เสาสะดือเมืองเชียงราย

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 06:00 – 17:00

 

เสาสะดือเมืองเชียงราย เป็นหนึ่งในสถานที่ศักดิ์สิทธิ์และมีความหมายทางประวัติศาสตร์มากที่สุดแห่งหนึ่งของจังหวัดเชียงราย เพราะได้รับการยกย่องว่าเป็นสัญลักษณ์ของการก่อตั้งเมือง และเป็นศูนย์กลางเชิงความเชื่อที่ผูกโยงกับแนวคิดเรื่องจักรวาลในคติล้านนาอย่างชัดเจน นักท่องเที่ยวจำนวนมากอาจรู้จักเชียงรายผ่านวัดสวย คาเฟ่ หรือภูเขา แต่สำหรับผู้ที่อยากเข้าใจเมืองเชียงรายในมิติที่ลึกขึ้น เสาสะดือเมืองคือสถานที่ที่ควรแวะอย่างยิ่ง เพราะที่นี่ไม่ได้เป็นเพียงจุดไหว้ขอพร หากยังเป็นพื้นที่ที่สะท้อนทั้งประวัติศาสตร์ ความเชื่อ และตัวตนของเมืองเชียงรายได้อย่างครบถ้วน

 

คำว่า “สะดือเมือง” ในคติของล้านนา หมายถึงจุดศูนย์กลางของเมืองหรือชุมชน เป็นหลักยึดทางจิตวิญญาณและเชิงสัญลักษณ์ของการตั้งบ้านเมืองในอดีต เมืองที่มีเสาสะดือเมืองจึงเปรียบเหมือนเมืองที่มีหัวใจ มีจุดศูนย์รวมพลังและความเป็นสิริมงคลสำหรับผู้คนในพื้นที่ สำหรับเชียงราย เสาสะดือเมืองไม่ได้ถูกสร้างขึ้นเป็นเพียงศาลหลักเมืองแบบที่พบในเมืองอื่นเท่านั้น แต่ได้รับการออกแบบอย่างมีนัยสำคัญ โดยยกเอาแนวคิดจักรวาลแบบโบราณมาถ่ายทอดผ่านสถาปัตยกรรมอย่างละเอียดและชัดเจน

 

เสาสะดือเมืองเชียงรายแห่งนี้สร้างขึ้นใน พ.ศ. 2530 เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ในวโรกาสทรงเจริญพระชนมพรรษาครบ 60 พรรษา และเพื่อรำลึกถึงพญามังรายมหาราช ผู้ทรงสร้างเมืองเชียงราย การสร้างเสาสะดือเมืองในครั้งนั้นจึงไม่ได้เป็นเพียงงานก่อสร้างเชิงสถาปัตยกรรม แต่เป็นการประกาศถึงความต่อเนื่องของประวัติศาสตร์เชียงรายตั้งแต่ยุคก่อตั้งเมืองมาจนถึงยุคปัจจุบัน เป็นเหมือนการนำอดีตกับปัจจุบันมาบรรจบกันในจุดเดียวอย่างงดงาม

 

ลักษณะของเสาสะดือเมืองเชียงรายมีความโดดเด่นมาก เพราะตั้งอยู่บนลานยกชั้นที่ออกแบบในรูปแบบสมมุติจักรวาลตามคติโบราณ โดยมีเสาหลักประธาน 1 หลักตั้งเด่นอยู่ตรงกลาง และมีเสาบริวารล้อมรอบอีก 108 หลัก ตัวเลข 108 นี้มีความหมายทางศาสนาและความเชื่ออย่างลึกซึ้ง สะท้อนถึงความครบถ้วนสมบูรณ์และความศักดิ์สิทธิ์ ขณะเดียวกันรูปแบบของพื้นที่โดยรวมยังสื่อถึงเขาพระสุเมรุ สวรรค์ทั้ง 6 ชั้น แม่น้ำศักดิ์สิทธิ์ และโลกตามคติพุทธ-พราหมณ์ ทำให้สถานที่แห่งนี้ไม่ใช่แค่ลานเสาหิน แต่เป็นงานศิลปกรรมที่ซ่อนความหมายเชิงจักรวาลวิทยาเอาไว้อย่างเต็มเปี่ยม

