ศาลหลักเมืองจังหวัดระนอง

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.

 

ศาลหลักเมืองจังหวัดระนอง เป็นศาลหลักเมืองคู่บ้านคู่เมืองของชาวระนอง ตั้งอยู่บริเวณถนนเพิ่มผล ตรงข้ามสำนักงานเทศบาลเมืองระนอง ตำบลเขานิเวศน์ อำเภอเมืองระนอง จังหวัดระนอง เป็นจุดสักการะสำคัญใจกลางเมืองที่ผู้เดินทางนิยมแวะไหว้ขอพรเพื่อความเป็นสิริมงคลก่อนเริ่มต้นเที่ยวระนองหรือก่อนเดินทางต่อไปยังอำเภอต่าง ๆ ศาลหลักเมืองแห่งนี้โดดเด่นด้วยศาลาจตุรมุขทรงไทยสีขาว ยอดศาล 5 ยอด บรรยากาศเปิดโล่ง มองเห็นภูเขาและพื้นที่เมืองระนองโดยรอบ ด้านหลังเชื่อมกับคลองหาดส้มแป้นและพื้นที่ทางเดินริมคลอง ส่วนด้านข้างอยู่ใกล้อนุสาวรีย์พระยาดำรงสุจริตมหิศรภักดี หรือคอซู้เจียง เจ้าเมืองระนองคนสำคัญ ทำให้ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองเป็นทั้งสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ จุดหมายทางวัฒนธรรม และจุดเริ่มต้นที่เหมาะสำหรับการเรียนรู้ประวัติเมืองระนองในพื้นที่เดียวกัน

 

ตำแหน่งของศาลหลักเมืองจังหวัดระนองมีความสำคัญมาก เพราะตั้งอยู่กลางเมืองระนองในย่านเขานิเวศน์ ใกล้สำนักงานเทศบาลเมืองระนอง โรงพยาบาลระนอง คลองหาดส้มแป้น ลานอนุสาวรีย์คอซู้เจียง และย่านเมืองเก่าที่มีถนนประวัติศาสตร์หลายสาย พื้นที่นี้จึงเป็นเหมือนแกนกลางของเมือง ทั้งในด้านราชการ การคมนาคม ความทรงจำทางประวัติศาสตร์ และความศรัทธาของชาวบ้าน ผู้มาเยือนสามารถเริ่มจากการไหว้ศาลหลักเมือง แล้วเดินต่อไปยังลานอนุสาวรีย์คอซู้เจียง ทางเดินริมคลอง หรือต่อเส้นทางไปพระราชวังรัตนรังสรรค์และย่านถนนเรืองราษฎร์ได้อย่างสะดวก

 

ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองเป็นที่เคารพสักการะของชาวระนองอย่างสูง เพราะทำหน้าที่เป็นหลักยึดเหนี่ยวจิตใจและเป็นสัญลักษณ์แห่งความมั่นคงของเมือง ศาลหลักเมืองในความเชื่อไทยเป็นสถานที่ที่สะท้อนการสถาปนาเมือง ความคุ้มครองบ้านเมือง และการรวมศรัทธาของผู้คนในพื้นที่ เมื่อชาวระนองเดินทางมาสักการะศาลหลักเมือง จึงไม่ได้เป็นเพียงการขอพรส่วนตัว แต่เป็นการแสดงความเคารพต่อเมือง บ้านเกิด บรรพชน และผู้คนที่ร่วมกันสร้างระนองให้เติบโตจากเมืองเหมืองแร่ริมฝั่งอันดามันสู่จังหวัดสำคัญของภาคใต้ฝั่งตะวันตก

 

ประวัติการสร้างศาลหลักเมืองระนองเริ่มจากข้อเท็จจริงสำคัญว่า แม้เมืองระนองได้รับการยกฐานะเป็นหัวเมืองจัตวาขึ้นตรงต่อกรุงเทพฯ เมื่อวันที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2405 แต่หลักฐานเดิมไม่ปรากฏว่าระนองเคยมีหลักเมืองมาก่อน เทศบาลเมืองระนองจึงริเริ่มโครงการก่อสร้างศาลหลักเมืองขึ้นใน พ.ศ. 2530 เพื่อให้เป็นสถานที่สักการะบูชาและเป็นหลักชัยทางจิตใจของประชาชนในจังหวัด ระยะเริ่มต้นนี้สะท้อนเจตนาของคนระนองที่ต้องการให้เมืองมีสัญลักษณ์ศักดิ์สิทธิ์ประจำจังหวัดอย่างเป็นทางการ

