หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคตะวันออกเฉียงเหนือ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดกาฬสินธุ์ >อ.กุฉินารายณ์ >ต.หนองห้าง > ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้าง
TL;DR: ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้าง อยู่ที่ภายในสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด บ้านหนองห้าง ตำบลหนองห้าง อำเภอกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ เปิดทุกวัน เวลา 08.30 – 16.30 น.
ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้าง

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 08.30 – 16.30 น.
ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้าง จังหวัดกาฬสินธุ์ เป็นแหล่งเรียนรู้ภูมิปัญญาชุมชนผู้ไทที่โดดเด่นด้านงานทอผ้าฝ้าย ผ้าไหม และเครื่องจักสานไม้ไผ่ลายขิด ตั้งอยู่ภายในสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด บ้านหนองห้าง ตำบลหนองห้าง อำเภอกุฉินารายณ์ เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการชมงานหัตถกรรมพื้นบ้าน ซื้อผลิตภัณฑ์ชุมชน และทำความเข้าใจรากวัฒนธรรมของชาวผู้ไทกาฬสินธุ์ในพื้นที่จริง
ศูนย์แห่งนี้ไม่ได้เป็นเพียงจุดจำหน่ายของฝากหรือสินค้าหัตถกรรมท้องถิ่น แต่เป็นพื้นที่ที่สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างวิถีชีวิตชุมชน ทรัพยากรธรรมชาติ และภูมิปัญญาที่สืบทอดจากครอบครัวสู่ครอบครัว บ้านหนองห้างเป็นชุมชนผู้ไทเก่าแก่ในอำเภอกุฉินารายณ์ที่ยังรักษาอัตลักษณ์ทางภาษา การแต่งกาย งานหัตถกรรม และความผูกพันกับการทำเกษตรกรรมไว้ได้อย่างชัดเจน เมื่อเข้าสู่พื้นที่ศูนย์หัตถกรรม ผู้มาเยือนจะเห็นภาพของผลิตภัณฑ์ที่เกิดจากมือของชาวบ้าน ไม่ว่าจะเป็นผ้าฝ้าย ผ้าไหม กระติ๊บข้าว กระเป๋า กระเตาะ และภาชนะจักสานรูปแบบต่าง ๆ งานเหล่านี้ไม่ใช่สินค้าที่ผลิตขึ้นเพื่อการท่องเที่ยวเพียงอย่างเดียว แต่ต่อยอดมาจากเครื่องใช้ในชีวิตประจำวันของคนอีสานที่ผูกพันกับข้าวเหนียว ไม้ไผ่ และการใช้แรงงานฝีมืออย่างประณีต
บ้านหนองห้างเป็นชุมชนที่มีต้นทุนทางวัฒนธรรมสูงมาก เพราะชาวผู้ไทในพื้นที่มีประวัติการตั้งถิ่นฐานและการอพยพที่เชื่อมโยงกับกลุ่มผู้ไทในภาคอีสานตอนบน ชุมชนยังคงใช้ภาษาผู้ไทในการสื่อสารในชีวิตประจำวัน ควบคู่กับภาษาไทยกลางในการติดต่อราชการและการค้าขาย สภาพสังคมของบ้านหนองห้างจึงเป็นพื้นที่ที่ผู้มาเยือนสามารถเห็นทั้งวัฒนธรรมดั้งเดิมและการปรับตัวของชุมชนในสังคมปัจจุบันได้พร้อมกัน ชาวบ้านส่วนใหญ่มีพื้นฐานจากการทำนา ทำสวน ทำไร่ และเลี้ยงสัตว์ แต่ในช่วงว่างจากฤดูกาลเกษตร หลายครอบครัวใช้เวลาสร้างงานหัตถกรรม ทั้งทอผ้าไหม ทอผ้าฝ้าย และจักสานไม้ไผ่ จนกลายเป็นอาชีพเสริมที่ช่วยสร้างรายได้ให้ครัวเรือนและทำให้ภูมิปัญญาดั้งเดิมยังมีชีวิตอยู่
