หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคใต้ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดนครศรีธรรมราช >อ.ปากพนัง >ต.แหลมตะลุมพุก > พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำป..
TL;DR: พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง อยู่ที่เลขที่ 61/1 หมู่ที่ 5 ตำบลหูส่อง อำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช 80140 เปิดวันจันทร์ – วันศุกร์ เวลา 08.30 – 16.30 น.

นครศรีธรรมราช

พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง

พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง

วันเปิดทำการ: วันจันทร์ – วันศุกร์
เวลาเปิดทำการ: 08.30 – 16.30 น.
 
พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง เป็นแหล่งเรียนรู้สำคัญของอำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช ตั้งอยู่เลขที่ 61/1 หมู่ที่ 5 ตำบลหูส่อง อำเภอปากพนัง ภายในพื้นที่โครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สถานที่แห่งนี้จัดสร้างขึ้นเพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 เนื่องในวโรกาสฉลองสิริราชสมบัติครบ 50 ปี และเพื่อถ่ายทอดเรื่องราวของลุ่มน้ำปากพนังอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่อดีตอันรุ่งเรืองของเมืองท่าปากพนัง ปัญหาน้ำจืด น้ำเค็ม น้ำท่วม ดินเปรี้ยว ดินเค็ม การเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและสังคม ไปจนถึงพระราชดำริและแนวทางการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำให้กลับมาเป็นฐานชีวิตของประชาชนอย่างมั่นคง
 
พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่ต้องการเข้าใจปากพนังในมิติที่ลึกกว่าการชมทิวทัศน์ริมแม่น้ำหรือแวะถ่ายภาพประตูระบายน้ำ เพราะเนื้อหาภายในอธิบายว่าทำไมลุ่มน้ำปากพนังจึงเคยเป็นพื้นที่สำคัญของภาคใต้ ทำไมเมืองปากพนังเคยรุ่งเรืองจากการค้าข้าวและการคมนาคมทางน้ำ และทำไมพื้นที่เดียวกันจึงเผชิญปัญหาหนักในระยะต่อมา ทั้งการรุกตัวของน้ำเค็ม การขาดแคลนน้ำจืด การเปลี่ยนระบบคมนาคม การขยายตัวของนากุ้ง การลดลงของพื้นที่นาข้าว และผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของประชาชน การชมพิพิธภัณฑ์จึงทำให้ผู้มาเยือนได้เห็นภาพรวมของปากพนังทั้งในฐานะเมืองประวัติศาสตร์ เมืองชลประทาน เมืองเกษตรกรรม เมืองประมง และพื้นที่ต้นแบบของการพัฒนาอันเนื่องมาจากพระราชดำริ
 
ลุ่มน้ำปากพนังเป็นพื้นที่ที่มีความสำคัญทั้งทางภูมิศาสตร์ เศรษฐกิจ และวัฒนธรรม ครอบคลุมพื้นที่ในจังหวัดนครศรีธรรมราช พัทลุง และสงขลา มีแม่น้ำปากพนังและลำน้ำสาขาเป็นแกนกลางของการดำรงชีวิต ผู้คนในพื้นที่พึ่งพาน้ำเพื่อทำนา ทำสวน ประมง การคมนาคม และการค้าขายมาต่อเนื่องยาวนาน เมืองปากพนังในอดีตจึงเติบโตขึ้นจากความอุดมสมบูรณ์ของที่ราบลุ่มแม่น้ำและความสะดวกของเส้นทางน้ำ ข้าวจากทุ่งปากพนังมีชื่อเสียงและเป็นสินค้าสำคัญที่เชื่อมเมืองปากพนังกับตลาดในประเทศและต่างประเทศ การได้เรียนรู้เรื่องนี้จากพิพิธภัณฑ์ช่วยให้เข้าใจว่าพื้นที่ลุ่มน้ำไม่ใช่เพียงภูมิประเทศ แต่เป็นระบบชีวิตที่เชื่อมโยงคน น้ำ ดิน อาชีพ และชุมชนเข้าด้วยกัน
 
จุดเริ่มต้นของพิพิธภัณฑ์เกี่ยวข้องโดยตรงกับโครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงมีพระราชดำริให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องเข้าไปดำเนินการแก้ไขปัญหาและฟื้นฟูสภาพพื้นที่ เพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของราษฎรให้ดีขึ้น กองทัพบกเป็นหนึ่งในหน่วยงานที่สนองพระราชดำริและเข้ามามีบทบาทในการดำเนินงาน ประกอบกับปี พ.ศ. 2539 เป็นปีมหามงคลที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงครองสิริราชสมบัติครบ 50 ปี จึงมีการจัดทำโครงการก่อสร้างอาคารพิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติ เพื่อเป็นราชสักการะ เป็นอาคารทรงงานเมื่อเสด็จพระราชดำเนินมายังพื้นที่ และเป็นสถานที่ถ่ายทอดความรู้เกี่ยวกับวิวัฒนาการของลุ่มน้ำปากพนัง
 
