TL;DR: รวมที่เที่ยวพะเยา พร้อมไฮไลต์ การเดินทาง และจุดที่ควรรู้สำหรับวางแผนเที่ยวได้เร็วขึ้นบนมือถือ
พะเยา

คำขวัญ :กว๊านพะเยาแหล่งชีวิต ศักดิ์สิทธิ์พระเจ้าตนหลวง บวงสรวงพ่อขุนงำเมือง งามลือเลื่องดอยบุษราคัม
พะเยา เป็นจังหวัดเล็กในภาคเหนือที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน เดิมชื่อว่า “ภูกามยาว” และเคยเป็นเมืองสำคัญในอาณาจักรล้านนา ภายใต้การปกครองของพญางำเมือง ซึ่งเป็นหนึ่งในสามกษัตริย์ผู้ยิ่งใหญ่ของล้านนา ทำให้พะเยามีรากฐานทางวัฒนธรรม ศาสนา และอัตลักษณ์ของเมืองเหนือที่ชัดเจน และยังคงสะท้อนความสงบ เรียบง่าย และความงดงามแบบดั้งเดิมมาจนถึงปัจจุบัน
พะเยาในปัจจุบันเป็นจังหวัดที่ผสมผสานระหว่างวิถีชีวิตดั้งเดิมและการท่องเที่ยวอย่างลงตัว เมืองไม่ได้เร่งรีบเหมือนเมืองท่องเที่ยวหลัก แต่กลับเต็มไปด้วยบรรยากาศที่เหมาะกับการพักผ่อน โดยมี “กว๊านพะเยา” เป็นศูนย์กลางของเมือง ทั้งในด้านเศรษฐกิจ วิถีชีวิต และการท่องเที่ยว ทำให้พื้นที่รอบกว๊านกลายเป็นแลนด์มาร์กสำคัญที่นักท่องเที่ยวทุกคนต้องมาเยือน
กว๊านพะเยาเป็นแหล่งน้ำจืดขนาดใหญ่ที่เปรียบเสมือนทะเลสาบของภาคเหนือ บริเวณโดยรอบมีร้านอาหาร คาเฟ่ และจุดพักผ่อนมากมาย นักท่องเที่ยวสามารถเดินเล่น ปั่นจักรยาน หรือชมพระอาทิตย์ตกซึ่งเป็นภาพที่สวยงามและเป็นเอกลักษณ์ของพะเยาอย่างแท้จริง
ในด้านวัฒนธรรม พะเยายังคงรักษาอัตลักษณ์ล้านนาไว้ได้อย่างชัดเจน โดยเฉพาะวัดสำคัญ เช่น วัดศรีโคมคำ ซึ่งเป็นที่ประดิษฐานพระเจ้าตนหลวง พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองที่มีความศักดิ์สิทธิ์ และวัดติโลกอาราม วัดกลางน้ำในกว๊านพะเยาที่สามารถนั่งเรือไปสักการะได้ ถือเป็นหนึ่งในจุดท่องเที่ยวที่มีเอกลักษณ์ที่สุดของจังหวัด
พะเยายังมีประเพณีและงานเทศกาลที่สะท้อนวิถีชีวิตของคนท้องถิ่น เช่น งานนมัสการพระเจ้าตนหลวง และประเพณีลอยกระทงกว๊านพะเยา ซึ่งเป็นหนึ่งในงานที่มีบรรยากาศสวยงามที่สุดของภาคเหนือ เนื่องจากจัดขึ้นบนผืนน้ำขนาดใหญ่และมีการประดับไฟอย่างงดงาม
ในด้านอาหาร พะเยามีอาหารเหนือแท้ที่มีรสชาติกลมกล่อม เช่น ข้าวซอย น้ำเงี้ยว ไส้อั่ว และน้ำพริกหนุ่ม โดยเฉพาะร้านอาหารริมกว๊านที่สามารถรับประทานอาหารไปพร้อมกับชมวิวได้ ซึ่งถือเป็นประสบการณ์ที่ไม่ควรพลาด
