พระราชานุสาวรีย์สมเด็จพระศรีสุริโยทัย

Rating: 3.6/5 (5 votes)

วันเปิดทำการ: เปิดทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 09.00 – 17.00 น.

 

พระราชานุสาวรีย์สมเด็จพระศรีสุริโยทัย (ทุ่งมะขามหย่อง) ถ้าอยากเที่ยวอยุธยาแบบได้ทั้งอารมณ์ประวัติศาสตร์และบรรยากาศโล่งสบาย แต่ไม่อยากเริ่มจากจุดที่คนแน่นบนเกาะเมืองตั้งแต่เช้า พระราชานุสาวรีย์สมเด็จพระศรีสุริโยทัย (ทุ่งมะขามหย่อง) คือจุดเริ่มต้นที่คุ้มมาก เพราะที่นี่ไม่ได้เป็นเพียงอนุสาวรีย์ให้แวะสักการะแล้วจบ แต่เป็น “อุทยานรำลึก” ที่ออกแบบให้คนใช้เวลาอยู่ได้จริง ทั้งเดินเล่น พักสายตา ถ่ายภาพ และค่อย ๆ ซึมซับเรื่องเล่าทางประวัติศาสตร์ผ่านภูมิทัศน์ของทุ่งกว้างและสวนสาธารณะขนาดใหญ่ ความรู้สึกแรกเมื่อมาถึงมักเป็นความโปร่ง โล่ง และสบายตา เพราะพื้นที่เป็นที่ราบกว้าง มีอ่างเก็บน้ำและแนวต้นไม้ ทำให้บรรยากาศแตกต่างจากการเดินชมโบราณสถานที่ต้องเดินวนตามกำแพงหรือทางแคบ ๆ อย่างชัดเจน

 

ทุ่งมะขามหย่องอยู่ในตำบลบ้านใหม่ ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือของเกาะเมืองพระนครศรีอยุธยา และมักถูกพูดถึงว่าเป็นพื้นที่สมรภูมิสำคัญที่เกี่ยวข้องกับศึกไทย–พม่าหลายช่วงเวลา ดังนั้นการมาเที่ยวที่นี่จึงมีเสน่ห์แบบ “ยืนอยู่บนฉากหลังของประวัติศาสตร์” ไม่ใช่แค่อ่านผ่านตัวหนังสือ คุณจะเห็นความโล่งของทุ่ง เห็นระยะสายตาที่ทอดไปไกล และเริ่มเข้าใจว่าพื้นที่แบบนี้ทำไมจึงถูกกล่าวถึงในเรื่องการตั้งทัพ การเคลื่อนกำลัง และเหตุการณ์การศึกในความทรงจำของกรุงศรีอยุธยา พอเชื่อมกับเรื่องเล่าที่คนไทยคุ้นหู โดยเฉพาะวีรกรรมของสมเด็จพระสุริโยทัย ภาพประวัติศาสตร์ที่เคยเป็น “เรื่องเล่า” จะกลายเป็น “บรรยากาศที่สัมผัสได้” มากขึ้นทันที

 

หัวใจของพื้นที่คือพระรูปสมเด็จพระศรีสุริโยทัยหล่อด้วยสำริด ประทับบนหลังพระคชาธารด้วยสเกลที่ใหญ่กว่าคนจริง ทำให้ภาพรวมดูสง่างามและทรงพลังตั้งแต่เห็นระยะไกล สิ่งที่ทำให้ที่นี่ต่างจากการมาไหว้อนุสาวรีย์ทั่วไป คือการมี “กลุ่มประติมากรรมประกอบ” จำนวนมากที่จัดวางเป็นฉากและจังหวะให้คนเดินดูได้เหมือนกำลังไล่ภาพเหตุการณ์สำคัญในประวัติศาสตร์ พื้นที่จึงไม่ได้เล่าเรื่องผ่านป้ายยาว ๆ อย่างเดียว แต่เล่าผ่านองค์ประกอบรอบตัว ทั้งงานประติมากรรม ทิศทางการเดิน และบรรยากาศริมอ่างเก็บน้ำที่ช่วยทำให้การใช้เวลาอยู่ที่นี่ไม่รู้สึกเร่งรีบ

 

