อ่างเก็บน้ำบางลอ

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.

 

อ่างเก็บน้ำบางลอ จังหวัดสุราษฎร์ธานี ตั้งอยู่ในตำบลไทรขึง อำเภอพระแสง เป็นอ่างเก็บน้ำชุมชนขนาดใหญ่ที่มีเนื้อที่ประมาณ 1,500 ไร่ และเป็นแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์น้ำที่สำคัญของพื้นที่ จุดเด่นของสถานที่แห่งนี้คือผืนน้ำกว้าง บรรยากาศร่มรื่น ความอุดมสมบูรณ์ของสัตว์น้ำ และการเป็นพื้นที่พักผ่อนของคนในท้องถิ่นที่สามารถมาเดินเล่น รับลม ตกปลา ล่องเรือ ใช้ห่วงยาง เล่นน้ำในจุดที่เหมาะสม พักผ่อนริมอ่าง และรับประทานอาหารในพื้นที่ได้ อ่างเก็บน้ำบางลอจึงไม่ใช่เพียงแหล่งน้ำของชุมชน แต่เป็นพื้นที่ที่รวมบทบาทด้านน้ำ อาหาร การพักผ่อน และวิถีชีวิตของชาวไทรขึงไว้ในภูมิทัศน์เดียวกัน

 

พื้นที่อ่างเก็บน้ำบางลออยู่ในเขตตำบลไทรขึง อำเภอพระแสง จังหวัดสุราษฎร์ธานี โดยข้อมูลหน่วยงานด้านประมงน้ำจืดระบุที่ตั้งอ่างเก็บน้ำบางลอในหมู่ที่ 5 ตำบลไทรขึง ส่วนข้อมูลท้องถิ่นของตำบลไทรขึงยังกล่าวถึงอ่างเก็บน้ำบางลอในฐานะแหล่งท่องเที่ยวสำคัญของตำบลที่เกี่ยวข้องกับกลุ่มชุมชนบ้านสามพัน บ้านควนสว่างวัฒนา และบ้านนิคม พื้นที่รอบอ่างจึงมีลักษณะเป็นแหล่งน้ำกว้างที่เชื่อมต่อกับชุมชนหลายกลุ่ม ไม่ใช่แหล่งน้ำที่แยกขาดจากพื้นที่อยู่อาศัยหรือพื้นที่เกษตรกรรมของคนในท้องถิ่น

 

อ่างเก็บน้ำบางลอมีความสำคัญต่อชุมชนทั้งด้านการพักผ่อนและด้านทรัพยากรสัตว์น้ำ ข้อมูลจากศูนย์วิจัยและพัฒนาประมงน้ำจืดสุราษฎร์ธานีแสดงให้เห็นว่าอ่างเก็บน้ำบางลอยังเป็นพื้นที่ที่มีการปล่อยพันธุ์สัตว์น้ำอย่างต่อเนื่อง โดยมีการสนับสนุนพันธุ์ปลาเพื่อรักษาระบบนิเวศในอ่างเก็บน้ำของกรมชลประทานและเพื่อเพิ่มทรัพยากรสัตว์น้ำในแหล่งน้ำสาธารณะ การดำเนินงานลักษณะนี้ช่วยยืนยันบทบาทของอ่างเก็บน้ำบางลอในฐานะแหล่งเพาะพันธุ์และแหล่งอยู่อาศัยของสัตว์น้ำ ไม่ใช่เพียงจุดพักผ่อนริมอ่างทั่วไป

 

ในเชิงประวัติชุมชน อ่างเก็บน้ำบางลอเกี่ยวข้องกับพัฒนาการของพื้นที่นิคมสร้างตนเองพระแสงและชุมชนในตำบลไทรขึง ข้อมูลท้องถิ่นกล่าวถึงการบุกเบิกพื้นที่ตามแนวทางพัฒนาชุมชน การสร้างอ่างเก็บน้ำบางลอในเนื้อที่ประมาณ 1,500 ไร่ การสร้างศาลา หอประชุม อนามัย โรงเรียน วัดนิคม และการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานต่าง ๆ เช่น ถนนลาดยาง ถนนคอนกรีต ไฟฟ้า และระบบชุมชน การมีอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่จึงเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างฐานชีวิตใหม่ของชุมชน ไม่ใช่เพียงการขุดแหล่งน้ำเพื่อใช้งานชั่วคราว

 

