พิพิธภัณฑ์มอญ วัดทองบ่อ

Rating: 3.3/5 (7 votes)

วันเปิดทำการ: ปิดปรับปรุง (โปรดโทรสอบถามก่อนเดินทาง)

เวลาเปิดทำการ: ไม่ระบุ – โปรดโทรสอบถาม

 

พิพิธภัณฑ์มอญ วัดทองบ่อ จ.พระนครศรีอยุธยา เป็นอีกมุมของคำว่า “ที่เที่ยวอยุธยา” ที่ไม่ได้พาคุณไปไล่เช็กอินวัดดังในเกาะเมืองอย่างเดียว แต่พาไปเจอร่องรอยของชุมชนชาติพันธุ์ที่เคยเดินทาง เคยตั้งรกราก และยังทิ้ง “ของจริง” ไว้ให้เราเรียนรู้ได้ผ่านวัตถุและเรื่องเล่าในพื้นที่เดียวกัน ถ้าคุณเป็นคนที่ชอบเดินพิพิธภัณฑ์ ชอบอ่านเรื่องราวของผู้คน หรืออยากเห็นวัฒนธรรมมอญในอยุธยาแบบไม่ใช่ฉากประกอบการท่องเที่ยว สถานที่นี้คือหมุดที่ควรเก็บไว้ในลิสต์

 

วัดทองบ่ออยู่ในพื้นที่ชุมชนบ้านเสากระโดง ตำบลขนอนหลวง อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ซึ่งถูกกล่าวถึงในฐานะชุมชนมอญที่ยังพยายามรักษาอัตลักษณ์เดิมบางอย่างไว้ในกระแสความเปลี่ยนแปลงของเมืองใหญ่ การมาที่นี่จึงให้บรรยากาศคนละแบบกับโซนโบราณสถานยอดนิยม เพราะแทนที่จะเจอ “อยุธยาในฐานะอดีต” อย่างเดียว คุณจะได้เจอ “อยุธยาในฐานะชุมชนที่ยังมีชีวิต” ไปพร้อมกัน

 

ตัวพิพิธภัณฑ์ของวัดทองบ่อมักถูกเรียกในชื่อ “พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านวัดทองบ่อและศูนย์ศึกษาชุมชนมอญ” และสิ่งที่ทำให้คนสนใจจริงจังคือ “ของเด่น” ที่เกี่ยวกับวัฒนธรรมมอญ เช่น คัมภีร์มอญ ตู้พระไตรปิฎก และธรรมาสน์ ซึ่งเป็นวัตถุที่ไม่ได้มีไว้ให้ดูสวยเฉย ๆ แต่ชวนให้ย้อนคิดถึงการเรียนรู้ การสืบทอดศาสนา ความเชื่อ และภูมิปัญญาท้องถิ่นของชุมชนในแต่ละช่วงเวลา

 

หลายคนที่ตั้งใจมาที่พิพิธภัณฑ์มอญ วัดทองบ่อ มักหวังจะได้เห็นรายละเอียดเชิงศิลปะและวัตถุโบราณแบบที่หาได้ยากในที่อื่น ตั้งแต่งานช่างที่สะท้อนรสนิยมของชุมชน ไปจนถึงรูปแบบของวัตถุที่เชื่อมโยงกับโลกมอญและโลกพม่าในประวัติศาสตร์เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ สิ่งที่ทำให้การชมพิพิธภัณฑ์ลักษณะนี้ “สนุก” คือคุณไม่ได้ดูของแบบโดด ๆ แต่ได้อ่านความสัมพันธ์ระหว่างผู้คน ภาษา พิธีกรรม และการตั้งถิ่นฐานไปพร้อมกัน

 

อย่างไรก็ตาม จุดที่ต้องอัปเดตให้ตรงที่สุดก่อนคือ สถานะการเข้าชม ณ ตอนนี้ ฐานข้อมูลพิพิธภัณฑ์ของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (SAC) ระบุว่า “ปิดปรับปรุง ยังไม่พร้อมเปิดให้เข้าชม” ดังนั้นถ้าคุณวางแผนมาเพื่อเข้าชมภายในพิพิธภัณฑ์โดยเฉพาะ แนะนำให้โทรสอบถามก่อนเดินทาง เพื่อไม่ให้เสียเที่ยว และเพื่อเช็กว่ามีการเปิดให้เข้าชมแบบนัดหมายเป็นกรณีพิเศษหรือไม่ในช่วงที่มีการดูแลพื้นที่

 