 

เมื่อเดินเข้าไปในพื้นที่ นักท่องเที่ยวจะสัมผัสได้ทันทีถึงความสงบและขรึมขลังของสถานที่ แม้จะตั้งอยู่ใกล้วัดพระธาตุดอยจอมทองและอยู่ไม่ไกลจากเขตเมือง แต่บรรยากาศโดยรอบกลับร่มรื่นและผ่อนคลายอย่างมาก ต้นไม้ใหญ่ให้ร่มเงาโดยรอบ ทำให้เสาสะดือเมืองกลายเป็นมุมสงบที่เหมาะทั้งสำหรับการสักการะ การพักใจ และการเดินชมอย่างช้า ๆ หลายคนที่มาที่นี่มักนำผ้าสี พวงมาลัย หรือผลไม้มาถวายเสา บางคนมาจุดธูปเทียนขอพร บางคนเพียงแวะมานั่งเงียบ ๆ เพื่อซึมซับพลังของสถานที่

 

ความเชื่อเกี่ยวกับเสาสะดือเมืองเชียงรายมีความเข้มแข็งในหมู่ชาวเชียงรายอย่างมาก หลายคนถือว่าที่นี่เป็นจุดศูนย์กลางจิตวิญญาณของเมือง เป็นสถานที่ที่ควรมาไหว้ขอพรเพื่อความเป็นสิริมงคลก่อนเริ่มต้นสิ่งสำคัญในชีวิต ไม่ว่าจะเป็นการเดินทาง การทำงาน การสอบ หรือการเริ่มต้นธุรกิจใหม่ ความศรัทธานี้สะท้อนให้เห็นจากผ้าสีที่ถูกผูกไว้กับเสา พวงมาลัย และของบูชาที่มีผู้คนนำมาถวายอย่างต่อเนื่อง จึงทำให้เสาสะดือเมืองเป็นสถานที่ที่ยังมีชีวิตอยู่ในความเชื่อร่วมสมัย ไม่ได้เป็นเพียงโบราณสถานหรือจุดถ่ายภาพสำหรับนักท่องเที่ยวเท่านั้น

 

อีกสิ่งหนึ่งที่ทำให้เสาสะดือเมืองเชียงรายแตกต่างจากสถานที่ท่องเที่ยวทั่วไป คือการที่มันเชื่อมโยงโดยตรงกับพญามังรายมหาราช ผู้ทรงก่อตั้งเมืองเชียงราย เมื่อมองในมุมนี้ เสาสะดือเมืองจึงเป็นทั้งเครื่องหมายของการเริ่มต้นเมืองและเป็นพื้นที่แห่งความทรงจำถึงผู้สร้างเมืองไปพร้อมกัน นักท่องเที่ยวที่แวะมาไหว้เสาสะดือเมืองจึงไม่ได้เพียงขอพร แต่ยังเป็นเหมือนการมาคารวะรากเหง้าของเชียงราย และทำความรู้จักเมืองผ่านสัญลักษณ์ที่ลึกกว่าการชมแลนด์มาร์กทั่วไป

 

ตำแหน่งที่ตั้งของเสาสะดือเมืองยังช่วยเสริมคุณค่าทางประวัติศาสตร์ เพราะอยู่ใกล้ วัดพระธาตุดอยจอมทอง ซึ่งเป็นพระธาตุสำคัญของเชียงรายและเกี่ยวข้องกับจุดเริ่มต้นของการเลือกพื้นที่สร้างเมืองตามตำนานพญามังราย ทำให้การมาเยือนเสาสะดือเมืองสามารถเชื่อมต่อกับการเที่ยววัดพระธาตุดอยจอมทองได้อย่างเป็นธรรมชาติ นักท่องเที่ยวจึงสามารถจัดทริปแบบสั้น ๆ ที่ได้ทั้งเรื่องศาสนา ประวัติศาสตร์ และความเชื่อในเส้นทางเดียวกันโดยไม่ต้องเดินทางไกล

 

