หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคใต้ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดปัตตานี >อ.หนองจิก >ต.ดาโต๊ะ > วัดโคกสมานประชาราม (วัดโคกหมัก)
TL;DR: วัดโคกสมานประชาราม (วัดโคกหมัก) อยู่ที่บ้านโคกหมัก หมู่ 2 ตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี 94170 เปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น. การเดินทางสะดวก จากตัวเมืองปัตตานีมุ่งหน้าอำเภอหนองจิก แล้วต่อเข้าสู่ตำบลดาโต๊ะและบ้านโคกหมัก เหมาะกับรถยนต์ส่วนตัว รถเช่า.
วัดโคกสมานประชาราม (วัดโคกหมัก)

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.
วัดโคกสมานประชาราม หรือวัดโคกหมัก เป็นวัดราษฎร์ในอำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี ที่มีบทบาทสำคัญต่อชุมชนบ้านโคกหมักและพุทธศาสนิกชนในตำบลดาโต๊ะ วัดแห่งนี้ไม่ได้โดดเด่นในฐานะวัดใหญ่หรือพระอารามหลวง แต่มีคุณค่าในฐานะวัดชุมชนที่ยังมีชีวิต มีพระจำพรรษา มีเจ้าอาวาส มีงานบุญประจำปี และมีบทบาทเป็นพื้นที่ศรัทธาของคนในท้องถิ่นอย่างต่อเนื่อง จุดเด่นสำคัญของวัดคือการเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางศาสนาของตำบลดาโต๊ะ เป็นจุดนมัสการหลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็ง และเป็นศูนย์กลางของชุมชนคุณธรรมวัดโคกสมานประชาราม บ้านโคกหมัก ซึ่งเชื่อมโยงศาสนา ประเพณี เศรษฐกิจพอเพียง และวิถีชีวิตเกษตรกรรมเข้าด้วยกันอย่างชัดเจน
วัดโคกสมานประชารามเป็นวัดที่ควรทำความเข้าใจผ่านบริบทของชุมชนมากกว่าการมองเฉพาะตัวอาคาร วัดตั้งอยู่ในพื้นที่ชนบทของอำเภอหนองจิก ซึ่งมีลักษณะเป็นชุมชนเกษตรกรรม ประชาชนในตำบลดาโต๊ะประกอบอาชีพทำนา ทำสวนผลไม้ ทำสวนยางพารา และบางส่วนปลูกปาล์มน้ำมัน สภาพพื้นที่เช่นนี้ทำให้วัดมีบทบาทใกล้ชิดกับจังหวะชีวิตของชาวบ้าน วัดเป็นสถานที่ทำบุญตามรอบปี เป็นพื้นที่รวมญาติในงานประเพณี เป็นจุดพบปะของคนต่างวัย และเป็นพื้นที่ที่ช่วยรักษาอัตลักษณ์ของพุทธศาสนิกชนในพื้นที่พหุวัฒนธรรมของจังหวัดปัตตานี
ข้อมูลทะเบียนวัดจังหวัดปัตตานีระบุว่าวัดโคกสมานประชารามตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2491 และได้รับวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2515 ข้อมูลนี้เป็นหลักฐานสำคัญว่าวัดมีสถานะมั่นคงในระบบคณะสงฆ์และสามารถประกอบสังฆกรรมได้อย่างถูกต้องตามพระธรรมวินัย การได้รับวิสุงคามสีมาเป็นหมุดหมายสำคัญของวัดไทย เพราะเกี่ยวข้องกับเขตศักดิ์สิทธิ์สำหรับประกอบพิธีกรรมของพระสงฆ์ เช่น การอุปสมบท การทำอุโบสถกรรม และกิจกรรมทางคณะสงฆ์ที่ต้องใช้เขตพัทธสีมาอย่างเป็นทางการ