 

สถานที่ตั้งของศาลหลักเมืองระนองมีความหมายทางประวัติศาสตร์ เพราะเป็นพื้นที่เดิมที่เคยเป็นบ้านพักของพระยารัตนเศรษฐี เจ้าเมืองระนอง การเลือกพื้นที่นี้เป็นที่ตั้งศาลหลักเมืองจึงทำให้ศาลหลักเมืองไม่ได้เป็นเพียงอาคารศักดิ์สิทธิ์ที่สร้างขึ้นใหม่ในสมัยรัชกาลที่ 9 แต่ยังตั้งอยู่บนพื้นที่ที่ผูกพันกับรากเมืองระนองโดยตรง เรื่องนี้ทำให้ผู้มาเยือนสามารถเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างศาลหลักเมือง อนุสาวรีย์คอซู้เจียง และย่านเมืองเก่าระนองได้ชัดเจนขึ้น เพราะทั้งหมดอยู่ในระบบความทรงจำเดียวกัน คือประวัติเมือง แร่ดีบุก การปกครองท้องถิ่น และการสร้างตัวตนของเมืองระนอง

 

พิธีวางศิลาฤกษ์ศาลหลักเมืองระนองจัดขึ้นเมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2531 เวลา 09.09 น. หลังจากนั้นเทศบาลเมืองระนองดำเนินการก่อสร้างในนามของจังหวัดระนอง โดยขอความร่วมมือจากกรมศิลปากรให้ช่วยออกแบบและจัดหาช่างฝีมือที่มีความชำนาญ รูปแบบสถาปัตยกรรมจึงมีความเป็นทางการ มีสัดส่วนชัดเจน และแสดงเอกลักษณ์ของศาลหลักเมืองไทยในพื้นที่ภาคใต้ผ่านศาลาจตุรมุขทรงไทยที่โดดเด่นอยู่กลางเมือง

 

เสาหลักเมืองระนองทำจากต้นราชพฤกษ์อายุเกือบ 100 ปี ซึ่งนายปิ่น ริ่มไทยสงค์ ปลัดอำเภอกะเปอร์ในขณะนั้น มีจิตศรัทธามอบให้จากสวนของท่านในอำเภอกะเปอร์ จังหวัดระนอง ต้นราชพฤกษ์เป็นไม้ที่มีความหมายมงคลและสัมพันธ์กับสัญลักษณ์ของชาติไทย การนำไม้ราชพฤกษ์มาใช้เป็นเสาหลักเมืองจึงช่วยเพิ่มความหมายด้านสิริมงคล ความเจริญ และความมั่นคงให้กับศาลหลักเมืองแห่งนี้

 

เมื่อกลึงเสาหลักเมืองเรียบร้อยแล้ว วันที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2533 ได้ประกอบพิธีประดิษฐานเสาหลักเมือง ณ ศาลหลักเมืองระนอง โดยผู้ว่าราชการจังหวัดระนองในขณะนั้นเป็นประธานพิธี ส่วนยอดเสาหลักเมืองได้นำเข้าเฝ้าฯ เพื่อบรรจุแผ่นทองดวงเมือง ทรงพระสุหร่าย และทรงเจิม ก่อนอัญเชิญมาประดิษฐานที่ศาลหลักเมือง ระยะนี้ถือเป็นช่วงสำคัญในการทำให้ศาลหลักเมืองมีสถานะสมบูรณ์ตามความเชื่อและพิธีกรรมของบ้านเมือง

 

พิธีสำคัญที่สุดเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2533 เมื่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร เสด็จแทนพระองค์มาทรงประกอบพิธียกเสาหลักเมืองหรือประดิษฐานยอดเสาหลักเมือง และทรงเปิดศาลหลักเมืองระนองอย่างเป็นทางการ ในการเสด็จครั้งนั้นยังทรงประกอบพิธีพระราชทานพระพุทธนวราชบพิตรประจำจังหวัดและพระพุทธนวราชบพิตรจำลองประจำอำเภอต่าง ๆ ด้วย รายละเอียดนี้ทำให้ศาลหลักเมืองระนองมีความสำคัญทั้งในเชิงศาสนา พิธีกรรม และประวัติศาสตร์ราชการของจังหวัด

