โรงเจปั้นกิ๊มยืออี๊ตั่ว (โรงเจตลาดบ้านหมู่)

Rating: 4.5/5 (6 votes)

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.

 

โรงเจปั้นกิ๊มยืออี๊ตั่ว (โรงเจตลาดบ้านหมู่) ในตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา คือศูนย์กลางศรัทธาของชุมชนไทยเชื้อสายจีนที่มีชื่อเสียงด้านการจัด เทศกาลกินเจประจำปีช่วงเดือนตุลาคม ผู้คนจำนวนมากเดินทางมาร่วมถือศีล นุ่งขาวห่มขาว ร่วมพิธีกรรม และรับประทานอาหารเจในบรรยากาศที่เข้มข้นด้วยระเบียบและความร่วมแรงร่วมใจของชุมชน หากต้องการสัมผัส “กินเจแบบโรงเจ” ที่ผสานวัฒนธรรม ความศรัทธา และวิถีชุมชนอย่างจริงจัง ที่นี่คือหนึ่งในหมุดหมายสำคัญของฉะเชิงเทรา

 

โรงเจปั้นกิ๊มยืออี๊ตั่ว หรือที่คนท้องถิ่นคุ้นเคยในชื่อ “โรงเจตลาดบ้านหมู่” ตั้งอยู่ในตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา และถูกพูดถึงเสมอเมื่อเอ่ยถึง “กินเจฉะเชิงเทรา” เพราะบรรยากาศของที่นี่ไม่ได้เป็นเพียงจุดแวะไหว้ แต่เป็นพื้นที่ที่ผู้คนตั้งใจมารักษาศีล ปรับใจให้สงบ และร่วมพิธีกรรมตามธรรมเนียมโรงเจอย่างต่อเนื่องทุกปี ความรู้สึกของผู้มาเยือนจำนวนไม่น้อยคือ ต่อให้ไม่ได้ตั้งใจมานานหลายวัน แค่ได้มายืนอยู่ในพื้นที่ เห็นผู้คนสวมชุดขาว เดินอย่างสำรวม และได้กลิ่นอาหารเจจากครัวโรงเจ ก็ทำให้รับรู้ได้ทันทีว่าเทศกาลนี้ “มีพลัง” และมีความหมายต่อชุมชนอย่างลึกซึ้ง

 

จุดเริ่มต้นที่ทำให้โรงเจตลาดบ้านหมู่มีความสำคัญในมุมของวัฒนธรรม คือการที่โรงเจไม่ได้อยู่โดดเดี่ยว แต่เติบโตมากับ “ชุมชน” และความทรงจำร่วมกันของผู้คนในสาวชะโงก งานศึกษาทางวิชาการที่กล่าวถึงเทศกาลกินเจของโรงเจบ้านหมู่ชี้ว่า พื้นที่สาวชะโงกมีชุมชนไทยเชื้อสายจีนที่ตั้งถิ่นฐานมายาวนานระดับ “ร้อยปี” และเทศกาลกินเจของโรงเจแห่งนี้เป็นประเพณีประจำปีที่สืบทอดต่อเนื่องอยู่ในโครงสร้างสังคมของชุมชน ไม่ใช่เพียงกิจกรรมท่องเที่ยวตามฤดูกาล แต่เป็น “ระบบความเชื่อและการอยู่ร่วมกัน” ที่ทำให้คนในและคนนอกพื้นที่กลับมาหากันทุกปี

 

เมื่อมองโรงเจในฐานะพื้นที่พิธีกรรม สิ่งที่ผู้คนจดจำคือการมี “ฮุดโจ๊” หรือองค์ศักดิ์สิทธิ์ที่เป็นศูนย์รวมใจของการประกอบพิธี ในความเข้าใจแบบวัฒนธรรมโรงเจ “การมาร่วมกินเจ” ไม่ได้หมายถึงการงดเนื้อสัตว์เท่านั้น แต่เป็นการฝึกวินัย กำกับกายวาจาใจ และตั้งอยู่ในศีลตามธรรมเนียมที่ยึดถือร่วมกัน ความสำรวมในการเดิน การพูด การแต่งกาย และการอยู่ในพื้นที่ส่วนรวม จึงเป็นภาษาที่บอกความศรัทธาได้ชัดกว่าคำพูด ในช่วงเทศกาลกินเจ คุณจะเห็นผู้คนจำนวนมากตั้งใจมาพำนักหรือมาปฏิบัติศีลเป็นระยะ ๆ บางคนมาจากต่างจังหวัด และเมื่อเคยมาครั้งหนึ่งแล้วก็มักกลับมาเป็นประจำทุกปีตามที่เล่าต่อกันมาในชุมชน