อาคารพิพิธภัณฑ์ออกแบบโดยกรมศิลปากร โดยเน้นลักษณะสถาปัตยกรรมประยุกต์ของท้องถิ่นภาคใต้ หลังคาทรงปั้นหยา และจัดพื้นที่ภายในให้เหมาะกับภารกิจหลายด้าน ทั้งห้องทรงงาน ห้องส่วนพระองค์ ห้องประชุม ห้องนิทรรศการถาวร พื้นที่นิทรรศการเคลื่อนที่ และพื้นที่ทำงานของเจ้าหน้าที่ประจำอาคาร ลักษณะอาคารจึงไม่ได้เป็นเพียงพิพิธภัณฑ์ทั่วไป แต่เป็นอาคารเฉลิมพระเกียรติที่ออกแบบให้สอดคล้องกับงานทรงงานในพื้นที่จริง ขณะเดียวกันก็ทำหน้าที่เป็นศูนย์การเรียนรู้ของประชาชน นักเรียน นักศึกษา เจ้าหน้าที่รัฐ และผู้สนใจเรื่องการพัฒนาลุ่มน้ำปากพนังอย่างครบวงจร
 
ภายในอาคารมีห้องทรงงานส่วนพระองค์และห้องส่วนพระองค์ ซึ่งเป็นพื้นที่สำคัญในเชิงประวัติศาสตร์และความทรงจำของโครงการ ห้องส่วนพระองค์ได้รับการตกแต่งให้มีความเหมาะสมสำหรับการพักผ่อนพระอิริยาบถเมื่อเสด็จทรงงานในพื้นที่ และมีภาพวาดฝาผนังที่สะท้อนศิลปวัฒนธรรมและประเพณีของจังหวัดนครศรีธรรมราช พื้นที่ส่วนนี้ทำให้ผู้เข้าชมเห็นว่าการพัฒนาลุ่มน้ำปากพนังไม่ใช่โครงการบนกระดาษ แต่เป็นพื้นที่ที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ทรงติดตามปัญหาและพระราชทานแนวทางแก้ไขอย่างใกล้ชิด โดยยึดชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชนเป็นศูนย์กลาง
 
นิทรรศการถาวรของพิพิธภัณฑ์แบ่งเนื้อหาเป็น 6 ส่วน เรียงลำดับอย่างต่อเนื่องเพื่อให้ผู้ชมเข้าใจปัญหาและแนวทางการพัฒนาลุ่มน้ำปากพนังอย่างเป็นระบบ ส่วนที่ 1 คือ ย้อนอดีตลุ่มน้ำปากพนัง หรืออดีตกาลอันรุ่งโรจน์ของเมืองปากพนัง ส่วนที่ 2 คือ สภาพปัญหาต่าง ๆ ในพื้นที่โครงการ ส่วนที่ 3 คือ สาเหตุของปัญหา ส่วนที่ 4 คือ พระมหากรุณาธิคุณแห่งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวต่อพื้นที่โครงการ ส่วนที่ 5 คือ แผนการดำเนินงานโครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ และส่วนที่ 6 คือ ผลสำเร็จหลังโครงการเสร็จสิ้น รวมถึงโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริที่สำคัญในภาคใต้
 
ส่วนที่ 1 ของนิทรรศการพาผู้ชมย้อนกลับไปยังยุครุ่งเรืองของปากพนัง เมืองปากพนังในอดีตเป็นเมืองท่าสำคัญแห่งหนึ่งของภาคใต้ มีบทบาทในการรวบรวมและส่งออกข้าวจากพื้นที่ราบลุ่มแม่น้ำปากพนัง ข้าวจากพื้นที่นี้มีคุณภาพดีและเป็นสินค้าสำคัญที่สร้างชื่อเสียงให้เมืองปากพนังอย่างกว้างขวาง นิทรรศการนำเสนอผ่านบทบรรยาย ภาพจำลองบรรยากาศท่าเรือ เมืองท่าการค้า เรือกำปั่น และข้อมูลจากพระราชหัตถเลขาของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเมื่อครั้งเสด็จตรวจมณฑลนครศรีธรรมราช การเริ่มต้นด้วยภาพอดีตอันรุ่งเรืองทำให้ผู้ชมเข้าใจว่าเมืองปากพนังเคยมีฐานทรัพยากรและเศรษฐกิจที่เข้มแข็งเพียงใด
 
