หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคกลาง >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดกรุงเทพมหานคร >อ.พระนคร >ต.พระบรมมหาราชวัง > ปลาแห้งแตงโม วิธีทำขนมไทยชาววัง สูตรขนมโบราณ

TL;DR: ปลาแห้งแตงโม วิธีทำขนมไทยชาววัง สูตรขนมโบราณ. จุดเด่นคือ แตงโมเนื้อฉ่ำเย็นจัด รับประทานคู่กับปลาแห้งโขลกฟูที่คลุกน้ำตาล เกลือ และหอมเจียว ให้รสหวาน เค็ม หอม และสดชื่นในคำเดียว.

ปลาแห้งแตงโม วิธีทำขนมไทยชาววัง สูตรขนมโบราณ

ปลาแห้งแตงโม วิธีทำขนมไทยชาววัง สูตรขนมโบราณ เมนูของว่างที่คนโบราณนิยมทานในฤดูร้อน ที่ช่วยดับร้อน และทำให้สดชื่น ด้วยน้ำอันชุ่มฉ่ำจากแตงโม เข้ากันกับรสชาติเค็มนิด ๆ ของปลาแห้ง ซึ่งเป็นของว่างที่หาทานยากในยุคสมัยนี้

ปลาแห้งแตงโม ขนมโบราณ ขนมชาววัง ที่เป็นภูมิปัญญาไทยที่มีมาอย่างแพร่หลายตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา และยังสืบทอดต่อกันมาจนถึงต้นรัตนโกสินทร์ ตามที่ได้บันทึกไว้ในจดหมายเหตุกรมหลวงนรินทรเทวี ความว่า นับเป็นอาหารจัดเลี้ยงในงานสมโภชพระพุทธมณีรัตนมหาปฏิมากรพระแก้วมรกต และฉลองวัดพระศรีรัตนศาสดาราม ในรัชกาลที่ 1 ที่เป็นงานใหญ่ โดยนิมนต์พระสงฆ์ฉันอาหารถึงวันละ 2,000 รูป อาหารอื่น ๆ ในงานที่ปัจจุบันยังรู้จักกันก็มีไก่พะแนง หมูผัดกับกุ้ง มะเขือชุบไข่ทอด ไข่เจียว ลูกชิ้น กุ้งต้ม ฯลฯ ส่วนปลาแห้งแตงโม ไม่ขึ้นโต๊ะอาหารไทยมานานแล้ว โดยจากจดหมายเหตุนี้เองทำให้เราได้ทราบว่าเมนู ปลาแห้งแตงโม นั้นเป็นที่นิยมอย่างแพร่หลายถึงขนาดที่ทำถวายพระกันในงานพระราชพิธีสมโภชพระพุทธมณีรัตนมหาปฏิมากรพระแก้วมรกตกันเลยทีเดียว ความแปลกที่ลงตัวหาทานได้ยากแต่ขั้นตอนการทำนั้นไม่ยุ่งยากอย่างที่คิด

ขนมไทย ขนมโบราณ ขนมหวานไทย นั้นมีเอกลักษณ์ด้านวัฒนธรรมประจำชาติไทย คือ จะมีความละเอียดอ่อนประณีตในการเลือกสรรวัตถุดิบ วิธีการทำ ที่พิถีพิถัน รสชาติอร่อยหอมหวาน โดยมีสีสันสวยงาม รูปลักษณ์ชวนรับประทาน ตลอดจนกรรมวิธีที่ประณีตบรรจง ขนมไทยดั้งเดิม ขนมโบราณ นั้นจะมีส่วนผสมคือ แป้ง, กะทิ และน้ำตาล เท่านั้น

โดยในสมัยโบราณคนไทยจะทำขนมเฉพาะวาระสำคัญเท่านั้น เป็นต้นว่า งานทำบุญ งานแต่ง เทศกาลสำคัญ หรือต้อนรับแขกสำคัญ เพราะขนมบางชนิดจำเป็นต้องใช้กำลังคนอาศัยเวลาในการทำพอสมควร โดยส่วนใหญ่เป็น ขนบประเพณี เป็นต้นว่า ขนมงาน เนื่องในงานแต่งงาน ขนมพื้นบ้าน เช่น ขนมครก ขนมถ้วย ฯลฯ ส่วนขนมในรั้วในวังจะมีหน้าตาสวยงาม และมีความประณีตวิจิตรบรรจงในการจัดวางรูปทรงขนมสวยงาม

วัตถุดิบ (ทำขนมไทย)