แต่ถึงพิพิธภัณฑ์จะอยู่ในช่วงปิดปรับปรุง การมา “วัดทองบ่อ” ก็ยังมีคุณค่าในฐานะการมาเยือนชุมชนมอญบ้านเสากระโดง เพราะตัววัดเป็นศูนย์รวมจิตใจของคนในพื้นที่อยู่แล้ว การเดินชมวัดและบรรยากาศรอบ ๆ จะทำให้คุณเห็นจังหวะชีวิตที่ไม่เหมือนโซนท่องเที่ยวหลัก โดยเฉพาะถ้าคุณชอบเที่ยวแบบเงียบ ๆ ได้มองผู้คนและพื้นที่มากกว่ามองแค่แลนด์มาร์ก

 

ถ้าจะทำให้ทริปคุ้มขึ้น คุณสามารถวางเส้นทางแบบ “บางปะอิน – อยุธยา” ได้ง่าย เพราะบริเวณนี้เดินทางต่อไปยังจุดท่องเที่ยวดังในอำเภอบางปะอินหรือเข้าเมืองอยุธยาได้ไม่ยาก จุดเด่นคือคุณจะได้บาลานซ์ระหว่างทริปสายความรู้ (พิพิธภัณฑ์/ชุมชน) กับทริปสายกินและถ่ายรูป (ตลาด/คาเฟ่/วิวแม่น้ำ) โดยไม่ต้องขับรถไกลเกินไปในวันเดียว

 

การเดินทาง ถ้าขับรถจากกรุงเทพฯ สามารถใช้เส้นทางหลักมุ่งหน้าไปอำเภอบางปะอิน แล้วปักหมุดไปยัง “วัดทองบ่อ ตำบลขนอนหลวง” เมื่อถึงพื้นที่วัด สามารถเดินชมบริเวณวัดและชุมชนโดยรอบได้ตามความเหมาะสม สำหรับคนที่ไม่ขับรถ สามารถนั่งรถไฟหรือรถตู้ไปลงโซนอยุธยา/บางปะอิน แล้วต่อแท็กซี่หรือแอปเรียกรถมายังวัดทองบ่อได้ วิธีนี้เหมาะกับคนที่อยากจัดทริปหลายจุดและไม่อยากขับรถเข้าออกเมืองเอง

 

ทริคเล็ก ๆ คือถ้าคุณอยากได้บรรยากาศที่เดินสบายและคุยกับคนในพื้นที่ได้มากขึ้น ให้เลือกมาช่วงเช้า เพราะอากาศยังไม่แรงและคนยังไม่แน่น ถ้ามาช่วงวันหยุดหรือเทศกาล แนะนำให้เผื่อเวลาเรื่องรถเพิ่มอีกนิด โดยเฉพาะถ้าคุณจะต่อทริปเข้าพื้นที่ท่องเที่ยวยอดนิยมในเมืองอยุธยาด้วย

 

สุดท้าย ถ้าคุณเป็นสาย “เที่ยวแบบอยากเข้าใจ” มากกว่า “เที่ยวแบบรีบเก็บรูป” วัดทองบ่อและพิพิธภัณฑ์มอญคือพิกัดที่ตอบโจทย์มาก เพราะคุณกำลังเดินเข้าไปในพื้นที่ที่เรื่องเล่าของผู้คนยังอยู่จริง วัฒนธรรมไม่ได้ถูกยกไปไว้หลังตู้กระจกอย่างเดียว แต่ยังแทรกอยู่ในวิธีคิด วิธีเรียกชื่อชุมชน และบทบาทของวัดในชีวิตประจำวันของผู้คนในละแวกนั้น

 

 

ตอบ: ข้อมูลจากฐานข้อมูลพิพิธภัณฑ์ของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (SAC) ระบุว่าปิดปรับปรุงและยังไม่พร้อมเปิดให้เข้าชม แนะนำให้โทรสอบถามก่อนเดินทาง

 

ตอบ: ยังไปได้ในมุมของการเยี่ยมชมวัดและบรรยากาศชุมชน แต่ถ้าตั้งใจจะเข้าชมห้องจัดแสดงโดยเฉพาะ ควรโทรถามสถานะล่าสุดก่อนเพื่อไม่ให้เสียเที่ยว

 

ตอบ: ของเด่นที่มีการระบุไว้ เช่น คัมภีร์มอญ ตู้พระไตรปิฎก และธรรมาสน์ ซึ่งสะท้อนรากวัฒนธรรมและศาสนวัตถุของชุมชนมอญในพื้นที่

 

ตอบ: เหมาะถ้าต้องการเที่ยวแบบสงบ ไม่เร่งรีบ แต่ควรเช็กสภาพพื้นที่และการเปิดให้เข้าชมจริงในวันที่ไป โดยเฉพาะถ้าผู้ใหญ่ต้องการเข้าชมห้องจัดแสดง

 

ตอบ: โทร 089-243-5097 เพื่อสอบถามสถานะการเข้าชมและข้อมูลที่จำเป็นก่อนเดินทาง