ในเชิงประวัติศาสตร์ วีรกรรมของสมเด็จพระสุริโยทัยถูกจดจำจากเหตุการณ์ยุทธหัตถีในช่วงศึกไทย–พม่า เมื่อพระองค์ทรงเข้าสกัดสถานการณ์จนต้องพระแสงของ้าวและสิ้นพระชนม์บนคอช้าง ซึ่งทำให้พื้นที่ทุ่งมะขามหย่องกลายเป็นหนึ่งในสัญลักษณ์ของการเสียสละเพื่อบ้านเมือง นอกจากเส้นเรื่องของสมเด็จพระสุริโยทัยแล้ว พื้นที่ทุ่งในภาพใหญ่ยังโยงกับเรื่องเล่าการศึกในสมัยสมเด็จพระนเรศวรมหาราชด้วย โดยเฉพาะฉากการปล้นค่ายที่ถูกเล่าว่าสมเด็จพระนเรศวรทรงใช้ปากคาบพระแสงดาบปีนเสาระเนียดเข้าไปในค่าย จนเกิดนาม “พระแสงดาบคาบค่าย” เรื่องเล่าเหล่านี้เมื่อถูกนำมาอ่านคู่กับพื้นที่จริง จะทำให้การเที่ยวอยุธยาในวันเดียวมีชั้นเชิงมากกว่าการตระเวนเช็กอิน เพราะคุณจะเริ่มเห็น “ความหมายของสถานที่” ไม่ใช่แค่ “รายชื่อสถานที่”

 

อีกเหตุผลที่คนมาแล้วมักอยู่เกินเวลาที่ตั้งใจ คือพื้นที่โดยรวมถูกพัฒนาให้เป็นสวนสาธารณะและจุดพักผ่อนของคนในพื้นที่ด้วย คุณจะเห็นคนมาเดิน ออกกำลังกาย นั่งพักริมอ่างเก็บน้ำ หรือพาครอบครัวมาใช้เวลาช่วงเย็น ทำให้บรรยากาศของที่นี่มีทั้งความขรึมแบบพื้นที่รำลึก และความมีชีวิตแบบพื้นที่สาธารณะร่วมสมัยในเวลาเดียวกัน ถ้าคุณอยากเที่ยวอยุธยาแบบไม่ล้าเร็ว การมีจุดพักที่เดินสบายและไม่อึดอัดแบบนี้ช่วยบาลานซ์ทริปได้ดีมาก โดยเฉพาะในวันที่คุณตั้งใจเข้าโซนวัดสำคัญบนเกาะเมืองช่วงบ่ายซึ่งคนมักหนาแน่นกว่า

 

มุมถ่ายรูปของที่นี่เล่นได้หลายแบบ ถ้าอยากให้ภาพออกมา “เล่าเรื่อง” มากกว่าแค่ถ่ายองค์อนุสาวรีย์ แนะนำให้เก็บ 3 ชั้นภาพคือ (1) ภาพมุมกว้างที่เห็นองค์พระรูปกับพื้นที่ทุ่งและอ่างเก็บน้ำเพื่อให้รู้สึกถึงความใหญ่ของภูมิทัศน์ (2) ภาพระยะกลางที่เห็นรายละเอียดขององค์พระรูปและบรรยากาศโดยรอบ (3) ภาพรายละเอียดของกลุ่มประติมากรรมประกอบเพื่อให้โพสต์ของคุณมีเนื้อหาเชิงประวัติศาสตร์แบบจับต้องได้ ช่วงเวลาแนะนำมักเป็นเช้าหรือเย็น เพราะแสงจะนุ่มกว่า อากาศสบายกว่า และภาพรวมดูละมุนขึ้นอย่างเห็นได้ชัด แต่ถ้ามากลางวันควรเตรียมหมวก น้ำดื่ม และกันแดด เพราะพื้นที่ค่อนข้างเปิด

 

ถ้าอยากมาแล้วคุ้ม แนะนำให้เผื่ออย่างน้อย 45–90 นาที เพื่อเดินดูองค์ประกอบให้ครบ ทั้งส่วนอนุสาวรีย์ กลุ่มประติมากรรม และโซนสวนสาธารณะริมอ่างเก็บน้ำ ถ้าเป็นสายถ่ายภาพจริงจังหรือชอบเดินเล่นสบาย ๆ คุณอาจอยู่ได้ 1–2 ชั่วโมงแบบไม่รู้ตัว เพราะพื้นที่มีจังหวะให้พักและเปลี่ยนอารมณ์จากการดูประวัติศาสตร์เป็นการเดินเล่นได้ตลอดทาง และเมื่อจบตรงนี้ คุณสามารถต่อเส้นทางไปยังโบราณสถานสำคัญฝั่งนอกเกาะเมืองหรือไหลกลับเข้าเกาะเมืองเพื่อเก็บวัดหลัก ๆ ได้ลื่น โดยไม่รู้สึกว่าเริ่มทริปด้วยความเหนื่อยเกินไป

