อนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศ

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: เข้าชมบริเวณภายนอกได้ตลอดวัน

 

อนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศ ตั้งอยู่บริเวณสี่แยกตลาดลับแล ตำบลศรีพนมมาศ อำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์ เป็นแลนด์มาร์กสำคัญกลางเมืองลับแลที่เชื่อมโยงเรื่องราวประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ความกตัญญู ความเสียสละ และบทบาทของผู้นำชุมชนผู้มีคุณูปการต่อบ้านเมืองไว้อย่างชัดเจน จุดเด่นของสถานที่แห่งนี้ไม่ได้อยู่เพียงการเป็นอนุสาวรีย์ประจำเมือง แต่ยังเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีสำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการทำความรู้จักลับแลในฐานะเมืองเก่า เมืองวัฒนธรรม และเมืองแห่งความทรงจำของชาวอุตรดิตถ์

 

อนุสาวรีย์แห่งนี้สร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึง “พระศรีพนมมาศ” หรือ “ทองอิน” บุคคลสำคัญผู้ได้รับการยกย่องว่าเป็นผู้นำชุมชนที่รักบ้านเกิดอย่างลึกซึ้ง ท่านมีเชื้อสายจีน ประกอบอาชีพเป็นนายอากรสุราในพื้นที่อำเภอลับแล และใช้ความสามารถด้านการบริหารจัดการ การประสานผู้คน และการพัฒนาท้องถิ่นเพื่อยกระดับเมืองลับแลให้เจริญขึ้นทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม และวัฒนธรรม เรื่องราวของท่านจึงไม่ได้เป็นเพียงชีวประวัติของบุคคลหนึ่ง แต่เป็นภาพสะท้อนของความสัมพันธ์ระหว่างผู้นำ ชุมชน และบ้านเมืองในยุคที่ลับแลกำลังค่อย ๆ เปลี่ยนผ่านสู่ความเป็นเมืองที่มีระบบระเบียบมากขึ้น

 

พระศรีพนมมาศ เดิมชื่อ “ทองอิน” เป็นบุคคลที่ชาวบ้านให้ความเคารพนับถือจากความขยัน อดทน และความตั้งใจจริงในการพัฒนาเมืองลับแล ท่านมีบทบาทสำคัญในช่วงสมัยรัชกาลที่ 5 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่สยามมีการปฏิรูปการปกครองและการบริหารท้องถิ่นหลายด้าน ด้วยคุณงามความดีและความสามารถในการทำงานเพื่อส่วนรวม ทองอินได้รับแต่งตั้งเป็น “ขุนพิศาลจีนะกิจ” และต่อมาได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น “พระศรีพนมมาศ” ในปี พ.ศ. 2451 ตำแหน่งและบรรดาศักดิ์ดังกล่าวเป็นหลักฐานสำคัญที่สะท้อนถึงการยอมรับในบทบาทของท่านทั้งจากรัฐและจากผู้คนในท้องถิ่น

 

เมื่อมองในเชิงประวัติศาสตร์ท้องถิ่น อนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศจึงเป็นมากกว่าสถานที่สำหรับถ่ายภาพหรือจุดเช็กอินกลางเมือง เพราะเป็นสัญลักษณ์ของบุคคลที่ทุ่มเทเพื่อบ้านเกิดอย่างต่อเนื่อง ชาวลับแลจำนวนมากจดจำพระศรีพนมมาศในฐานะคนดีเมืองลับแล ผู้สร้างคุณูปการให้ชุมชนและเป็นต้นแบบของความรับผิดชอบต่อสังคม การมีอนุสาวรีย์ตั้งอยู่กลางย่านตลาดจึงทำให้เรื่องราวของท่านยังคงอยู่ในชีวิตประจำวันของผู้คน ไม่ได้ถูกแยกออกไปอยู่เฉพาะในตำราประวัติศาสตร์หรือพิพิธภัณฑ์เท่านั้น

 

ตำแหน่งที่ตั้งบริเวณสี่แยกตลาดลับแลทำให้อนุสาวรีย์แห่งนี้มีความหมายทางภูมิศาสตร์และทางสังคมไปพร้อมกัน พื้นที่โดยรอบเป็นย่านการค้าสำคัญ มีตลาด ร้านอาหาร ร้านค้า บ้านเรือน และเส้นทางที่เชื่อมไปยังสถานที่ท่องเที่ยวอื่น ๆ ของอำเภอลับแล นักท่องเที่ยวที่เดินทางมาถึงบริเวณนี้จะสัมผัสได้ถึงบรรยากาศเมืองเล็กที่ยังมีชีวิตจริงของชุมชน ทั้งเสียงผู้คนในตลาด กลิ่นอาหารพื้นบ้าน ความเรียบง่ายของอาคารร้านค้า และจังหวะชีวิตที่ต่างจากเมืองท่องเที่ยวขนาดใหญ่