ด้านธรรมชาติ พะเยามีพื้นที่ภูเขา ป่าไม้ และแหล่งท่องเที่ยวที่ยังคงความสมบูรณ์ เช่น อุทยานแห่งชาติภูซาง ซึ่งมีน้ำตกภูซาง น้ำตกน้ำอุ่นเพียงแห่งเดียวในประเทศไทย รวมถึงจุดชมวิวและแหล่งธรรมชาติที่เหมาะสำหรับการพักผ่อนและการท่องเที่ยวเชิงนิเวศ
แหล่งท่องเที่ยวของพะเยามีความหลากหลาย ทั้งวัด โบราณสถาน ธรรมชาติ และชุมชนท้องถิ่น เช่น วัดอนาลโย พิพิธภัณฑ์เวียงพยาว และถนนคนเดินพะเยา ทำให้สามารถวางแผนเที่ยวได้ตั้งแต่ 2–5 วัน โดยไม่รู้สึกเร่งรีบ
วิถีชีวิตของผู้คนในพะเยายังคงเรียบง่าย เป็นกันเอง และมีความผูกพันกับธรรมชาติอย่างใกล้ชิด นักท่องเที่ยวที่มาเยือนจะได้สัมผัสความรู้สึกผ่อนคลายและได้เรียนรู้วัฒนธรรมท้องถิ่นอย่างแท้จริง
การเดินทาง การเดินทางมายังพะเยาสามารถทำได้โดยการเดินทางทางรถยนต์ผ่านทางหลวงหมายเลข 1 และ 120 หรือเดินทางโดยเครื่องบินไปยังสนามบินเชียงรายหรือเชียงใหม่ แล้วต่อรถมายังพะเยา ใช้เวลาประมาณ 1.5–3 ชั่วโมง ซึ่งเป็นวิธีที่สะดวกที่สุดสำหรับนักท่องเที่ยว
สำหรับนักท่องเที่ยวที่วางแผนว่า “เที่ยวพะเยากี่วันดี” คำตอบที่เหมาะสมคือ 3–5 วัน เพื่อให้สามารถเที่ยวทั้งกว๊านพะเยา วัดสำคัญ แหล่งธรรมชาติ และชุมชนท้องถิ่นได้อย่างครบถ้วน โดยควรวางแผนเส้นทางล่วงหน้าเพื่อให้การเดินทางมีประสิทธิภาพมากที่สุด
เคล็ดลับการเที่ยวพะเยาคือควรเริ่มต้นวันแต่เช้าเพื่อหลีกเลี่ยงแดดช่วงกลางวัน และวางแผนให้ช่วงเย็นอยู่ที่กว๊านพะเยาเพื่อชมพระอาทิตย์ตก รวมถึงลองล่องเรือไปวัดติโลกอารามเพื่อสัมผัสประสบการณ์ที่แตกต่างจากจังหวัดอื่น
ตารางเทศกาลท่องเที่ยวประจำปี 2569
| เดือน | ชื่อเทศกาล | รายละเอียด | จุดเด่น |
| ม.ค. | ฤดูท่องเที่ยวกว๊านพะเยา | ช่วงอากาศเย็นเหมาะกับการเดินเล่นริมกว๊าน ชมวิวพระอาทิตย์ขึ้นและพระอาทิตย์ตก รวมถึงแวะคาเฟ่และร้านอาหารริมกว๊านได้ตลอดวัน | อากาศดีที่สุดของปี บรรยากาศโรแมนติก เหมาะกับการพักผ่อนและถ่ายภาพ |
| ก.พ. | เทศกาลท่องเที่ยวฤดูหนาวพะเยา | เหมาะกับการเที่ยวในตัวเมือง วัดสำคัญ และเส้นทางธรรมชาติที่อากาศยังเย็นสบาย โดยเฉพาะโซนกว๊านพะเยาและวัดอนาลโย | เที่ยวสบาย อากาศดี เหมาะกับทั้งครอบครัวและสายถ่ายภาพ |
| มี.ค. | ท่องเที่ยววัฒนธรรมและเมืองเก่าพะเยา | เหมาะกับการเที่ยววัดศรีโคมคำ ชุมชนเมืองเก่า และพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่น เพื่อเรียนรู้ประวัติศาสตร์ภูกามยาวและวัฒนธรรมล้านนา | ได้เห็นมิติประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมของพะเยาอย่างชัดเจน |