 

สถาปัตยกรรมของศาลหลักเมืองระนองมีลักษณะเป็นศาลาจตุรมุขรูปทรงไทย มียอดศาล 5 ยอด โดยยอดกลางมีขนาดใหญ่ที่สุด รูปแบบโดยรวมได้รับแรงบันดาลใจจากแบบพระบรมธาตุไชยา แต่ปรับให้มีสัดส่วนป้อมและเตี้ยกว่า ตัวศาลมีขนาดประมาณ 6 เมตร x 6 เมตร และสูงจากพื้นดินถึงยอดประมาณ 13.6 เมตร มีบันไดขึ้นสู่ตัวศาลทั้ง 4 ทิศ และมีเครื่องสักการะตั้งอยู่หน้าทางเข้าทั้ง 4 ด้าน ลักษณะเปิดโล่งรอบด้านทำให้ศาลดูโปร่ง สว่าง และเชื่อมกับภูมิทัศน์เมืองระนองได้อย่างงดงาม

 

ภายในศาลประดิษฐานเสาหลักเมืองลักษณะเป็นเสากลมเรียว เส้นผ่าศูนย์กลางประมาณ 27 เซนติเมตร สูงประมาณ 2.7 เมตร ปลายยอดเป็นรูปดอกบัวตูม ปัจจุบันมีแผ่นทองคำเปลวติดอยู่ทั่วทั้งต้นเป็นชั้นหนา และมีพวงมาลัยคล้องอยู่ที่ส่วนยอดหลักเมือง ภาพของเสาหลักเมืองที่ปิดทองและประดับพวงมาลัยสะท้อนศรัทธาของผู้คนที่เดินทางมากราบไหว้อย่างต่อเนื่อง ทั้งชาวระนองและผู้มาเยือนจากจังหวัดอื่น

 

บริเวณด้านหน้าศาลหลักเมืองมีรูปพญานาคหันหน้าเข้าหากัน ซึ่งสอดคล้องกับความเชื่อของชาวระนองในฐานะเมืองน้ำแร่ เมืองฝนชุก และเมืองที่เคยเกี่ยวพันกับการทำเหมืองแร่ดีบุกซึ่งต้องใช้น้ำเป็นองค์ประกอบสำคัญ พญานาคจึงเป็นสัญลักษณ์ที่เชื่อมโยงกับน้ำ ความอุดมสมบูรณ์ การปกปักรักษา และพลังศักดิ์สิทธิ์ของพื้นที่ การออกแบบองค์ประกอบด้านหน้าศาลด้วยพญานาคทำให้ศาลหลักเมืองระนองมีเอกลักษณ์เฉพาะตัวต่างจากศาลหลักเมืองในบางจังหวัด

 

ด้านหลังศาลหลักเมืองติดคลองหาดส้มแป้นหรือคลองโรงหัด ซึ่งเทศบาลเมืองระนองพัฒนาเป็นทางเดินริมคลองสำหรับเดินชมทิวทัศน์เมืองและพักผ่อน บริเวณนี้เป็นลานและสวนสุขภาพที่ชาวระนองใช้เดินเล่น ออกกำลังกาย และใช้เวลาพักผ่อนหลังเลิกงาน การมีคลองอยู่ด้านหลังศาลทำให้พื้นที่ศาลหลักเมืองไม่ได้เป็นเพียงจุดสักการะ แต่ยังเป็นพื้นที่สาธารณะของเมืองที่เชื่อมศรัทธากับคุณภาพชีวิตของชุมชน

 

ด้านข้างของศาลหลักเมืองอยู่ใกล้อนุสาวรีย์พระยาดำรงสุจริตมหิศรภักดี หรือคอซู้เจียง ณ ระนอง เจ้าเมืองระนองผู้มีบทบาทสำคัญด้านเหมืองแร่และการพัฒนาเมือง อนุสาวรีย์แห่งนี้สร้างขึ้นเพื่อระลึกถึงคุณูปการของท่านต่อบ้านเมืองและท้องถิ่น การที่ศาลหลักเมืองและอนุสาวรีย์เจ้าเมืองตั้งอยู่ใกล้กันทำให้พื้นที่นี้มีความหมายพิเศษ เพราะผู้มาเยือนสามารถสักการะหลักเมืองและแสดงความเคารพต่อผู้บุกเบิกเมืองระนองได้ในเส้นทางเดียว