- แตงโมหั่นชิ้น

- เนื้อปลาช่อน 500 กรัม

- หอมแดงซอย 1/2 ถ้วย

- น้ำตาลทราย 1/2 ถ้วย

- ดอกเกลือ 1 ช้อนชา

- น้ำมันพืช

วิธีทำขนมไทย ปลาแห้งแตงโม (สูตรขนมไทย)

1. ขึ้นตอนแรกนำปลาช่อนมาคลุกกับเกลือ จากนั้นนำมาผึ่งแดดจัด ๆ ประมาณ 3 - 4 แดด จนปลาแห้ง จากนั้นนำปลามาย่างบนเตาถ่านด้วยไฟอ่อน

2. จากนั้นนำปลาย่างมาฉีกเป็นชิ้น จากนั้นโขลกให้แหลกฟู

3. ตั้งกะทะ ใส่น้ำมันพืชลงไป ทอดหอมแดง โดยใช้ไฟอ่อน ๆ จนเหลืองกรอบ

4. จากนั้นนำปลาที่โขลกไว้มาผสมกับน้ำตาล เกลือ และหอมเจียว คลุกให้เข้ากัน แล้วหั่นแตงโมเป็นชิ้นพอดีคำ จัดใส่จานเสิร์ฟโรยหน้าด้วยผงปลาแห้งที่ปรุงไว้ พร้อมรับประทาน

ชื่อเมนู	ปลาแห้งแตงโม
ประเภท	ของว่างไทยโบราณ อาหารว่างชาววัง และเมนูคลายร้อน
ประวัติความเป็นมา	ปลาแห้งแตงโมเป็นของว่างไทยโบราณที่นิยมรับประทานในฤดูร้อน มีหลักฐานกล่าวถึงในจดหมายเหตุความทรงจำของกรมหลวงนรินทรเทวีเกี่ยวกับงานสมโภชพระพุทธมหามณีรัตนปฏิมากรและฉลองวัดพระศรีรัตนศาสดารามในสมัยรัชกาลที่ 1 จึงสะท้อนว่าเมนูนี้เป็นอาหารว่างที่มีบทบาทในงานสำคัญของราชสำนักและเป็นที่รู้จักในสังคมไทยชั้นสูงมาอย่างยาวนาน
ความสำคัญทางวัฒนธรรม	เป็นตัวอย่างของภูมิปัญญาไทยในการจับคู่รสชาติและฤดูกาล โดยใช้แตงโมที่มีน้ำมากช่วยคลายร้อน คู่กับปลาแห้งปรุงรสหวานเค็มหอมเจียว ทำให้เกิดความสมดุลระหว่างความสดชื่นและความกลมกล่อม
ลักษณะเด่น	แตงโมเนื้อฉ่ำเย็นจัด รับประทานคู่กับปลาแห้งโขลกฟูที่คลุกน้ำตาล เกลือ และหอมเจียว ให้รสหวาน เค็ม หอม และสดชื่นในคำเดียว
รสชาติ	สดชื่นจากแตงโม หวานเค็มจากปลาแห้ง หอมมันจากหอมเจียว และมีกลิ่นหอมอ่อนจากปลาย่าง
เนื้อสัมผัส	แตงโมฉ่ำน้ำ เย็นสดชื่น ตัดกับปลาแห้งที่มีลักษณะฟู แห้ง หอม และหอมเจียวกรอบ
วัตถุดิบหลัก	แตงโม เนื้อปลาช่อน หอมแดง น้ำตาลทราย ดอกเกลือ และน้ำมันพืช
วัตถุดิบตามสูตร	แตงโมหั่นชิ้น, เนื้อปลาช่อน 500 กรัม, หอมแดงซอย 1/2 ถ้วย, น้ำตาลทราย 1/2 ถ้วย, ดอกเกลือ 1 ช้อนชา และน้ำมันพืชสำหรับทอดหอมแดง
วิธีทำปลาแห้งโดยสรุป	นำปลาช่อนคลุกเกลือแล้วผึ่งแดดจัดประมาณ 3-4 แดดจนปลาแห้ง จากนั้นนำมาย่างบนเตาถ่านด้วยไฟอ่อน ฉีกเนื้อปลาเป็นชิ้น แล้วโขลกให้ฟูละเอียด ก่อนนำไปผสมกับน้ำตาล ดอกเกลือ และหอมเจียว
วิธีทำหอมเจียว	ตั้งกระทะ ใส่น้ำมันพืช ใช้ไฟอ่อนทอดหอมแดงซอยจนเหลืองกรอบ แล้วพักให้สะเด็ดน้ำมันก่อนนำไปคลุกกับปลาแห้ง
วิธีจัดเสิร์ฟ	หั่นแตงโมเป็นชิ้นพอดีคำ จัดใส่จาน แล้วโรยหน้าด้วยปลาแห้งปรุงรส หรือจัดปลาแห้งแยกไว้ให้ตักโรยก่อนรับประทาน เพื่อคงความสดฉ่ำของแตงโม
เทคนิคสำคัญ	ควรย่างปลาด้วยไฟอ่อนเพื่อให้หอมและแห้งทั่วถึง โขลกเนื้อปลาให้ฟู ไม่จับเป็นก้อน และทอดหอมเจียวด้วยไฟอ่อนเพื่อให้กรอบหอมไม่ไหม้
จุดที่ต้องระวัง	ไม่ควรโรยปลาแห้งทิ้งไว้บนแตงโมนานเกินไป เพราะน้ำแตงโมจะทำให้ปลาแห้งชื้นและเสียความฟู ควรโรยก่อนรับประทานทันที
ฤดูกาลที่เหมาะ	ฤดูร้อน เพราะแตงโมมีความฉ่ำน้ำ ช่วยคลายร้อน และเข้ากับรสหวานเค็มของปลาแห้งได้ดี
โอกาสที่นิยมใช้	ของว่างรับแขก สำรับชาววัง งานอาหารไทยโบราณ งานเลี้ยงแบบไทย และเมนูคลายร้อนในครอบครัว
ระดับความยาก	ปานกลาง ขั้นตอนหลักไม่ซับซ้อน แต่ต้องใช้เวลาในการตากปลา ย่างปลา และโขลกปลาให้ฟู