ชื่อวัดโคกสมานประชารามมีความหมายที่สื่อถึงความสมัครสมานของผู้คน ส่วนชื่อวัดโคกหมักเป็นชื่อที่ชาวบ้านรู้จักและใช้เรียกตามชื่อชุมชนบ้านโคกหมัก เรื่องเล่าท้องถิ่นของชุมชนคุณธรรมวัดโคกสมานประชารามอธิบายว่า ในอดีตมีคนกลุ่มหนึ่งอพยพมาจากเมืองหนองจิกเพื่อหาที่ตั้งถิ่นฐาน ระหว่างทางผ่านพื้นที่นี้ ช้างและม้าที่ใช้บรรทุกสิ่งของได้เข้าไปกินผลไม้พื้นถิ่นที่เรียกว่า “ลูกหมัก” ซึ่งมีผลสีส้มอมแดง ขนาดเล็ก มีกลิ่นหอม และมีรสหวานอมฝาด ผู้คนจึงเรียกพื้นที่นี้ว่าบ้านโคกหมัก และชื่อนี้ได้กลายเป็นรากความทรงจำของชุมชนมาจนถึงปัจจุบัน
การรู้ที่มาของชื่อบ้านโคกหมักทำให้มองวัดโคกสมานประชารามได้ลึกขึ้น เพราะวัดไม่ได้ตั้งอยู่บนพื้นที่ว่างเปล่า แต่ตั้งอยู่ในพื้นที่ที่มีเรื่องเล่า การอพยพ การตั้งถิ่นฐาน และการใช้ทรัพยากรท้องถิ่นเป็นฐานชีวิต ชื่อหมู่บ้านสะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างคนกับธรรมชาติ ส่วนชื่อวัดสะท้อนความพยายามสร้างความสามัคคีในชุมชน เมื่อสองชื่อนี้อยู่คู่กัน วัดโคกสมานประชารามหรือวัดโคกหมักจึงเป็นทั้งศาสนสถานและสัญลักษณ์ของรากชุมชนบ้านโคกหมัก
วัดแห่งนี้มีสถานะปัจจุบันที่ตรวจพบชัดเจนในข้อมูลล่าสุดของโครงการกฐินสามัคคีทั่วไทยปี 2568 โดยระบุว่าวัดโคกสมานประชารามหรือวัดโคกหมักเป็นวัดราษฎร์ มีพระจำพรรษา 7 รูป และมีพระครูสมานประชารักษ์เป็นเจ้าอาวาส ข้อมูลเดียวกันระบุกำหนดทอดกฐินวันที่ 1 พฤศจิกายน พ.ศ. 2568 เวลา 13.00 น. รายละเอียดเหล่านี้ยืนยันว่าวัดยังมีการประกอบศาสนกิจ มีพระสงฆ์ดูแลวัด และยังมีเครือข่ายศรัทธาของญาติโยมที่ร่วมทำนุบำรุงพระพุทธศาสนาในพื้นที่
ข้อมูลจากทะเบียนวัดจังหวัดปัตตานีประจำปี พ.ศ. 2567 ยังยืนยันรายละเอียดสำคัญหลายประการ ได้แก่ รหัสวัด 64194030001 วันตั้งวัด พ.ศ. 2491 วันได้รับวิสุงคามสีมา 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2515 พระครูสมานประชารักษ์เป็นเจ้าอาวาส เบอร์ติดต่อหลัก 063-3782463 และมีพระภิกษุจำพรรษา 7 รูป ข้อมูลชุดนี้มีความสำคัญมากต่อการเขียนบทความ เพราะช่วยปรับข้อมูลให้เป็นปัจจุบันและป้องกันการใช้ข้อมูลทั่วไปที่ไม่ระบุแหล่งรองรับ
บทบาททางศาสนาของวัดโคกสมานประชารามปรากฏชัดจากข้อมูลขององค์การบริหารส่วนตำบลดาโต๊ะ ซึ่งระบุว่าวัดเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางศาสนาของตำบล และเป็นสถานที่สำหรับนมัสการหลวงพ่อรักษ์กับหลวงพ่อเพ็งวัดโคกหมัก บุคคลสำคัญทั้งสองได้รับการกล่าวถึงในฐานะจุดศรัทธาที่ประชาชนในตำบลดาโต๊ะและประชาชนทั่วไปให้ความเคารพ จึงควรนำเสนอในบทความอย่างชัดเจน เพราะนี่คือเอกลักษณ์เฉพาะของวัดที่ไม่ได้พบในข้อมูลวัดทั่วไป
หลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็งเป็นแกนศรัทธาสำคัญที่ทำให้วัดโคกสมานประชารามมีความหมายในระดับชุมชน การสักการะหลวงพ่อทั้งสองไม่ได้เป็นเพียงกิจกรรมของผู้มาเที่ยว แต่เป็นการเคารพครูบาอาจารย์และความทรงจำของคนในตำบลดาโต๊ะ ผู้มาเยือนควรเข้าวัดด้วยความสำรวม ใช้เสียงเบา แต่งกายสุภาพ และให้เกียรติพื้นที่สักการะ เพราะสำหรับชาวบ้าน จุดศรัทธาเหล่านี้คือหลักใจที่เชื่อมโยงคนรุ่นเก่ากับคนรุ่นใหม่ไว้ด้วยกัน
อีกมิติสำคัญของวัดคือการเป็นชุมชนคุณธรรมระดับต้นแบบ ข้อมูลชุมชนคุณธรรมจังหวัดปัตตานีระบุถึงชุมชนคุณธรรมวัดโคกสมานประชาราม บ้านโคกหมัก ในฐานะชุมชนที่ขับเคลื่อนด้วยหลักธรรมทางศาสนา หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง และวิถีวัฒนธรรมไทยที่ดีงาม บทบาทนี้ทำให้วัดไม่ได้จำกัดอยู่ที่งานพิธีเท่านั้น แต่เป็นศูนย์กลางการพัฒนาคนและชุมชน โดยใช้ศาสนาเป็นฐานในการสร้างคุณธรรม ความสามัคคี และความรับผิดชอบต่อส่วนรวม
ในด้านหลักธรรมทางศาสนา วัดเป็นพื้นที่ปลูกฝังความดี ความเสียสละ ความเอื้อเฟื้อ และความมีวินัย คนในชุมชนสามารถใช้วัดเป็นพื้นที่ทำบุญ ฟังธรรม ร่วมกิจกรรมจิตอาสา และเรียนรู้การอยู่ร่วมกันอย่างสงบ ในบริบทของจังหวัดปัตตานีซึ่งมีความหลากหลายทางศาสนาและวัฒนธรรม วัดจึงมีบทบาทสำคัญในการรักษารากศรัทธาของชาวพุทธ พร้อมกับสร้างพื้นที่ที่เน้นความเคารพและความเข้าใจซึ่งกันและกัน
ในด้านเศรษฐกิจพอเพียง ชุมชนวัดโคกสมานประชารามมีการจัดอบรมหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อให้คนในชุมชนลดรายจ่าย เพิ่มรายได้ และนำแนวคิดพึ่งพาตนเองไปใช้ในชีวิตประจำวัน กิจกรรมลักษณะนี้สัมพันธ์โดยตรงกับวิถีเกษตรของตำบลดาโต๊ะ เพราะชาวบ้านจำนวนมากมีชีวิตผูกพันกับนา สวน ผลผลิตท้องถิ่น และการจัดการทรัพยากรของครัวเรือน วัดจึงเป็นพื้นที่ที่ศาสนาและการดำรงชีวิตจริงมาบรรจบกัน
ในด้านวิถีวัฒนธรรมไทยที่ดีงาม ชุมชนวัดโคกสมานประชารามมีกิจกรรมปล่อยปลาและปรับภูมิทัศน์บริเวณริมคลองดอนรักเนื่องในวันชาติและวันพ่อแห่งชาติ 5 ธันวาคม กิจกรรมนี้สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างวัด ชุมชน แหล่งน้ำ และจิตอาสา การปล่อยปลาเป็นการทำบุญและอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ ส่วนการปรับภูมิทัศน์ช่วยให้พื้นที่สาธารณะสะอาด เป็นระเบียบ และเหมาะกับการใช้ประโยชน์ร่วมกันของคนในชุมชน
วัดยังปรากฏอยู่ในบัญชีแหล่งเรียนรู้ของอำเภอหนองจิก ซึ่งสะท้อนว่าวัดไม่ได้มีบทบาทเฉพาะในเชิงศาสนพิธี แต่ยังเป็นพื้นที่เรียนรู้เรื่องชุมชน ศาสนา วัฒนธรรม และการพัฒนาท้องถิ่น การถูกจัดเป็นแหล่งเรียนรู้ทำให้วัดโคกสมานประชารามมีความสำคัญต่อการศึกษาเชิงพื้นที่ ผู้ที่สนใจชุมชนบ้านโคกหมักสามารถใช้วัดเป็นจุดเริ่มต้นในการทำความเข้าใจโครงสร้างชุมชน ประเพณี และการอยู่ร่วมกันของผู้คนในตำบลดาโต๊ะ