 

เสน่ห์ของโรงเจตลาดบ้านหมู่จึงอยู่ที่ “ประสบการณ์ร่วม” มากพอ ๆ กับความศักดิ์สิทธิ์ เพราะเมื่อเทศกาลเริ่มต้น พื้นที่จะค่อย ๆ เปลี่ยนจากความสงบแบบวันปกติไปเป็นพื้นที่พิธีกรรมที่มีจังหวะของตัวเอง ตั้งแต่การเตรียมสถานที่ การจัดระเบียบคน การเตรียมครัวเจ ไปจนถึงพิธีสำคัญตามกำหนดการของโรงเจ ซึ่งในบางปีมีการบันทึกว่ามีพิธีอัญเชิญองค์ประธานลงมาประทับ และเริ่มสวดมนต์รักษาศีลตลอดช่วงเทศกาล นี่เป็นองค์ประกอบที่ทำให้ผู้คนรู้สึกว่า “มาแล้วได้ตั้งหลักชีวิต” มากกว่าการมาเที่ยวเพื่อถ่ายรูปเพียงอย่างเดียว

 

ในเชิงภาพรวม เทศกาลกินเจของโรงเจแบบดั้งเดิมมักประกอบด้วยแกนหลัก 3 อย่างคือ “ศีล” “พิธี” และ “อาหาร” ศีลทำหน้าที่เป็นกรอบพฤติกรรมที่ทำให้ผู้เข้าร่วมยกระดับความตั้งใจของตนเอง พิธีทำหน้าที่รวมใจและทำให้การถือศีลมีรูปแบบที่จับต้องได้ ส่วนอาหารทำหน้าที่ทั้งหล่อเลี้ยงร่างกายและสะท้อนภูมิปัญญาของชุมชน เพราะอาหารเจในโรงเจไม่ได้เกิดจากการปรุงเพื่อขายอย่างเดียว แต่เกิดจากการทำเพื่อ “แบ่งปัน” และสนับสนุนการถือศีลร่วมกันให้เดินต่อไปได้จริงตลอดช่วงเทศกาล

 

หากคุณเป็นมือใหม่และอยากเข้าใจว่าควร “ร่วมงานอย่างไรให้ถูกกาลเทศะ” หลักง่ายที่สุดคือเริ่มจากการแต่งกายสุภาพ โดยเฉพาะช่วงเทศกาลที่นิยมสวมชุดขาวเพื่อความเป็นระเบียบและความรู้สึกของการเข้าพิธีร่วมกัน จากนั้นให้สังเกตป้ายหรือแนวปฏิบัติของโรงเจในเรื่องพื้นที่ประกอบพิธี พื้นที่รับอาหาร และพื้นที่พักคอย เพราะโรงเจที่มีผู้คนจำนวนมากจะให้ความสำคัญกับการไหลของคนเพื่อไม่ให้รบกวนพิธีกรรม ความตั้งใจเล็ก ๆ อย่างการปิดเสียงโทรศัพท์ พูดคุยเบา ๆ ไม่เดินตัดหน้าพิธี และช่วยกันรักษาความสะอาด คือสิ่งที่ทำให้การอยู่ร่วมกันในพื้นที่ศรัทธาเป็นไปอย่างราบรื่น

 

อีกหนึ่งมิติที่ทำให้โรงเจตลาดบ้านหมู่ถูกพูดถึงเสมอ คือความรู้สึกว่าเทศกาลกินเจที่นี่มี “ความต่อเนื่อง” และ “ความเป็นชุมชน” สูง กล่าวคือ ไม่ได้เกิดขึ้นแบบงานอีเวนต์ชั่วคราว แต่เป็นจังหวะประจำปีที่คนในพื้นที่เตรียมตัวกันจริง ทั้งการเตรียมวัตถุดิบ การเตรียมครัว การจัดพื้นที่ และการรองรับผู้มาถือศีล เมื่อคุณเดินผ่านพื้นที่ คุณมักสัมผัสได้ถึงวัฒนธรรมการช่วยเหลือกัน ตั้งแต่ผู้สูงวัยที่คอยแนะนำ ไปจนถึงคนรุ่นใหม่ที่ช่วยจัดระเบียบงาน สิ่งเหล่านี้ทำให้โรงเจเป็นเหมือน “พื้นที่กลาง” ของชุมชนที่ทุกคนมีบทบาทร่วมกัน