 

สำหรับนักท่องเที่ยวที่สนใจประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม อนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศเหมาะอย่างยิ่งสำหรับใช้เป็นจุดเริ่มต้นของการเที่ยวลับแล เพราะสามารถเชื่อมต่อไปยังพิพิธภัณฑ์เมืองลับแล ซุ้มประตูเมืองลับแล วัดพระบรมธาตุทุ่งยั้ง วัดพระแท่นศิลาอาสน์ และน้ำตกแม่พูลได้สะดวก การเริ่มต้นที่อนุสาวรีย์ช่วยให้เข้าใจว่าเมืองลับแลไม่ได้มีเสน่ห์เฉพาะเรื่องตำนานเมืองลับแลหรือผลไม้ขึ้นชื่อเท่านั้น แต่ยังมีรากฐานทางประวัติศาสตร์ บุคคลสำคัญ และความทรงจำร่วมของชุมชนที่ควรค่าแก่การเรียนรู้

 

บรรยากาศของอนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศมีความเรียบง่ายและเป็นธรรมชาติของพื้นที่สาธารณะกลางเมือง นักท่องเที่ยวสามารถแวะกราบสักการะเพื่อความเป็นสิริมงคล ถ่ายภาพเป็นที่ระลึก หรือใช้เป็นจุดนัดพบก่อนเดินเที่ยวตลาดและชุมชนใกล้เคียง ความน่าสนใจของสถานที่แห่งนี้คือการได้เห็นประวัติศาสตร์ท้องถิ่นอยู่ท่ามกลางชีวิตประจำวันจริง ไม่ใช่สถานที่ที่ถูกจัดฉากให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเพียงอย่างเดียว

 

ชื่อของพระศรีพนมมาศยังเชื่อมโยงกับตำบลศรีพนมมาศ ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่าท่านเป็นบุคคลที่มีความสำคัญต่อความทรงจำของชาวลับแลในระดับพื้นที่ ชื่อสถานที่ ชื่อตำบล ถนน และแหล่งเรียนรู้หลายแห่งในเมืองลับแลล้วนทำให้เรื่องราวของท่านยังคงถูกกล่าวถึงในบริบทต่าง ๆ การเดินทางมาเยือนอนุสาวรีย์จึงเป็นการเข้าไปสัมผัสหนึ่งในแกนกลางของอัตลักษณ์เมืองลับแลอย่างแท้จริง

 

ในเชิงการท่องเที่ยว อนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศเหมาะสำหรับผู้ที่ชอบเส้นทางเที่ยวแบบไม่เร่งรีบ นักท่องเที่ยวสามารถใช้เวลาไม่นานในการชมอนุสาวรีย์ แต่ควรต่อยอดด้วยการเดินชมพื้นที่โดยรอบ แวะชิมอาหารพื้นบ้านลับแล และเข้าไปเรียนรู้ประวัติศาสตร์ในพิพิธภัณฑ์เมืองลับแล ซึ่งมีเรือนพระศรีพนมมาศเป็นหนึ่งในสิ่งสำคัญที่ช่วยขยายภาพประวัติของบุคคลผู้นี้ให้ชัดเจนยิ่งขึ้น

 

จุดเด่นของเมืองลับแลคือการผสมผสานระหว่างประวัติศาสตร์ ตำนาน วิถีชีวิต และอาหารพื้นถิ่น การมาเยือนอนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศจึงสามารถจัดเป็นทริปสั้น ๆ ครึ่งวันหรือเต็มวันได้ เริ่มจากสักการะอนุสาวรีย์ เดินชมตลาดศรีพนมมาศ แวะพิพิธภัณฑ์เมืองลับแล ชิมข้าวพันผัก หมี่พัน หรืออาหารเหนือแบบลับแล จากนั้นเดินทางต่อไปยังวัดสำคัญและแหล่งธรรมชาติใกล้เคียง เส้นทางนี้เหมาะกับนักท่องเที่ยวที่ต้องการเข้าใจเมืองผ่านสถานที่ ผู้คน และอาหารในวันเดียว

 

การเดินทาง ไปยังอนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศทำได้สะดวกด้วยรถยนต์ส่วนตัว โดยใช้ทางหลวงหมายเลข 102 จากตัวเมืองอุตรดิตถ์มุ่งหน้าเข้าสู่อำเภอลับแล จากนั้นเข้าสู่ย่านตลาดศรีพนมมาศ อนุสาวรีย์ตั้งอยู่บริเวณสี่แยกสำคัญกลางเมือง ใกล้ชุมชน ร้านค้า และเส้นทางเชื่อมต่อไปยังพิพิธภัณฑ์เมืองลับแล หากเดินทางจากตัวเมืองอุตรดิตถ์ใช้เวลาประมาณ 15–20 นาที ขึ้นอยู่กับสภาพการจราจร นักท่องเที่ยวที่ไม่มีรถส่วนตัวสามารถใช้รถรับจ้างท้องถิ่นหรือเหมารถจากตัวเมืองอุตรดิตถ์เพื่อเที่ยวหลายจุดในอำเภอลับแลได้ในวันเดียว