พื้นที่บ้านโคกหมักยังมีโครงการฟาร์มตัวอย่างในสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ ซึ่งตั้งอยู่ในหมู่บ้านเดียวกัน โครงการฟาร์มตัวอย่างสะท้อนบทบาทของพื้นที่นี้ในด้านเกษตรกรรม การเรียนรู้อาชีพ และการพัฒนาคุณภาพชีวิต การเที่ยววัดโคกสมานประชารามจึงสามารถเชื่อมกับการเรียนรู้วิถีเกษตรของบ้านโคกหมักได้อย่างเหมาะสม ทำให้เส้นทางท่องเที่ยวไม่ได้มีเพียงมิติศาสนา แต่ยังครอบคลุมเรื่องชุมชน เศรษฐกิจพอเพียง และอาชีพของคนในพื้นที่
ประเพณีสำคัญที่เกี่ยวข้องกับวัดคือประเพณีลากเรือพระหรือชักพระ ซึ่งเป็นประเพณีหลังออกพรรษาที่สำคัญของชาวพุทธภาคใต้ ข้อมูลชุมชนคุณธรรมระบุว่าชุมชนวัดโคกสมานประชารามมีการจัดกิจกรรมประเพณีลากเรือพระเพื่อสืบสานประเพณีท้องถิ่น ข้อมูลข่าวงานชักพระของจังหวัดปัตตานียังระบุชื่อวัดโคกสมานประชารามหรือวัดโคกหมักในบริบทของวัดที่เกี่ยวข้องกับงานประเพณีนี้ ทำให้เห็นว่าวัดเป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายวัฒนธรรมพุทธภาคใต้ ไม่ใช่เพียงวัดประจำหมู่บ้านทั่วไป
ประเพณีชักพระมีความหมายลึกในวิถีพุทธภาคใต้ เพราะเป็นงานที่เกิดขึ้นหลังวันออกพรรษา ชาวบ้านจะร่วมกันจัดทำหรือดูแลเรือพระ แห่พระ และร่วมบุญเพื่อแสดงความเคารพต่อพระพุทธเจ้า การทำเรือพระต้องอาศัยแรงร่วมของพระสงฆ์ ชาวบ้าน เยาวชน ช่างท้องถิ่น และผู้สูงอายุ วัดโคกสมานประชารามจึงเป็นพื้นที่ที่ประเพณีไม่ได้อยู่ในหนังสือหรือพิพิธภัณฑ์ แต่ยังถูกสืบทอดผ่านการลงมือทำจริงของชุมชน
นอกจากชักพระแล้ว วัดโคกสมานประชารามยังเกี่ยวข้องกับประเพณีพระผิงไฟ ซึ่งปรากฏในข้อมูลการส่งเสริมและสืบสานประเพณีวัฒนธรรมของจังหวัดปัตตานี โดยระบุการจัดกิจกรรม ณ ชุมชนคุณธรรมวัดโคกสมานประชาราม ประเพณีนี้เป็นข้อมูลเชิงลึกที่มีคุณค่าสำหรับบทความ เพราะเป็นประเพณีที่ผู้อ่านทั่วไปอาจไม่คุ้นเคย การกล่าวถึงประเพณีพระผิงไฟช่วยให้บทความมีความเฉพาะตัวและสะท้อนความหลากหลายของพิธีกรรมพุทธในพื้นที่ชายแดนใต้ได้ดีขึ้น
งานกฐินสามัคคีเป็นอีกกิจกรรมที่แสดงชีวิตทางศาสนาของวัดได้ชัดเจน กฐินเป็นงานบุญใหญ่หลังออกพรรษาที่พุทธศาสนิกชนร่วมถวายผ้ากฐินและปัจจัยเพื่อทำนุบำรุงวัด วัดโคกสมานประชารามมีข้อมูลกฐินสามัคคีในปี 2568 ซึ่งช่วยยืนยันว่าชุมชนและญาติโยมยังคงร่วมสืบสานศาสนกิจของวัดอย่างต่อเนื่อง ผู้ที่สนใจเข้าร่วมงานบุญควรตรวจสอบกำหนดการกับวัดโดยตรงก่อนเดินทาง เพราะรายละเอียดเวลาและรูปแบบกิจกรรมอาจเปลี่ยนตามการจัดงานในแต่ละปี
แม้ข้อมูลสาธารณะของวัดโคกสมานประชารามจะไม่มีรายละเอียดเชิงสถาปัตยกรรมมากเท่าวัดใหญ่หรือพระอารามหลวง แต่คุณค่าของวัดอยู่ที่ความเป็นวัดชุมชนที่ทำหน้าที่จริง วัดแห่งนี้เป็นพื้นที่ไหว้พระ ทำบุญ จัดกฐิน รักษาประเพณีชักพระและพระผิงไฟ ขับเคลื่อนชุมชนคุณธรรม เชื่อมโยงเศรษฐกิจพอเพียง และเป็นจุดศรัทธาของหลวงพ่อรักษ์กับหลวงพ่อเพ็ง ดังนั้นการเขียนถึงวัดนี้จึงควรเน้นบทบาทชุมชนและประเพณีมากกว่าการพยายามเติมข้อมูลอาคารที่ไม่มีแหล่งยืนยัน
