หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคตะวันออกเฉียงเหนือ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดอุดรธานี >อ.เมืองอุดรธานี >ต.โคกสะอาด > เขื่อนห้วยหลวง
TL;DR: เขื่อนห้วยหลวง อยู่ที่ตำบลโคกสะอาด อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี เปิดทุกวัน เวลา 08.30 – 16.30 น. การเดินทางสะดวก จากตัวเมืองอุดรธานีใช้เส้นทางอุดรธานี–หนองบัวลำภู ถึงบริเวณกิโลเมตรที่ 15 แล้วแยกเข้าไปประมาณ 10 กิโลเมตร.
เขื่อนห้วยหลวง

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 08.30 – 16.30 น.
เขื่อนห้วยหลวง จังหวัดอุดรธานี หรืออ่างเก็บน้ำห้วยหลวง เป็นเขื่อนดินขนาดใหญ่และแหล่งน้ำสำคัญของจังหวัดอุดรธานี ตั้งอยู่ในพื้นที่ตำบลโคกสะอาด อำเภอเมืองอุดรธานี อยู่ไม่ไกลจากเส้นทางอุดรธานี–หนองบัวลำภู และเป็นหนึ่งในสถานที่ธรรมชาติใกล้เมืองที่มีบทบาทสำคัญทั้งด้านชลประทาน การผลิตน้ำประปา การเกษตร การประมงน้ำจืด และการพักผ่อนของประชาชน เขื่อนแห่งนี้มีผืนน้ำกว้างใหญ่ สันเขื่อนยาว มองเห็นท้องฟ้าและแนวภูมิทัศน์รอบอ่างได้กว้างไกล เหมาะสำหรับการขับรถชมวิว เดินเล่น รับลม ถ่ายภาพ นั่งพักผ่อน ล่องแพ ตกปลา และใช้เวลาในบรรยากาศสงบใกล้ธรรมชาติ โดยไม่ต้องเดินทางไกลจากตัวเมืองอุดรธานีมากเกินไป
เขื่อนห้วยหลวงเป็นเขื่อนดินที่มีความสำคัญมากต่อระบบน้ำของจังหวัดอุดรธานี เพราะไม่ได้เป็นเพียงสถานที่ท่องเที่ยวเท่านั้น แต่เป็นโครงสร้างพื้นฐานด้านน้ำที่มีหน้าที่เก็บกักน้ำ ส่งน้ำเพื่อการเกษตร สนับสนุนการประมงน้ำจืด และเป็นแหล่งน้ำดิบสำหรับผลิตน้ำประปาในหลายพื้นที่ของจังหวัด น้ำจากอ่างเก็บน้ำห้วยหลวงเกี่ยวข้องกับคุณภาพชีวิตของประชาชนในเขตเทศบาลนครอุดรธานี อำเภอหนองวัวซอ และอำเภอกุดจับ รวมถึงพื้นที่เกษตรกรรมจำนวนมากที่อาศัยน้ำจากระบบชลประทาน เมื่อมองเขื่อนแห่งนี้ในภาพรวมจะเห็นว่าเขื่อนห้วยหลวงเป็นทั้งแหล่งน้ำเพื่อชีวิตและแหล่งท่องเที่ยวเพื่อการพักผ่อนในเวลาเดียวกัน
ลักษณะเด่นของเขื่อนห้วยหลวงคือความเป็นอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่ที่มีพื้นที่กว้างประมาณ 20,000 ไร่ ตัวเขื่อนเป็นเขื่อนดินสูงประมาณ 12.50 เมตร สันเขื่อนยาวประมาณ 4.9 กิโลเมตร และมีความจุอ่างเก็บน้ำประมาณ 113 ล้านลูกบาศก์เมตร ด้วยขนาดและภูมิทัศน์เช่นนี้ ทำให้ผู้มาเยือนสามารถมองเห็นผืนน้ำกว้างสุดสายตา โดยเฉพาะเมื่อขึ้นไปบนสันเขื่อนซึ่งเป็นถนนที่ใช้สัญจรและชมวิวได้ ภาพที่เห็นจากสันเขื่อนคือผืนน้ำใหญ่ ท้องฟ้าโล่ง แนวตลิ่ง พื้นที่สีเขียว และเส้นทางถนนที่ทอดยาวไปตามแนวเขื่อน บรรยากาศนี้เป็นเสน่ห์สำคัญที่ทำให้เขื่อนห้วยหลวงกลายเป็นจุดพักใจของคนอุดรธานีและนักท่องเที่ยวที่ชอบธรรมชาติใกล้เมือง