ส่วนที่ 2 อธิบายสภาพปัญหาต่าง ๆ ในพื้นที่โครงการ โดยเน้นการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นเมื่อระบบเศรษฐกิจ สังคม และคมนาคมเปลี่ยนไป เมืองปากพนังที่เคยพึ่งพาการคมนาคมทางน้ำต้องปรับตัวเมื่อเส้นทางคมนาคมทางบกขยายตัวมากขึ้น ขณะเดียวกันปัญหาราคาข้าวตกต่ำ การอพยพของผู้คนขึ้นไปหักร้างถางพงในเขตเขาหลวง การทำลายแหล่งต้นน้ำลำธาร และการเริ่มต้นขยายตัวของการเลี้ยงกุ้งกุลาดำล้วนส่งผลต่อระบบนิเวศและระบบเศรษฐกิจของพื้นที่ นิทรรศการส่วนนี้ช่วยให้ผู้ชมเห็นว่าปัญหาของลุ่มน้ำปากพนังไม่ได้เกิดจากเหตุเดียว แต่เป็นผลจากการเปลี่ยนแปลงหลายด้านที่สะสมต่อเนื่อง
 
ส่วนที่ 3 เจาะลึกสาเหตุของปัญหาในลุ่มน้ำปากพนัง โดยเฉพาะการขาดแคลนน้ำจืดและการรุกตัวของน้ำเค็ม ซึ่งเป็นปัญหาหลักที่กระทบต่อเกษตรกรรม ประมง และชีวิตประจำวันของประชาชน พื้นที่ปากพนังมีลักษณะเป็นพื้นที่ลุ่มใกล้ทะเล จึงต้องบริหารจัดการน้ำอย่างละเอียด หากน้ำเค็มรุกล้ำเข้ามามากเกินไป นาข้าว สวน และแหล่งน้ำจืดจะได้รับผลกระทบ หากระบายน้ำไม่ทันก็เกิดน้ำท่วม หากขาดน้ำในฤดูแล้งก็ทำให้การเกษตรเสียหาย นอกจากนี้ยังมีปัญหาดินเปรี้ยว ดินเค็ม น้ำเสียจากนากุ้ง ความขัดแย้งระหว่างนาข้าวกับนากุ้ง และปัญหาคุณภาพชีวิตของประชาชน นิทรรศการใช้แผนภูมิพื้นที่ วีดิทัศน์ แสง เสียง และข้อมูลประกอบเพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ของปัญหาอย่างชัดเจน
 
ส่วนที่ 4 ถ่ายทอดพระมหากรุณาธิคุณแห่งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวต่อพื้นที่โครงการ เนื้อหาส่วนนี้อธิบายความห่วงใยในทุกข์สุขของพสกนิกรและพระราชดำริที่พระราชทานแก่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องหลายวาระ พระองค์ทรงเข้าใจว่าพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังครอบคลุมหลายจังหวัดและมีระบบน้ำที่สัมพันธ์กันอย่างซับซ้อน การแก้ไขปัญหาเฉพาะจุดจึงไม่เพียงพอ ต้องวางแผนพร้อมกันทั้งระบบ ตั้งแต่การกักเก็บน้ำจืด การป้องกันน้ำเค็ม การระบายน้ำ การเกษตร ป่าไม้ การใช้ที่ดิน การพัฒนาอาชีพ และคุณภาพชีวิตของประชาชน ผู้เข้าชมจะเห็นแนวคิดการพัฒนาที่มองปัญหาแบบองค์รวมและให้ความสำคัญกับภูมิประเทศจริงของพื้นที่
 
ส่วนที่ 5 นำเสนอแผนการดำเนินงานโครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ โดยอธิบายความเป็นมาของโครงการ วัตถุประสงค์ แนวทางการดำเนินงานด้านชลประทาน การเกษตร ป่าไม้ การบริหารจัดการน้ำ และการประสานงานของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เนื้อหาส่วนนี้ทำให้ผู้ชมเข้าใจว่าการพัฒนาลุ่มน้ำต้องใช้ทั้งวิศวกรรม ความรู้ท้องถิ่น การบริหารจัดการ และความร่วมมือของหลายภาคส่วน ไม่ใช่เพียงการสร้างประตูระบายน้ำหรือขุดคลองเท่านั้น แต่ต้องมีระบบติดตาม การวางแผนระยะสั้น ระยะกลาง ระยะยาว และการปรับให้สอดคล้องกับสภาพน้ำจริงในแต่ละช่วงเวลา
 
