วัดพะเยาว์

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08:00 - 17:00 น.

 

วัดพะเยาว์ จังหวัดสระบุรี เป็นวัดเก่าแก่ริมแม่น้ำป่าสักในตำบลศาลารีไทย อำเภอเสาไห้ ที่โดดเด่นด้วยการประดิษฐาน หลวงพ่อทองคำ พระพุทธรูปทองคำสมัยกรุงศรีอยุธยาอันงดงามและเป็นที่เคารพศรัทธาของชาวสระบุรีมาอย่างยาวนาน วัดแห่งนี้ไม่ได้มีเสน่ห์เพียงฐานะวัดชุมชนริมแม่น้ำ แต่ยังเป็นจุดหมายสำคัญของสายบุญและผู้สนใจเรื่องราวพระพุทธรูปโบราณที่มีประวัติการอัญเชิญและการค้นพบอันน่าทึ่ง

 

จุดเด่นสูงสุดของวัดพะเยาว์คือพระพุทธรูปทองคำองค์สำคัญ ซึ่งชาวบ้านเรียกกันอย่างคุ้นหูว่า หลวงพ่อทองคำ องค์พระเป็นพระพุทธรูปประทับนั่งปางสมาธิแบบขัดสมาธิราบ หน้าตักกว้างประมาณ 110 เซนติเมตร สูงประมาณ 170 เซนติเมตร มีพระพักตร์กลม พระโอษฐ์ยิ้ม ยอดเศียรเปลวอุณาโลม และพระวรกายที่ได้สัดส่วนสง่างามอย่างยิ่ง ทำให้ผู้ที่ได้เห็นต่างรู้สึกถึงความสงบ อ่อนโยน และความศักดิ์สิทธิ์ในคราวเดียวกัน

 

จากลักษณะทางศิลปกรรม องค์พระได้รับการยกย่องว่าเป็นพระพุทธรูปสมัยกรุงศรีอยุธยา และเป็นงานช่างที่สะท้อนฝีมืออันประณีตอย่างชัดเจน ความงามขององค์พระไม่ได้อยู่เพียงผิวทองอร่ามเท่านั้น แต่ยังอยู่ที่สัดส่วนของพระวรกาย การวางพระหัตถ์ พระพักตร์ที่อิ่มเอิบ และบุคลิกขององค์พระที่ให้ความรู้สึกนิ่งสงบอย่างลึกซึ้ง จึงเป็นพระพุทธรูปที่มีคุณค่าทั้งด้านศิลปกรรมและด้านศรัทธา

 

เรื่องราวของหลวงพ่อทองคำมีความน่าสนใจอย่างมาก เพราะในช่วงเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2 เมื่อปี พ.ศ. 2310 ชาวบ้านที่อพยพหนีพม่าได้อัญเชิญพระพุทธรูปองค์นี้มาด้วย และเพื่อปกป้องไม่ให้เป็นที่สะดุดตาหรือถูกช่วงชิง จึงได้ลงรักพอกปูนปิดองค์พระเอาไว้ ก่อนนำไปประดิษฐาน ณ วัดร้างแห่งหนึ่งในอำเภออุทัย จังหวัดพระนครศรีอยุธยา การพอกปูนทับเช่นนี้เป็นวิธีที่พบได้ในหลายช่วงประวัติศาสตร์ไทย เมื่อชาวบ้านต้องการซ่อนความล้ำค่าของพระพุทธรูปจากภัยสงครามและความไม่สงบ

 

ต่อมาพระพุทธรูปองค์นี้ได้ถูกอัญเชิญมาเป็นพระประธานที่วัดอุทิศสโมสร และภายหลังจึงอัญเชิญมาประดิษฐานที่วัดพะเยาว์ จนกระทั่งมีพระบวชนาคผู้หนึ่งสังเกตเห็นร่องรอยของรักที่แทรกอยู่ระหว่างชั้นปูนฉาบ จึงชวนชาวบ้านช่วยกันกะเทาะปูนออก เมื่อเปิดผิวองค์พระออกจึงพบว่าเป็นพระพุทธรูปโลหะที่มีทองคำผสมอยู่ทั้งองค์ เหตุการณ์นี้กลายเป็นเรื่องเล่าที่สำคัญของวัด และทำให้ชื่อ “หลวงพ่อทองคำ” ติดอยู่ในความทรงจำของผู้คนมาจนถึงปัจจุบัน

 

ภายหลังมีการตรวจสอบโดยผู้เชี่ยวชาญ พบว่าองค์พระมีส่วนผสมของทองคำในระดับสูง จึงยิ่งตอกย้ำคุณค่าและความโดดเด่นของพระพุทธรูปองค์นี้ในฐานะพระพุทธรูปสำคัญประจำจังหวัดสระบุรี ชาวบ้านและผู้มีจิตศรัทธาจึงพร้อมใจกันร่วมสร้าง วิหารจัตุรมุข เพื่อเป็นที่ประดิษฐานองค์หลวงพ่อทองคำอย่างสมพระเกียรติ ช่วยขับความงามขององค์พระให้เด่นชัด และทำให้ผู้มาเยือนได้สักการะอย่างสะดวกมากขึ้น

 

วัดพะเยาว์ตั้งอยู่บนฝั่งแม่น้ำป่าสัก ทำให้บรรยากาศของวัดมีเสน่ห์แบบวัดชุมชนริมน้ำอย่างชัดเจน รอบวัดให้ความรู้สึกสงบ โปร่ง และเหมาะแก่การแวะพักใจ แม้จะไม่ใช่วัดขนาดใหญ่โตแบบพระอารามหลวง แต่ความเรียบง่ายนี้กลับเป็นจุดแข็ง เพราะทำให้ผู้มาเยือนได้สัมผัสความเป็นท้องถิ่นและบรรยากาศของชุมชนเสาไห้อย่างใกล้ชิดมากขึ้น