| เม.ย. | ประเพณีสงกรานต์พะเยา | งานปี๋ใหม่เมืองของพะเยามีทั้งการสรงน้ำพระ รดน้ำดำหัว และกิจกรรมวัฒนธรรมในเขตเมืองและวัดสำคัญ | สัมผัสประเพณีล้านนาแท้และบรรยากาศอบอุ่นของชุมชนท้องถิ่น |
| พ.ค. | งานนมัสการพระเจ้าตนหลวง | งานบุญใหญ่ประจำจังหวัดที่จัดขึ้นที่วัดศรีโคมคำ เป็นช่วงเวลาที่ชาวพะเยาและผู้มีจิตศรัทธาเดินทางมาสักการะพระเจ้าตนหลวงจำนวนมาก | เป็นงานศรัทธาที่ยิ่งใหญ่ที่สุดงานหนึ่งของพะเยา |
| มิ.ย. | ฤดูเที่ยวธรรมชาติพะเยาช่วงต้นฝน | เหมาะกับการเที่ยวอุทยานแห่งชาติภูซาง น้ำตกภูซาง และเส้นทางธรรมชาติที่เริ่มเขียวสดชุ่มฉ่ำ | ธรรมชาติเริ่มสดชื่น น้ำตกสวย และนักท่องเที่ยวยังไม่หนาแน่น |
| ก.ค. | กิจกรรมเข้าพรรษาและงานวัดท้องถิ่น | ช่วงเข้าพรรษามีงานบุญตามวัดต่าง ๆ ในจังหวัด และเป็นช่วงที่เหมาะกับการท่องเที่ยวเชิงศรัทธา | เหมาะกับสายวัด สายบุญ และผู้ที่ต้องการบรรยากาศสงบ |
| ส.ค. | ท่องเที่ยวชุมชนและวิถีชีวิตพะเยา | เหมาะกับการเที่ยวชุมชนรอบกว๊าน ตลาดท้องถิ่น และแหล่งอาหารพื้นเมืองที่สะท้อนวิถีชีวิตจริงของคนพะเยา | ได้สัมผัสเสน่ห์เมืองเล็กแบบไม่เร่งรีบและความเป็นกันเองของคนท้องถิ่น |
| ก.ย. | ฤดูเที่ยวปลายฝนพะเยา | ช่วงปลายฝนเหมาะกับการเที่ยวภูเขา จุดชมวิว และพื้นที่ธรรมชาติรอบจังหวัดที่เขียวขจีเป็นพิเศษ | อากาศดี ภูเขาสวย ถ่ายภาพธรรมชาติได้งดงาม |
| ต.ค. | ประเพณีออกพรรษาและกิจกรรมริมกว๊าน | มีกิจกรรมทางศาสนาและบรรยากาศท่องเที่ยวริมกว๊านที่เริ่มคึกคักขึ้นก่อนเข้าสู่ฤดูหนาว | เหมาะกับการเริ่มต้นทริปท่องเที่ยวปลายปี |
| พ.ย. | ลอยกระทงกว๊านพะเยา | เทศกาลสำคัญของจังหวัดที่จัดขึ้นบริเวณกว๊านพะเยา มีบรรยากาศโรแมนติกและแสงไฟสะท้อนผืนน้ำอย่างสวยงาม | เป็นภาพจำสำคัญของพะเยาและเหมาะกับการเที่ยวถ่ายภาพช่วงกลางคืน |
| ธ.ค. | ฤดูหนาวและของดีเมืองพะเยา | เหมาะกับการเที่ยวรอบเมือง ชมกว๊าน แวะซื้อของฝาก และพักผ่อนในบรรยากาศหนาวเย็นสบาย | อากาศเย็นสบาย เที่ยวง่าย และเหมาะกับทริปปลายปี |
ทริป 3 - 5 วัน
| วัน | เช้า | บ่าย | เย็น | สถานที่หลัก | เวลา | หมายเหตุ |
| Day 1 | เริ่มเที่ยวในเขตเมืองพะเยา แวะวัดศรีโคมคำเพื่อสักการะพระเจ้าตนหลวง และเดินชมบรรยากาศรอบกว๊านพะเยาในช่วงเช้า | เที่ยววัดอนาลโยหรือจุดชมวิวใกล้เมือง จากนั้นแวะคาเฟ่หรือร้านอาหารพื้นเมืองเพื่อพักผ่อน | กลับมาริมกว๊านพะเยา เดินเล่น รับประทานอาหารเย็น และชมพระอาทิตย์ตก | วัดศรีโคมคำ, กว๊านพะเยา, วัดอนาลโย | 08.00–20.00 น. | วันนี้เน้นเที่ยวสบายในเขตเมือง เหมาะกับวันแรกที่เพิ่งมาถึง |