ความโดดเด่นของศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างอยู่ที่การนำลวดลายจากผ้าขิดมาประยุกต์กับงานจักสานไม้ไผ่ จนเกิดเป็นเครื่องจักสานไม้ไผ่ลายขิดที่มีเอกลักษณ์เฉพาะของชาวผู้ไทบ้านหนองห้าง ลายขิดเป็นลวดลายที่ต้องอาศัยการนับเส้น การวางจังหวะ และความเข้าใจเรื่องโครงสร้างลายอย่างละเอียด เมื่อนำแนวคิดของลายผ้าขิดมาใช้กับการจักสานไม้ไผ่ ช่างฝีมือจึงต้องควบคุมทั้งเส้นตอก ความหนา ความบาง สีธรรมชาติ และจังหวะของลายให้สอดคล้องกัน ผลลัพธ์ที่ได้คือผลิตภัณฑ์ที่มีทั้งความแข็งแรง ประโยชน์ใช้สอย และความงดงามทางศิลปะในชิ้นเดียว
ไม้ไผ่เป็นทรัพยากรที่ผูกพันกับบ้านหนองห้างมายาวนาน พื้นที่ชุมชนมีไผ่หลายชนิดที่ชาวบ้านนำมาใช้ประโยชน์ทั้งด้านอาหารและเครื่องมือเครื่องใช้ หน่อไผ่ใช้ประกอบอาหารในครัวเรือน ส่วนลำไผ่และผิวไผ่นำมาจักเป็นเส้นตอกสำหรับทำกระติ๊บข้าว กระบุง หวดนึ่งข้าว ไซ กระเป๋า และภาชนะใส่ของต่าง ๆ เดิมทีการจักสานเป็นงานทำใช้เองในครอบครัว แต่เมื่อฝีมือและรูปแบบมีความโดดเด่นขึ้น งานจักสานบ้านหนองห้างจึงพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ชุมชนที่มีมูลค่าและกลายเป็นหนึ่งในอัตลักษณ์สำคัญของตำบลหนองห้าง
คำว่า “กระเตาะ” เป็นหนึ่งในผลิตภัณฑ์ที่ทำให้ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างเป็นที่รู้จัก กระเตาะเป็นกระเป๋าถือหรือภาชนะจักสานขนาดเล็กที่ประยุกต์จากรูปแบบเครื่องใช้พื้นบ้านให้เหมาะกับการใช้งานร่วมสมัย ความงามของกระเตาะอยู่ที่โครงสร้างของไม้ไผ่ที่สานอย่างแน่นและจังหวะลวดลายที่เป็นระเบียบ ช่างบางคนตกแต่งขอบ หูหิ้ว หรือรายละเอียดเพิ่มเติมให้ใช้งานได้สะดวกขึ้น ขณะที่กระติ๊บข้าวยังคงเป็นผลิตภัณฑ์ที่แสดงความเป็นอีสานอย่างชัดเจน เพราะข้าวเหนียวเป็นอาหารหลักของชาวบ้าน และกระติ๊บเป็นภาชนะที่มีทั้งหน้าที่เก็บความร้อน ระบายไอน้ำ และรักษาคุณภาพข้าวเหนียวระหว่างวัน
การทอผ้าฝ้ายและผ้าไหมของบ้านหนองห้างเป็นอีกด้านหนึ่งของภูมิปัญญาที่ควรใช้เวลาชมอย่างละเอียด ผ้าทอในชุมชนผู้ไทมักมีความประณีตของลาย สี และจังหวะเส้นด้ายที่สะท้อนความเข้าใจเรื่องความงามแบบพื้นบ้าน ผ้าฝ้ายให้สัมผัสนุ่ม เรียบง่าย และเหมาะกับชีวิตประจำวัน ส่วนผ้าไหมให้ความเงางามและมีคุณค่าทางพิธีกรรมหรือการแต่งกายในโอกาสสำคัญ เมื่อรวมกับแนวคิดเรื่องลายขิด ผ้าทอของบ้านหนองห้างจึงไม่ได้เป็นเพียงผืนผ้า แต่เป็นการบันทึกความรู้ของผู้หญิงในชุมชน ความอดทนของช่างทอ และรสนิยมทางศิลปะที่ส่งต่อจากรุ่นสู่รุ่น
ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างมีพัฒนาการสำคัญในช่วงปลายทศวรรษ 2540 โดยชุมชนและสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้างมีบทบาทในการรวมกลุ่มและพัฒนาพื้นที่ให้เป็นศูนย์กลางรองรับการจำหน่ายผลิตภัณฑ์ พ.ศ. 2541 สหกรณ์ได้รับงบประมาณสนับสนุนจากโครงการกองทุนเพื่อการลงทุนทางสังคม และใน พ.ศ. 2542 ได้มีการสร้างอาคารศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างขึ้นภายในพื้นที่สหกรณ์ การเกิดขึ้นของอาคารศูนย์หัตถกรรมทำให้ชุมชนมีพื้นที่รวมสินค้า พื้นที่รับรองผู้มาเยือน และพื้นที่เล่าเรื่องราวงานฝีมือได้เป็นระบบมากขึ้น
บทบาทของสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้างมีความสำคัญต่อศูนย์หัตถกรรมอย่างมาก เพราะสหกรณ์ไม่ได้ทำหน้าที่เฉพาะด้านการเงินของชุมชน แต่ยังเป็นกลไกที่ช่วยรวมแรง รวมทุน และสร้างความเข้มแข็งให้กับกลุ่มอาชีพในหมู่บ้าน การที่ศูนย์ตั้งอยู่ภายในสหกรณ์ทำให้ผู้มาเยือนได้เห็นความเชื่อมโยงระหว่างเศรษฐกิจฐานรากกับหัตถกรรมพื้นบ้านอย่างเป็นรูปธรรม งานฝีมือที่วางจำหน่ายจึงไม่ได้แยกออกจากชีวิตชุมชน แต่เป็นส่วนหนึ่งของระบบช่วยเหลือกันของคนในหมู่บ้าน
ชื่อ “บ้านหนองห้าง” มีที่มาจากภูมิประเทศและวิถีชีวิตในอดีต คำว่า “หนอง” สื่อถึงแหล่งน้ำ ส่วน “ห้าง” เชื่อมโยงกับห้างหรือที่พักยกพื้นสำหรับดักยิงสัตว์ที่ลงมากินน้ำและหาอาหารบริเวณหนองน้ำ ชื่อชุมชนจึงบันทึกภาพของภูมิประเทศและวิถีการยังชีพในอดีตไว้ในคำเรียกเพียงคำเดียว เมื่อศูนย์หัตถกรรมใช้ชื่อผู้ไทยหนองห้าง จึงเป็นการยืนยันตัวตนของชุมชนทั้งในด้านชาติพันธุ์ พื้นที่ และภูมิปัญญาที่เติบโตบนฐานทรัพยากรของหมู่บ้าน
จุดที่ทำให้ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างแตกต่างจากแหล่งขายของฝากทั่วไป คือผู้มาเยือนไม่ได้พบเพียงสินค้าเรียงบนชั้น แต่ได้พบเรื่องราวเบื้องหลังของงานแต่ละชิ้น กระเป๋าไม้ไผ่หนึ่งใบมีขั้นตอนตั้งแต่การเลือกไผ่ การผ่าไผ่ การเหลาเส้นตอก การตากให้เหมาะสม การย้อมหรือคงสีธรรมชาติ การวางโครง และการสานให้ได้ลายที่สวยงาม ผ้าทอหนึ่งผืนมีเรื่องราวตั้งแต่การเตรียมเส้นด้าย การย้อมสี การขึ้นกี่ และการควบคุมจังหวะมือระหว่างทอ ความละเอียดเหล่านี้ทำให้ผู้ซื้อเข้าใจมูลค่าของงานฝีมือมากขึ้น และช่วยให้การซื้อของฝากกลายเป็นการสนับสนุนชุมชนโดยตรง
บรรยากาศของศูนย์หัตถกรรมมีความเรียบง่ายตามแบบชุมชนชนบทอีสาน ผู้ที่เดินทางมาถึงจะสัมผัสจังหวะชีวิตที่ไม่เร่งรีบ ต่างจากศูนย์การค้าในเมืองใหญ่ สินค้าแต่ละชิ้นวางอยู่ในพื้นที่ที่ใกล้ชิดกับชุมชนจริง ผู้มาเยือนจึงควรใช้เวลาเดินชมอย่างช้า ๆ พิจารณาลายสาน ลายผ้า น้ำหนัก สี และการเก็บงาน หากต้องการซื้อผลิตภัณฑ์กลับไปใช้หรือเป็นของฝาก ควรเลือกชิ้นที่เหมาะกับการใช้งานจริง เช่น กระติ๊บข้าวสำหรับครัวเรือน กระเป๋าไม้ไผ่สำหรับใช้ในชีวิตประจำวัน ผ้าฝ้ายสำหรับตัดเย็บเสื้อผ้า หรือผ้าไหมสำหรับโอกาสสำคัญ