ประวัติของเขื่อนห้วยหลวงมีความเกี่ยวข้องกับการพัฒนาระบบชลประทานของจังหวัดอุดรธานีโดยตรง เริ่มก่อสร้างเมื่อปี พ.ศ. 2513 ตัวเขื่อนสร้างเสร็จในปี พ.ศ. 2522 และงานระบบส่งน้ำเสร็จในปี พ.ศ. 2527 วัตถุประสงค์หลักของการก่อสร้างคือเพื่อใช้ประโยชน์ด้านชลประทาน สามารถส่งน้ำให้พื้นที่เกษตรกรรมจำนวนมากในฤดูฝนและฤดูแล้ง การมีอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่เช่นนี้ช่วยลดความเสี่ยงจากความไม่แน่นอนของฝน สนับสนุนการเพาะปลูก และเพิ่มความมั่นคงด้านน้ำให้กับชุมชนรอบพื้นที่ รวมถึงชุมชนเมืองที่ต้องใช้น้ำดิบเพื่อผลิตน้ำประปา
ในด้านชลประทาน เขื่อนห้วยหลวงสามารถส่งน้ำให้พื้นที่ชลประทานจำนวนมาก โดยมีข้อมูลระบุพื้นที่ส่งน้ำประมาณ 94,830 ไร่ในฤดูฝน และประมาณ 30,000 ไร่ในฤดูแล้ง บทบาทนี้ทำให้เขื่อนห้วยหลวงมีความสำคัญต่อเกษตรกรในพื้นที่อย่างยิ่ง เพราะน้ำคือปัจจัยหลักของการทำนา ปลูกพืช และเลี้ยงสัตว์ในระบบเกษตรกรรมอีสาน การมีน้ำต้นทุนช่วยให้ชุมชนสามารถวางแผนการเพาะปลูกได้ดีขึ้น ลดความเสียหายจากภัยแล้ง และสนับสนุนเศรษฐกิจครัวเรือนของเกษตรกรจำนวนมาก เขื่อนห้วยหลวงจึงเป็นพื้นที่ที่เชื่อมโยงระหว่างธรรมชาติ วิศวกรรม และเศรษฐกิจท้องถิ่นอย่างชัดเจน
ในด้านน้ำประปา เขื่อนห้วยหลวงเป็นแหล่งน้ำดิบสำคัญสำหรับผลิตน้ำประปาในจังหวัดอุดรธานี และยังเกี่ยวข้องกับการประปาในอำเภอหนองวัวซอและอำเภอกุดจับ บทบาทนี้ทำให้คุณค่าของเขื่อนขยายจากพื้นที่เกษตรสู่ชีวิตประจำวันของประชาชนในเมือง น้ำที่กักเก็บในอ่างไม่ใช่เพียงผืนน้ำสำหรับชมวิว แต่เป็นน้ำที่เกี่ยวข้องกับการอุปโภคบริโภคของผู้คน บ้านเรือน ร้านค้า โรงเรียน โรงพยาบาล และระบบเศรษฐกิจเมือง การรักษาคุณภาพน้ำและพื้นที่รอบอ่างจึงเป็นเรื่องสำคัญ เพราะผลกระทบต่ออ่างเก็บน้ำอาจส่งผลต่อระบบน้ำของเมืองในวงกว้าง
ในด้านประมงน้ำจืด เขื่อนห้วยหลวงเป็นแหล่งเพาะพันธุ์และแหล่งอาศัยของปลาน้ำจืดหลายชนิด ชุมชนรอบอ่างมีความสัมพันธ์กับการจับปลา การค้าขายสัตว์น้ำ และการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรน้ำตามวิถีท้องถิ่น นักท่องเที่ยวที่เดินทางมาเขื่อนห้วยหลวงจึงมักพบกิจกรรมตกปลา ล่องแพ และรับประทานอาหารเมนูปลาในบริเวณใกล้เคียง บทบาทด้านประมงทำให้เขื่อนแห่งนี้มีชีวิต ไม่ใช่เพียงโครงสร้างเก็บน้ำ แต่เป็นระบบนิเวศขนาดใหญ่ที่มีปลา นกน้ำ พืชน้ำ ชาวประมงพื้นบ้าน และผู้ใช้ประโยชน์จากแหล่งน้ำเข้ามาเกี่ยวข้อง
สันเขื่อนห้วยหลวงเป็นจุดชมวิวสำคัญที่สุดของพื้นที่ เพราะสามารถขับรถขึ้นไปชมบรรยากาศได้สะดวก ถนนบนสันเขื่อนทอดยาวตามแนวเขื่อน ด้านหนึ่งเป็นผืนน้ำกว้าง อีกด้านเป็นพื้นที่ลาดเขื่อนและภูมิทัศน์สีเขียว ผู้มาเยือนนิยมจอดรถในจุดที่เหมาะสมเพื่อรับลม ถ่ายภาพ หรือชมแสงเย็น บริเวณนี้เหมาะกับการเที่ยวแบบเรียบง่าย ไม่ต้องใช้เวลามาก แต่ได้บรรยากาศธรรมชาติเต็มตา โดยเฉพาะช่วงเย็นที่แสงอาทิตย์ลดระดับ ผืนน้ำสะท้อนท้องฟ้า และลมจากอ่างเก็บน้ำพัดเย็นสบาย