ตำบลไทรขึงมีภูมิประเทศที่เกี่ยวข้องกับคลอง อ่างเก็บน้ำ พื้นที่เกษตร และชุมชน โดยชื่อ “ไทรขึง” มีที่มาจากเรื่องเล่าชุมชนเกี่ยวกับต้นไทรใหญ่ที่ขึ้นริมคลองอิปัน มีรากและกิ่งพาดขึงข้ามลำคลองจนกลายเป็นเอกลักษณ์ของพื้นที่ เรื่องเล่านี้สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างชุมชนกับสายน้ำได้ดี เพราะคลองและแหล่งน้ำเป็นส่วนหนึ่งของการตั้งถิ่นฐาน การคมนาคม การทำกิน และความทรงจำของคนในพื้นที่ อ่างเก็บน้ำบางลอจึงควรถูกเข้าใจในบริบทเดียวกัน คือเป็นแหล่งน้ำที่อยู่คู่กับภูมิประเทศและชีวิตชุมชนไทรขึง

 

ลักษณะของอ่างเก็บน้ำบางลอเหมาะกับการพักผ่อนแบบเรียบง่าย ผู้มาเยือนสามารถชมผืนน้ำกว้าง นั่งรับลมริมอ่าง เดินเล่น ถ่ายภาพธรรมชาติ หรือใช้เวลาเงียบ ๆ กับบรรยากาศริมแหล่งน้ำ บริเวณโดยรอบมีความร่มรื่นและให้ความรู้สึกเป็นธรรมชาติมากกว่าแหล่งท่องเที่ยวที่ถูกจัดแต่งอย่างหนาแน่น ความพิเศษของที่นี่คือการเป็นพื้นที่ที่คนในชุมชนใช้ประโยชน์จริง ทั้งเพื่อพักผ่อน หาอาหารจากแหล่งน้ำ และทำกิจกรรมริมน้ำในช่วงเวลาที่เหมาะสม

 

กิจกรรมที่เป็นจุดเด่นของอ่างเก็บน้ำบางลอ ได้แก่ การตกปลา การใช้ห่วงยาง การเช่าเรือ การนั่งพักริมอ่าง และการรับประทานอาหารในพื้นที่ การตกปลาเป็นกิจกรรมที่สอดคล้องกับความอุดมสมบูรณ์ของสัตว์น้ำในอ่าง แต่ควรทำอย่างรับผิดชอบ ไม่ทิ้งสายเอ็น เบ็ด เหยื่อ กล่องอาหาร หรือขยะไว้ริมอ่าง และควรปฏิบัติตามกติกาของชุมชนหรือผู้ดูแลพื้นที่ หากมีการกำหนดเขตห้ามจับสัตว์น้ำหรือช่วงเวลาห้ามจับสัตว์น้ำ ควรเคารพอย่างเคร่งครัดเพื่อให้ทรัพยากรสัตว์น้ำฟื้นตัวและใช้ประโยชน์ได้ต่อเนื่อง

 

การใช้ห่วงยางหรือเช่าเรือควรคำนึงถึงความปลอดภัยเป็นหลัก แม้พื้นที่นี้มีข้อมูลว่ามีห่วงยางและเรือให้เช่า แต่ผู้มาเยือนควรเลือกใช้บริการในจุดที่มีผู้ดูแลและมีอุปกรณ์พร้อม ไม่ควรลงน้ำในจุดที่ไม่ทราบความลึก ไม่ควรออกเรือในช่วงฝนตก ลมแรง หรือมีคลื่นแรงในอ่าง และควรดูแลเด็กเล็กอย่างใกล้ชิดตลอดเวลา พื้นที่อ่างเก็บน้ำมีระดับน้ำที่อาจเปลี่ยนแปลงตามฤดูกาล การเล่นน้ำและกิจกรรมทางน้ำจึงควรทำเฉพาะจุดที่ปลอดภัยและเหมาะสม

 

ในด้านระบบน้ำ อ่างเก็บน้ำบางลอปรากฏในข้อมูลแหล่งน้ำของจังหวัดสุราษฎร์ธานีในฐานะอ่างเก็บน้ำที่มีความจุเก็บกักประมาณ 224,000 ลูกบาศก์เมตร และเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มแหล่งน้ำเพื่อความมั่นคงในพื้นที่พระแสง แม้พื้นที่ผิวน้ำตามข้อมูลท่องเที่ยวจะระบุประมาณ 1,500 ไร่ แต่ข้อมูลความจุช่วยให้เข้าใจบทบาทด้านการกักเก็บน้ำในเชิงทรัพยากรน้ำมากขึ้น อ่างเก็บน้ำแห่งนี้จึงทำหน้าที่ทั้งเป็นแหล่งน้ำเพื่อระบบนิเวศสัตว์น้ำ เป็นพื้นที่พักผ่อน และเป็นองค์ประกอบหนึ่งของการจัดการน้ำในท้องถิ่น