 

ศาลหลักเมืองระนองยังเกี่ยวข้องกับพิธีบวงสรวงประจำปี ซึ่งจัดโดยเทศบาลเมืองระนองร่วมกับจังหวัดและหน่วยงานต่าง ๆ พิธีนี้ประกอบด้วยพิธีพราหมณ์และพิธีทางพระพุทธศาสนา เพื่อความเป็นสิริมงคลสุขสวัสดิ์และเป็นมิ่งขวัญแก่ประชาชนชาวระนอง ในช่วงก่อนงานประจำปี “อาบน้ำแร่ แลระนอง” ยังมีพิธีบวงสรวงศาลหลักเมืองและอนุสาวรีย์เจ้าเมืองระนองเพื่อขอพรให้การจัดงานสำเร็จเรียบร้อย กิจกรรมเหล่านี้ยืนยันว่าศาลหลักเมืองยังเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ที่มีบทบาทจริงในชีวิตวัฒนธรรมของจังหวัด ไม่ใช่เพียงอนุสรณ์สถานที่หยุดนิ่งอยู่กับอดีต

 

การสักการะศาลหลักเมืองระนองควรทำด้วยความเรียบร้อย ผู้มาเยือนนิยมไหว้ขอพรเพื่อความเป็นสิริมงคล ความราบรื่นในการเดินทาง การงาน ครอบครัว และการเริ่มต้นสิ่งใหม่ ๆ การเตรียมเครื่องสักการะควรใช้ดอกไม้ ธูป เทียน พวงมาลัย หรือทองคำเปลวตามความเหมาะสม และควรปฏิบัติตามระเบียบของสถานที่ ไม่วางสิ่งของกีดขวางทางขึ้น ไม่ส่งเสียงดัง และไม่ถ่ายภาพในลักษณะที่ไม่เหมาะสมต่อสถานที่ศักดิ์สิทธิ์

 

ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองเหมาะกับการจัดเป็นจุดแรกของทริปเมืองระนอง เพราะอยู่ในเขตเมือง เดินทางสะดวก และสามารถเชื่อมกับสถานที่สำคัญหลายแห่งในระยะใกล้ ผู้ที่มีเวลาสั้นสามารถแวะไหว้ศาลหลักเมือง ต่อด้วยอนุสาวรีย์คอซู้เจียง และเดินชมทางเดินริมคลองหาดส้มแป้น ส่วนผู้ที่มีเวลามากขึ้นสามารถต่อไปพระราชวังรัตนรังสรรค์ ย่านถนนเรืองราษฎร์ ถนนคนเดินระนอง วัดสุวรรณคีรีวิหาร และบ่อน้ำร้อนรักษะวารินได้ในวันเดียว

 

พระราชวังรัตนรังสรรค์เป็นสถานที่ใกล้เคียงที่ควรเที่ยวร่วมกับศาลหลักเมือง เพราะตั้งอยู่ในย่านเขานิเวศน์และเชื่อมโยงกับประวัติเมืองระนองในสมัยรัชกาลที่ 5 พระราชวังรัตนรังสรรค์จำลองจัดแสดงเรื่องราวพระมหากษัตริย์ที่เคยเสด็จประทับแรมที่จังหวัดระนอง รวมถึงประวัติความเจริญด้านการค้าและเมืองระนองจากอดีตสู่ปัจจุบัน การเที่ยวศาลหลักเมืองร่วมกับพระราชวังจึงทำให้เข้าใจทั้งมิติศรัทธาและประวัติราชการของเมือง

 

วัดสุวรรณคีรีวิหารหรือวัดหน้าเมืองเป็นอีกจุดหมายสำคัญในเมืองระนอง วัดแห่งนี้ได้รับพระราชทานนามจากรัชกาลที่ 5 และเกี่ยวข้องกับประวัติเมืองเก่าระนองในย่านคลองหาดส้มแป้น ผู้ที่เริ่มจากศาลหลักเมืองสามารถต่อไปวัดสุวรรณคีรีวิหารเพื่อไหว้พระและชมสถาปัตยกรรมวัดสำคัญของเมืองได้อย่างสะดวก เส้นทางนี้เหมาะกับผู้ที่ต้องการไหว้สิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่เมืองหลายจุดในวันเดียว