 

ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับการมาเยือนคือช่วงเช้าหรือช่วงเย็น เพราะอากาศไม่ร้อนเกินไปและเหมาะกับการเดินชมตลาด รวมถึงถ่ายภาพบริเวณอนุสาวรีย์และย่านเมืองเก่าโดยรอบ หากเดินทางในช่วงฤดูกาลผลไม้ของลับแล นักท่องเที่ยวยังสามารถต่อยอดเส้นทางไปยังสวนผลไม้หรือร้านของฝากในพื้นที่ได้ เมืองลับแลมีชื่อเสียงด้านทุเรียน ลางสาด และอาหารพื้นถิ่น การวางแผนเที่ยวโดยเริ่มจากอนุสาวรีย์จึงช่วยให้จัดเส้นทางได้ง่ายและครบทั้งประวัติศาสตร์ วัฒนธรรม อาหาร และธรรมชาติ

 

สำหรับมารยาทในการเยี่ยมชม ควรจอดรถในจุดที่ไม่กีดขวางการจราจร เนื่องจากอนุสาวรีย์ตั้งอยู่บริเวณสี่แยกตลาดซึ่งมีรถและผู้คนสัญจรตลอดวัน ควรสักการะด้วยความสุภาพ ไม่ปีนป่ายฐานอนุสาวรีย์ และรักษาความสะอาดของพื้นที่สาธารณะ การปฏิบัติเหล่านี้ช่วยให้แลนด์มาร์กสำคัญของชาวลับแลยังคงเป็นพื้นที่ที่สง่างามและน่าเคารพสำหรับทั้งคนท้องถิ่นและนักท่องเที่ยว

 

อนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศจึงเป็นสถานที่ที่ควรแวะเมื่อมาเที่ยวอำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์ เพราะเป็นจุดที่ทำให้ผู้มาเยือนได้เห็นทั้งเรื่องราวของบุคคลสำคัญ ความผูกพันของชุมชน และเสน่ห์ของเมืองเล็กที่มีประวัติศาสตร์เป็นของตนเองอย่างชัดเจน แม้จะใช้เวลาเข้าชมไม่นาน แต่คุณค่าของสถานที่แห่งนี้อยู่ที่การช่วยเปิดประตูให้เข้าใจลับแลในมิติที่ลึกกว่าการเป็นเมืองในตำนาน เป็นเมืองของคนจริง เรื่องจริง และความทรงจำที่ยังมีชีวิตอยู่กลางชุมชน

 

 

ตอบ: อนุสาวรีย์พระศรีพนมมาศตั้งอยู่บริเวณสี่แยกตลาดลับแล ตำบลศรีพนมมาศ อำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์

 

ตอบ: พระศรีพนมมาศ หรือนามเดิมทองอิน เป็นบุคคลสำคัญของเมืองลับแล ผู้มีเชื้อสายจีนและได้รับการยกย่องจากบทบาทในการพัฒนาเมืองลับแล

 

ตอบ: เป็นอนุสาวรีย์ที่สร้างขึ้นเพื่อรำลึกถึงผู้นำชุมชนผู้มีคุณูปการต่อเมืองลับแล และเป็นแลนด์มาร์กสำคัญกลางย่านตลาดของอำเภอลับแล

 

ตอบ: ไม่เสียค่าเข้าชม เนื่องจากเป็นแลนด์มาร์กสาธารณะบริเวณสี่แยกตลาดลับแล

 

ตอบ: ช่วงเช้าหรือช่วงเย็นเหมาะที่สุด เพราะอากาศไม่ร้อนเกินไปและสามารถเดินชมตลาดลับแลกับพื้นที่ชุมชนโดยรอบได้สะดวก

 

ตอบ: สถานที่ใกล้เคียงที่เหมาะกับการจัดทริป ได้แก่ พิพิธภัณฑ์เมืองลับแล ซุ้มประตูเมืองลับแล วัดพระบรมธาตุทุ่งยั้ง วัดพระแท่นศิลาอาสน์ และน้ำตกแม่พูล

 

ตอบ: ใช้ทางหลวงหมายเลข 102 มุ่งหน้าอำเภอลับแล แล้วเข้าสู่ย่านตลาดศรีพนมมาศ อนุสาวรีย์ตั้งอยู่บริเวณสี่แยกตลาดลับแล