคารหรือพื้นที่เฉพาะทางควรขออนุญาตล่วงหน้า
ถาม: มหาวิทยาลัยพะเยามีวิทยาเขตเชียงรายหรือไม่?
ตอบ: มีวิทยาเขตเชียงรายในตำบลริมกก อำเภอเมืองเชียงราย ซึ่งรองรับการจัดการศึกษาบางหลักสูตรระดับบัณฑิตศึกษา
ถาม: เดินทางไปมหาวิทยาลัยพะเยาอย่างไร?
ตอบ: ใช้ถนนพหลโยธินจากเมืองพะเยาไปตำบลแม่กา หรือเดินทางถึงสถานีขนส่งพะเยาแล้วต่อรถท้องถิ่นหรือรถรับจ้างไปยังมหาวิทยาลัย
หมวดหมู่: ●มหาวิทยาลัย
กลุ่ม: ●มหาวิทยาลัยในกำกับของรัฐ
ปรับปรุงล่าสุด : 1 สัปดาห์ที่แล้ว