 

บ่อน้ำร้อนรักษะวารินเป็นสถานที่เด่นของเมืองระนองที่อยู่ไม่ไกลจากศาลหลักเมือง เป็นแหล่งน้ำแร่ร้อนธรรมชาติที่มีบ่อหลัก 3 บ่อ ได้แก่ บ่อพ่อ บ่อแม่ และบ่อลูกสาว น้ำแร่มีอุณหภูมิประมาณ 65 องศาเซลเซียส และพื้นที่โดยรอบได้รับการพัฒนาเป็นสวนสาธารณะและพื้นที่พักผ่อน การวางศาลหลักเมืองเป็นจุดเริ่มต้นแล้วต่อไปบ่อน้ำร้อนรักษะวารินจะทำให้ทริปเมืองระนองมีทั้งความเป็นสิริมงคลและการพักผ่อนเชิงสุขภาพ

 

ย่านถนนเรืองราษฎร์และถนนคนเดินระนองเป็นอีกเส้นทางที่เหมาะกับผู้มาเยือนศาลหลักเมือง เพราะอยู่ในเขตตัวเมืองและสะท้อนภาพระนองในฐานะเมืองเก่าที่มีอาคาร ร้านอาหาร โรงแรม คาเฟ่ และวิถีคนเมืองผสมกันอย่างลงตัว ถนนคนเดินระนองเปิดในช่วงเย็นวันเสาร์ จึงเหมาะกับผู้ที่ต้องการจัดโปรแกรมไหว้ศาลหลักเมืองช่วงบ่าย ต่อด้วยเดินเล่น ชิมอาหาร และซื้อของพื้นเมืองในช่วงเย็น

 

การเดินทาง ไปศาลหลักเมืองจังหวัดระนองทำได้สะดวกที่สุดด้วยรถยนต์ส่วนตัว รถเช่า รถรับจ้างท้องถิ่น หรือการเดินจากที่พักในย่านเมืองเก่า จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข 4 ผ่านเส้นทางภาคใต้ เมื่อถึงบริเวณสี่แยกชุมพร–ระนองให้เลี้ยวเข้าสู่จังหวัดระนอง จากนั้นเข้าสู่ตัวเมืองระนองและมุ่งหน้าไปยังถนนเพิ่มผล บริเวณตรงข้ามสำนักงานเทศบาลเมืองระนอง ศาลหลักเมืองตั้งอยู่ในทำเลใจกลางเมือง จึงเหมาะทั้งการแวะระหว่างขับรถเที่ยวเองและการจัดเป็นจุดเริ่มต้นสำหรับเดินเที่ยวเมืองเก่า

 

สำหรับผู้ที่เดินทางโดยเครื่องบินจากท่าอากาศยานระนอง สามารถใช้รถเช่า รถแท็กซี่ หรือรถรับจ้างเข้าสู่ตัวเมือง แล้วแวะศาลหลักเมืองก่อนเข้าที่พักหรือก่อนต่อไปบ่อน้ำร้อนรักษะวาริน หากพักในย่านถนนเรืองราษฎร์ ถนนเพิ่มผล หรือเขานิเวศน์ สามารถเดินหรือใช้รถรับจ้างระยะสั้นมายังศาลหลักเมืองได้สะดวก เพราะสถานที่อยู่ใกล้สำนักงานเทศบาลเมืองระนองและจุดราชการสำคัญของเมือง

 

ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับมาไหว้ศาลหลักเมืองคือช่วงเช้าและช่วงเย็น เพราะอากาศสบายกว่า แสงธรรมชาติสวย และสามารถเดินต่อไปยังพื้นที่ริมคลองหรืออนุสาวรีย์คอซู้เจียงได้ไม่ร้อนมาก ช่วงกลางวันเหมาะกับผู้ที่มีเวลาจำกัดหรือเดินทางผ่านตัวเมือง ส่วนช่วงเย็นจะได้บรรยากาศเมืองระนองที่คึกคักขึ้น โดยเฉพาะวันที่มีตลาดยามเย็นหรือกิจกรรมในพื้นที่ใกล้เทศบาล

 

ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองเหมาะกับผู้เดินทางทุกกลุ่ม ทั้งคนที่มาไหว้สิ่งศักดิ์สิทธิ์ประจำจังหวัด นักท่องเที่ยวที่ต้องการเริ่มต้นทริปด้วยความเป็นสิริมงคล ผู้สนใจประวัติเมืองระนอง ผู้ที่ต้องการเดินชมย่านเมืองเก่า และผู้ที่ต้องการจุดแวะพักสงบใจกลางเมือง จุดเด่นของสถานที่อยู่ที่ความครบในพื้นที่ขนาดกะทัดรัด คือมีศาลหลักเมือง อนุสาวรีย์เจ้าเมือง ทางเดินริมคลอง พื้นที่เมืองเก่า และจุดอาหารท้องถิ่นอยู่ใกล้กัน

 

เมื่อมองภาพรวม ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองเป็นหนึ่งในจุดหมายที่ไม่ควรมองข้ามในตัวเมืองระนอง เพราะที่นี่อธิบายเมืองระนองได้หลายมิติในเวลาเดียวกัน ตั้งแต่การยกฐานะเมืองใน พ.ศ. 2405 การริเริ่มสร้างศาลหลักเมืองใน พ.ศ. 2530 พิธีวางศิลาฤกษ์ใน พ.ศ. 2531 การเปิดศาลหลักเมืองอย่างเป็นทางการใน พ.ศ. 2533 สถาปัตยกรรมจตุรมุข 5 ยอด เสาหลักเมืองจากไม้ราชพฤกษ์ ความเชื่อเรื่องพญานาคของเมืองน้ำแร่ และความสัมพันธ์กับอนุสาวรีย์คอซู้เจียง ผู้มาเยือนที่แวะสักการะศาลหลักเมืองจะได้สัมผัสทั้งความศักดิ์สิทธิ์ ความงามของสถาปัตยกรรม และรากประวัติศาสตร์ของเมืองระนองในพื้นที่เดียวอย่างครบถ้วน

 

 

ตอบ: ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองตั้งอยู่บริเวณถนนเพิ่มผล ตรงข้ามสำนักงานเทศบาลเมืองระนอง ตำบลเขานิเวศน์ อำเภอเมืองระนอง จังหวัดระนอง 85000

 

ตอบ: ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองเปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น.

 

ตอบ: ศาลหลักเมืองจังหวัดระนองไม่มีค่าเข้าชม ผู้มาเยือนสามารถเข้าไปสักการะและเดินชมพื้นที่โดยรอบได้

 

ตอบ: เทศบาลเมืองระนองริเริ่มโครงการก่อสร้างศาลหลักเมืองใน พ.ศ. 2530 วางศิลาฤกษ์เมื่อวันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2531 ประดิษฐานเสาหลักเมืองเมื่อวันที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2533 และเปิดศาลหลักเมืองอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2533

 

ตอบ: จุดเด่นคือศาลาจตุรมุขทรงไทยสีขาว ยอดศาล 5 ยอด เสาหลักเมืองจากไม้ราชพฤกษ์อายุเกือบ 100 ปี พญานาคด้านหน้าศาล และทำเลที่เชื่อมกับคลองหาดส้มแป้นกับอนุสาวรีย์คอซู้เจียง

 

ตอบ: หน่วยงานดูแลคือเทศบาลเมืองระนองและจังหวัดระนอง โดยติดต่อเทศบาลเมืองระนองได้ที่หมายเลข 077-811-422

 

ตอบ: สามารถเที่ยวร่วมกับอนุสาวรีย์คอซู้เจียง ทางเดินริมคลองหาดส้มแป้น พระราชวังรัตนรังสรรค์ วัดสุวรรณคีรีวิหาร ถนนเรืองราษฎร์ ถนนคนเดินระนอง และบ่อน้ำร้อนรักษะวารินได้สะดวก

 

ตอบ: จากกรุงเทพฯ ใช้ทางหลวงหมายเลข 4 ไปถึงสี่แยกชุมพร–ระนอง แล้วเลี้ยวเข้าสู่จังหวัดระนอง จากนั้นมุ่งหน้าเข้าตัวเมืองระนองไปยังถนนเพิ่มผล ศาลหลักเมืองตั้งอยู่ตรงข้ามสำนักงานเทศบาลเมืองระนอง