หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคตะวันออกเฉียงเหนือ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดอุดรธานี >อ.เมืองอุดรธานี >ต.หมากแข้ง > ศาลหลักเมืองอุดรธานี
TL;DR: ศาลหลักเมืองอุดรธานี อยู่ที่ตำบลหมากแข้ง อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี เปิดทุกวัน เวลา 06.00 – 18.00 น. จุดเด่นคือ อาคารศาลหลักเมืองเป็นสถาปัตยกรรมไทยประยุกต์ผสมศิลปะอีสาน เสาหลักเมืองทำจากไม้คูณยาวกว่า 5 เมตร ฝังลึกลงดินประมาณ 3 เมตร.
ศาลหลักเมืองอุดรธานี

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 06.00 – 18.00 น.
ศาลหลักเมืองอุดรธานี หรือศาลเจ้าพ่อหลักเมืองอุดรธานี เป็นศูนย์รวมความเคารพ ความศรัทธา และความเป็นสิริมงคลของชาวจังหวัดอุดรธานี ตั้งอยู่ในเขตตำบลหมากแข้ง อำเภอเมืองอุดรธานี ใจกลางเมืองใกล้ทุ่งศรีเมือง ศาลากลางจังหวัดอุดรธานี และถนนสายสำคัญของตัวเมือง สถานที่แห่งนี้เป็นจุดที่ชาวอุดรธานีและนักท่องเที่ยวนิยมมากราบไหว้ก่อนเริ่มต้นการเดินทาง ขอพรให้ชีวิตราบรื่น ขอความคุ้มครอง ขอความมั่นคงในการงาน และขอสิริมงคลแก่ครอบครัว ภายในบริเวณเดียวกันยังประดิษฐานสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่เป็นที่เคารพอย่างสูง ได้แก่ เสาหลักเมือง หลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทอง และท้าวเวสสุวัณ จึงเป็นสถานที่ที่สามารถสักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์สำคัญของเมืองอุดรธานีได้ครบในครั้งเดียว
ศาลหลักเมืองอุดรธานีเป็นสถานที่ที่เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการรู้จักอุดรธานีจากรากฐานของเมือง เพราะศาลหลักเมืองไม่ได้เป็นเพียงอาคารศักดิ์สิทธิ์หรือจุดแวะไหว้พระเท่านั้น แต่เป็นสัญลักษณ์ของการตั้งเมือง ความมั่นคงของบ้านเมือง และความผูกพันระหว่างผู้คนกับพื้นที่เมืองอุดรธานีโดยตรง เมื่อเดินเข้าสู่บริเวณศาล นักท่องเที่ยวจะสัมผัสได้ถึงบรรยากาศที่ต่างจากแหล่งท่องเที่ยวเชิงพาณิชย์ พื้นที่แห่งนี้เงียบ สงบ เป็นระเบียบ และมีผู้คนแวะเวียนมากราบไหว้อย่างต่อเนื่อง ทั้งคนท้องถิ่นที่มาไหว้เป็นประจำ คนต่างจังหวัดที่เดินทางผ่าน และนักท่องเที่ยวที่ตั้งใจมาขอพรเพื่อเริ่มต้นทริปอย่างเป็นมงคล
ความสำคัญของศาลหลักเมืองอุดรธานีผูกพันกับประวัติการก่อกำเนิดเมืองอุดรธานีอย่างแนบแน่น เมืองอุดรธานีมีความเกี่ยวข้องกับ พลตรี พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงประจักษ์ศิลปาคม ผู้ทรงวางรากฐานเมืองอุดรธานีขึ้นในปี พ.ศ. 2436 พระองค์ทรงมีบทบาทสำคัญในการจัดตั้งเมืองและพัฒนาพื้นที่บ้านเดื่อหมากแข้งให้กลายเป็นศูนย์กลางสำคัญของภูมิภาคอีสานตอนบนในเวลาต่อมา ด้วยเหตุนี้ ศาลหลักเมืองอุดรธานีจึงไม่ได้ทำหน้าที่เพียงเป็นที่ตั้งของเสาหลักเมือง แต่ยังอัญเชิญดวงพระวิญญาณของกรมหลวงประจักษ์ศิลปาคมมาสถิต ณ เสาหลักเมือง เพื่อให้ประชาชนได้กราบไหว้ระลึกถึงพระกรุณาธิคุณของผู้ทรงก่อตั้งเมือง