สำหรับนักท่องเที่ยวสายวัฒนธรรม ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีในการทำความเข้าใจโลกของชาวผู้ไทกาฬสินธุ์ เพราะงานหัตถกรรมที่นี่เชื่อมโยงกับอาหาร การแต่งกาย ความเชื่อ ระบบเครือญาติ และความสัมพันธ์ของคนในชุมชน กระติ๊บข้าวเชื่อมกับวิถีกินข้าวเหนียว ผ้าทอเชื่อมกับการแต่งกายและความงามของผู้หญิงผู้ไท งานจักสานเชื่อมกับการใช้ไม้ไผ่ในครัวเรือน ส่วนการรวมกลุ่มผลิตสินค้าเชื่อมกับการสร้างอาชีพและความมั่นคงของชุมชน การเที่ยวศูนย์แห่งนี้จึงไม่ใช่การแวะดูสินค้าเพียงระยะสั้น แต่เป็นการเข้าไปอ่านชีวิตของหมู่บ้านผ่านวัตถุที่จับต้องได้
ศูนย์หัตถกรรมยังเหมาะกับผู้ที่ต้องการเดินทางเป็นครอบครัว เพราะเด็กและเยาวชนสามารถเห็นตัวอย่างของงานที่ใช้มือ ความอดทน และทักษะเฉพาะ ไม่ใช่การผลิตแบบอุตสาหกรรมที่รวดเร็ว เด็ก ๆ จะได้เรียนรู้ว่าไม้ไผ่หนึ่งลำสามารถกลายเป็นภาชนะ กระเป๋า หรือของใช้ได้อย่างไร และผืนผ้าที่ดูสวยงามต้องผ่านกระบวนการคิดและการลงแรงมากเพียงใด สำหรับผู้ใหญ่ ศูนย์แห่งนี้ช่วยเปิดมุมมองว่าผลิตภัณฑ์พื้นบ้านไม่ใช่ของโบราณที่อยู่ห่างจากชีวิตสมัยใหม่ แต่สามารถปรับใช้กับการแต่งบ้าน การแต่งกาย และการใช้ชีวิตร่วมสมัยได้อย่างสง่างาม
การมาเยือนศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างยังสามารถเชื่อมต่อกับการเที่ยวสถานที่สำคัญในตำบลหนองห้างและอำเภอกุฉินารายณ์ได้หลายแห่ง ใกล้ชุมชนมีวัดโพธิ์ชัยบ้านหนองห้าง ซึ่งเป็นวัดสำคัญของหมู่บ้าน และวัดศิลาอาสน์จิตราษฎร์รังสรรค์หรือวัดเหนือหนองห้างที่เกี่ยวข้องกับใบเสมาหินทรายศิลปะแบบทวารวดีและหลวงพ่อโตวัดเหนือหนองห้าง นอกจากนี้ยังมีถ้ำฝ่ามือแดงหรือถ้ำลายมือ และภูผาผึ้งในเขตพื้นที่ภูสีฐาน ซึ่งเป็นแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติและโบราณคดีที่ช่วยให้ทริปบ้านหนองห้างมีทั้งมิติวัฒนธรรม งานหัตถกรรม ศาสนา และภูมิประเทศ
วัดศิลาอาสน์จิตราษฎร์รังสรรค์เป็นสถานที่ที่ช่วยขยายความเข้าใจเรื่องประวัติศาสตร์พื้นที่บ้านหนองห้าง เพราะภายในวัดพบใบเสมาหินทรายที่เชื่อมโยงกับศิลปะทวารวดีและมีลวดลายพุทธชาดก เป็นหลักฐานว่าพื้นที่แถบนี้มีมิติทางวัฒนธรรมลึกกว่ายุคชุมชนปัจจุบัน ส่วนวัดโพธิ์ชัยบ้านหนองห้างมีธรรมาสน์เสาเดียวอายุมากกว่า 150 ปี ซึ่งสะท้อนความเชื่อและรูปแบบศิลปกรรมพื้นถิ่นอีสาน เมื่อนำสถานที่เหล่านี้มาจัดรวมกับศูนย์หัตถกรรม ผู้มาเยือนจะได้เห็นเส้นทางวัฒนธรรมบ้านหนองห้างอย่างรอบด้าน ทั้งวัตถุโบราณ ศาสนสถาน งานฝีมือ และวิถีชีวิตร่วมสมัย