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)

ถาม: ปลาแห้งแตงโมคืออะไร?

ตอบ: ปลาแห้งแตงโมเป็นของว่างไทยโบราณที่นำแตงโมเนื้อฉ่ำมารับประทานคู่กับปลาแห้งปรุงรสหวานเค็มและหอมเจียว เป็นเมนูคลายร้อนที่ให้รสสดชื่นและกลมกล่อมในคำเดียว

ถาม: ปลาแห้งแตงโมมีประวัติอย่างไร?

ตอบ: ปลาแห้งแตงโมเป็นเมนูเก่าแก่ที่มีการกล่าวถึงในบันทึกเกี่ยวกับงานราชพิธีสมัยรัชกาลที่ 1 โดยเป็นอาหารที่ปรากฏในงานสมโภชพระแก้วมรกตและฉลองวัดพระศรีรัตนศาสดาราม จึงถือเป็นของว่างไทยที่มีความเกี่ยวข้องกับสำรับชาววัง

ถาม: ทำไมปลาแห้งแตงโมจึงเหมาะกับฤดูร้อน?

ตอบ: เพราะแตงโมมีน้ำมาก ให้ความสดชื่นและช่วยคลายร้อน เมื่อนำมารับประทานกับปลาแห้งรสหวานเค็มจะช่วยเพิ่มรสชาติและทำให้กินเพลินมากขึ้น

ถาม: ปลาแห้งที่ใช้ควรเป็นปลาอะไร?

ตอบ: สูตรโบราณนิยมใช้ปลาช่อน เพราะเนื้อแน่น มีกลิ่นหอมเมื่อนำไปตากแห้งและย่าง จากนั้นสามารถฉีกและโขลกให้ฟูได้ดี

ถาม: เคล็ดลับให้ปลาแห้งฟูและหอมคืออะไร?

ตอบ: ต้องตากปลาให้แห้งพอดี ย่างด้วยไฟอ่อนให้หอมทั่วถึง แล้วฉีกเนื้อปลาออกก่อนโขลกให้ฟู การโขลกไม่ควรทำให้เนื้อปลาจับตัวแน่นเกินไป

ถาม: ทำไมต้องใส่หอมเจียวในปลาแห้งแตงโม?

ตอบ: หอมเจียวช่วยเพิ่มกลิ่นหอม ความกรอบ และรสหวานมัน ทำให้ปลาแห้งมีมิติมากขึ้นและเข้ากับแตงโมได้ดี

ถาม: ควรโรยปลาแห้งบนแตงโมเมื่อใด?

ตอบ: ควรโรยก่อนรับประทานทันที เพื่อให้ปลาแห้งยังคงความฟู หอม และไม่ชื้นจากน้ำแตงโม

ถาม: ปลาแห้งแตงโมจัดเป็นขนมหรืออาหารว่าง?

ตอบ: ปลาแห้งแตงโมจัดเป็นอาหารว่างไทยโบราณหรือของว่างชาววัง แม้มีรสหวานจากแตงโมและน้ำตาล แต่มีองค์ประกอบของปลาแห้งรสเค็ม จึงเป็นของว่างมากกว่าขนมหวานทั่วไป

หมวดหมู่: ●บทความท่องเที่ยว, สูตรอาหาร