ความงามของเขื่อนห้วยหลวงเปลี่ยนไปตามฤดูกาล ฤดูฝนและช่วงหลังฝนเป็นช่วงที่ระดับน้ำเพิ่มขึ้น พื้นที่รอบอ่างมีความเขียวสด และท้องฟ้ามักมีเมฆสวย เหมาะกับการถ่ายภาพธรรมชาติและชมความสมบูรณ์ของอ่างเก็บน้ำ ฤดูหนาวอากาศเย็นสบาย เหมาะกับการขับรถเที่ยว รับลม และนั่งพักผ่อน ส่วนฤดูร้อนแม้อากาศจะร้อนกว่า แต่ผืนน้ำกว้างยังช่วยสร้างความรู้สึกโล่งและผ่อนคลาย ช่วงเช้าและช่วงเย็นเป็นเวลาที่เหมาะที่สุดในการชมเขื่อน เพราะแสงไม่แรงจนเกินไปและบรรยากาศเหมาะกับการพักผ่อนมากกว่าช่วงกลางวัน
กิจกรรมที่เหมาะกับเขื่อนห้วยหลวงมีหลายรูปแบบ เริ่มจากกิจกรรมเบา ๆ เช่น ขับรถชมวิว เดินเล่น ถ่ายภาพ รับลมบนสันเขื่อน นั่งชมผืนน้ำ และดูพระอาทิตย์ตก ไปจนถึงกิจกรรมที่เกี่ยวข้องกับน้ำ เช่น ล่องแพ นั่งเรือชมทิวทัศน์ ตกปลา และรับประทานอาหารริมน้ำหรืออาหารบนแพ กิจกรรมเหล่านี้ทำให้เขื่อนห้วยหลวงเป็นสถานที่ที่เหมาะกับทั้งครอบครัว กลุ่มเพื่อน คู่รัก นักเดินทางสายถ่ายภาพ และคนท้องถิ่นที่ต้องการพื้นที่สงบเพื่อเปลี่ยนบรรยากาศจากเมือง
การล่องแพเป็นกิจกรรมที่ช่วยให้เห็นเขื่อนห้วยหลวงจากมุมกลางน้ำ นักท่องเที่ยวสามารถสัมผัสผืนน้ำกว้าง ลมเย็น และทิวทัศน์โดยรอบได้ใกล้ชิดกว่าการชมจากสันเขื่อนเพียงอย่างเดียว บริการแพในพื้นที่มีทั้งลักษณะเหมาจ่ายและรายชั่วโมงตามรูปแบบของผู้ให้บริการ ผู้ที่ต้องการล่องแพควรติดต่อผู้ให้บริการล่วงหน้า โดยเฉพาะวันหยุดหรือช่วงเย็นที่คนเดินทางมาพักผ่อนมากขึ้น การล่องแพควรให้ความสำคัญกับความปลอดภัย สวมเสื้อชูชีพตามความเหมาะสม ไม่ดื่มเครื่องดื่มมึนเมาขณะทำกิจกรรมทางน้ำ และไม่ทิ้งขยะลงในอ่างเก็บน้ำ
การตกปลาเป็นอีกกิจกรรมที่ได้รับความนิยม เพราะเขื่อนห้วยหลวงเป็นแหล่งปลาน้ำจืดสำคัญของพื้นที่ ผู้ที่มาตกปลาควรใช้พื้นที่อย่างมีระเบียบ เคารพกติกาท้องถิ่น ไม่จับปลาในช่วงหรือพื้นที่ที่มีข้อจำกัด ไม่ทิ้งสายเอ็น เบ็ด ขยะพลาสติก หรือเศษอาหารไว้ริมอ่าง และไม่ทำกิจกรรมที่กระทบต่อผู้ใช้พื้นที่คนอื่น การตกปลาที่ดีไม่ใช่เพียงการได้ปลา แต่คือการใช้แหล่งน้ำอย่างรับผิดชอบ เพื่อให้ระบบนิเวศของเขื่อนยังคงสมบูรณ์และรองรับชุมชนต่อไปได้
ภายในพื้นที่อ่างเก็บน้ำห้วยหลวงยังมีพระตำหนักที่ประทับของสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ซึ่งพระองค์เคยเสด็จมาประทับในพื้นที่เกือบทุกปี เรื่องราวนี้ทำให้เขื่อนห้วยหลวงมีมิติทางประวัติศาสตร์และความทรงจำร่วมของจังหวัดอุดรธานีเพิ่มขึ้น ไม่ได้เป็นเพียงเขื่อนเพื่อประโยชน์ด้านน้ำเท่านั้น แต่ยังเป็นสถานที่ที่เกี่ยวข้องกับพระราชประวัติและความผูกพันของประชาชนในพื้นที่กับสมเด็จย่า ผู้มาเยือนที่สนใจส่วนนี้ควรเคารพสถานที่และปฏิบัติตามข้อกำหนดของเจ้าหน้าที่ในพื้นที่