| Day 2 | ล่องเรือไปวัดติโลกอารามในกว๊านพะเยาแต่เช้า เพื่อชมบรรยากาศสงบและสัมผัสความแตกต่างของวัดกลางน้ำ | เที่ยวพิพิธภัณฑ์ท้องถิ่นหรือย่านเก่าของเมือง เพื่อเรียนรู้ประวัติศาสตร์ภูกามยาวและรากของเมืองพะเยา | เดินเล่นริมกว๊าน แวะร้านอาหารหรือคาเฟ่ริมกว๊าน และถ่ายภาพช่วงแสงเย็น | วัดติโลกอาราม, พิพิธภัณฑ์เวียงพยาว, กว๊านพะเยา | 07.00–19.30 น. | ควรเริ่มเช้าเพื่อให้ได้บรรยากาศกว๊านที่สวยและอากาศสบายที่สุด |
| Day 3 | เดินทางไปอุทยานแห่งชาติภูซาง ชมน้ำตกภูซางและพื้นที่ธรรมชาติรอบอุทยาน | แวะรับประทานอาหารกลางวันและพักผ่อนในโซนธรรมชาติ จากนั้นเที่ยวจุดชมวิวหรือสถานที่ธรรมชาติใกล้เคียง | กลับเข้าที่พักในตัวเมืองหรือพักผ่อนตามอัธยาศัย | อุทยานแห่งชาติภูซาง, น้ำตกภูซาง | 06.30–18.30 น. | วันนี้เหมาะกับผู้ที่มีรถส่วนตัวหรือเหมารถ เพราะจุดท่องเที่ยวอยู่ไกลจากตัวเมือง |
| Day 4 | เที่ยวชุมชนท้องถิ่นหรือวัดเก่าแก่เพิ่มเติมในอำเภอใกล้เมือง เพื่อสัมผัสวิถีชีวิตของคนพะเยา | แวะตลาดท้องถิ่น ซื้อของฝากพื้นเมือง และลองอาหารเหนือแบบดั้งเดิม | กลับมาพักผ่อนริมกว๊าน หรือเลือกนั่งคาเฟ่ชมวิวในเมือง | ชุมชนท้องถิ่น, ตลาดพะเยา, กว๊านพะเยา | 08.00–19.00 น. | เหมาะกับสายสโลว์ไลฟ์และคนที่อยากเห็นพะเยาในมุมเรียบง่ายมากขึ้น |
| Day 5 | ใช้ช่วงเช้าพักผ่อนริมกว๊าน เดินเล่นเก็บบรรยากาศเมืองในวันสุดท้าย | ซื้อของฝากและแวะร้านอาหารหรือคาเฟ่ที่ยังไม่ได้ลอง | เผื่อเวลาเดินทางกลับไปยังเชียงราย เชียงใหม่ หรือเส้นทางขับรถออกจากพะเยา | กว๊านพะเยา, ร้านของฝาก, คาเฟ่ในเมือง | 08.00–16.30 น. | วันสุดท้ายควรเลือกโปรแกรมเบา ๆ เพื่อไม่ให้เร่งรีบก่อนเดินทางกลับ |
15 ที่เที่ยวห้ามพลาดจังหวัดพะเยา
| ลำดับ | ชื่อสถานที่ | จุดเด่น | ประเภท | พิกัดคร่าว ๆ |
| 1 | กว๊านพะเยา | แลนด์มาร์กสำคัญของจังหวัด บรรยากาศสวยทั้งเช้าและเย็น เหมาะกับเดินเล่น รับประทานอาหาร และชมวิว | แลนด์มาร์ก / ธรรมชาติ | อ.เมืองพะเยา |
| 2 | วัดศรีโคมคำ | ประดิษฐานพระเจ้าตนหลวง พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมืองที่มีความศักดิ์สิทธิ์มาก | วัด / ศรัทธา | อ.เมืองพะเยา |