 

ความอุดมสมบูรณ์ของสัตว์น้ำทำให้อ่างเก็บน้ำบางลอเป็นพื้นที่ที่ควรรักษาคุณภาพน้ำอย่างจริงจัง ผู้มาเยือนไม่ควรทิ้งขยะลงน้ำ ไม่ล้างภาชนะหรือสิ่งสกปรกในอ่าง ไม่เทน้ำมันหรือของเสียลงดินริมอ่าง และไม่ปล่อยพันธุ์สัตว์น้ำต่างถิ่นโดยไม่ได้รับคำแนะนำจากหน่วยงานประมง การรักษาความสะอาดไม่ใช่เพียงเรื่องความสวยงาม แต่เกี่ยวข้องโดยตรงกับปลา สัตว์น้ำ ผู้ใช้ประโยชน์ในชุมชน และความปลอดภัยของผู้ที่มาพักผ่อน

 

ช่วงเวลาที่เหมาะกับการมาเที่ยวอ่างเก็บน้ำบางลอคือช่วงเช้าและช่วงเย็น เพราะอากาศไม่ร้อนมาก เหมาะกับการเดินเล่น ถ่ายภาพ ตกปลา และนั่งพักริมอ่าง ช่วงเช้าจะได้บรรยากาศสดชื่นและเงียบกว่า ส่วนช่วงเย็นเหมาะกับการชมแสงอ่อนบนผืนน้ำและพักผ่อนหลังจากเดินทางในพื้นที่พระแสง หากมาในช่วงกลางวันควรเตรียมหมวก น้ำดื่ม และหลีกเลี่ยงการอยู่กลางแดดนานเกินไป ส่วนช่วงฝนตกหรือหลังฝนตกหนักควรระวังพื้นที่ริมอ่างที่อาจลื่นและระดับน้ำที่อาจเปลี่ยนแปลงได้

 

สำหรับครอบครัวที่พาเด็กมาเที่ยว ควรเลือกจุดพักที่อยู่ห่างจากขอบน้ำพอสมควร ไม่ปล่อยให้เด็กวิ่งเล่นริมอ่างหรือขึ้นลงห่วงยางโดยไม่มีผู้ใหญ่ดูแล หากใช้เรือหรือกิจกรรมทางน้ำควรตรวจอุปกรณ์และสอบถามผู้ให้บริการก่อนทุกครั้ง แม้บรรยากาศของอ่างเก็บน้ำบางลอจะดูสบายและเหมาะกับการพักผ่อน แต่พื้นที่แหล่งน้ำยังมีความเสี่ยงตามธรรมชาติ เช่น น้ำลึก พื้นลื่น ลมแรง และสิ่งกีดขวางใต้น้ำ

 

บรรยากาศรอบอ่างเก็บน้ำบางลอเหมาะกับการถ่ายภาพธรรมชาติและภาพวิถีชุมชน องค์ประกอบที่น่าสนใจคือผืนน้ำกว้าง แนวต้นไม้ริมอ่าง เรือ ห่วงยาง พื้นที่พักผ่อน และภาพกิจกรรมของคนในชุมชนที่ใช้พื้นที่อย่างเรียบง่าย ผู้ที่ถ่ายภาพควรทำด้วยความสุภาพ ไม่รบกวนผู้ที่กำลังพักผ่อน ไม่ถ่ายภาพบุคคลใกล้ชิดโดยไม่ได้รับอนุญาต และไม่เดินเข้าไปในพื้นที่ส่วนบุคคลหรือพื้นที่ทำกินของชาวบ้าน

 

การเดินทาง ไปอ่างเก็บน้ำบางลอสามารถใช้รถยนต์หรือรถจักรยานยนต์เข้าสู่ตำบลไทรขึง อำเภอพระแสง จังหวัดสุราษฎร์ธานี จุดหมายหลักอยู่บริเวณหมู่ที่ 5 ตำบลไทรขึง และเชื่อมโยงกับชุมชนรอบอ่าง เช่น บ้านควนสว่างวัฒนา บ้านสามพัน และบ้านนิคม ผู้ที่เดินทางจากตัวเมืองสุราษฎร์ธานีสามารถใช้เส้นทางมุ่งหน้าอำเภอพระแสง แล้วต่อเข้าสู่ตำบลไทรขึง ส่วนผู้ที่มาจากเส้นทางสาย 44 หรือเส้นทางเชื่อมต่อพระแสงควรสอบถามองค์การบริหารส่วนตำบลไทรขึงหรือคนในพื้นที่ก่อนเดินทาง เพราะอ่างเก็บน้ำเป็นแหล่งท่องเที่ยวชุมชนที่อาจไม่มีป้ายขนาดใหญ่เท่าแหล่งท่องเที่ยวหลัก