ตามประวัติ ศาลหลักเมืองอุดรธานีสร้างขึ้นครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2502 ในสมัยที่จังหวัดอุดรธานีเติบโตขึ้นเป็นเมืองสำคัญของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ การสร้างศาลหลักเมืองในช่วงเวลานั้นเป็นการประกาศความมั่นคงของเมือง และเป็นการสร้างศูนย์รวมจิตใจสำหรับประชาชน เสาหลักเมืองเดิมทำขึ้นจากไม้คูณ ซึ่งเป็นไม้ที่มีความหมายเป็นมงคลในคติไทยและคติท้องถิ่น เสาหลักเมืองมีความยาวกว่า 5 เมตร และฝังลึกลงไปใต้พื้นดินประมาณ 3 เมตร ใต้ฐานมีการบรรจุแผ่นยันต์ แก้วแหวน เงิน ทอง และวัตถุมงคลจำนวนมาก เพื่อให้เป็นหลักชัยและหลักสิริมงคลของเมืองอุดรธานี
ไม้คูณที่ใช้ทำเสาหลักเมืองมีความหมายที่ลึกซึ้ง เพราะคำว่า “คูณ” สื่อถึงความเพิ่มพูน ความเจริญงอกงาม และความมั่งคั่งที่ทวีขึ้น เมื่อไม้คูณถูกนำมาทำเป็นเสาหลักเมือง จึงสื่อถึงความเจริญรุ่งเรืองของบ้านเมือง ความมั่นคงของผู้คน และความอุดมสมบูรณ์ของจังหวัดอุดรธานีในระยะยาว การฝังเสาหลักเมืองลึกลงไปในพื้นดินยังสะท้อนคติเรื่องการเชื่อมโยงระหว่างพื้นแผ่นดิน เมือง ผู้ปกครอง และประชาชน เสาหลักเมืองจึงเป็นมากกว่าวัตถุศักดิ์สิทธิ์ แต่เป็นสัญลักษณ์ของรากฐานเมืองทั้งในเชิงภูมิศาสตร์ ประวัติศาสตร์ และจิตวิญญาณ
เมื่อเวลาผ่านไป ศาลหลักเมืองหลังเดิมชำรุดทรุดโทรมตามกาลเวลา จังหวัดอุดรธานีจึงมีการสร้างศาลหลักเมืองหลังใหม่ขึ้นในปี พ.ศ. 2542 เพื่อให้สมพระเกียรติและเหมาะสมกับสถานะของศาลหลักเมืองประจำจังหวัด การสร้างศาลหลักเมืองหลังใหม่ทำให้พื้นที่แห่งนี้ได้รับการพัฒนาให้สง่างาม เป็นระเบียบ และรองรับการสักการะของประชาชนได้ดียิ่งขึ้น อาคารศาลหลักเมืองหลังใหม่เป็นสถาปัตยกรรมไทยประยุกต์ที่ผสมผสานกลิ่นอายศิลปะอีสาน มีหลังคาและลวดลายที่ให้ความรู้สึกสง่างาม มีความเป็นทางการ และมีบรรยากาศศักดิ์สิทธิ์เหมาะกับการเป็นศูนย์รวมจิตใจของเมือง
ภายในอาคารศาลหลักเมืองเป็นที่ประดิษฐานเสาหลักเมืองซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญของสถานที่ ผู้มาเยือนนิยมเข้าไปกราบไหว้ อธิษฐาน และถวายเครื่องสักการะเพื่อความเป็นสิริมงคล การสักการะเสาหลักเมืองมักเกี่ยวข้องกับการขอพรเรื่องความมั่นคงในชีวิต การเดินทางปลอดภัย การตั้งหลักปักฐาน การงานที่ราบรื่น และการเริ่มต้นสิ่งใหม่ให้เป็นมงคล คนอุดรธานีจำนวนมากแวะมาไหว้ศาลหลักเมืองในโอกาสสำคัญ เช่น ก่อนเดินทางไกล ก่อนเริ่มงานใหม่ ก่อนเปิดกิจการ หรือเมื่อต้องการกำลังใจในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อของชีวิต
หลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทองเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์สำคัญอีกองค์หนึ่งภายในบริเวณศาลหลักเมืองอุดรธานี ผู้คนมากราบไหว้เพื่อความสงบใจ ความร่มเย็น และความเป็นมงคลทางพุทธศาสนา การประดิษฐานพระพุทธรูปไว้ในพื้นที่เดียวกับศาลหลักเมืองทำให้สถานที่แห่งนี้มีทั้งมิติของคติเมืองและมิติของพระพุทธศาสนา ผู้มาเยือนจึงสามารถเริ่มจากการกราบไหว้พระพุทธรูปเพื่อทำจิตใจให้สงบ แล้วจึงสักการะเสาหลักเมืองและท้าวเวสสุวัณตามลำดับ การจัดลำดับการไหว้เช่นนี้ช่วยให้การเยี่ยมชมเป็นไปอย่างเป็นระเบียบและสอดคล้องกับบรรยากาศของสถานที่
ท้าวเวสสุวัณที่ประดิษฐานอยู่ภายในบริเวณศาลหลักเมืองอุดรธานีเป็นอีกหนึ่งจุดสำคัญที่ดึงดูดผู้ศรัทธาจำนวนมาก ท้าวเวสสุวัณเป็นหนึ่งในท้าวจตุโลกบาล ผู้คุ้มครองโลกทางทิศเหนือ และเป็นเทพผู้มีบทบาทในการคุ้มครอง ปกป้องภัย และดูแลเหล่าอสูร ในคติความเชื่อของคนไทย ท้าวเวสสุวัณได้รับความเคารพในฐานะเทพผู้ป้องกันสิ่งไม่ดี เสริมอำนาจ บารมี และความมั่นคง ผู้ที่เดินทางมาไหว้ศาลหลักเมืองอุดรธานีจึงนิยมกราบขอพรท้าวเวสสุวัณควบคู่กับการสักการะหลักเมือง โดยเฉพาะผู้ที่ต้องการความคุ้มครอง ความปลอดภัย และพลังใจในการดำเนินชีวิต
ศาลหลักเมืองอุดรธานีมีความพิเศษตรงที่รวมความหมายของสิ่งศักดิ์สิทธิ์ 3 ด้านไว้ในพื้นที่เดียวกัน เสาหลักเมืองสื่อถึงความมั่นคงของบ้านเมือง หลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทองสื่อถึงความสงบ ความร่มเย็น และหลักธรรมทางพระพุทธศาสนา ส่วนท้าวเวสสุวัณสื่อถึงการคุ้มครอง ปกป้อง และเสริมอำนาจบารมี การเดินทางมาสักการะที่นี่จึงตอบโจทย์ทั้งคนท้องถิ่นและนักท่องเที่ยวที่ต้องการเริ่มต้นวันหรือเริ่มต้นทริปด้วยความสบายใจ
บริเวณโดยรอบศาลหลักเมืองอุดรธานีมีความสำคัญเชิงผังเมือง เพราะตั้งอยู่ใกล้ทุ่งศรีเมือง ซึ่งเป็นพื้นที่สาธารณะสำคัญของจังหวัดและเป็นสถานที่จัดกิจกรรมระดับเมืองหลายงาน ตำแหน่งที่ตั้งใกล้ศาลากลางจังหวัดและพื้นที่ราชการทำให้ศาลหลักเมืองมีสถานะเป็นศูนย์กลางเชิงสัญลักษณ์ของอุดรธานีอย่างชัดเจน ผู้ที่เดินทางมาเยือนสามารถมองเห็นความสัมพันธ์ระหว่างศาลหลักเมือง พื้นที่ราชการ พื้นที่พิธีกรรม และพื้นที่สาธารณะของเมืองได้ในบริเวณเดียวกัน
บรรยากาศของศาลหลักเมืองอุดรธานีเหมาะกับการมาไหว้ในช่วงเช้า เพราะอากาศยังไม่ร้อน ผู้คนไม่หนาแน่น และแสงเช้าทำให้ตัวอาคารมีความงดงามสงบ ช่วงเย็นก็เป็นเวลาที่เหมาะสำหรับการแวะกราบไหว้หลังจากเที่ยวในเมืองหรือเดินเล่นบริเวณทุ่งศรีเมืองและหนองประจักษ์ ผู้ที่ต้องการใช้เวลาสั้น ๆ สามารถแวะไหว้ได้ภายในประมาณ 15–30 นาที แต่หากต้องการถ่ายภาพ ชมสถาปัตยกรรม และเดินดูบริเวณโดยรอบ ควรเผื่อเวลาประมาณ 45 นาทีถึง 1 ชั่วโมง
พิธีสำคัญประจำปีของศาลหลักเมืองอุดรธานีคือพิธีบวงสรวงศาลหลักเมือง ซึ่งจัดขึ้นในวันที่ 29 มกราคมของทุกปี วันดังกล่าวเป็นวันที่ระลึกการเปิดศาลหลักเมืองอุดรธานีอย่างเป็นทางการ กิจกรรมสำคัญประกอบด้วยพิธีทางพระพุทธศาสนา พิธีบวงสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมือง การถวายเครื่องสักการะ และการรำบวงสรวงของประชาชนชาวอุดรธานีโดยรอบบริเวณศาลหลักเมือง พิธีนี้สะท้อนความภาคภูมิใจของคนอุดรธานีที่มีต่อศาลหลักเมืองในฐานะศูนย์รวมใจของจังหวัด