 

การเดินทาง ถ้ามาจากกรุงเทพฯ แบบรถส่วนตัว ขับเข้าจังหวัดพระนครศรีอยุธยาแล้วมุ่งหน้าไปโซนทุ่งมะขามหย่อง (ตำบลบ้านใหม่) ซึ่งอยู่นอกเกาะเมืองเล็กน้อย เส้นทางโดยรวมขับง่ายและเหมาะกับการเริ่มเที่ยวจากฝั่งนี้ก่อน แล้วค่อยไหลเข้าเกาะเมืองช่วงสายถึงบ่ายเพื่อเก็บวัดสำคัญ ถ้าไม่มีรถส่วนตัว สามารถนั่งรถไฟ รถตู้ หรือรถบัสมาถึงตัวเมืองอยุธยาก่อน แล้วต่อแท็กซี่/รถรับจ้าง/ตุ๊กตุ๊ก หรือเช่ามอเตอร์ไซค์ไปยังทุ่งมะขามหย่อง โดยควรตกลงราคาและจุดแวะให้ชัดตั้งแต่ต้นเพื่อให้ทริปไหลลื่น

 

เพื่อคงบรรยากาศของพื้นที่รำลึกและความเป็นสวนสาธารณะร่วมกัน สิ่งที่ควรทำคือแต่งกายสุภาพ รักษาความสะอาด ไม่ปีนป่ายหรือสัมผัสองค์ประติมากรรมโดยไม่จำเป็น และระวังการถ่ายภาพในจุดที่อาจรบกวนคนที่มาพักผ่อนหรือออกกำลังกายในพื้นที่ ความสวยของที่นี่อยู่ที่ “ภาพรวม” ถ้าพื้นที่ยังสงบและสะอาด ความสง่างามของสถานที่จะเด่นขึ้นทันที และทำให้คนรุ่นหลังยังได้ใช้พื้นที่นี้เป็นทั้งจุดเรียนรู้ประวัติศาสตร์และพื้นที่พักผ่อนของเมืองไปพร้อมกัน

 

 

ตอบ: อยู่ที่ทุ่งมะขามหย่อง ตำบลบ้านใหม่ อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา อยู่นอกเกาะเมืองเล็กน้อยและเดินทางต่อไปจุดท่องเที่ยวหลัก ๆ ได้สะดวก

 

ตอบ: เปิดทุกวัน เวลา 09.00 – 17.00 น. และโดยทั่วไปไม่เสียค่าเข้าชม เหมาะกับการมาเดินเล่นและเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์แบบสบาย ๆ

 

ตอบ: แนะนำอย่างน้อย 45–90 นาที เพื่อเดินดูองค์อนุสาวรีย์ กลุ่มประติมากรรม และโซนสวนสาธารณะริมอ่างเก็บน้ำ ถ้าชอบถ่ายรูปหรือเดินเล่นนาน ๆ อาจอยู่ได้ 1–2 ชั่วโมงแบบไม่รู้ตัว

 

ตอบ: ช่วงเช้าหรือช่วงเย็นจะได้แสงนุ่ม อากาศสบาย และภาพรวมของทุ่งกับอ่างเก็บน้ำดูละมุนขึ้น ถ้ามากลางวันควรเตรียมหมวก น้ำดื่ม และกันแดด

 

ตอบ: เดินทางมาถึงตัวเมืองอยุธยาด้วยรถไฟ รถตู้ หรือรถบัสก่อน แล้วต่อแท็กซี่/รถรับจ้าง/ตุ๊กตุ๊ก หรือเช่ามอเตอร์ไซค์ไปทุ่งมะขามหย่อง โดยควรตกลงราคาและจุดแวะให้ชัดเพื่อให้ทริปไหลลื่น

 

ตอบ: แต่งกายสุภาพ รักษาความสะอาด ไม่ปีนป่ายหรือสัมผัสประติมากรรมโดยไม่จำเป็น และระวังไม่รบกวนผู้คนที่มาออกกำลังกายหรือพักผ่อน เพราะที่นี่เป็นทั้งพื้นที่รำลึกและสวนสาธารณะของชุมชน