| 3 | วัดติโลกอาราม | วัดโบราณกลางกว๊านพะเยา ต้องนั่งเรือไปสักการะ เป็นประสบการณ์ที่แตกต่างและน่าจดจำ | วัด / โบราณสถาน | กว๊านพะเยา อ.เมืองพะเยา |
| 4 | วัดอนาลโยทิพยาราม | วัดบนเนินเขาที่มีบรรยากาศสงบ มองเห็นวิวรอบเมืองและกว๊านพะเยาได้สวยงาม | วัด / จุดชมวิว | ดอยบุษราคัม อ.เมืองพะเยา |
| 5 | พระธาตุจอมทอง | พระธาตุสำคัญที่เชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์เมืองพะเยาและเหมาะกับการชมวิวเมืองจากมุมสูง | วัด / ประวัติศาสตร์ | อ.เมืองพะเยา |
| 6 | อุทยานแห่งชาติภูซาง | แหล่งธรรมชาติสำคัญของพะเยาที่เหมาะกับการพักผ่อน เดินป่า และสัมผัสป่าเขาอย่างใกล้ชิด | อุทยานแห่งชาติ / ธรรมชาติ | อ.ภูซาง |
| 7 | น้ำตกภูซาง | น้ำตกน้ำอุ่นแห่งเดียวในประเทศไทย บรรยากาศร่มรื่นและเป็นเอกลักษณ์ไม่เหมือนที่อื่น | ธรรมชาติ / น้ำตก | อ.ภูซาง |
| 8 | พิพิธภัณฑ์เวียงพยาว | แหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์เมืองโบราณ ช่วยให้เข้าใจรากของเมืองพะเยาได้ดีขึ้น | พิพิธภัณฑ์ / ประวัติศาสตร์ | อ.เมืองพะเยา |
| 9 | ถนนคนเดินพะเยา | เหมาะกับการเดินเล่น ชิมอาหารพื้นเมือง และซื้อของฝากจากชุมชนในบรรยากาศสบาย ๆ | ชุมชน / ถนนคนเดิน | อ.เมืองพะเยา |
| 10 | ดอยบุษราคัม | จุดชมวิวและพื้นที่สงบที่เหมาะกับการพักผ่อนและชมทัศนียภาพของเมืองพะเยา | จุดชมวิว / ธรรมชาติ | อ.เมืองพะเยา |
| 11 | สวนสมเด็จย่า 90 | พื้นที่พักผ่อนและจุดชมวิวที่เหมาะกับการเดินเล่นและใช้เวลาสบาย ๆ ในเมือง | สวนสาธารณะ / พักผ่อน | อ.เมืองพะเยา |
| 12 | ชุมชนรอบกว๊านพะเยา | สะท้อนวิถีชีวิตจริงของคนพะเยา ทั้งอาหาร การใช้ชีวิต และบรรยากาศเมืองเล็กที่น่ารัก | ชุมชน / วัฒนธรรม | รอบกว๊านพะเยา |
| 13 | ตลาดสดพะเยา | เหมาะกับการดูวิถีชีวิตจริงของคนท้องถิ่นและลองชิมอาหารพื้นเมืองในราคาย่อมเยา | ตลาด / วิถีชีวิต | อ.เมืองพะเยา |
| 14 | คาเฟ่ริมกว๊านพะเยา | เหมาะกับการนั่งพักผ่อน ชมวิว และเก็บบรรยากาศเมืองแบบสโลว์ไลฟ์ | คาเฟ่ / พักผ่อน | ริมกว๊านพะเยา |
| 15 | จุดชมพระอาทิตย์ตกกว๊านพะเยา | เป็นมุมที่นักท่องเที่ยวไม่ควรพลาด เพราะสามารถเห็นความสวยของกว๊านพะเยาในช่วงเวลาที่ดีที่สุดของวัน | จุดชมวิว / ถ่ายภาพ | อ.เมืองพะเยา |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: พะเยาเที่ยวกี่วันดี?