พิธีบวงสรวงศาลหลักเมืองอุดรธานีไม่ใช่เพียงพิธีกรรมที่จัดขึ้นตามปฏิทินประจำปี แต่เป็นการสืบทอดประเพณีและความทรงจำร่วมของเมือง ผู้คนจากหน่วยงานราชการ องค์กรท้องถิ่น ชุมชน และประชาชนทั่วไปเข้าร่วมด้วยความเคารพ การรำบวงสรวงทำให้พื้นที่ศาลหลักเมืองมีชีวิตชีวาและสะท้อนอัตลักษณ์วัฒนธรรมอีสานอย่างชัดเจน ผู้ที่สนใจวัฒนธรรมท้องถิ่นควรจดจำวันที่ 29 มกราคมไว้ เพราะเป็นช่วงที่ศาลหลักเมืองมีบรรยากาศพิธีกรรมครบถ้วนมากที่สุด
ในด้านสถาปัตยกรรม ศาลหลักเมืองอุดรธานีมีลักษณะสง่างามด้วยรูปแบบไทยประยุกต์ที่ผสมผสานศิลปะพื้นถิ่นอีสาน ตัวอาคารมีความสมมาตร ให้ความรู้สึกมั่นคงและเป็นทางการ รายละเอียดของหลังคา หน้าบัน และองค์ประกอบตกแต่งสะท้อนความประณีตของศาสนสถานและสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ประจำเมือง สีสันของอาคารและบรรยากาศโดยรอบช่วยเสริมให้ศาลหลักเมืองเป็นจุดถ่ายภาพที่งดงาม โดยเฉพาะเมื่อตัดกับท้องฟ้าโปร่งในช่วงเช้าหรือช่วงเย็น
ผู้ที่เดินทางมาสักการะควรแต่งกายสุภาพ แม้ศาลหลักเมืองจะไม่ใช่วัด แต่เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์และมีผู้คนมากราบไหว้อยู่เสมอ เสื้อผ้าที่เหมาะสมควรปกปิดไหล่และเข่า หลีกเลี่ยงการแต่งกายที่เปิดเผยเกินไป และควรถอดรองเท้าก่อนเข้าสู่พื้นที่ภายในอาคารตามข้อปฏิบัติของสถานที่ เมื่ออยู่ในบริเวณศาลควรรักษาความสงบ ไม่ส่งเสียงดัง ไม่ยืนขวางทางผู้ที่กำลังอธิษฐาน และไม่แตะต้องเครื่องสักการะของผู้อื่น
การสักการะศาลหลักเมืองอุดรธานีสามารถทำได้อย่างเรียบง่าย ผู้มาเยือนมักเริ่มจากการกราบไหว้หลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทอง เพื่อระลึกถึงพระพุทธคุณและตั้งจิตให้สงบ จากนั้นจึงสักการะเสาหลักเมืองเพื่อขอความมั่นคงและความเป็นสิริมงคล แล้วจึงไหว้ท้าวเวสสุวัณเพื่อขอความคุ้มครองและพลังใจ การเตรียมเครื่องสักการะสามารถใช้ดอกไม้ ธูป เทียน พวงมาลัย หรือสิ่งบูชาที่จัดไว้ในพื้นที่ตามความเหมาะสม การไหว้ควรทำด้วยความสำรวมและตั้งใจ
ศาลหลักเมืองอุดรธานีเหมาะกับนักท่องเที่ยวหลายกลุ่ม คนที่สนใจประวัติศาสตร์จะได้เรียนรู้ความเชื่อมโยงระหว่างศาลหลักเมืองกับการก่อตั้งเมืองอุดรธานี คนที่สนใจวัฒนธรรมจะได้สัมผัสพิธีกรรมและความศรัทธาของชาวอุดรธานี คนที่เดินทางเป็นครอบครัวสามารถพาเด็ก ๆ มาเรียนรู้เรื่องหลักเมืองและมารยาทในสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ ส่วนคนที่มีเวลาจำกัดก็สามารถแวะกราบไหว้ก่อนเดินทางต่อไปยังสถานที่อื่นในตัวเมืองได้อย่างสะดวก