ผู้ที่เดินทางมาวัดควรเริ่มจากการไหว้พระและสักการะจุดศรัทธาหลักของวัด จากนั้นจึงเดินชมพื้นที่ศาสนพิธีและพื้นที่กิจกรรมชุมชนอย่างสำรวม หากมาในช่วงงานบุญ ควรสังเกตวิธีที่ชาวบ้านร่วมแรงกันจัดงาน เพราะนี่คือเสน่ห์สำคัญของวัดโคกสมานประชาราม วัดชุมชนเช่นนี้อาจไม่ได้มีอาคารขนาดใหญ่เป็นภาพจำหลัก แต่มีพลังจากความร่วมมือ ความเคารพครูบาอาจารย์ และความตั้งใจรักษาพระพุทธศาสนาในพื้นที่ของตนเอง
วัดโคกสมานประชารามเหมาะกับนักท่องเที่ยวที่สนใจปัตตานีในมิติชุมชนมากกว่าการเที่ยวเฉพาะแลนด์มาร์กใหญ่ ผู้มาเยือนสามารถจัดเส้นทางร่วมกับฟาร์มตัวอย่างบ้านโคกหมัก วัดมุจลินทวาปีวิหารหรือวัดตุยง วังเก่าหนองจิก คลองตุยง มัสยิดกลางจังหวัดปัตตานี ศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว และแหล่งท่องเที่ยวในตัวเมืองปัตตานี เส้นทางนี้ช่วยให้เห็นภาพจังหวัดปัตตานีอย่างรอบด้าน ทั้งพุทธ มุสลิม จีน ชุมชนเกษตร และประวัติศาสตร์เมืองหนองจิก
วัดมุจลินทวาปีวิหารเป็นจุดใกล้เคียงที่ควรเชื่อมในเส้นทางเดียวกัน เพราะเป็นพระอารามหลวงสำคัญของอำเภอหนองจิก มีประวัติเกี่ยวข้องกับวัดตุยง พระราชูปถัมภ์ของรัชกาลที่ 5 พระเจดีย์บรรจุพระบรมธาตุ มณฑปจตุรมุข และพิพิธภัณฑ์พระราชพุทธิรังษี หากวัดโคกสมานประชารามแสดงภาพของวัดชุมชนบ้านโคกหมัก วัดมุจลินทวาปีวิหารก็ช่วยเติมมิติพระอารามหลวงและประวัติศาสตร์เมืองหนองจิกให้การเดินทางสมบูรณ์ขึ้น
วังเก่าหนองจิกและคลองตุยงเป็นอีกคู่สถานที่ที่ช่วยอธิบายภูมิทัศน์ทางประวัติศาสตร์ของอำเภอหนองจิก วังเก่าหนองจิกสะท้อนบทบาทของเจ้าเมืองและการปกครองท้องถิ่นในอดีต ส่วนคลองตุยงเชื่อมโยงกับวิถีชุมชนริมน้ำและเส้นทางท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม เมื่อนำมารวมกับวัดโคกสมานประชาราม ผู้เดินทางจะได้เห็นทั้งวัด ชุมชน แหล่งน้ำ การเกษตร และประวัติศาสตร์ท้องถิ่นในวันเดียว
การเดินทางไปวัดควรใช้รถยนต์ส่วนตัว รถเช่า หรือรถรับจ้างในพื้นที่ เพราะตำบลดาโต๊ะเป็นพื้นที่ชนบทของอำเภอหนองจิกและเหมาะกับการเดินทางแบบวางแผนเส้นทางล่วงหน้า จากตัวเมืองปัตตานีให้มุ่งหน้าไปทางอำเภอหนองจิก แล้วต่อไปยังชุมชนบ้านโคกหมัก ผู้ที่ต้องการแวะหลายจุดควรวางเส้นทางให้ต่อเนื่อง เช่น เริ่มจากวัดโคกสมานประชารามและฟาร์มตัวอย่างบ้านโคกหมัก แล้วจึงไปวัดมุจลินทวาปีวิหาร วังเก่าหนองจิก คลองตุยง และตัวเมืองปัตตานี