ถ้ำฝ่ามือแดงและภูผาผึ้งเป็นอีกกลุ่มสถานที่ที่เหมาะกับนักเดินทางที่ต้องการต่อยอดจากงานหัตถกรรมไปสู่ภูมิประเทศและโบราณคดี ถ้ำฝ่ามือแดงเป็นเพิงผาหินที่มีภาพฝ่ามือสีแดงและร่องรอยภาพเขียนบนผนังหิน ส่วนภูผาผึ้งเป็นภูเขาหินทรายที่มีลักษณะทางธรณีวิทยาโดดเด่นและอยู่ในพื้นที่ป่าภูสีฐาน เส้นทางเหล่านี้ช่วยให้เห็นว่าชุมชนหนองห้างไม่ได้มีเพียงงานหัตถกรรม แต่มีภูมิหลังทางธรรมชาติและวัฒนธรรมที่หลากหลาย เหมาะกับการจัดทริปแบบครึ่งวันหรือเต็มวันในอำเภอกุฉินารายณ์
ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับการไปศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างคือช่วงกลางวัน เพราะเป็นเวลาที่สามารถเดินทางเข้าชุมชนได้สะดวก เห็นรายละเอียดสินค้าได้ชัด และสามารถต่อเส้นทางไปยังจุดท่องเที่ยวอื่นในตำบลหนองห้างได้ภายในวันเดียว ผู้มาเยือนควรเตรียมเงินสดไว้สำหรับซื้อสินค้าชุมชน แม้หลายพื้นที่เริ่มรองรับการชำระเงินสมัยใหม่แล้ว แต่การซื้อสินค้าจากชุมชนชนบทมักสะดวกที่สุดเมื่อมีเงินสดติดตัว ควรใช้เวลาพูดคุยกับผู้ขายหรือช่างในพื้นที่อย่างสุภาพ เพราะเรื่องเล่าจากคนท้องถิ่นจะทำให้เข้าใจงานฝีมือมากกว่าการอ่านป้ายหรือดูสินค้าเพียงอย่างเดียว
ผู้ที่สนใจงานผ้าควรสังเกตความละเอียดของเส้นด้าย ความสม่ำเสมอของลาย และการเก็บขอบผ้า ผ้าฝ้ายเหมาะกับผู้ที่ต้องการความสบายและใช้งานง่าย ส่วนผ้าไหมเหมาะกับผู้ที่ต้องการความเงางามและคุณค่าของงานพิถีพิถัน หากเลือกซื้อเครื่องจักสาน ควรพิจารณาความแน่นของเส้นสาน ความเรียบร้อยของขอบ ความสมดุลของรูปทรง และความเหมาะสมกับการใช้งานจริง กระติ๊บข้าวที่ดีควรมีช่องระบายอากาศพอเหมาะ ฝาปิดลงตัว และรูปทรงมั่นคง ส่วนกระเป๋าไม้ไผ่ควรมีหูหิ้วแข็งแรงและน้ำหนักเหมาะกับการพกพา
สิ่งที่ควรให้ความสำคัญเมื่อเดินทางไปแหล่งหัตถกรรมชุมชนคือการเคารพงานและเวลาในการผลิต สินค้าทำมือมีความแตกต่างจากสินค้าโรงงาน เพราะแต่ละชิ้นมีรายละเอียดไม่เหมือนกันทั้งหมด ความแตกต่างเล็กน้อยของสี ลาย หรือรูปทรงเป็นเสน่ห์ของงานฝีมือ ไม่ใช่ข้อบกพร่อง การต่อรองราคาควรทำอย่างพอดีและสุภาพ เนื่องจากราคาของผลิตภัณฑ์สะท้อนเวลาทำงาน วัสดุ และทักษะของช่าง การสนับสนุนราคาที่เป็นธรรมช่วยให้ชุมชนมีแรงจูงใจในการรักษางานหัตถกรรมต่อไป
ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างเหมาะอย่างยิ่งสำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการมองกาฬสินธุ์ในมุมลึกกว่าภาพของเมืองไดโนเสาร์หรือแหล่งโบราณคดี เพราะกาฬสินธุ์ยังเป็นจังหวัดที่มีวัฒนธรรมผู้ไทเข้มแข็ง มีงานผ้า งานจักสาน และประเพณีท้องถิ่นที่งดงาม การเดินทางมาที่บ้านหนองห้างช่วยเปิดพื้นที่ให้ผู้มาเยือนได้พบ “เมืองน้ำดำ” ในอีกมิติหนึ่ง คือมิติของผู้คนที่สร้างรายได้จากมือของตนเอง รักษาทรัพยากรในท้องถิ่น และแปลงสิ่งที่เคยเป็นเครื่องใช้พื้นบ้านให้เป็นผลิตภัณฑ์ร่วมสมัยที่ยังคงรากวัฒนธรรมเดิมไว้ครบถ้วน