ในเชิงสถาปัตยกรรม เสาสะดือเมืองเชียงรายได้รับการกล่าวถึงว่าได้รับแรงบันดาลใจจากรูปแบบศิลปะขอมผสมคติล้านนา พื้นที่ลานยกชั้นที่เรียงตัวเป็นลำดับช่วยสร้างความรู้สึกขรึมและสง่างาม ขณะเดียวกันเสาหินบริวารที่ตั้งรายล้อมอย่างเป็นระเบียบก็ทำให้ภาพรวมของสถานที่มีเอกลักษณ์มาก เมื่อตัดกับแมกไม้สีเขียวโดยรอบ จึงเกิดเป็นทัศนียภาพที่ทั้งศักดิ์สิทธิ์และสวยงามในแบบเรียบง่าย ไม่ฉูดฉาด แต่มีพลังในตัวเองอย่างมาก

 

สำหรับนักท่องเที่ยวสายถ่ายภาพ สถานที่นี้มีเสน่ห์เฉพาะตัว เพราะมุมภาพจะต่างจากสถานที่ท่องเที่ยวทั่วไปในเชียงรายอย่างชัดเจน ภาพที่ได้จากเสาสะดือเมืองจะมีทั้งเส้นสายของลานยกชั้น ความสมมาตรของเสาบริวาร และรายละเอียดของผ้าสีที่ผู้คนผูกถวายไว้ ซึ่งช่วยให้ภาพดูมีชีวิต มีความเชื่อ และมีเรื่องเล่าในตัวเอง หากถ่ายในช่วงเช้าหรือสาย แสงจะช่วยขับรายละเอียดของหินและพื้นลานได้ดีมาก ส่วนในช่วงเย็นจะได้อารมณ์ที่สงบและละมุนขึ้น เหมาะกับภาพแนวสถานที่ศักดิ์สิทธิ์และประวัติศาสตร์

 

เสาสะดือเมืองเชียงรายยังเหมาะกับนักท่องเที่ยวที่ชอบการเที่ยวแบบค่อย ๆ ซึมซับ เพราะสถานที่นี้ไม่ได้ต้องใช้เวลานานมาก แต่ยิ่งใช้เวลาช้าลงเท่าไร ก็ยิ่งเห็นความหมายของพื้นที่มากขึ้นเท่านั้น บางคนใช้เวลาเพียง 15 – 20 นาทีเพื่อสักการะและถ่ายภาพ แต่หากต้องการเดินชมอย่างละเอียด อ่านบรรยากาศ และแวะเที่ยววัดพระธาตุดอยจอมทองต่อด้วย ควรเผื่อเวลาอย่างน้อย 45 นาทีถึง 1 ชั่วโมง เพื่อให้การมาเยือนครบถ้วนและไม่เร่งรีบจนเกินไป

 

นักท่องเที่ยวที่เดินทางมาเชียงรายเป็นครั้งแรกมักชื่นชอบเสาสะดือเมืองในฐานะจุดแวะที่ให้ความรู้สึก “เป็นเชียงราย” อย่างแท้จริง เพราะต่างจากสถานที่ท่องเที่ยวแนวใหม่ที่เน้นความหวือหวา ที่นี่ให้ประสบการณ์แบบเมืองเหนือดั้งเดิมมากกว่า ทั้งในแง่ความสงบ ความศักดิ์สิทธิ์ และการเชื่อมโยงกับพญามังรายมหาราช ผู้เป็นรากฐานของเมือง นักเดินทางที่มองหาสถานที่ซึ่งให้มากกว่าความสวยงามภายนอกจึงมักประทับใจที่นี่เป็นพิเศษ

 

อีกข้อดีคือเสาสะดือเมืองอยู่ในโซนที่สามารถเชื่อมเที่ยวต่อได้สะดวกมาก หลังจากแวะสักการะแล้ว นักท่องเที่ยวสามารถเดินทางต่อไปยังวัดพระธาตุดอยจอมทอง วัดพระแก้ว วัดพระสิงห์ หอนาฬิกาเชียงราย หรือย่านตัวเมืองได้โดยใช้เวลาไม่นาน ทำให้สถานที่แห่งนี้เหมาะอย่างยิ่งสำหรับการเป็นจุดเริ่มต้นของทริปเที่ยวตัวเมืองเชียงรายใน 1 วัน โดยเฉพาะคนที่อยากได้ทั้งแง่ประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม และการขอพรในเส้นทางเดียวกัน