ตำแหน่งที่ตั้งของศาลหลักเมืองช่วยให้การวางแผนเที่ยวในตัวเมืองอุดรธานีทำได้ง่ายมาก นักท่องเที่ยวสามารถจัดเส้นทางไหว้ศาลหลักเมือง แล้วเดินต่อไปยังวัดมัชฌิมาวาส วัดโพธิสมภรณ์ สวนสาธารณะหนองประจักษ์ หรือพิพิธภัณฑ์เมืองอุดรธานีได้ในวันเดียว หากต้องการเที่ยวแบบไม่เร่งรีบ สามารถเริ่มช่วงเช้าด้วยศาลหลักเมือง ต่อด้วยพิพิธภัณฑ์เมืองอุดรธานี แวะพักที่หนองประจักษ์ แล้วปิดท้ายด้วยมื้ออาหารเวียดนามหรืออาหารท้องถิ่นในเมืองอุดรธานี
การเดินทาง ไปศาลหลักเมืองอุดรธานีทำได้สะดวกมาก เพราะตั้งอยู่ในเขตเมืองและอยู่ใกล้สถานที่สำคัญหลายแห่ง หากเดินทางจากสถานีรถไฟอุดรธานีหรือย่านเซ็นทรัลอุดร สามารถเรียกรถรับจ้าง รถสองแถว รถตุ๊กตุ๊ก หรือบริการรถผ่านแอปพลิเคชันไปยังศาลหลักเมืองได้โดยใช้เวลาไม่นาน หากเดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัวให้มุ่งหน้าไปยังบริเวณทุ่งศรีเมือง ตำบลหมากแข้ง อำเภอเมืองอุดรธานี แล้วสังเกตพื้นที่ศาลหลักเมืองใกล้ศาลากลางจังหวัดและถนนอธิบดี บริเวณโดยรอบมีพื้นที่จอดรถในจุดสาธารณะตามสภาพการจราจรของวันนั้น
สำหรับนักท่องเที่ยวที่พักอยู่ในตัวเมือง การเดินทางไปศาลหลักเมืองอุดรธานีสามารถทำได้ทั้งการเดินเท้าในบางเส้นทาง รถตุ๊กตุ๊ก รถรับจ้าง หรือรถส่วนตัว หากพักใกล้สวนสาธารณะหนองประจักษ์หรือย่านทุ่งศรีเมือง สามารถเดินไปถึงศาลหลักเมืองได้ไม่ไกล แต่ในช่วงกลางวันอากาศค่อนข้างร้อน ควรเตรียมน้ำดื่ม หมวก หรือร่มติดตัว โดยเฉพาะหากต้องการเดินต่อไปยังวัดหรือพิพิธภัณฑ์ใกล้เคียง
ค่าเข้าชมศาลหลักเมืองอุดรธานีไม่มีการเก็บค่าผ่านประตู ผู้มาเยือนสามารถเข้าสักการะได้โดยไม่เสียค่าเข้าชม การทำบุญหรือถวายปัจจัยเป็นเรื่องตามศรัทธา ไม่ใช่ค่าใช้จ่ายบังคับ ผู้ที่ต้องการซื้อดอกไม้ ธูป เทียน หรือพวงมาลัยควรเตรียมเงินสดจำนวนเล็กน้อยไว้ตามความเหมาะสม และควรใช้พื้นที่ทำบุญอย่างมีระเบียบ ไม่วางสิ่งของกีดขวางทางเดินหรือพื้นที่สักการะ
พื้นที่สำคัญภายในศาลหลักเมืองอุดรธานีแบ่งออกเป็นหลายจุดที่ควรเดินชมอย่างเป็นลำดับ จุดแรกคืออาคารศาลหลักเมืองและเสาหลักเมือง ซึ่งเป็นหัวใจของสถานที่ จุดที่สองคือพื้นที่ประดิษฐานหลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทอง สำหรับกราบไหว้ตามคติพุทธ จุดที่สามคือรูปปั้นท้าวเวสสุวัณ ซึ่งเป็นจุดขอพรด้านการคุ้มครองและเสริมบารมี จุดที่สี่คือพื้นที่ลานสักการะและทางเดินโดยรอบ ซึ่งใช้รองรับผู้มาไหว้และกิจกรรมพิธีกรรมในวันสำคัญ
เมื่อมองจากมุมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม ศาลหลักเมืองอุดรธานีเป็นสถานที่ขนาดกะทัดรัดแต่มีความหมายสูงมาก เพราะอธิบายตัวตนของเมืองอุดรธานีได้หลายด้าน ทั้งประวัติการก่อตั้งเมือง ความเคารพต่อกรมหลวงประจักษ์ศิลปาคม คติเรื่องเสาหลักเมือง ความเชื่อเรื่องท้าวเวสสุวัณ และการผสมผสานศิลปะไทยกับอีสานในอาคารศาลหลักเมือง นักท่องเที่ยวที่ใช้เวลาอ่านเรื่องราวของสถานที่และสังเกตผู้คนที่มากราบไหว้ จะเข้าใจอุดรธานีในมิติที่ลึกกว่าการเป็นเพียงเมืองผ่านหรือเมืองเศรษฐกิจของอีสานตอนบน
ศาลหลักเมืองอุดรธานียังเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีสำหรับผู้ที่ต้องการจัดทริปไหว้สิ่งศักดิ์สิทธิ์ในตัวเมืองอุดรธานี หลังจากสักการะศาลหลักเมือง สามารถเดินทางต่อไปยังวัดโพธิสมภรณ์ วัดมัชฌิมาวาส ศาลเจ้าปู่-ย่า ศูนย์วัฒนธรรมไทย-จีนอุดรธานี และพระอนุสาวรีย์กรมหลวงประจักษ์ศิลปาคมได้ เส้นทางนี้ทำให้ผู้มาเยือนได้เห็นทั้งพุทธศาสนา ความเชื่อจีน ศรัทธาประจำเมือง และประวัติศาสตร์เมืองในระยะทางที่ไม่ไกลกัน
สำหรับชาวต่างชาติ ศาลหลักเมืองอุดรธานีเป็นสถานที่ที่ช่วยให้เข้าใจวัฒนธรรมไทยได้ชัดเจน เพราะเมืองไทยหลายจังหวัดมีศาลหลักเมืองเป็นสัญลักษณ์ของการตั้งเมืองและการคุ้มครองเมือง การมาเยือนศาลหลักเมืองอุดรธานีจึงเป็นโอกาสเรียนรู้ว่าคนไทยให้ความสำคัญกับความสัมพันธ์ระหว่างเมือง สิ่งศักดิ์สิทธิ์ ผู้ก่อตั้งเมือง และประชาชนอย่างไร แม้ผู้มาเยือนจะไม่ได้มีพื้นฐานความเชื่อแบบไทย ก็สามารถเข้าชมได้ด้วยความเคารพ สังเกตพิธีกรรม และเรียนรู้มารยาททางวัฒนธรรมอย่างสงบ
ศาลหลักเมืองอุดรธานีจึงเป็นสถานที่ที่ควรอยู่ในแผนเที่ยวอุดรธานี โดยเฉพาะผู้ที่ต้องการเริ่มต้นการเดินทางด้วยสิริมงคล ต้องการไหว้สิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำเมือง หรือต้องการรู้จักประวัติของอุดรธานีจากจุดศูนย์กลางทางจิตใจของจังหวัด สถานที่แห่งนี้ไม่ได้ใช้เวลาชมนาน แต่มีความหมายลึกและเชื่อมโยงกับตัวตนของเมืองอย่างชัดเจน เมื่อรวมกับสถานที่ใกล้เคียง ร้านอาหารท้องถิ่น และที่พักในตัวเมือง ศาลหลักเมืองอุดรธานีจึงเป็นหนึ่งในจุดหมายที่ทำให้การเที่ยวอุดรธานีครบถ้วนทั้งด้านศรัทธา ประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และการเดินทางจริง
| ชื่อสถานที่ | ศาลหลักเมืองอุดรธานี หรือศาลเจ้าพ่อหลักเมืองอุดรธานี |
| ที่ตั้ง | ตำบลหมากแข้ง อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี |
| ที่อยู่ | บริเวณทุ่งศรีเมือง ใกล้ศาลากลางจังหวัดอุดรธานี ตำบลหมากแข้ง อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี 41000 |
| พิกัด | 17.413497, 102.787601 |
| ไฮไลต์ | ศาลหลักเมืองประจำจังหวัดอุดรธานี ศูนย์รวมศรัทธาของชาวเมือง และสถานที่สักการะเสาหลักเมือง หลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทอง และท้าวเวสสุวัณในบริเวณเดียวกัน |
| ประวัติ / สมัย / ยุค | สร้างครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2502 โดยอัญเชิญดวงพระวิญญาณของ พลตรี พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงประจักษ์ศิลปาคม ผู้ทรงก่อตั้งเมืองอุดรธานีเมื่อปี พ.ศ. 2436 มาสถิต ณ เสาหลักเมือง ต่อมาสร้างศาลหลักเมืองหลังใหม่ในปี พ.ศ. 2542 |
| ที่มาของความสำคัญ | เป็นหลักชัยของเมืองอุดรธานีและเป็นพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ที่ประชาชนใช้กราบไหว้ขอพรเพื่อความมั่นคง ความปลอดภัย และความเป็นสิริมงคล |