เขื่อนห้วยหลวงยังมีบทบาทต่อการบริหารจัดการน้ำในช่วงฤดูฝนและฤดูแล้งอย่างต่อเนื่อง ในปีที่ฝนมาก ระดับน้ำในอ่างเก็บน้ำจะต้องได้รับการติดตามอย่างใกล้ชิดเพื่อป้องกันผลกระทบต่อพื้นที่ท้ายเขื่อน ส่วนในปีที่ฝนน้อย น้ำในอ่างมีความสำคัญต่อการสำรองน้ำเพื่อการเกษตรและน้ำประปา บทบาทสองด้านนี้ทำให้เขื่อนเป็นทั้งพื้นที่เก็บน้ำและพื้นที่ควบคุมสมดุลของลุ่มน้ำห้วยหลวง การเดินทางมาเที่ยวเขื่อนจึงควรมองเห็นความสำคัญของการบริหารจัดการน้ำควบคู่กับความสวยงามของทิวทัศน์
ชุมชนใกล้เขื่อนห้วยหลวง เช่น ตำบลโคกสะอาด ตำบลนิคมสงเคราะห์ และพื้นที่เชื่อมโยงไปยังหนองวัวซอ มีความสัมพันธ์กับอ่างเก็บน้ำในหลายมิติ ทั้งการเกษตร การประมง ร้านอาหาร การท่องเที่ยว การเดินทาง และการบริการสำหรับผู้มาเยือน คนในพื้นที่ใช้เขื่อนเป็นทั้งแหล่งน้ำและพื้นที่พักผ่อน ขณะที่นักท่องเที่ยวใช้พื้นที่นี้เป็นจุดชมวิวและจุดทำกิจกรรม เขื่อนห้วยหลวงจึงเป็นพื้นที่ที่คนหลายกลุ่มใช้ร่วมกัน การใช้พื้นที่อย่างสุภาพและไม่รบกวนชุมชนจึงเป็นสิ่งสำคัญ
สำหรับผู้ที่ชอบถ่ายภาพ เขื่อนห้วยหลวงมีมุมภาพหลากหลาย ทั้งภาพถนนบนสันเขื่อน ภาพผืนน้ำกว้าง ภาพขอบฟ้า ภาพแสงเย็น ภาพแพกลางน้ำ ภาพคนตกปลา ภาพทุ่งหญ้าริมอ่าง และภาพท้องฟ้าสะท้อนผืนน้ำ ช่วงเวลาที่สวยที่สุดคือช่วงเช้าและช่วงเย็น โดยเฉพาะช่วงเย็นที่แสงตกกระทบผิวน้ำทำให้ภาพมีความอบอุ่นและเปิดกว้าง หากต้องการถ่ายภาพบนสันเขื่อนควรคำนึงถึงความปลอดภัย ไม่ยืนหรือจอดรถในจุดที่กีดขวางทางสัญจร และไม่ถ่ายภาพในตำแหน่งที่เสี่ยงต่ออุบัติเหตุ
สำหรับครอบครัว เขื่อนห้วยหลวงเป็นสถานที่พักผ่อนใกล้เมืองที่เหมาะกับการพาเด็กมาเรียนรู้เรื่องน้ำ เขื่อน ชลประทาน ปลา และระบบนิเวศน้ำจืด เด็กสามารถเห็นได้ด้วยตนเองว่าแหล่งน้ำขนาดใหญ่มีบทบาทต่อเมืองและชุมชนอย่างไร ผู้ปกครองควรดูแลเด็กใกล้ริมอ่างหรือบนสันเขื่อนอย่างใกล้ชิด ไม่ปล่อยให้ลงเล่นน้ำในจุดที่ไม่มีการจัดไว้ และควรเลือกพื้นที่พักผ่อนที่ปลอดภัย หากทำกิจกรรมทางน้ำควรใช้อุปกรณ์นิรภัยตามที่ผู้ให้บริการกำหนด
สำหรับผู้สูงอายุ เขื่อนห้วยหลวงเป็นสถานที่ที่เข้าถึงได้ง่ายกว่าแหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติที่ต้องเดินป่าหรือขึ้นเขา สามารถขับรถไปชมวิวบนสันเขื่อนได้ ใช้เวลาไม่มาก และไม่จำเป็นต้องเดินระยะไกล เพียงเลือกช่วงเวลาอากาศไม่ร้อน เช่น ช่วงเช้าหรือเย็น ก็สามารถนั่งพัก รับลม และชมทิวทัศน์กว้าง ๆ ได้อย่างผ่อนคลาย การเที่ยวเขื่อนลักษณะนี้เหมาะกับผู้ที่ต้องการธรรมชาติใกล้เมืองโดยไม่ต้องใช้แรงมาก
ด้านสิ่งแวดล้อม เขื่อนห้วยหลวงเป็นพื้นที่ที่ต้องดูแลอย่างจริงจัง เพราะเป็นทั้งแหล่งน้ำดิบผลิตประปา แหล่งน้ำเกษตร แหล่งเพาะพันธุ์ปลา และพื้นที่พักผ่อน หากเกิดขยะ น้ำเสีย คราบน้ำมัน หรือเศษอาหารสะสมในพื้นที่ ย่อมกระทบต่อคุณภาพน้ำและระบบนิเวศโดยตรง ผู้มาเยือนควรนำขยะกลับออกไปหรือทิ้งในจุดที่จัดไว้ ไม่ทิ้งสิ่งของลงน้ำ ไม่ปล่อยสัตว์น้ำต่างถิ่น ไม่ทำลายพืชริมน้ำ และไม่ใช้พื้นที่ในลักษณะที่ส่งผลเสียต่ออ่างเก็บน้ำ การรักษาความสะอาดคือการรักษาทั้งแหล่งท่องเที่ยวและแหล่งน้ำของเมือง