ส่วนที่ 6 แสดงผลสำเร็จหลังการดำเนินโครงการ รวมถึงโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริที่สำคัญในภาคใต้ นิทรรศการส่วนนี้ทำหน้าที่สรุปให้เห็นว่าการแก้ปัญหาลุ่มน้ำปากพนังส่งผลต่อพื้นที่อย่างไร ทั้งด้านการบรรเทาปัญหาน้ำเค็ม การเพิ่มประสิทธิภาพการเก็บกักน้ำจืด การลดความเสียหายจากน้ำท่วม การฟื้นฟูระบบเกษตร และการยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน พื้นที่ลุ่มน้ำที่เคยเผชิญความเสื่อมโทรมจึงกลายเป็นตัวอย่างของการพัฒนาเชิงพื้นที่ที่เชื่อมโยงน้ำ ดิน ป่า อาชีพ ชุมชน และการบริหารจัดการรัฐเข้าด้วยกัน
 
ประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิเป็นองค์ประกอบสำคัญที่เชื่อมโยงโดยตรงกับพิพิธภัณฑ์และโครงการลุ่มน้ำปากพนัง ชื่อ “อุทกวิภาชประสิทธิ” มีความหมายเกี่ยวกับความสามารถในการแบ่งแยกน้ำจืดและน้ำเค็มให้สำเร็จ ประตูระบายน้ำแห่งนี้ช่วยควบคุมน้ำเค็มไม่ให้รุกล้ำเข้าสู่แม่น้ำปากพนังและช่วยกักเก็บน้ำจืดไว้ใช้ในพื้นที่เหนือประตูระบายน้ำ ความสำคัญของประตูน้ำจึงไม่ได้อยู่ที่ความใหญ่ของโครงสร้างเท่านั้น แต่เป็นหัวใจของระบบบริหารจัดการน้ำที่ส่งผลต่อชีวิตของชาวนา ชาวสวน ชาวประมง ชุมชนริมน้ำ และระบบนิเวศของลุ่มน้ำปากพนัง
 
การชมพิพิธภัณฑ์ร่วมกับประตูระบายน้ำทำให้เข้าใจพื้นที่ได้ครบถ้วนยิ่งขึ้น ภายในพิพิธภัณฑ์อธิบายปัญหาและแนวคิดการพัฒนา ส่วนพื้นที่จริงรอบประตูระบายน้ำทำให้เห็นเครื่องมือและภูมิประเทศที่ใช้จัดการน้ำ ผู้เข้าชมจึงสามารถเชื่อมโยงข้อมูลจากนิทรรศการกับสิ่งที่เห็นภายนอกได้ทันที เช่น แม่น้ำปากพนัง พื้นที่ลุ่ม พื้นที่เกษตร การระบายน้ำ การกักน้ำจืด และความใกล้ชิดกับทะเล การเรียนรู้ลักษณะนี้เหมาะอย่างยิ่งสำหรับนักเรียน นักศึกษา คณะศึกษาดูงานด้านชลประทาน เกษตรกรรม สิ่งแวดล้อม และการพัฒนาเชิงพื้นที่
 
พิพิธภัณฑ์ยังมีห้องประชุมอเนกประสงค์และพื้นที่จัดแสดงนิทรรศการเคลื่อนที่ ซึ่งใช้รองรับกิจกรรมราชการ งานประชุม นิทรรศการเฉพาะกิจ และกิจกรรมของหน่วยงานภาครัฐ เอกชน และประชาชนในพื้นที่ การที่สถานที่แห่งนี้ยังถูกใช้เป็นพื้นที่ประชุมและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นด้านการบริหารจัดการน้ำในปัจจุบัน แสดงให้เห็นว่าพิพิธภัณฑ์ไม่ได้เป็นเพียงสถานที่เล่าเรื่องอดีต แต่ยังเป็นพื้นที่ที่เชื่อมโยงกับการวางแผนพัฒนาลุ่มน้ำปากพนังในปัจจุบันและอนาคต
 
การเดินทางมายังพิพิธภัณฑ์ทำได้สะดวกจากตัวเมืองนครศรีธรรมราช โดยใช้เส้นทางไปอำเภอปากพนัง แล้วมุ่งหน้าไปยังตำบลหูส่องและพื้นที่โครงการพัฒนาลุ่มน้ำปากพนัง หากเดินทางจากตัวเมืองนครศรีธรรมราชโดยรถยนต์ส่วนตัว ใช้เวลาประมาณ 40-50 นาทีตามสภาพการจราจร เมื่อเข้าสู่พื้นที่ปากพนังให้ใช้เส้นทางไปประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิและศูนย์อำนวยการโครงการลุ่มน้ำปากพนัง พิพิธภัณฑ์ตั้งอยู่ในบริเวณเดียวกับพื้นที่ดำเนินโครงการ เหมาะสำหรับเดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัว รถตู้ทัศนศึกษา หรือรถรับจ้างท้องถิ่น
 