สำหรับผู้ที่ต้องการวางแผนเส้นทางท่องเที่ยว สามารถเริ่มจากตัวอำเภอกุฉินารายณ์ เดินทางไปศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างในช่วงเช้า ใช้เวลาชมสินค้าและพูดคุยกับชุมชน จากนั้นแวะวัดโพธิ์ชัยบ้านหนองห้าง วัดศิลาอาสน์จิตราษฎร์รังสรรค์ และถ้ามีเวลาต่อช่วงบ่ายจึงเดินทางไปภูผาผึ้งหรือถ้ำฝ่ามือแดง เส้นทางนี้เหมาะกับผู้ที่ใช้รถยนต์ส่วนตัว เพราะสามารถกำหนดเวลาหยุดชมแต่ละจุดได้สะดวก หากต้องการค้างคืน สามารถเลือกพักในตัวอำเภอกุฉินารายณ์หรือโซนบัวขาว ซึ่งมีโรงแรม รีสอร์ท และคาเฟ่รองรับการเดินทางต่อไปยังอำเภอใกล้เคียง
การเดินทาง จากที่ว่าการอำเภอกุฉินารายณ์ ให้ใช้ทางหลวงหมายเลข 2042 ไปประมาณ 2 กิโลเมตร จากนั้นเลี้ยวซ้ายเข้าสู่ถนนลาดยางและขับต่อประมาณ 6 กิโลเมตรจนถึงบ้านหนองห้าง ศูนย์ตั้งอยู่ภายในสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด ระยะทางจากตัวอำเภอกุฉินารายณ์ประมาณ 10 กิโลเมตร เส้นทางเหมาะกับรถยนต์ส่วนตัว รถเช่า หรือรถนำเที่ยวขนาดเล็ก ผู้ที่เดินทางจากตัวเมืองกาฬสินธุ์ควรวางเวลาเดินทางล่วงหน้าและตรวจสภาพเส้นทางก่อนออกเดินทาง โดยเฉพาะหากต้องการต่อทริปไปยังพื้นที่ภูเขาหรือแหล่งธรรมชาติในเขตภูสีฐาน
ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างเป็นสถานที่ที่ควรเที่ยวด้วยจังหวะช้าและความตั้งใจในการสังเกต เพราะคุณค่าของที่นี่ไม่ได้อยู่ที่ความใหญ่โตของอาคาร แต่อยู่ที่เรื่องราวของคนในชุมชนที่รวมตัวกันรักษางานทอผ้า งานจักสาน และวิถีผู้ไทให้ยังจับต้องได้ งานหัตถกรรมแต่ละชิ้นเป็นหลักฐานของทักษะ ความอดทน และความละเอียดอ่อนของช่างพื้นบ้าน การเดินทางมาที่นี่จึงเป็นทั้งการท่องเที่ยว การเรียนรู้ และการสนับสนุนเศรษฐกิจชุมชนในเวลาเดียวกัน
| ชื่อสถานที่ | ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้าง |
| ที่ตั้ง | ภายในสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด บ้านหนองห้าง ตำบลหนองห้าง อำเภอกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ |
| ที่อยู่ | 223 หมู่ 1 บ้านหนองห้าง ตำบลหนองห้าง อำเภอกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์ 46110 |
| พิกัด | 16.564566, 104.103758 |
| ไฮไลต์ | งานทอผ้าฝ้าย ผ้าไหม และเครื่องจักสานไม้ไผ่ลายขิดของชาวผู้ไทบ้านหนองห้าง |