มารยาทในการเข้าวัดควรยึดหลักความสุภาพและเรียบง่าย ผู้มาเยือนควรแต่งกายสุภาพ ใช้เสียงเบา ไม่รบกวนพระสงฆ์หรือผู้ที่กำลังทำบุญ ถอดรองเท้าในพื้นที่ที่วัดกำหนด และหลีกเลี่ยงการถ่ายภาพในลักษณะที่ไม่เหมาะสม หากเดินทางในช่วงงานกฐิน ชักพระ พระผิงไฟ หรืองานบุญอื่น ควรปฏิบัติตามการจัดระเบียบของวัดและชุมชน เพราะงานเหล่านี้เป็นกิจกรรมศรัทธาของคนท้องถิ่น ไม่ใช่เพียงกิจกรรมสำหรับนักท่องเที่ยว
ร้านอาหารที่สะดวกสำหรับผู้เดินทางสามารถเลือกจากเส้นทางหนองจิก ตุยง และตัวเมืองปัตตานี โดยมีทั้งร้านอาหารท้องถิ่น คาเฟ่ และร้านอาหารฮาลาลที่พบข้อมูลเผยแพร่สาธารณะ ส่วนที่พักที่สะดวกที่สุดอยู่ในตัวเมืองปัตตานีหรือบริเวณเส้นทางหนองจิก เพราะมีตัวเลือกมากกว่าและเดินทางต่อไปยังตำบลดาโต๊ะได้ไม่ยาก ผู้ที่ต้องการพักใกล้เส้นทางหนองจิกควรตรวจสอบเส้นทางและติดต่อที่พักล่วงหน้า โดยเฉพาะหากเดินทางในช่วงเทศกาลหรืองานบุญใหญ่
จุดแข็งของวัดโคกสมานประชารามคือมีข้อมูลชุมชนรองรับชัดเจน แม้รายละเอียดสิ่งปลูกสร้างภายในวัดจะไม่ปรากฏมากในแหล่งข้อมูลสาธารณะ แต่ข้อมูลที่ตรวจพบยืนยันบทบาทสำคัญหลายด้าน ได้แก่ สถานะวัดราษฎร์ที่มีเจ้าอาวาสและพระจำพรรษา ประวัติการตั้งวัดและวิสุงคามสีมา การเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางศาสนาของตำบลดาโต๊ะ จุดนมัสการหลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็ง สถานะชุมชนคุณธรรมระดับต้นแบบ การมีส่วนร่วมในประเพณีชักพระและพระผิงไฟ และการจัดงานกฐินสามัคคีในปัจจุบัน
การเดินทาง จากตัวเมืองปัตตานีให้มุ่งหน้าอำเภอหนองจิก แล้วต่อเข้าสู่ตำบลดาโต๊ะและบ้านโคกหมัก เหมาะกับการใช้รถยนต์ส่วนตัว รถเช่า หรือรถรับจ้างในพื้นที่ การเดินทางควรวางแผนเป็นเส้นทางเดียวกับฟาร์มตัวอย่างบ้านโคกหมัก วัดมุจลินทวาปีวิหาร วังเก่าหนองจิก คลองตุยง มัสยิดกลางจังหวัดปัตตานี ศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว และแหล่งท่องเที่ยวในตัวเมืองปัตตานี เพื่อให้คุ้มค่ากับการเดินทางในพื้นที่หนองจิก
โดยสรุป วัดโคกสมานประชารามหรือวัดโคกหมักเป็นวัดชุมชนสำคัญของตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี มีประวัติทางทะเบียนตั้งแต่ พ.ศ. 2491 และได้รับวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2515 ปัจจุบันยังเป็นวัดราษฎร์ที่มีพระจำพรรษาและมีพระครูสมานประชารักษ์เป็นเจ้าอาวาส จุดเด่นของวัดคือการเป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจของชาวบ้านโคกหมัก จุดนมัสการหลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็ง บทบาทชุมชนคุณธรรมระดับต้นแบบ การสืบสานประเพณีลากเรือพระและพระผิงไฟ รวมถึงความเชื่อมโยงกับวิถีเกษตรของตำบลดาโต๊ะ วัดแห่งนี้จึงเหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการไหว้พระ ทำบุญ เรียนรู้ชุมชนบ้านโคกหมัก และเข้าใจวัฒนธรรมพุทธในจังหวัดปัตตานีอย่างลึกซึ้ง