วันเวลาเข้าชมหลักคือวันจันทร์ถึงวันศุกร์ เวลา 08.30-16.30 น. และไม่เก็บค่าเข้าชม สำหรับวันเสาร์และวันอาทิตย์โดยปกติเป็นวันหยุด แต่สามารถประสานเข้าชมเป็นหมู่คณะได้ ผู้ที่เดินทางเป็นคณะควรติดต่อหมายเลข 0 7551 7933, 0 7551 7534 หรือ 0 7541 6127 ล่วงหน้า เพื่อจัดเวลาและเจ้าหน้าที่ให้เหมาะสม การติดต่อก่อนเดินทางมีความสำคัญเป็นพิเศษสำหรับโรงเรียน มหาวิทยาลัย หน่วยงานราชการ หรือคณะที่ต้องการใช้ห้องประชุมและศึกษาดูงานระบบบริหารจัดการน้ำ
 
ผู้เข้าชมทั่วไปควรเผื่อเวลาอย่างน้อย 1-2 ชั่วโมงสำหรับการเดินชมนิทรรศการภายในอาคาร อ่านข้อมูลสำคัญ และชมพื้นที่รอบโครงการ หากต้องการต่อด้วยประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิ ปากพนังริเวอร์ฟรอนต์ บ้านรังนก แหลมตะลุมพุก หรือร้านอาหารในตัวเมืองปากพนัง ควรจัดเวลาเป็นครึ่งวันหรือเต็มวัน เพราะปากพนังมีทั้งแหล่งเรียนรู้เชิงชลประทาน วิวแม่น้ำ วิถีประมง อาหารทะเล และประวัติศาสตร์เมืองท่า การเริ่มต้นที่พิพิธภัณฑ์จะช่วยให้การเที่ยวจุดอื่นในอำเภอปากพนังมีบริบทและความหมายมากขึ้น
 
บรรยากาศการชมพิพิธภัณฑ์มีลักษณะสงบและเน้นการเรียนรู้ ผู้เข้าชมควรเดินชมตามลำดับนิทรรศการตั้งแต่ส่วนอดีตของลุ่มน้ำไปจนถึงผลสำเร็จของโครงการ เพราะลำดับนี้ช่วยให้เห็นพัฒนาการของปัญหาและการแก้ไขอย่างเป็นขั้นตอน การข้ามชมเฉพาะบางส่วนอาจทำให้ไม่เห็นความเชื่อมโยงของระบบน้ำและสังคมในพื้นที่ การอ่านป้ายประกอบและชมสื่อมัลติมีเดียจะช่วยให้เข้าใจว่าการพัฒนาโครงการลุ่มน้ำปากพนังเป็นงานที่อาศัยทั้งความรู้ทางวิศวกรรม ความเข้าใจภูมิประเทศ ความร่วมมือของชุมชน และพระราชดำริที่มุ่งแก้ปัญหาให้ตรงกับชีวิตจริงของประชาชน
 
สำหรับชาวต่างชาติ พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เป็นสถานที่ที่ช่วยอธิบายแนวคิดการพัฒนาแบบไทยในบริบทของน้ำ เกษตรกรรม และชุมชนชนบทได้ชัดเจน แม้พื้นที่ปากพนังอาจไม่ได้เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่มีชื่อเสียงเท่าเมืองหลัก แต่พิพิธภัณฑ์แห่งนี้แสดงให้เห็นตัวอย่างของการจัดการลุ่มน้ำในพื้นที่ที่มีทั้งน้ำจืด น้ำเค็ม การเกษตร ประมง และความเปราะบางด้านสิ่งแวดล้อม นักท่องเที่ยวต่างชาติที่สนใจเรื่องการพัฒนาที่ยั่งยืน การบริหารจัดการน้ำ และโครงการพระราชดำริจะได้เห็นกรณีศึกษาที่เชื่อมโยงกับชีวิตของประชาชนจริงอย่างชัดเจน
 
พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังจึงเป็นสถานที่ที่ควรอยู่ในเส้นทางท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้ของจังหวัดนครศรีธรรมราช เพราะช่วยเติมเต็มภาพของปากพนังอย่างครบถ้วน ผู้มาเยือนจะได้เข้าใจอดีตของเมืองท่าข้าว การเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศ ปัญหาน้ำและดิน ความสำคัญของประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิ และพระราชดำริที่นำไปสู่การฟื้นฟูพื้นที่ลุ่มน้ำ การเดินทางมาที่นี่ไม่ใช่เพียงการเข้าชมอาคารพิพิธภัณฑ์ แต่เป็นการเรียนรู้ว่าการพัฒนาพื้นที่หนึ่งต้องเข้าใจธรรมชาติ เข้าใจผู้คน และออกแบบการแก้ปัญหาให้สัมพันธ์กันทั้งระบบ
 
ชื่อสถานที่พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง
ที่ตั้งเลขที่ 61/1 หมู่ที่ 5 ตำบลหูส่อง อำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช 80140
ที่อยู่พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง ศูนย์อำนวยการและประสานการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง อันเนื่องมาจากพระราชดำริ ตำบลหูส่อง อำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช 80140
ไฮไลต์พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติที่เล่าเรื่องลุ่มน้ำปากพนัง โครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ห้องทรงงานส่วนพระองค์ ห้องประชุม ห้องนิทรรศการถาวร 6 ส่วน และพื้นที่เรียนรู้เรื่องการจัดการน้ำจืด น้ำเค็ม น้ำท่วม ดินเปรี้ยว ดินเค็ม และคุณภาพชีวิตของประชาชน
ประวัติ / สมัย / ยุคก่อสร้างในปี พ.ศ. 2539 เนื่องในวโรกาสพระราชพิธีกาญจนาภิเษก ฉลองสิริราชสมบัติครบ 50 ปี เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 และเพื่อถ่ายทอดแนวทางการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ
ที่มาของชื่อตั้งชื่อเพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 และสื่อถึงบทบาทของอาคารในฐานะพิพิธภัณฑ์ที่จัดแสดงเรื่องการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง
ลักษณะเด่นอาคารสถาปัตยกรรมประยุกต์ท้องถิ่นภาคใต้ หลังคาทรงปั้นหยา ออกแบบโดยกรมศิลปากร ภายในมีห้องทรงงาน ห้องส่วนพระองค์ ห้องประชุมอเนกประสงค์ และนิทรรศการที่อธิบายวิวัฒนาการของลุ่มน้ำปากพนังอย่างเป็นลำดับ
การเดินทางจากตัวเมืองนครศรีธรรมราชใช้เส้นทางไปอำเภอปากพนัง มุ่งหน้าไปตำบลหูส่องและพื้นที่ประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิ พิพิธภัณฑ์อยู่ในบริเวณศูนย์อำนวยการและประสานการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง เหมาะสำหรับเดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัว รถตู้ทัศนศึกษา หรือรถรับจ้างท้องถิ่น
สถานะปัจจุบันเปิดดำเนินการและยังใช้งานเป็นพื้นที่เรียนรู้ พื้นที่ประชุม และพื้นที่ประสานงานที่เกี่ยวข้องกับโครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง
วันเปิดทำการวันจันทร์ – วันศุกร์ หยุดวันเสาร์และวันอาทิตย์ แต่สามารถประสานเข้าชมเป็นหมู่คณะได้
เวลาเปิดทำการ08.30 – 16.30 น.