| ประวัติ / สมัย / ยุค | ชุมชนรวมกลุ่มพัฒนางานหัตถกรรม และมีการสร้างอาคารศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างใน พ.ศ. 2542 ภายในพื้นที่สหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด |
| ที่มาของชื่อ | ชื่อศูนย์มาจากอัตลักษณ์ชาวผู้ไทและชื่อบ้านหนองห้าง โดยคำว่า “หนองห้าง” สัมพันธ์กับพื้นที่หนองน้ำและห้างดักสัตว์ในอดีต |
| ลักษณะเด่น | นำลวดลายผ้าขิดมาประยุกต์กับงานจักสานไม้ไผ่ เกิดเป็นกระติ๊บ กระเตาะ กระเป๋า และภาชนะลายขิดที่มีเอกลักษณ์เฉพาะชุมชน |
| การเดินทาง | จากที่ว่าการอำเภอกุฉินารายณ์ ใช้ทางหลวงหมายเลข 2042 ประมาณ 2 กม. แล้วเลี้ยวซ้ายเข้าถนนลาดยางประมาณ 6 กม. ระยะทางจากตัวอำเภอกุฉินารายณ์ประมาณ 10 กม. |
| สถานะปัจจุบัน | เปิดเป็นแหล่งเรียนรู้และจำหน่ายผลิตภัณฑ์หัตถกรรมชุมชนผู้ไทบ้านหนองห้าง |
| วันเปิดทำการ | ทุกวัน |
| เวลาเปิดทำการ | 08.30 – 16.30 น. |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | พื้นที่จำหน่ายผลิตภัณฑ์ชุมชน พื้นที่เรียนรู้งานหัตถกรรม และอาคารสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด |
| โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ | พื้นที่สหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด, จุดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ผ้าทอ, จุดจำหน่ายเครื่องจักสานไม้ไผ่ลายขิด, พื้นที่ชุมชนบ้านหนองห้าง |
| ผู้ดูแล | สหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด |
| เบอร์ติดต่อหลัก | 043-602130 |
| สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง | 1. วัดโพธิ์ชัยบ้านหนองห้าง 1 กม. 2. วัดศิลาอาสน์จิตราษฎร์รังสรรค์ หรือวัดเหนือหนองห้าง 2 กม. 3. ศูนย์ถ่ายทอดเทคโนโลยีการเกษตรประจำตำบลหนองห้าง 3 กม. 4. ถ้ำฝ่ามือแดง หรือถ้ำลายมือ 5 กม. 5. ภูผาผึ้ง 7 กม. 6. หมู่บ้านวัฒนธรรมผู้ไทยโคกโก่ง 24 กม. |
| ร้านอาหารใกล้เคียง | 1. แสงชัย ก๋วยเตี๋ยวเป็ดตุ๋น อาหารตามสั่ง กุฉินารายณ์ 11 กม. โทร. 081-296-9004 2. ฮัก coffee 12 กม. โทร. 095-949-9942 3. เตียกิมเซง 11 กม. โทร. 095-150-4494 4. Alala Cafe 11 กม. โทร. 093-189-4111 5. เฮียนโฮม สลัดคาเฟ่ กุฉินารายณ์ 12 กม. โทร. 085-879-5664 6. Yield specialty coffee 12 กม. โทร. 092-845-5287 |
| ที่พักใกล้เคียง | 1. โรงแรมฉัตรฤดี พาร์ควิว กุฉินารายณ์ 11 กม. โทร. 043-013332, 094-826-4951 2. โรงแรมเทวาแกรนด์ รีสอร์ท กุฉินารายณ์ 12 กม. โทร. 064-882-4616 3. บัวริมปาว อพาร์เทล 11 กม. โทร. 082-515-4051 4. P2 Natural Boutique Hotel 19 กม. โทร. 082-365-5661 5. บ้านโฮมฮัก HomeHug ห้วยม่วง 28 กม. โทร. 083-971-5381 |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างอยู่ที่ไหน?