การเดินทางไปเขื่อนห้วยหลวงทำได้สะดวกจากตัวเมืองอุดรธานี โดยใช้เส้นทางหลวงสายอุดรธานี–หนองบัวลำภู เมื่อถึงบริเวณกิโลเมตรที่ 15 ให้แยกเข้าไปประมาณ 10 กิโลเมตร หรือใช้เส้นทางตามป้ายบอกทางไปตำบลโคกสะอาดและพื้นที่เขื่อน ระยะทางจากตัวเมืองอุดรธานีประมาณ 20–25 กิโลเมตรตามจุดเริ่มต้น ใช้เวลาประมาณ 30–45 นาทีโดยรถยนต์ส่วนตัว รถจักรยานยนต์ รถเช่า หรือรถรับจ้าง เส้นทางเหมาะกับการเที่ยวแบบครึ่งวันหรือแวะชมวิวช่วงเย็นก่อนกลับเข้าตัวเมือง
ผู้ที่เดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัวควรใช้ความระมัดระวังบนเส้นทางเข้าสันเขื่อน เพราะบางช่วงเป็นถนนท้องถิ่นและมีผู้ใช้ถนนหลายประเภท การจอดรถควรจอดในจุดที่ปลอดภัย ไม่กีดขวางทางสัญจร และไม่จอดในจุดเสี่ยงใกล้ขอบทางหรือพื้นที่ลาดชัน หากต้องการทำกิจกรรมแพหรือนั่งเรือ ควรจอดรถในจุดที่ผู้ให้บริการแนะนำและตรวจสอบเวลาบริการก่อนเดินทาง โดยเฉพาะช่วงวันหยุดที่นักท่องเที่ยวอาจมากกว่าวันปกติ
เขื่อนห้วยหลวงสามารถจัดเส้นทางร่วมกับสถานที่ใกล้เคียงได้หลายแบบ หากต้องการเที่ยวธรรมชาติและจุดถ่ายภาพ สามารถแวะสวนดอกไม้ในพื้นที่ห้วยสำราญหรือโคกสะอาดร่วมกับเขื่อน หากต้องการเที่ยวเชิงเมือง สามารถกลับเข้าไปยังหนองประจักษ์ศิลปาคม พิพิธภัณฑ์เมืองอุดรธานี ศาลเจ้าปู่-ย่า และศูนย์วัฒนธรรมไทย-จีน หากต้องการพักผ่อนต่อ สามารถเลือกคาเฟ่ ร้านอาหาร หรือที่พักในพื้นที่นิคมสงเคราะห์ โคกสะอาด หนองวัวซอ หรืออำเภอเมืองอุดรธานีได้ตามแผนการเดินทาง
ข้อดีของเขื่อนห้วยหลวงคือเป็นสถานที่ที่รองรับการเที่ยวหลายสไตล์ในพื้นที่เดียวกัน ผู้ที่มีเวลาน้อยสามารถขับรถขึ้นสันเขื่อน ชมวิว ถ่ายภาพ และใช้เวลาไม่เกิน 1 ชั่วโมง ส่วนผู้ที่มีเวลามากขึ้นสามารถนั่งพัก รับประทานอาหาร ล่องแพ ตกปลา หรือนั่งเรือชมทิวทัศน์รอบอ่างได้ ผู้ที่ต้องการเที่ยวแบบครอบครัวสามารถเลือกพื้นที่นั่งพักที่ปลอดภัย ผู้ที่ชอบถ่ายภาพสามารถรอแสงเย็น ส่วนผู้ที่สนใจเรื่องน้ำและเมืองสามารถมองเขื่อนในฐานะระบบชลประทานที่หล่อเลี้ยงอุดรธานี
สำหรับนักท่องเที่ยวชาวไทย เขื่อนห้วยหลวงเป็นสถานที่ที่ช่วยเปิดมุมมองต่อจังหวัดอุดรธานีในฐานะเมืองที่มีทรัพยากรน้ำขนาดใหญ่รองรับชีวิตของผู้คน ไม่ได้มีเพียงแหล่งโบราณคดี วัด ตลาด หรือสถานที่ศรัทธาเท่านั้น การมาเยือนเขื่อนทำให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างเมืองกับน้ำอย่างชัดเจน ทั้งน้ำเพื่อเกษตร น้ำเพื่อประปา น้ำเพื่อประมง และน้ำเพื่อการพักผ่อน ภาพผืนน้ำกว้างบนสันเขื่อนจึงไม่ได้มีเพียงความสวยงาม แต่มีความหมายต่อความมั่นคงของจังหวัดด้วย