| ชื่อสถานที่ | วัดโคกสมานประชาราม หรือวัดโคกหมัก |
| ที่ตั้ง | บ้านโคกหมัก หมู่ 2 ตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี 94170 |
| ประเภทวัด | วัดราษฎร์ สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย |
| ประวัติสำคัญ | ตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2491 และได้รับวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2515 |
| ที่มาของชื่อ | ชื่อวัดโคกหมักสัมพันธ์กับบ้านโคกหมัก ซึ่งมีเรื่องเล่าท้องถิ่นเกี่ยวกับผลไม้พื้นถิ่นที่เรียกว่า “ลูกหมัก” ส่วนชื่อวัดโคกสมานประชารามสื่อถึงความสมัครสมานของชุมชน |
| ไฮไลต์ | วัดชุมชนบ้านโคกหมัก, จุดนมัสการหลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็ง, ชุมชนคุณธรรมวัดโคกสมานประชาราม, งานกฐินสามัคคี, ประเพณีลากเรือพระ และประเพณีพระผิงไฟ |
| พระสำคัญ / จุดศรัทธา | หลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็งวัดโคกหมัก ซึ่งเป็นจุดนมัสการสำคัญของตำบลดาโต๊ะ |
| เจ้าอาวาส / ผู้ดูแล | พระครูสมานประชารักษ์ |
| เบอร์ติดต่อหลัก | 063-3782463 |
| สถานะปัจจุบัน | เป็นวัดราษฎร์ที่ยังมีพระจำพรรษา มีเจ้าอาวาส และมีศาสนกิจต่อเนื่อง เช่น งานกฐินสามัคคีและงานบุญชุมชน |
| วันเปิดทำการ | ทุกวัน |
| เวลาเปิดทำการ | 08.00 – 17.00 น. |
| บทบาทชุมชน | เป็นชุมชนคุณธรรมระดับต้นแบบและแหล่งเรียนรู้ของอำเภอหนองจิก มีบทบาทด้านหลักธรรมทางศาสนา เศรษฐกิจพอเพียง วิถีวัฒนธรรมไทย และกิจกรรมจิตอาสา |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | พื้นที่สักการะหลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็ง พื้นที่ทำบุญ พื้นที่งานกฐิน พื้นที่จัดงานประเพณี พื้นที่กิจกรรมชุมชน และพื้นที่จอดรถบริเวณวัดหรือพื้นที่ใกล้เคียง |
| โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ | พื้นที่สักการะหลวงพ่อรักษ์และหลวงพ่อเพ็ง, พื้นที่ศาสนพิธี, พื้นที่งานบุญกฐิน, พื้นที่กิจกรรมชุมชนคุณธรรม และพื้นที่พักผ่อนภายในวัด |
| ประเพณี / กิจกรรมสำคัญ | กฐินสามัคคี, ประเพณีลากเรือพระหรือชักพระ, ประเพณีพระผิงไฟ, กิจกรรมจิตอาสาปรับภูมิทัศน์, กิจกรรมเศรษฐกิจพอเพียง และงานบุญของชุมชนบ้านโคกหมัก |
| การเดินทาง | จากตัวเมืองปัตตานีมุ่งหน้าอำเภอหนองจิก แล้วต่อเข้าสู่ตำบลดาโต๊ะและบ้านโคกหมัก เหมาะกับรถยนต์ส่วนตัว รถเช่า หรือรถรับจ้างในพื้นที่ |
| สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง | 1. ฟาร์มตัวอย่างบ้านโคกหมัก ประมาณ 2 กม. 2. วัดมุจลินทวาปีวิหาร หรือวัดตุยง ประมาณ 15 กม. 3. วังเก่าหนองจิก หรือวังเจ้าเมืองหนองจิก ประมาณ 15 กม. 4. คลองตุยงและชุมชนท่องเที่ยวตุยง ประมาณ 15 กม. 5. มัสยิดกลางจังหวัดปัตตานี ประมาณ 23 กม. 6. ศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยว ประมาณ 25 กม. |