ตอบ: ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างตั้งอยู่ภายในสหกรณ์เครดิตยูเนี่ยนหนองห้าง จำกัด บ้านหนองห้าง ตำบลหนองห้าง อำเภอกุฉินารายณ์ จังหวัดกาฬสินธุ์
ถาม: ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างมีอะไรน่าสนใจ?
ตอบ: จุดเด่นคือผ้าฝ้าย ผ้าไหม และเครื่องจักสานไม้ไผ่ลายขิด เช่น กระติ๊บ กระเตาะ กระเป๋า และภาชนะพื้นบ้านที่ทำจากภูมิปัญญาชาวผู้ไท
ถาม: เดินทางจากอำเภอกุฉินารายณ์ไปศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างอย่างไร?
ตอบ: จากที่ว่าการอำเภอกุฉินารายณ์ ใช้ทางหลวงหมายเลข 2042 ประมาณ 2 กม. แล้วเลี้ยวซ้ายเข้าสู่ถนนลาดยางประมาณ 6 กม. ระยะทางรวมจากตัวอำเภอประมาณ 10 กม.
ถาม: ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างเปิดวันไหนและเวลาใด?
ตอบ: เปิดทุกวัน เวลา 08.30 – 16.30 น.
ถาม: ผลิตภัณฑ์เด่นของศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างคืออะไร?
ตอบ: ผลิตภัณฑ์เด่นคือเครื่องจักสานไม้ไผ่ลายขิด ผ้าฝ้าย ผ้าไหม กระติ๊บข้าว กระเตาะ กระเป๋า และภาชนะจักสานรูปแบบต่าง ๆ
ถาม: ศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างเหมาะกับนักท่องเที่ยวกลุ่มใด?
ตอบ: เหมาะกับนักท่องเที่ยวสายวัฒนธรรม ครอบครัว ผู้สนใจงานผ้า งานจักสาน งาน OTOP และผู้ที่ต้องการสนับสนุนผลิตภัณฑ์ชุมชนโดยตรง
ถาม: สามารถเที่ยวศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้างร่วมกับสถานที่ใดได้บ้าง?
ตอบ: สามารถเที่ยวร่วมกับวัดโพธิ์ชัยบ้านหนองห้าง วัดศิลาอาสน์จิตราษฎร์รังสรรค์ ถ้ำฝ่ามือแดง ภูผาผึ้ง และหมู่บ้านวัฒนธรรมผู้ไทยโคกโก่งได้
ถาม: ควรเตรียมตัวอย่างไรก่อนไปศูนย์หัตถกรรมผู้ไทยหนองห้าง?
ตอบ: ควรเดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัวหรือรถเช่า เตรียมเงินสดสำหรับซื้อผลิตภัณฑ์ชุมชน และเผื่อเวลาเดินชมงานฝีมืออย่างน้อย 1 ชั่วโมง
หมวดหมู่: ●วิถีชีวิต
กลุ่ม: ●หมู่บ้าน ชุมชน
●ประเพณีไทย ●วัฒนธรรมไทย ●ประเพณีภาคอีสาน
ปรับปรุงล่าสุด : 2 สัปดาห์ที่แล้ว



