วัดยานนาวา

Rating: 3/5 (11 votes)

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08:00 – 18:00 (เสาร์–อาทิตย์) / 08:30 – 17:00 (จันทร์–ศุกร์) โปรดตรวจสอบอีกครั้งก่อนเดินทาง

 

วัดยานนาวา ตั้งอยู่บนถนนเจริญกรุง แขวงยานนาวา เขตสาทร กรุงเทพมหานคร เป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ ที่คนจำนวนมากจดจำได้ทันทีจากพระเจดีย์ฐานเป็นสำเภาขนาดเท่าสำเภาจริง ซึ่งสร้างขึ้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 3) ความพิเศษของวัดนี้ไม่ได้มีแค่ความ “แปลกตา” แต่เป็นวัดที่เล่าเรื่องเมืองกรุงเทพฯ ผ่านศิลปกรรม ความเชื่อ และความรุ่งเรืองด้านการค้าทางน้ำได้อย่างคมชัด โดยเฉพาะเมื่อยืนมององค์เรือสำเภาที่ตั้งตระหง่านอยู่ด้านหลังพระอุโบสถ คุณจะรู้สึกเหมือนกำลังอ่านหน้าหนึ่งของประวัติศาสตร์รัตนโกสินทร์จากงานสถาปัตยกรรมที่จับต้องได้จริง

 

เดิมทีวัดนี้มีชื่อว่า “วัดคอกควาย” เป็นวัดโบราณที่มีมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา โดยไม่ปรากฏหลักฐานชัดเจนว่าใครเป็นผู้สร้าง ต่อมาวัดได้รับการยกย่องขึ้นเป็นพระอารามหลวงในช่วงกรุงธนบุรี เมื่อถึงสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ 1) ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สร้างพระอุโบสถหลังเล็กถวาย พร้อมพระราชทานวิสุงคามสีมา และพระราชทานนามใหม่ว่า “วัดคอกกระบือ” ก่อนที่วัดจะได้รับการปฏิสังขรณ์ครั้งสำคัญอีกครั้งในสมัยรัชกาลที่ 3 ซึ่งเป็นยุคที่ชื่อ “วัดยานนาวา” เริ่มกลายเป็นภาพจำของผู้คนอย่างแท้จริง

 

ใน พ.ศ. 2387 รัชกาลที่ 3 ทรงโปรดเกล้าฯ ให้กรมหมื่นไกรสรวิชิตเป็นแม่กองปฏิสังขรณ์พระอุโบสถที่เคยมีการปฏิสังขรณ์ไว้แล้วในสมัยรัชกาลที่ 1 พร้อมทั้งมีพระราชดำริให้สร้าง “พระเจดีย์ฐานสำเภา” ไว้ด้านหลังพระอุโบสถจนแล้วเสร็จในปีเดียวกัน นอกจากนั้นยังมีการสร้างกุฏิสงฆ์ถวายใหม่จำนวน 2 หลัง และมีการปิดทองหน้าบัน บานประตู หน้าต่าง รวมถึงซุ้มประตูหน้าต่างพระอุโบสถในคราวเดียวกัน ทำให้พื้นที่สำคัญของวัดยิ่งมีความงามและความสมบูรณ์แบบตามรสนิยมศิลปกรรมในยุครัชกาลที่ 3

 

เหตุผลที่รัชกาลที่ 3 เลือก “เรือสำเภา” มาเป็นฐานเจดีย์นั้น มีทั้งมิติทางประวัติศาสตร์และมิติทางธรรมะ ในด้านหนึ่ง เรือสำเภาคือสัญลักษณ์ของการค้าขายและความสัมพันธ์กับต่างประเทศในยุคที่กรุงรัตนโกสินทร์เติบโตจากการค้าทางน้ำอย่างโดดเด่น การสร้างเจดีย์บนฐานเรือจึงเหมือนการทำอนุสรณ์ให้คนรุ่นหลังได้เห็นภาพพาหนะสำคัญของเศรษฐกิจยุคนั้น และยังสอดคล้องกับภาพจำที่ผู้คนยกย่องพระองค์ว่าเป็น “พระบิดาแห่งการค้าไทย” อีกด้านหนึ่ง เรือยังทำหน้าที่เป็นปริศนาธรรมในพุทธศาสนา เปรียบเหมือนธรรมะที่โอบอุ้มสรรพสัตว์ให้ข้ามโอฆะสงสารจากฝั่งโลกิยธรรมไปสู่ฝั่งโลกุตตรธรรม นัยของเรือจึงไม่ใช่แค่เรื่องการเดินทางในโลก แต่คือการเดินทางทางใจไปสู่เป้าหมายสูงสุดของพุทธศาสนา

 