 

หากมองในเชิงสังคม เสาสะดือเมืองเชียงรายยังเป็นพื้นที่ที่สะท้อนให้เห็นการอยู่ร่วมกันของประวัติศาสตร์ ความเชื่อ และชีวิตประจำวันของผู้คนในเมืองได้อย่างดี เพราะแม้จะสร้างขึ้นในยุคร่วมสมัย แต่แนวคิดที่ใช้กลับฝังรากอยู่ในคติล้านนาโบราณอย่างชัดเจน สถานที่แห่งนี้จึงเป็นตัวอย่างที่ดีของการนำมรดกทางความคิดดั้งเดิมมาสร้างใหม่ในยุคปัจจุบัน โดยยังคงความหมายเดิมไว้อย่างเข้มแข็ง ไม่ถูกลดทอนเหลือเพียงพื้นที่เชิงท่องเที่ยวเท่านั้น

 

เสาสะดือเมืองเชียงรายจึงเป็นสถานที่ที่เหมาะทั้งกับสายบุญ สายประวัติศาสตร์ สายถ่ายภาพ และนักเดินทางทั่วไปที่อยากรู้จักเชียงรายให้ลึกขึ้น เพราะที่นี่ไม่ได้มีเพียงเสาหิน 108 หลักตั้งอยู่กลางลานเท่านั้น แต่ยังเป็นหัวใจเชิงสัญลักษณ์ของเมือง เป็นจุดที่บอกเล่าเรื่องการก่อตั้งเมือง ความเชื่อแบบล้านนา และความเคารพที่ผู้คนยังมีต่อพญามังรายมหาราชจนถึงปัจจุบัน หากต้องการแวะสถานที่ที่ทั้งสงบ งดงาม และมีความหมาย เสาสะดือเมืองคือหนึ่งในจุดที่ไม่ควรมองข้ามเมื่อมาเชียงราย

 

การเดินทาง เสาสะดือเมืองเชียงรายตั้งอยู่ใกล้วัดพระธาตุดอยจอมทอง บริเวณถนนไตรรัตน์ ตำบลรอบเวียง อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย จากตัวเมืองเชียงรายสามารถขับรถส่วนตัว รถแท็กซี่ท้องถิ่น หรือรถรับจ้างไปได้สะดวก ใช้เวลาไม่นาน หากพักในเขตตัวเมืองสามารถจัดเส้นทางเที่ยวร่วมกับวัดพระธาตุดอยจอมทอง วัดพระแก้ว และหอนาฬิกาเชียงรายได้ภายในทริปเดียว พื้นที่โดยรอบมีทางเดินขึ้นสู่ลานเสาสะดือเมืองอย่างชัดเจนและอยู่ในโซนท่องเที่ยวสำคัญของเมือง จึงเหมาะกับทั้งการแวะสั้น ๆ และการเที่ยวแบบค่อย ๆ เดินชม

 

 

ตอบ: ตั้งอยู่ใกล้วัดพระธาตุดอยจอมทอง บริเวณถนนไตรรัตน์ ตำบลรอบเวียง อำเภอเมืองเชียงราย จังหวัดเชียงราย

 

ตอบ: สร้างขึ้นใน พ.ศ. 2530 เพื่อเฉลิมพระเกียรติรัชกาลที่ 9 และเพื่อรำลึกถึงพญามังรายมหาราช ผู้ทรงสร้างเมืองเชียงราย

 

ตอบ: เสาบริวาร 108 หลักเป็นองค์ประกอบสำคัญในคติจักรวาลและความเชื่อทางศาสนา สื่อถึงความครบถ้วนสมบูรณ์และความศักดิ์สิทธิ์ของศูนย์กลางเมือง

 

ตอบ: สามารถเข้าชมได้ทุกวัน เวลา 06:00 – 17:00 น.

 

ตอบ: ไม่มีค่าเข้าชม

 

ตอบ: สามารถเที่ยวต่อไปยังวัดพระธาตุดอยจอมทอง วัดพระแก้ว วัดพระสิงห์ อนุสาวรีย์พ่อขุนเม็งรายมหาราช และหอนาฬิกาเชียงรายได้สะดวกในเส้นทางเดียวกัน