ตอบ: แนะนำ 3–5 วัน เพื่อให้สามารถเที่ยวได้ครบทั้งกว๊านพะเยา วัดสำคัญ แหล่งธรรมชาติ และชุมชนท้องถิ่นอย่างไม่เร่งรีบ โดยเฉพาะถ้าต้องการเก็บทั้งจุดท่องเที่ยวในตัวเมืองและอำเภอรอบนอก
ถาม: ที่เที่ยวพะเยามีอะไรบ้าง?
ตอบ: ไฮไลต์หลักของพะเยา ได้แก่ กว๊านพะเยา วัดศรีโคมคำ วัดติโลกอาราม วัดอนาลโยทิพยาราม พระธาตุจอมทอง อุทยานแห่งชาติภูซาง และน้ำตกภูซาง ซึ่งครอบคลุมทั้งสายวัด สายธรรมชาติ และสายสโลว์ไลฟ์
ถาม: พะเยามีอะไรเด่นกว่าจังหวัดอื่น?
ตอบ: จุดเด่นของพะเยาคือบรรยากาศเมืองเล็กที่สงบและมีเสน่ห์แบบล้านนาแท้ โดยมีกว๊านพะเยาเป็นศูนย์กลางของเมือง และมีวัดกลางน้ำอย่างวัดติโลกอารามซึ่งเป็นเอกลักษณ์ที่แตกต่างจากหลายจังหวัดในภาคเหนือ
ถาม: ไปเที่ยวพะเยาช่วงไหนดี?
ตอบ: ช่วงที่เหมาะที่สุดคือเดือนพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์ เพราะอากาศเย็นสบาย เหมาะกับการเดินเล่นริมกว๊าน ชมวิว และเที่ยวธรรมชาติ ส่วนช่วงปลายฝนก็สวยในอีกแบบ เพราะภูเขาและพื้นที่สีเขียวจะชุ่มฉ่ำเป็นพิเศษ
ถาม: เดินทางไปพะเยาสะดวกไหม?
ตอบ: สะดวก สามารถเดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัวผ่านทางหลวงสายหลัก หรือเดินทางโดยเครื่องบินไปลงเชียงรายหรือเชียงใหม่แล้วต่อรถมายังพะเยา ใช้เวลาไม่ยาวมากนักและเหมาะกับการวางแผนทริปแบบ 3–5 วัน
ถาม: พะเยาเหมาะกับเที่ยวแบบไหน?
ตอบ: พะเยาเหมาะกับการเที่ยวแบบสโลว์ไลฟ์ เที่ยววัด เที่ยวธรรมชาติ และเที่ยวเชิงวัฒนธรรม โดยเฉพาะคนที่ต้องการหลีกหนีความวุ่นวายของเมืองใหญ่และอยากพักผ่อนในบรรยากาศสงบ
ถาม: ของฝากพะเยามีอะไรน่าสนใจ?
ตอบ: ของฝากที่น่าสนใจจากพะเยามีทั้งอาหารพื้นเมือง ของแห้งจากชุมชน ผลิตภัณฑ์แปรรูปท้องถิ่น และงานหัตถกรรมที่สะท้อนวิถีชีวิตของคนเหนือ ซึ่งสามารถหาได้ตามตลาดท้องถิ่นและร้านของฝากในตัวเมือง
ถาม: พะเยาเหมาะกับการเที่ยวครอบครัวไหม?
ตอบ: เหมาะมาก เพราะมีทั้งแหล่งท่องเที่ยวที่เดินทางไม่ยาก จุดพักผ่อนริมกว๊าน วัดสำคัญ และแหล่งธรรมชาติที่เหมาะกับทุกวัย ทำให้สามารถวางแผนเที่ยวได้แบบสบาย ๆ ทั้งครอบครัว