สำหรับชาวต่างชาติ เขื่อนห้วยหลวงเป็นตัวอย่างของอ่างเก็บน้ำและเขื่อนดินในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของไทยที่มีบทบาทจริงในชีวิตประจำวัน นักท่องเที่ยวจะได้เห็นแหล่งน้ำขนาดใหญ่ที่ทำหน้าที่ทั้งด้านเกษตร น้ำประปา ประมง และการพักผ่อนในพื้นที่เดียวกัน เป็นประสบการณ์ที่แตกต่างจากการเที่ยววัด เมืองโบราณ หรือย่านอาหาร เพราะช่วยให้เข้าใจภูมิประเทศและระบบน้ำของอีสานได้ชัดเจนขึ้น
ในภาพรวม เขื่อนห้วยหลวงเป็นแหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติและแหล่งน้ำสำคัญที่ครบทั้งคุณค่าด้านชลประทาน การประปา การเกษตร การประมง การพักผ่อน และทิวทัศน์ใกล้เมือง เป็นสถานที่ที่เดินทางสะดวก ไม่เสียค่าเข้าชม และเหมาะกับการแวะเที่ยวได้ทั้งช่วงเช้าและช่วงเย็น ผู้มาเยือนที่มองเขื่อนมากกว่าจุดถ่ายภาพจะเข้าใจว่าอ่างเก็บน้ำแห่งนี้คือหัวใจหนึ่งของระบบน้ำอุดรธานี และเป็นพื้นที่ที่เชื่อมโยงผู้คน ชุมชน เมือง เกษตรกรรม และธรรมชาติไว้ด้วยกันอย่างชัดเจน
| ชื่อสถานที่ | เขื่อนห้วยหลวง / อ่างเก็บน้ำห้วยหลวง |
| ที่ตั้ง | ตำบลโคกสะอาด อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี |
| ที่อยู่ | เขื่อนห้วยหลวง ตำบลโคกสะอาด อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี 41000 |
| ไฮไลต์ | เขื่อนดินขนาดใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งของจังหวัดอุดรธานี สันเขื่อนยาว ผืนน้ำกว้าง จุดชมวิวบนสันเขื่อน แหล่งประมงน้ำจืด แหล่งน้ำดิบผลิตประปา กิจกรรมล่องแพ ตกปลา นั่งเรือชมทิวทัศน์ และบรรยากาศพระอาทิตย์ตกริมอ่าง |
| ประวัติ / ความเป็นมา | เริ่มก่อสร้างเมื่อปี พ.ศ. 2513 ตัวเขื่อนสร้างเสร็จในปี พ.ศ. 2522 และงานระบบส่งน้ำเสร็จในปี พ.ศ. 2527 มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อการชลประทาน การเกษตร การประมง และการเป็นแหล่งน้ำดิบสำหรับผลิตน้ำประปา |
| ลักษณะเขื่อน | เป็นเขื่อนดิน สูงประมาณ 12.50 เมตร สันเขื่อนยาวประมาณ 4.9 กิโลเมตร พื้นที่อ่างเก็บน้ำประมาณ 20,000 ไร่ และกักเก็บน้ำได้ประมาณ 113 ล้านลูกบาศก์เมตร |
| ความสำคัญของพื้นที่ | เป็นแหล่งน้ำเพื่อการชลประทานในพื้นที่เกษตร แหล่งน้ำดิบสำหรับผลิตน้ำประปาในจังหวัดอุดรธานี อำเภอหนองวัวซอ และอำเภอกุดจับ แหล่งเพาะพันธุ์ปลาน้ำจืด และพื้นที่พักผ่อนใกล้เมือง |
| การเดินทาง | จากตัวเมืองอุดรธานีใช้เส้นทางอุดรธานี–หนองบัวลำภู ถึงบริเวณกิโลเมตรที่ 15 แล้วแยกเข้าไปประมาณ 10 กิโลเมตร ระยะทางจากตัวเมืองประมาณ 20–25 กิโลเมตร ใช้เวลาประมาณ 30–45 นาทีโดยรถยนต์ |
| สถานะปัจจุบัน | เปิดให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวเข้าชม เป็นแหล่งน้ำชลประทาน แหล่งประมงน้ำจืด จุดชมวิว และพื้นที่พักผ่อนของจังหวัดอุดรธานี |
| วันเปิดทำการ | ทุกวัน |
| เวลาเปิดทำการ | 08.30 – 16.30 น. |