 

ถ้าเริ่มจากตัวอำเภอพระแสงหรือย่านตำบลอิปัน การเดินทางมายังอ่างเก็บน้ำบางลอจะสะดวกกว่าการเดินทางจากตัวเมืองสุราษฎร์ธานีโดยตรง เนื่องจากอยู่ในพื้นที่ตำบลไทรขึงของอำเภอพระแสง การมีรถส่วนตัวหรือรถจักรยานยนต์จะเหมาะที่สุด เพราะสามารถแวะหลายจุดในพื้นที่เดียวกัน เช่น นิคมสร้างตนเองพระแสง ฝายบางลอ ตลาดพระแสง ร้านอาหารในไทรขึง และชุมชนใกล้เคียงได้ตามเวลา

 

บริบทของอำเภอพระแสงทำให้อ่างเก็บน้ำบางลอมีมิติทางชุมชนมากขึ้น พระแสงเป็นพื้นที่ที่มีประวัติการตั้งถิ่นฐาน การเกษตร นิคมสร้างตนเอง และการพัฒนาแหล่งน้ำหลายแห่ง พื้นที่ตำบลไทรขึงเองมีคลองอิปันและพื้นที่เกษตรเป็นส่วนสำคัญของภูมิประเทศ การมาเที่ยวอ่างเก็บน้ำบางลอจึงเป็นโอกาสที่จะเห็นสุราษฎร์ธานีอีกด้านหนึ่ง นอกเหนือจากทะเล เกาะ เขื่อนขนาดใหญ่ หรือป่าภูเขา เพราะที่นี่เป็นภาพของแหล่งน้ำชนบทที่อยู่คู่กับชุมชนจริง

 

ผู้ที่สนใจท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้สามารถมองอ่างเก็บน้ำบางลอเป็นกรณีศึกษาเรื่องแหล่งน้ำชุมชนและทรัพยากรสัตว์น้ำได้ เพราะสถานที่นี้มีข้อมูลทั้งด้านการท่องเที่ยว การปล่อยพันธุ์ปลา การพัฒนานิคม และการใช้พื้นที่เป็นแหล่งพักผ่อน หากนำเด็ก นักเรียน หรือกลุ่มชุมชนมาเรียนรู้ สามารถอธิบายได้ว่าแหล่งน้ำหนึ่งแห่งมีหน้าที่มากกว่าการเก็บน้ำ ทั้งเป็นบ้านของสัตว์น้ำ เป็นแหล่งอาหารของคน เป็นพื้นที่พักผ่อน และเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาในระดับหมู่บ้าน

 

เมื่อเทียบกับแหล่งท่องเที่ยวใหญ่ของสุราษฎร์ธานี เช่น เขื่อนรัชชประภา อุทยานแห่งชาติเขาสก หรือทะเลทางฝั่งอ่าวไทย อ่างเก็บน้ำบางลอมีลักษณะเงียบกว่าและเป็นชุมชนมากกว่า จุดแข็งของที่นี่คือความใกล้ชิดกับชีวิตท้องถิ่น ความอุดมสมบูรณ์ของสัตว์น้ำ และการมีบริการพื้นฐานสำหรับพักผ่อน เช่น ห่วงยาง เรือ ที่พัก และอาหาร ซึ่งทำให้สถานที่มีความพร้อมระดับหนึ่งสำหรับผู้ที่ต้องการแวะใช้เวลาริมน้ำโดยไม่ต้องเดินทางไปแหล่งท่องเที่ยวไกล

 

ข้อควรปฏิบัติเมื่อเที่ยวอ่างเก็บน้ำบางลอคือรักษาความสะอาด ไม่ทิ้งขยะลงน้ำ ไม่ส่งเสียงดังรบกวนคนในพื้นที่ ไม่ทำลายต้นไม้ริมอ่าง ไม่เข้าไปในพื้นที่ส่วนบุคคล และไม่ทำกิจกรรมที่กระทบต่อสัตว์น้ำหรือระบบนิเวศ หากใช้บริการห่วงยาง เรือ ที่พัก หรืออาหาร ควรสอบถามราคา เงื่อนไข และเวลาบริการก่อนใช้บริการ เพื่อให้การพักผ่อนเป็นไปอย่างราบรื่นและไม่เกิดความเข้าใจผิด