| ลักษณะเด่น | อาคารศาลหลักเมืองเป็นสถาปัตยกรรมไทยประยุกต์ผสมศิลปะอีสาน เสาหลักเมืองทำจากไม้คูณยาวกว่า 5 เมตร ฝังลึกลงดินประมาณ 3 เมตร และมีการบรรจุแผ่นยันต์ แก้วแหวน เงิน ทอง และวัตถุมงคลไว้ใต้ฐาน |
| สิ่งศักดิ์สิทธิ์สำคัญ | เสาหลักเมืองอุดรธานี หลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทอง ท้าวเวสสุวัณ |
| การเดินทาง | จากสถานีรถไฟอุดรธานี ย่านเซ็นทรัลอุดร หรือที่พักในตัวเมือง สามารถเดินทางด้วยรถรับจ้าง รถตุ๊กตุ๊ก รถสองแถว รถผ่านแอปพลิเคชัน หรือรถยนต์ส่วนตัวไปยังบริเวณทุ่งศรีเมือง ตำบลหมากแข้ง อำเภอเมืองอุดรธานี |
| สถานะปัจจุบัน | เปิดให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวเข้าสักการะ เป็นศาลหลักเมืองประจำจังหวัดอุดรธานีและศูนย์รวมจิตใจของชาวเมือง |
| วันเปิดทำการ | ทุกวัน |
| เวลาเปิดทำการ | 06.00 – 18.00 น. |
| ค่าเข้า | ไม่เสียค่าเข้าชม |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | พื้นที่สักการะ จุดวางเครื่องบูชา ลานโดยรอบ พื้นที่พักรอ และที่จอดรถสาธารณะบริเวณใกล้เคียงตามสภาพการจราจร |
| โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ | อาคารศาลหลักเมืองและเสาหลักเมือง พื้นที่ประดิษฐานหลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทอง พื้นที่ประดิษฐานท้าวเวสสุวัณ ลานสักการะและทางเดินโดยรอบ |
| ประเพณี / พิธีกรรมสำคัญ | พิธีบวงสรวงศาลหลักเมืองอุดรธานี จัดวันที่ 29 มกราคมของทุกปี มีพิธีทางพระพุทธศาสนา พิธีบวงสรวง และการรำบวงสรวงเพื่อสักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมือง |
| ผู้ดูแล | คณะกรรมการมูลนิธิเพื่อบำรุงศาลหลักเมืองอุดรธานี ร่วมกับหน่วยงานท้องถิ่นและชุมชนในพื้นที่ |
| เบอร์ติดต่อหลัก | 0-4224-8589 |
| สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง | 1. ทุ่งศรีเมือง ประมาณ 0.1 กม. 2. วัดมัชฌิมาวาส ประมาณ 0.4 กม. 3. สวนสาธารณะหนองประจักษ์ ประมาณ 0.9 กม. 4. วัดโพธิสมภรณ์ ประมาณ 1 กม. 5. พระอนุสาวรีย์กรมหลวงประจักษ์ศิลปาคม ประมาณ 1.6 กม. |
| ร้านอาหารใกล้เคียง | 1. พรแหนมเนือง ประมาณ 0.4 กม. โทร. 042-230-455 2. Madam Pahtehh ประมาณ 1 กม. โทร. 042-119-669 3. Maeya Restaurant ประมาณ 1.2 กม. โทร. 042-223-889, 042-221-590 4. VT แหนมเนือง สาขาโพศรี ประมาณ 1.5 กม. โทร. 042-219-555 5. Good Everything ประมาณ 2 กม. โทร. 042-245-544 |
| ที่พักใกล้เคียง | 1. Civilize Hotel Udon Thani ประมาณ 0.8 กม. โทร. 081-465-4477 2. VELA Dhi Udon Thani ประมาณ 1.3 กม. โทร. 042-219-219, 064-327-9564 3. The Pannarai Hotel ประมาณ 2 กม. โทร. 042-345-111, 042-344-999 4. Thanburi Hotel ประมาณ 2 กม. โทร. 091-021-3642 5. Centara Udon ประมาณ 5 กม. โทร. 042-343-555 |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: ศาลหลักเมืองอุดรธานีอยู่ที่ไหน?