 

ในมุมท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม โรงเจตลาดบ้านหมู่เหมาะกับคนที่อยากเห็นภาพ “เทศกาลกินเจ” ในมิติที่จริงจังกว่าการไปเดินตลาดอาหาร เพราะคุณจะได้เห็นว่าความเชื่อถูกแปลงเป็นการปฏิบัติอย่างไร ตั้งแต่ความสำรวมในพื้นที่ การจัดลำดับความสำคัญของพิธี ไปจนถึงการใช้ชีวิตแบบเรียบง่ายในช่วงถือศีล หากมาช่วงไม่ใช่เทศกาล โรงเจยังคงเป็นสถานที่ที่เหมาะสำหรับการแวะไหว้ ขอพร และเรียนรู้เรื่องราวของชุมชนสาวชะโงกในฐานะชุมชนไทยเชื้อสายจีนที่มีตัวตนชัดเจนในจังหวัดฉะเชิงเทรา

 

สำหรับคนที่ตั้งใจมาช่วงเทศกาลเดือนตุลาคม คำแนะนำเชิงประสบการณ์คือให้เผื่อเวลา เพราะช่วงพิธีสำคัญผู้คนจะหนาแน่นกว่าปกติ และบางคนตั้งใจมาทั้งวันเพื่อร่วมกิจกรรมมากกว่าหนึ่งช่วง โดยเฉพาะครอบครัวที่พาผู้สูงอายุหรือเด็กเล็กควรเน้นความปลอดภัย ความสะดวก และการพักเป็นระยะ ๆ นอกจากนี้ หากตั้งใจมาถือศีลหลายวัน ควรเตรียมของใช้ส่วนตัวให้พร้อม เพราะโรงเจเป็นพื้นที่ส่วนรวม การเตรียมตัวที่ดีจะช่วยให้คุณ “อยู่กับศีล” ได้จริง ไม่ใช่แค่แวะมาดูแล้วกลับ

 

ในเชิงโลเคชัน โรงเจตลาดบ้านหมู่ตั้งอยู่ในโซนที่สามารถจัดทริปต่อเนื่องได้ง่าย เพราะอำเภอบางคล้าเป็นพื้นที่ที่มีทั้งวัดสำคัญ ตลาดน้ำ และจุดชมธรรมชาติริมแม่น้ำบางปะกง ดังนั้นการมาโรงเจสามารถเชื่อมกับการเที่ยวฉะเชิงเทราแบบ 1 วันหรือ 2 วันได้อย่างเป็นระบบ เช่น แวะตลาดน้ำบางคล้าในวันเสาร์อาทิตย์ แวะวัดปากน้ำโจ้โล้ (โบสถ์สีทอง) หรือวัดโพธิ์บางคล้าเพื่อชมค้างคาวแม่ไก่ และปิดท้ายด้วยจุดท่องเที่ยวในตัวเมืองอย่างวิหารแปดเซียนแปดริ้วหรือวัดโสธรวรารามวรวิหาร ทำให้ทริปมีทั้งศรัทธา วัฒนธรรม และการพักผ่อนในเวลาเดียวกัน

 

การเดินทาง ไปโรงเจปั้นกิ๊มยืออี๊ตั่ว (โรงเจตลาดบ้านหมู่) โดยภาพรวมเหมาะกับรถยนต์ส่วนตัวที่สุด เพราะทำให้จัดทริปเชื่อมหลายจุดในบางคล้าได้ยืดหยุ่น จากตัวเมืองฉะเชิงเทราให้มุ่งหน้าเข้าอำเภอบางคล้า แล้วเข้าสู่ตำบลสาวชะโงกในโซนตลาดบ้านหมู่ พื้นที่โรงเจอยู่ในชุมชน จึงควรขับด้วยความระมัดระวัง เคารพคนเดินเท้า และปฏิบัติตามการจัดระเบียบจราจรของพื้นที่โดยเฉพาะช่วงเทศกาลที่มีผู้คนจำนวนมาก