| ค่าเข้าชม | ไม่เสียค่าเข้าชม |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | ที่จอดรถ ห้องน้ำ ร้านค้า ร้านอาหาร จุดชมวิว ถนนบนสันเขื่อน พื้นที่พักผ่อนริมอ่าง จุดบริการแพและเรือตามการให้บริการของผู้ประกอบการในพื้นที่ |
| โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ | สันเขื่อนห้วยหลวง พื้นที่ชมวิวผืนน้ำ พื้นที่อ่างเก็บน้ำและแนวตลิ่ง จุดล่องแพและนั่งเรือชมวิว พื้นที่ตกปลา พื้นที่ร้านอาหารและร้านค้า พื้นที่พระตำหนักที่ประทับของสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีตามการจัดการของพื้นที่ ชุมชนโคกสะอาดและนิคมสงเคราะห์โดยรอบ |
| กิจกรรมที่เหมาะสม | ขับรถชมวิว เดินเล่นบนสันเขื่อน ถ่ายภาพ รับลม ชมพระอาทิตย์ตก ล่องแพ นั่งเรือชมทิวทัศน์ ตกปลา รับประทานอาหารริมน้ำ และพักผ่อนแบบครอบครัวหรือกลุ่มเพื่อน |
| ผู้ดูแล | กรมชลประทาน กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ โดยโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาห้วยหลวง สำนักงานชลประทานที่ 5 ร่วมกับหน่วยงานท้องถิ่นในพื้นที่ตำบลโคกสะอาดและนิคมสงเคราะห์ |
| เบอร์ติดต่อหลัก | ททท. สำนักงานอุดรธานี โทร. 0-4232-5406, 0-4232-5407 บริการแพเขื่อนห้วยหลวง โทร. 081-061-9374 เทศบาลตำบลนิคมสงเคราะห์ โทร. 042-237-134 |
| สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง | 1. สันเขื่อนห้วยหลวง ประมาณ 0.1 กิโลเมตร 2. จุดล่องแพเขื่อนห้วยหลวง ประมาณ 0.5 กิโลเมตร โทร. 081-061-9374 3. สวนแบงค์เบญจมาศ อุดรธานี ประมาณ 8 กิโลเมตร โทร. 088-508-4071 4. เล็กฟิชชิ่งพาร์ค อุดรธานี ประมาณ 14 กิโลเมตร 5. หนองประจักษ์ศิลปาคม ประมาณ 25 กิโลเมตร 6. ศูนย์วัฒนธรรมไทย-จีน อุดรธานี ประมาณ 28 กิโลเมตร โทร. 042-242-444, 042-242-333, 082-707-0666 |
| ร้านอาหารใกล้เคียง | 1. ร้านชาวเขื่อนห้วยหลวง ประมาณ 1 กิโลเมตร โทร. 042-678-900 2. หม่าล่า คุณหลวง ประมาณ 2 กิโลเมตร โทร. 088-747-7123 3. ร้านแพกลางน้ำ ประมาณ 18 กิโลเมตร โทร. 089-687-3368 4. Hidden Cafe & Restaurant Udonthani ประมาณ 18 กิโลเมตร โทร. 081-583-0175 5. ก๋วยเตี๋ยวเรือหนองวัวซอ ประมาณ 20 กิโลเมตร โทร. 088-539-8627 6. หนองวัวซอรีสอร์ทและร้านอาหาร ประมาณ 22 กิโลเมตร โทร. 042-285-700, 089-711-3789 |
| ที่พักใกล้เคียง | 1. ฟ้าหลวง รีสอร์ท โคกสะอาด ประมาณ 8 กิโลเมตร 2. GoodHome Resort Udonthani นิคมสงเคราะห์ ประมาณ 16 กิโลเมตร โทร. 081-954-1840 3. หนองวัวซอรีสอร์ท ประมาณ 22 กิโลเมตร โทร. 042-285-700, 089-711-3789 4. ธนิตาลากูน รีสอร์ท ประมาณ 24 กิโลเมตร โทร. 086-630-8828, 089-171-8199 5. เฮาส์ โฮเทล อุดรธานี ประมาณ 25 กิโลเมตร โทร. 042-211-189 6. โรงแรมในตัวเมืองอุดรธานี ประมาณ 25–30 กิโลเมตร |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: เขื่อนห้วยหลวงอยู่ที่ไหน?