ค่าเข้าไม่เก็บค่าเข้าชม
สิ่งอำนวยความสะดวกห้องทรงงานส่วนพระองค์ ห้องส่วนพระองค์ ห้องประชุมอเนกประสงค์ ห้องนิทรรศการถาวร พื้นที่นิทรรศการเคลื่อนที่ พื้นที่ทำงานของเจ้าหน้าที่ประจำอาคาร และพื้นที่โดยรอบโครงการลุ่มน้ำปากพนัง
โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ1. ห้องทรงงานส่วนพระองค์
2. ห้องส่วนพระองค์
3. ห้องประชุมอเนกประสงค์
4. พื้นที่นิทรรศการเคลื่อนที่
5. พื้นที่ทำงานเจ้าหน้าที่ประจำอาคาร
6. นิทรรศการส่วนที่ 1 ย้อนอดีตลุ่มน้ำปากพนัง / อดีตกาลอันรุ่งโรจน์เมืองปากพนัง
7. นิทรรศการส่วนที่ 2 สภาพปัญหาต่าง ๆ ในพื้นที่โครงการ
8. นิทรรศการส่วนที่ 3 สาเหตุของปัญหา เช่น น้ำจืดขาดแคลน น้ำเค็มรุกล้ำ ดินเปรี้ยว ดินเค็ม และอุทกภัย
9. นิทรรศการส่วนที่ 4 พระมหากรุณาธิคุณแห่งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวต่อพื้นที่โครงการ
10. นิทรรศการส่วนที่ 5 แผนการดำเนินงานโครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอันเนื่องมาจากพระราชดำริ
11. นิทรรศการส่วนที่ 6 ผลสำเร็จหลังโครงการเสร็จสิ้นและโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริที่สำคัญในภาคใต้
ผู้ดูแลศูนย์อำนวยการและประสานการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง อันเนื่องมาจากพระราชดำริ สำนักงานชลประทานที่ 15 กรมชลประทาน กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
เบอร์ติดต่อหลัก0 7551 7933, 0 7551 7534, 0 7541 6127
โทรสาร0 7541 6128
สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง1. ประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิ ประมาณ 500 ม.
2. ศูนย์อำนวยการและประสานการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง ประมาณ 500 ม.
3. ปากพนังริเวอร์ฟรอนต์ ประมาณ 8 กม.
4. ตลาดน้ำปากพนัง / ย่านเมืองเก่าปากพนัง ประมาณ 8 กม.
5. บ้านรังนกปากพนัง ประมาณ 8 กม.
6. สะพานข้ามแม่น้ำปากพนัง ประมาณ 9 กม.
7. แหลมตะลุมพุก ประมาณ 24 กม.
8. วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร ประมาณ 35 กม.
ร้านอาหารใกล้เคียง1. ครัวเมืองนังซีฟู๊ด โรงแรมปากพนัง ประมาณ 8 กม. โทร. 075-517016
2. ร้านสตางค์ ปากพนัง ประมาณ 8 กม. โทร. 075-518-250
3. ร้านใส่ใจ @ ปากพนัง ประมาณ 8 กม. โทร. 097-354-8965, 081-535-8490
4. ร้านอาหารชาวเลโฮมสเตย์ @ ปากพนัง ประมาณ 11 กม. โทร. 089-813-1032
5. ชาวเลโฮมสเตย์ @ ปากพนัง โซนคาเฟ่ ประมาณ 11 กม. โทร. 075-518-789, 080-596-8189
6. ร้านเลอชา ชาชัก ปากพนัง ประมาณ 8 กม. โทร. 089-673-6026
ที่พักใกล้เคียง1. ปากพนัง วิลเลจ ประมาณ 10 กม. โทร. 095-246-8222
2. ชาวเลโฮมสเตย์ @ ปากพนัง ประมาณ 11 กม. โทร. 075-518-789, 080-596-8189
3. บ้านอากง โฮมสเตย์ ปากพนัง ประมาณ 11 กม. โทร. 095-165-1495
4. โอลิเวียรีสอร์ท ปากพนังฝั่งตะวันตก ประมาณ 10 กม. โทร. 075-370-869
5. หอพักปากพนัง ใกล้วัดบางทวด ประมาณ 11 กม. โทร. 089-699-9976
6. The Plug Hotel @ i-Biz Avenue อำเภอเมืองนครศรีธรรมราช ประมาณ 35 กม. โทร. 061-623-6555
 