| ร้านอาหารใกล้เคียง | 1. ครัวข้างเริน ประมาณ 15 กม. โทร. 081-0973172 2. ดอน Love อาหาร กินเล่น ๆ แต่มีประโยชน์ ประมาณ 18 กม. 3. วันซาคาเฟ่ & เรสเตอรอง ปัตตานี ตุยง ประมาณ 16 กม. โทร. 061-5675941 4. ตุยง Cafe สาขา 02 ประมาณ 16 กม. โทร. 065-6342294 5. อีมานโรตีบากา ประมาณ 17 กม. โทร. 091-3164270 6. โรตีมะตะบะ By กรีรีแลกซ์ ประมาณ 17 กม. โทร. 086-9654003 |
| ที่พักใกล้เคียง | 1. Bakkahland Farm and Resort ประมาณ 19 กม. โทร. 081-8962464 2. The Rooms Residence ประมาณ 24 กม. โทร. 073-335999 3. โรงแรมซี.เอส. ปัตตานี ประมาณ 25 กม. โทร. 073-335093 4. Park View Resort Pattani ประมาณ 25 กม. โทร. 073-335100 5. โรงแรมเซาท์เทิร์นวิว ปัตตานี ประมาณ 26 กม. โทร. 073-450570 |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: วัดโคกสมานประชารามหรือวัดโคกหมักอยู่ที่ไหน?
ตอบ: วัดตั้งอยู่ในบ้านโคกหมัก หมู่ 2 ตำบลดาโต๊ะ อำเภอหนองจิก จังหวัดปัตตานี
ถาม: วัดโคกสมานประชารามเปิดให้เข้าชมเวลาใด?
ตอบ: วัดเปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น.
ถาม: เจ้าอาวาสวัดโคกสมานประชารามคือใคร?
ตอบ: เจ้าอาวาสที่ปรากฏในทะเบียนวัดจังหวัดปัตตานีและข้อมูลกฐินล่าสุดคือพระครูสมานประชารักษ์
ถาม: วัดโคกสมานประชารามมีความสำคัญอย่างไร?
ตอบ: วัดเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางศาสนาของตำบลดาโต๊ะ เป็นที่ยึดเหนี่ยวจิตใจของพุทธศาสนิกชนในพื้นที่ และเป็นจุดนมัสการหลวงพ่อรักษ์กับหลวงพ่อเพ็งวัดโคกหมัก
ถาม: วัดโคกสมานประชารามมีประวัติทางทะเบียนวัดอย่างไร?
ตอบ: ทะเบียนวัดจังหวัดปัตตานีระบุว่าวัดตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2491 และได้รับวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2515
ถาม: วัดโคกสมานประชารามเกี่ยวข้องกับประเพณีอะไรบ้าง?
ตอบ: วัดเกี่ยวข้องกับงานกฐินสามัคคี ประเพณีลากเรือพระหรือชักพระ ประเพณีพระผิงไฟ กิจกรรมจิตอาสา และงานบุญของชุมชนบ้านโคกหมัก
ถาม: บ้านโคกหมักมีที่มาของชื่ออย่างไร?
ตอบ: เรื่องเล่าท้องถิ่นกล่าวว่าผู้มาตั้งถิ่นฐานพบผลไม้พื้นถิ่นที่เรียกว่า “ลูกหมัก” ในบริเวณนี้ จึงเรียกชุมชนว่า บ้านโคกหมัก
ถาม: วัดโคกสมานประชารามเที่ยวร่วมกับที่ไหนได้บ้าง?
ตอบ: สามารถเที่ยวร่วมกับฟาร์มตัวอย่างบ้านโคกหมัก วัดมุจลินทวาปีวิหาร วังเก่าหนองจิก คลองตุยง มัสยิดกลางจังหวัดปัตตานี และศาลเจ้าแม่ลิ้มกอเหนี่ยวได้
หมวดหมู่: ●สถานที่ศักดิ์สิทธิ์
กลุ่ม: ●วัด
●ประเพณีไทย ●วัฒนธรรมไทย ●ประเพณีภาคใต้
ปรับปรุงล่าสุด : 3 เดือนที่แล้ว