ตอบ: เขื่อนห้วยหลวงตั้งอยู่ที่ตำบลโคกสะอาด อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี อยู่บนเส้นทางอุดรธานี–หนองบัวลำภู แยกเข้าจากถนนหลักประมาณ 10 กิโลเมตร
ถาม: เขื่อนห้วยหลวงเปิดให้เข้าชมเวลาใด?
ตอบ: เปิดให้เข้าชมทุกวัน เวลา 08.30 – 16.30 น.
ถาม: เขื่อนห้วยหลวงเสียค่าเข้าชมหรือไม่?
ตอบ: ไม่เสียค่าเข้าชม ค่าใช้จ่ายขึ้นอยู่กับการเดินทาง อาหาร เครื่องดื่ม การล่องแพ การนั่งเรือ หรือบริการอื่นที่เลือกใช้ในพื้นที่
ถาม: เขื่อนห้วยหลวงมีความสำคัญอย่างไร?
ตอบ: เป็นเขื่อนดินและอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่ที่ใช้เพื่อการชลประทาน การเกษตร การประมงน้ำจืด และเป็นแหล่งน้ำดิบสำหรับผลิตน้ำประปาในจังหวัดอุดรธานี อำเภอหนองวัวซอ และอำเภอกุดจับ
ถาม: เขื่อนห้วยหลวงเหมาะกับกิจกรรมใด?
ตอบ: เหมาะกับการขับรถชมวิว เดินเล่นบนสันเขื่อน ถ่ายภาพ รับลม ชมพระอาทิตย์ตก ล่องแพ นั่งเรือชมทิวทัศน์ ตกปลา และรับประทานอาหารริมน้ำ
ถาม: ควรไปเขื่อนห้วยหลวงช่วงเวลาใด?
ตอบ: ช่วงเช้าและช่วงเย็นเหมาะที่สุด เพราะอากาศไม่ร้อน แสงสวย ลมพัดเย็น และเหมาะกับการชมวิวผืนน้ำหรือถ่ายภาพบนสันเขื่อน
ถาม: เดินทางจากตัวเมืองอุดรธานีไปเขื่อนห้วยหลวงอย่างไร?
ตอบ: จากตัวเมืองอุดรธานีใช้เส้นทางอุดรธานี–หนองบัวลำภู ถึงบริเวณกิโลเมตรที่ 15 แล้วแยกเข้าไปประมาณ 10 กิโลเมตร ระยะทางรวมประมาณ 20–25 กิโลเมตร ใช้เวลาประมาณ 30–45 นาทีโดยรถยนต์
ถาม: ควรเที่ยวเขื่อนห้วยหลวงร่วมกับสถานที่ใด?
ตอบ: สามารถเที่ยวร่วมกับสวนแบงค์เบญจมาศ เล็กฟิชชิ่งพาร์ค หนองประจักษ์ศิลปาคม ศูนย์วัฒนธรรมไทย-จีน อุดรธานี และร้านอาหารหรือคาเฟ่ในพื้นที่นิคมสงเคราะห์ โคกสะอาด และหนองวัวซอได้
หมวดหมู่: ●ธรรมชาติ และสัตว์ป่า
กลุ่ม: ●เขื่อน พื้นที่อนุรักษ์ ทะเลสาบ
ปรับปรุงล่าสุด : 4 วันที่แล้ว