 

ในเชิงการท่องเที่ยว วัดพะเยาว์เหมาะอย่างมากสำหรับผู้ที่กำลังมองหาวัดน่าสนใจในสระบุรีที่ไม่ได้มีแค่ความสวยงาม แต่มีเรื่องราวชัดเจน มีพระพุทธรูปสำคัญให้สักการะ และเดินทางไม่ไกลจากตัวเมืองสระบุรี การมาไหว้หลวงพ่อทองคำจึงเป็นทั้งกิจกรรมสายบุญและการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมที่ทำได้ในทริปสั้นแบบไปเช้าเย็นกลับ

 

สำหรับผู้ศรัทธา หลวงพ่อทองคำเป็นพระพุทธรูปที่ผู้คนจำนวนมากนิยมมาขอพรเรื่องความเป็นสิริมงคล ความมั่นคง และความเจริญก้าวหน้า เพราะชื่อขององค์พระเองสื่อถึงความรุ่งเรืองและความอุดมสมบูรณ์ ประกอบกับเรื่องราวการค้นพบที่น่าอัศจรรย์ จึงทำให้วัดพะเยาว์มีภาพจำในหมู่ชาวสระบุรีว่าเป็นอีกหนึ่งวัดที่ควรหาโอกาสมากราบไหว้สักครั้ง

 

วัดแห่งนี้ยังสะท้อนมิติของประวัติศาสตร์ท้องถิ่นอย่างน่าสนใจ เพราะตั้งอยู่ในพื้นที่อำเภอเสาไห้ซึ่งมีชุมชนเก่าแก่และวัดสำคัญหลายแห่งกระจายตัวอยู่โดยรอบ จึงสามารถจัดวัดพะเยาว์ให้อยู่ในเส้นทางเที่ยววัดและเที่ยวชุมชนริมแม่น้ำป่าสักได้อย่างลงตัว ไม่ว่าจะเป็นการแวะเที่ยวร่วมกับวัดเสาไห้ชลประทาน วัดจันทบุรี วัดเขาแก้ววรวิหาร หรือย่านตลาดเก่าในเสาไห้

 

การเดินทาง ไปวัดพะเยาว์สามารถใช้เส้นทางสายสระบุรี–บ้านยาง ตามทางหลวงหมายเลข 3041 ก่อนถึงอำเภอเสาไห้จะมีทางแยกขวา ข้ามสะพานแม่น้ำป่าสัก จากนั้นถึงทางแยกให้เลี้ยวซ้ายไปอีกประมาณ 100 เมตร วัดอยู่ห่างจากตัวเมืองสระบุรีประมาณ 9 กิโลเมตร เส้นทางค่อนข้างสะดวกสำหรับรถยนต์ส่วนตัว และด้านหลังวัดยังเชื่อมกับถนนสายปากบาง–สระบุรี ช่วยให้วางแผนเดินทางแบบไม่ย้อนเส้นทางเดิมได้ง่าย

 

หากต้องการเที่ยวต่อหลังจากไหว้หลวงพ่อทองคำ บริเวณใกล้เคียงยังมีทั้งวัดสำคัญ คาเฟ่ ร้านอาหาร และที่พักหลายแห่งในโซนเสาไห้และตัวเมืองสระบุรี ทำให้วัดพะเยาว์เหมาะกับทั้งทริปสายบุญแบบครึ่งวันและทริปเต็มวันที่รวมหลายจุดในเส้นทางเดียว ยิ่งถ้ามาในช่วงเช้าหรือบ่ายแก่ แสงธรรมชาติจะช่วยขับความงามของวิหารและบรรยากาศริมแม่น้ำให้ดูนุ่มนวลมากขึ้น

 

 

ตอบ: วัดพะเยาว์อยู่ที่ตำบลศาลารีไทย อำเภอเสาไห้ จังหวัดสระบุรี ริมแม่น้ำป่าสัก และอยู่ห่างจากตัวเมืองสระบุรีประมาณ 9 กิโลเมตร

 

ตอบ: จุดเด่นที่สุดคือหลวงพ่อทองคำ พระพุทธรูปทองคำศิลปะสมัยอยุธยาที่ประดิษฐานอยู่ภายในวิหารจัตุรมุข

 

ตอบ: เปิดทุกวัน เวลา 08:00 - 17:00 น.

 

ตอบ: หลวงพ่อทองคำเป็นพระพุทธรูปสำคัญของสระบุรี มีเรื่องราวการอัญเชิญและการกะเทาะปูนจนพบว่าองค์พระมีทองคำผสมอยู่ทั้งองค์ จึงเป็นทั้งพระพุทธรูปศักดิ์สิทธิ์และมีคุณค่าทางศิลปกรรมสูง

 

ตอบ: ข้อมูลทำเนียบคณะสงฆ์จังหวัดสระบุรีระบุเจ้าอาวาสวัดพะเยาว์คือ พระครูสังวรกิจประยุต (จิตฺตสํวโร)

 

ตอบ: สามารถเที่ยวต่อได้ที่วัดเสาไห้ชลประทาน วัดจันทบุรี วัดเขาแก้ววรวิหาร โยนกอุทยาน ท่าน้ำศักดิ์สิทธิ์ และตลาดต้าน้ำโบราณบ้านต้นตาล

 

ตอบ: มีทั้งร้านอาหารในโซนเสาไห้ เช่น ก๋วยเตี๋ยวยายรัก LaoVien Cafe & Eatery ข้าวนา คาเฟ่ และที่พักอย่าง Pasak River House กับ Maai Horm Boutique Resort ให้เลือกตามความสะดวก