องค์เรือสำเภาของวัดยานนาวาถูกออกแบบให้ “เทียบขนาดเรือจริง” และมีการบรรยายสัดส่วนไว้ละเอียด เช่น ความยาวของสำเภาตลอดลำ และความกว้างช่วงกลางลำ ทำให้ผู้สนใจสถาปัตยกรรมและประวัติศาสตร์สามารถใช้เป็นจุดตั้งต้นในการทำความเข้าใจรูปแบบเรือสำเภาในยุครัชกาลที่ 3 ได้อย่างเป็นรูปธรรม บนฐานสำเภายังมีพระเจดีย์ 2 องค์ ตั้งอยู่ภายในเรือ โดยองค์ใหญ่และองค์เล็กมีรูปแบบฐานย่อมุมไม้ต่างกัน ซึ่งยิ่งทำให้เรือสำเภานี้มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว และกลายเป็นสิ่งก่อสร้างที่มักถูกยกให้ “มีอยู่แห่งเดียวในประเทศไทย” สำหรับคนที่มาเที่ยว จุดที่แนะนำให้หยุดดูเป็นพิเศษคือแนวเส้นลำเรือที่ทำให้เกิดมุมมองแบบเรือจริง และการวางองค์เจดีย์ที่ทำให้ฐานเรือไม่ใช่แค่ฉากถ่ายรูป แต่เป็นองค์ประกอบทางความหมายที่ตั้งใจให้สื่อสารจริง ๆ

 

เมื่อเดินต่อมายังพระอุโบสถ คุณจะเห็นงานศิลปกรรมที่ถูกยกให้เป็นชั้นเยี่ยมของสมัยรัตนโกสินทร์ หน้าบันเป็นฝีมือช่างหลวงสมัยรัชกาลที่ 1 ทำลายเทพพนมและประดับสัตว์หิมพานต์ ส่วนซุ้มประตูพระอุโบสถทำเป็นตัวนาคประดับกระจกเพิ่มความวิจิตร ขณะที่บานประตูและหน้าต่างเป็นงานช่างสมัยรัชกาลที่ 3 ที่มีชื่อเสียงในลายรดน้ำปิดทอง ด้านนอกของบานหน้าต่างเล่าเรื่องทศชาติพร้อมคำอธิบาย ส่วนด้านในมีภาพลวดลายที่ผูกโยงกับพิธีกรรมและวิถีวัฒนธรรมในราชสำนักยุคนั้น ภายในพระอุโบสถประดิษฐานพระประธาน 4 องค์ เป็นพระพุทธรูปปั้นปางมารวิชัย ขนาดต่าง ๆ กัน ทำให้บรรยากาศภายในดูสงบแต่ทรงพลัง เหมาะกับการไหว้พระตั้งจิตและค่อย ๆ สังเกตรายละเอียดงานช่างแบบไม่ต้องรีบ

 

อีกจุดที่ทำให้วัดยานนาวามีมิติของ “วัดในเมืองที่เป็นแหล่งเรียนรู้” คือหอพระไตรปิฎก อาคาร 3 ชั้นที่ออกแบบให้มีรูปทรงไทยและยอดปราสาท 3 ยอด โครงสร้างเสริมเหล็กก่ออิฐถือปูน ใช้เป็นที่เก็บรวบรวมตู้พระไตรปิฎก และจัดพื้นที่ชั้น 1 เป็นห้องสมุดของวัด ให้บริการสืบค้นพระไตรปิฎก คัมภีร์สำคัญของพระพุทธศาสนา หนังสือธรรมะ และหนังสือหมวดทั่วไป นี่เป็นจุดที่ทำให้การมาเที่ยววัดยานนาวาไม่ได้จบแค่การไหว้พระหรือถ่ายรูป แต่ยังต่อยอดเป็นการเรียนรู้เชิงสาระได้จริง โดยเฉพาะคนที่อยากใช้เวลาสงบ ๆ กับหนังสือธรรมะหรือข้อมูลอ้างอิงทางพุทธศาสนา

 

บริเวณหน้าเจดีย์เรือสำเภายังมีพระบรมราชานุสาวรีย์รัชกาลที่ 3 ประดิษฐานอยู่ เป็นอีกจุดที่ผู้คนมักแวะสักการะเพื่อระลึกถึงพระมหากรุณาธิคุณของพระองค์ที่ทรงปฏิสังขรณ์วัดและสร้างงานสถาปัตยกรรมสำคัญจนกลายเป็นสัญลักษณ์ของวัดยานนาวาในปัจจุบัน หากคุณค่อย ๆ เดินชมตามลำดับ จะรู้สึกว่าวัดนี้เล่าเรื่องได้ครบทั้ง “เมือง–ศิลป์–ธรรม” อยู่ในพื้นที่เดียวกัน และยิ่งเด่นเมื่อมองผ่านสายตาของคนที่สนใจประวัติศาสตร์กรุงเทพฯ ย่านเจริญกรุงซึ่งเป็นย่านเก่าแก่ก็ยิ่งช่วยขับให้เรื่องเล่าเหล่านี้มีชีวิตขึ้นมา

 