 

หากเดินทางด้วยรถสาธารณะ แนวทางที่ทำได้จริงคือเข้ามายังตัวเมืองฉะเชิงเทราให้ได้ก่อน จากนั้นต่อรถไปอำเภอบางคล้าและตำบลสาวชะโงก (อาจเป็นรถสองแถว/รถรับจ้างตามสภาพการให้บริการในช่วงเวลานั้น) แนะนำให้วางแผนเวลา “ขามาและขากลับ” ให้ชัด โดยเฉพาะช่วงเย็นหรือวันพิธีใหญ่ เพราะความหนาแน่นของคนและการจัดเส้นทางอาจทำให้ใช้เวลามากกว่าปกติ

 

มุมที่หลายคนชอบเมื่อมาโรงเจช่วงเทศกาล คือความเป็นภาพรวมของ “สีขาว” ที่ทำให้บรรยากาศดูสงบและเป็นระเบียบโดยธรรมชาติ หากคุณชอบถ่ายภาพเชิงสารคดี ช่วงเช้าหรือช่วงเย็นมักให้แสงที่นุ่มกว่า เหมาะกับการเก็บรายละเอียดบรรยากาศผู้คน การจัดพื้นที่ และวิถีของครัวเจ แต่ควรถ่ายอย่างให้เกียรติ ไม่รบกวนพิธี และหลีกเลี่ยงการถ่ายติดใบหน้าผู้ร่วมถือศีลแบบใกล้ชิดโดยไม่ได้รับอนุญาต เพื่อรักษาความสงบของพื้นที่ศรัทธา

 

โดยสรุป โรงเจปั้นกิ๊มยืออี๊ตั่ว (โรงเจตลาดบ้านหมู่) คือจุดหมายของฉะเชิงเทราที่ทำให้ “เทศกาลกินเจ” มีความหมายมากกว่าเมนูอาหาร เพราะที่นี่ทำให้เห็นพลังของการถือศีลในรูปแบบชุมชน เห็นวัฒนธรรมไทยเชื้อสายจีนที่ยังมีชีวิต และเห็นว่าศรัทธาสามารถจัดระเบียบผู้คนให้ร่วมกันทำสิ่งดี ๆ ได้อย่างเป็นรูปธรรม หากคุณอยากสัมผัสกินเจแบบจริงจังและอยากเข้าใจรากของชุมชนสาวชะโงก การมาเยือนโรงเจแห่งนี้อย่างน้อยสักครั้งจะทำให้คำว่า “กินเจ” ไม่ใช่แค่ฤดูกาล แต่เป็นประสบการณ์ที่อยู่ในความทรงจำได้ยาวนาน

 

 

ตอบ: อยู่ที่ 99/1 หมู่ 1 ตำบลสาวชะโงก อำเภอบางคล้า จังหวัดฉะเชิงเทรา ในโซนชุมชนตลาดบ้านหมู่

 

ตอบ: โดยทั่วไปช่วงเทศกาลกินเจจะอยู่ในเดือนตุลาคมของทุกปี (อิงปฏิทินจีน) ช่วงนี้จะมีผู้คนร่วมถือศีล นุ่งขาวห่มขาว และมีกิจกรรมตามธรรมเนียมโรงเจมากกว่าช่วงปกติ

 

ตอบ: แนะนำแต่งกายสุภาพหรือชุดขาว พูดคุยเบา ๆ ปิดเสียงโทรศัพท์ เคารพพื้นที่พิธีกรรม และเตรียมของใช้ส่วนตัวจำเป็น หากตั้งใจอยู่หลายชั่วโมงควรเผื่อเวลาและพักเป็นระยะ ๆ

 

ตอบ: เปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น.

 

ตอบ: สามารถไปต่อที่ตลาดน้ำบางคล้า ตลาดน้ำวัดบางกระเจ็ด วัดโพธิ์บางคล้า (ชมค้างคาวแม่ไก่) วัดปากน้ำโจ้โล้ (โบสถ์สีทอง) หรือเข้าตัวเมืองไปวิหารแปดเซียนแปดริ้ว เพื่อให้ได้ทั้งวัฒนธรรม วิถีชุมชน และจุดถ่ายภาพในทริปเดียว

 

ตอบ: โทร 081-861-8470