ตอบ: ศาลหลักเมืองอุดรธานีตั้งอยู่บริเวณทุ่งศรีเมือง ตำบลหมากแข้ง อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี ใกล้ศาลากลางจังหวัดอุดรธานีและพื้นที่ราชการสำคัญของเมือง
ถาม: ศาลหลักเมืองอุดรธานีเปิดให้เข้าสักการะเวลาใด?
ตอบ: เปิดให้เข้าสักการะทุกวัน เวลา 06.00 – 18.00 น.
ถาม: ศาลหลักเมืองอุดรธานีเสียค่าเข้าชมหรือไม่?
ตอบ: ไม่เสียค่าเข้าชม ผู้มาเยือนสามารถทำบุญหรือถวายเครื่องสักการะได้ตามศรัทธา
ถาม: ศาลหลักเมืองอุดรธานีมีสิ่งศักดิ์สิทธิ์อะไรให้กราบไหว้บ้าง?
ตอบ: สิ่งศักดิ์สิทธิ์สำคัญ ได้แก่ เสาหลักเมืองอุดรธานี หลวงพ่อพระพุทธโพธิ์ทอง และท้าวเวสสุวัณ ซึ่งประดิษฐานอยู่ภายในบริเวณเดียวกัน
ถาม: ศาลหลักเมืองอุดรธานีสร้างขึ้นเมื่อใด?
ตอบ: ศาลหลักเมืองอุดรธานีสร้างครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ. 2502 และมีการสร้างศาลหลักเมืองหลังใหม่ในปี พ.ศ. 2542
ถาม: พิธีสำคัญของศาลหลักเมืองอุดรธานีจัดวันไหน?
ตอบ: พิธีบวงสรวงศาลหลักเมืองอุดรธานีจัดวันที่ 29 มกราคมของทุกปี มีพิธีทางพระพุทธศาสนา พิธีบวงสรวง และการรำบวงสรวงเพื่อสักการะสิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมือง
ถาม: เดินทางไปศาลหลักเมืองอุดรธานีอย่างไร?
ตอบ: จากตัวเมืองอุดรธานีสามารถเดินทางด้วยรถรับจ้าง รถตุ๊กตุ๊ก รถสองแถว รถผ่านแอปพลิเคชัน หรือรถยนต์ส่วนตัวไปยังบริเวณทุ่งศรีเมือง ตำบลหมากแข้ง ได้สะดวก
ถาม: ควรเที่ยวศาลหลักเมืองอุดรธานีร่วมกับที่ไหน?
ตอบ: สามารถจัดเส้นทางร่วมกับทุ่งศรีเมือง วัดมัชฌิมาวาส สวนสาธารณะหนองประจักษ์ วัดโพธิสมภรณ์ และพระอนุสาวรีย์กรมหลวงประจักษ์ศิลปาคมได้
หมวดหมู่: ●สถานที่ศักดิ์สิทธิ์
กลุ่ม: ●สถานที่เกี่ยวกับศาสนาอื่นๆ
●ประเพณีไทย ●วัฒนธรรมไทย ●ประเพณีภาคอีสาน
ปรับปรุงล่าสุด : 1 เดือนที่แล้ว