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังอยู่ที่ไหน?
ตอบ: ตั้งอยู่เลขที่ 61/1 หมู่ที่ 5 ตำบลหูส่อง อำเภอปากพนัง จังหวัดนครศรีธรรมราช 80140 ภายในพื้นที่ศูนย์อำนวยการและประสานการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง อันเนื่องมาจากพระราชดำริ
 
ถาม: พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังเปิดวันไหน?
ตอบ: เปิดให้เข้าชมวันจันทร์ถึงวันศุกร์ และหยุดวันเสาร์กับวันอาทิตย์ แต่สามารถประสานเข้าชมเป็นหมู่คณะได้
 
ถาม: พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังเปิดกี่โมง?
ตอบ: เปิดให้เข้าชมเวลา 08.30 – 16.30 น.
 
ถาม: พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนังเสียค่าเข้าชมหรือไม่?
ตอบ: ไม่เก็บค่าเข้าชม ผู้เข้าชมสามารถเรียนรู้นิทรรศการถาวรเกี่ยวกับลุ่มน้ำปากพนังได้โดยไม่มีค่าใช้จ่าย
 
ถาม: ภายในพิพิธภัณฑ์มีอะไรน่าสนใจ?
ตอบ: มีห้องทรงงานส่วนพระองค์ ห้องส่วนพระองค์ ห้องประชุมอเนกประสงค์ และนิทรรศการถาวร 6 ส่วนที่เล่าเรื่องอดีตเมืองปากพนัง สภาพปัญหาลุ่มน้ำ สาเหตุของปัญหา พระมหากรุณาธิคุณ แผนการดำเนินงาน และผลสำเร็จของโครงการพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง
 
ถาม: ควรใช้เวลาเที่ยวพิพิธภัณฑ์นานแค่ไหน?
ตอบ: ควรเผื่อเวลาอย่างน้อย 1-2 ชั่วโมงสำหรับชมนิทรรศการภายในอาคาร และควรเผื่อเวลาครึ่งวันหากต้องการชมประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิหรือเที่ยวตัวเมืองปากพนังต่อ
 
ถาม: ถ้ามาเป็นหมู่คณะต้องติดต่ออย่างไร?
ตอบ: สามารถติดต่อพิพิธภัณฑ์ได้ที่หมายเลข 0 7551 7933, 0 7551 7534 หรือ 0 7541 6127 และควรประสานล่วงหน้าเพื่อจัดเวลาเข้าชมและเจ้าหน้าที่ให้เหมาะสม
 
ถาม: เที่ยวพิพิธภัณฑ์แล้วควรไปที่ไหนต่อ?
ตอบ: สามารถเที่ยวต่อที่ประตูระบายน้ำอุทกวิภาชประสิทธิ ปากพนังริเวอร์ฟรอนต์ ตลาดน้ำปากพนัง บ้านรังนกปากพนัง สะพานข้ามแม่น้ำปากพนัง แหลมตะลุมพุก และวัดพระมหาธาตุวรมหาวิหารได้ตามเส้นทางท่องเที่ยวลุ่มน้ำปากพนังและเมืองนครศรีธรรมราช

โทร : 075517933, 075517534

ศิลปะ วัฒนธรรม และแหล่งมรดกหมวดหมู่: ●ศิลปะ วัฒนธรรม และแหล่งมรดก

พิพิธภัณฑ์กลุ่ม: ●พิพิธภัณฑ์

ปรับปรุงล่าสุด : 2 เดือนที่แล้ว


คลิกเพื่อเข้าแผนที่นำทาง GPS

แผนที่พิพิธภัณฑ์เฉลิมพระเกียรติเพื่อพัฒนาพื้นที่ลุ่มน้ำปากพนัง

สถานที่ท่องเที่ยวยอดนิยม

โหวตให้เรา รีวิวและให้คะแนน Love Thailand
แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์ แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์(9)
แลนด์มาร์ก และอนุสรณ์สถาน แลนด์มาร์ก และอนุสรณ์สถาน(9)
พระราชวัง พระราชวัง(1)
ศูนย์ศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณี ศูนย์ศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณี(12)
พิพิธภัณฑ์ พิพิธภัณฑ์(5)
ไร่ สวนเพื่อการศึกษา ไร่ สวนเพื่อการศึกษา(2)
วัด วัด(44)
มัสยิด มัสยิด(2)
สถานที่เกี่ยวกับศาสนาอื่นๆ สถานที่เกี่ยวกับศาสนาอื่นๆ(17)
โครงการหลวง โครงการหลวง(2)
หมู่บ้าน ชุมชน หมู่บ้าน ชุมชน(8)
ตลาดท้องถิ่น ตลาดท้องถิ่น(1)
ตลาดน้ำ ตลาดน้ำ(1)
อุทยานแห่งชาติ และเขตอนุรักษ์ อุทยานแห่งชาติ และเขตอนุรักษ์(6)
ดอย และภูเขา ดอย และภูเขา(11)
เขื่อน พื้นที่อนุรักษ์ ทะเลสาบ เขื่อน พื้นที่อนุรักษ์ ทะเลสาบ(10)
น้ำตก น้ำตก(43)
น้ำพุร้อน น้ำพุร้อน(1)
ถ้ำ ถ้ำ(13)
แม่น้ำลำคลอง แม่น้ำลำคลอง(3)
อ่าว และชายหาด อ่าว และชายหาด(29)
หมู่เกาะ หมู่เกาะ(2)
แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติอื่นๆ แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติอื่นๆ(3)
ฟาร์ม สวน และท่องเที่ยวเชิงนิเวศ ฟาร์ม สวน และท่องเที่ยวเชิงนิเวศ(3)
กิจกรรมกลางแจ้ง และผจญภัย กิจกรรมกลางแจ้ง และผจญภัย(4)
รีวิวท่องเที่ยว, รีวิวอาหาร รีวิวท่องเที่ยว, รีวิวอาหาร(3)
เมนูอาหารใต้, สูตรอาหารใต้ เมนูอาหารใต้, สูตรอาหารใต้(18)