 

บทความเกี่ยวกับอ่างเก็บน้ำบางลอควรเล่าให้ครบมากกว่าการบอกว่าเป็นอ่างน้ำสำหรับพักผ่อน เพราะสถานที่แห่งนี้มีทั้งข้อมูลพื้นที่ 1,500 ไร่ การเป็นแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์น้ำ การปล่อยพันธุ์ปลาโดยหน่วยงานประมง บทบาทของชุมชนนิคมในประวัติพื้นที่ และการเป็นแหล่งท่องเที่ยวสำคัญของตำบลไทรขึง หากผู้อ่านเข้าใจบริบทเหล่านี้ จะเห็นว่าอ่างเก็บน้ำบางลอเป็นพื้นที่ที่มีความหมายทั้งต่อคนในชุมชนและต่อผู้มาเยือน

 

อ่างเก็บน้ำบางลอจึงเป็นจุดหมายที่เหมาะกับการพักผ่อนริมแหล่งน้ำ ตกปลา ล่องเรือ ใช้ห่วงยาง ถ่ายภาพธรรมชาติ และเรียนรู้แหล่งน้ำชุมชนของอำเภอพระแสง หากเดินทางด้วยความเคารพต่อพื้นที่ ใช้บริการอย่างปลอดภัย และช่วยกันรักษาความสะอาด อ่างเก็บน้ำแห่งนี้จะยังคงเป็นพื้นที่ร่มรื่น อุดมสมบูรณ์ และเป็นแหล่งพักใจของคนไทรขึงกับผู้มาเยือนได้ต่อไป

 

 

ตอบ: อ่างเก็บน้ำบางลออยู่ในตำบลไทรขึง อำเภอพระแสง จังหวัดสุราษฎร์ธานี โดยข้อมูลหน่วยงานประมงระบุที่ตั้งในหมู่ที่ 5 ตำบลไทรขึง

 

ตอบ: เปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น. ช่วงเช้าและช่วงเย็นเหมาะกับการพักผ่อน ถ่ายภาพ ตกปลา และรับลมริมอ่างมากที่สุด

 

ตอบ: จุดเด่นคือเป็นอ่างเก็บน้ำขนาดประมาณ 1,500 ไร่ มีสัตว์น้ำอุดมสมบูรณ์ เป็นแหล่งเพาะพันธุ์สัตว์น้ำ และมีบริการพักผ่อน เช่น ห่วงยาง เรือให้เช่า ที่พัก และอาหารจำหน่าย

 

ตอบ: เหมาะกับการนั่งพักริมอ่าง ชมวิว ถ่ายภาพ ตกปลา ใช้ห่วงยาง เช่าเรือ และพักผ่อนกับครอบครัวในช่วงเวลาที่พื้นที่และสภาพอากาศเหมาะสม

 

ตอบ: สามารถตกปลาได้ในลักษณะที่ไม่รบกวนพื้นที่และไม่ทำลายระบบนิเวศ ควรเก็บอุปกรณ์ตกปลากลับออกไปทั้งหมดและปฏิบัติตามกติกาของชุมชน

 

ตอบ: มีข้อมูลว่าพื้นที่อ่างเก็บน้ำบางลอมีห่วงยางและเรือให้เช่า ผู้มาเยือนควรสอบถามราคา จุดให้บริการ และอุปกรณ์ความปลอดภัยก่อนใช้บริการ

 

ตอบ: เดินทางด้วยรถยนต์หรือรถจักรยานยนต์เข้าสู่ตำบลไทรขึง อำเภอพระแสง แล้วมุ่งหน้าไปพื้นที่หมู่ที่ 5 และชุมชนรอบอ่าง หากไม่คุ้นเส้นทางควรสอบถามองค์การบริหารส่วนตำบลไทรขึงหรือคนในพื้นที่

 

ตอบ: ควรรักษาความสะอาด ไม่ทิ้งขยะลงน้ำ ไม่ลงเล่นน้ำในจุดที่ไม่ปลอดภัย ไม่ออกเรือในช่วงฝนหรือลมแรง และดูแลเด็กเล็กอย่างใกล้ชิดเมื่ออยู่ริมอ่างหรือทำกิจกรรมทางน้ำ