วัดยานนาวาเหมาะกับการเที่ยวแบบค่อยเป็นค่อยไป เริ่มจากไหว้พระในพระอุโบสถ แล้วเดินไปชมเจดีย์ฐานสำเภาเพื่อเก็บรายละเอียดทั้งมุมภาพรวมและรายละเอียดองค์ประกอบ จากนั้นค่อยแวะจุดเรียนรู้อย่างหอพระไตรปิฎก ถ้าคุณมากับคนที่ชอบถ่ายรูป แนะนำให้เผื่อเวลาให้พอ เพราะมุมของเรือสำเภาเปลี่ยนอารมณ์ไปตามแสง และการถ่ายให้เห็น “ความเป็นเรือจริง” จะสนุกขึ้นเมื่อคุณลองขยับมุมให้เห็นแนวลำเรือกับองค์เจดีย์ในเฟรมเดียวกัน ส่วนคนที่มาเพื่อทำบุญอย่างเดียว ก็สามารถใช้เวลาในอุโบสถตั้งจิตให้สงบ และเดินชมบริเวณวัดอย่างสำรวมได้เช่นกัน

 

การเดินทาง ถ้าคุณใช้รถไฟฟ้า BTS จุดที่คนมักใช้เป็นหลักคือสถานีสะพานตากสิน แล้วต่อรถสาธารณะหรือแท็กซี่เข้าถนนเจริญกรุงเพื่อไปยังวัด ซึ่งอยู่ในโซนที่เชื่อมต่อได้ง่ายกับย่านสาทรและริมแม่น้ำเจ้าพระยา หากขับรถส่วนตัวควรเผื่อเวลารถติดในช่วงเร่งด่วน เพราะเจริญกรุงเป็นถนนสำคัญของฝั่งนี้ของเมือง และถ้าคุณชอบบรรยากาศริมน้ำ การวางแผนเที่ยวแบบ “เรือ + วัด + เดินย่านเก่า” ก็เป็นเส้นทางที่เข้ากันมาก เพราะทำให้คุณเห็นภาพการค้าทางน้ำในอดีตที่สัมพันธ์กับแนวคิดเรือสำเภาของวัดนี้ได้ชัดขึ้น

 

สิ่งที่ทำให้หลายคนประทับใจเมื่อมาเยือนวัดยานนาวา คือความรู้สึกว่าที่นี่เป็นวัดในเมืองที่ “ไม่ถูกกลืน” ไปกับตึกสูงรอบ ๆ แต่กลับยืนเด่นด้วยสัญลักษณ์ที่ไม่เหมือนใคร และยังมีรายละเอียดศิลปกรรมที่คุ้มค่าต่อการเดินดูช้า ๆ หากคุณมีเวลาครึ่งวัน วัดยานนาวาสามารถเป็นจุดเริ่มต้นของทริปที่ต่อไปยังจุดเที่ยวสำคัญใกล้เคียงได้สบาย ทั้งห้างริมแม่น้ำ แหล่งเดินเล่น และย่านกินของอร่อยบนเจริญกรุง ซึ่งช่วยให้ทริป “เข้าวัด” กลายเป็นทริป “เข้าใจกรุงเทพฯ” ได้ในวันเดียว

 

 

ตอบ: วัดยานนาวาอยู่ถนนเจริญกรุง แขวงยานนาวา เขตสาทร กรุงเทพมหานคร ในโซนที่เดินทางเชื่อมต่อกับสาทรและริมแม่น้ำเจ้าพระยาได้สะดวก

 

ตอบ: ไฮไลต์คือพระเจดีย์ฐานเป็นเรือสำเภาขนาดเท่าเรือจริง ซึ่งสร้างในสมัยรัชกาลที่ 3 และเป็นสัญลักษณ์เด่นของวัด

 

ตอบ: โดยทั่วไปนิยมลง BTS สะพานตากสิน แล้วต่อรถสาธารณะหรือแท็กซี่เข้าไปยังถนนเจริญกรุง

 

ตอบ: เปิดทุกวัน โดยมีการระบุเวลาเปิด-ปิดแตกต่างกันระหว่างวันธรรมดาและวันหยุด แนะนำตรวจสอบเวลาอีกครั้งก่อนเดินทางเพื่อความชัวร์

 

ตอบ: ถ้าไหว้พระและเดินชมจุดสำคัญแบบไม่เร่ง โดยมากใช้เวลาประมาณ 1–2 ชั่วโมง และถ้าตั้งใจอ่านรายละเอียดงานศิลปกรรมหรือแวะหอพระไตรปิฎก อาจเผื่อเวลาเพิ่มได้

 

ตอบ: มีหลายจุด เช่น ICONSIAM, วัดแขก และเอเชียทีคเดอะริเวอร์ฟร้อนท์ ซึ่งเหมาะกับการจัดทริป “ไหว้พระ + เดินเล่น + กินข้าว” ในวันเดียว