วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร

Rating: 4/5 (5 votes)

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.

 

วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร ถ้าคุณชอบวัดในกรุงเทพที่ “สุภาพแต่หนักแน่น” คือไม่ได้พยายามยิ่งใหญ่ด้วยการอวดขนาด แต่ชนะด้วยรายละเอียดและความคิด วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหารคือหนึ่งในตัวเลือกที่ควรปักหมุดไว้ก่อนเสมอ วัดตั้งอยู่ย่านเกาะรัตนโกสินทร์ในเขตพระนคร ใกล้โซนถนนเฟื่องนคร–ราชบพิธ ซึ่งเป็นละแวกเดียวกับสถานที่สำคัญของกรุงเก่า ทำให้การมาเยือนวัดนี้ไม่ใช่แค่ “แวะไหว้” แต่เป็นการเดินเข้าไปสัมผัสชั้นประวัติศาสตร์ของรัฐและศาสนาที่เดินคู่กันมานาน

 

วัดราชบพิธฯ โปรดเกล้าฯ ให้สร้างขึ้นในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5) เมื่อ พ.ศ. 2412 ในฐานะวัดประจำรัชกาลตามโบราณราชประเพณี และมักถูกกล่าวถึงว่าเป็นพระอารามหลวง “ลำดับท้าย ๆ” ที่พระมหากษัตริย์ทรงสร้างตามแบบแผนดังเดิม ความพิเศษของวัดจึงเริ่มตั้งแต่สถานะ: เป็นวัดหลวงที่ตั้งใจสร้างให้ครบทั้งความศักดิ์สิทธิ์ ความสง่างาม และความเป็นระเบียบแบบราชสำนัก

 

ชื่อ “วัดราชบพิธสถิตมหาสีมาราม” อธิบายตัวตนของวัดได้คมมาก คำว่า “ราชบพิธ” หมายถึงพระอารามที่พระเจ้าแผ่นดินทรงสร้าง ส่วน “สถิตมหาสีมาราม” สื่อถึงพระอารามที่มี “มหาสีมา” หรือเขตสีมาขนาดใหญ่ ซึ่งไม่ได้เป็นเพียงคำสวยงามในนาม แต่เป็นแนวคิดทางพิธีกรรมที่ถูกทำให้จับต้องได้จริงผ่านการกำหนดสีมาอย่างชัดเจนรอบพื้นที่สำคัญของวัด

 

ไฮไลต์ที่ทำให้วัดราชบพิธฯ แตกต่างจากหลายวัดในกรุงเทพ คือบุคลิก “ไทยนอก–ฝรั่งใน” แบบมีระดับ ภายนอกของวัดให้ความรู้สึกไทยอย่างชัดเจน ทั้งเส้นสาย องค์ประกอบ และบรรยากาศโดยรวมที่ยังคงภาษาไทยของวัดหลวง แต่เมื่อก้าวเข้าไปในส่วนตกแต่งภายใน คุณจะสัมผัสรสนิยมแบบตะวันตกที่ถูกนำมาผสมอย่างประณีต ไม่ใช่การเอามาวางทับให้แปลกตา แต่เป็นการ “คุมโทน” ให้กลมกลืนกับความเป็นพุทธสถาน วัดนี้จึงเหมาะกับคนที่ชอบดูงานละเอียด ชอบสังเกตความสัมพันธ์ระหว่างศิลปกรรมกับยุคสมัย

 

อีกชั้นที่สนุกมากสำหรับคนรักสถาปัตยกรรมคือเรื่อง “มหาสีมา” และการกำหนดสีมาด้วยเสมาศิลาจำหลัก (ตามการอธิบายความหมายของชื่อวัดที่เล่าต่อกันมา) ในภาพรวมมันทำให้เรามองวัดนี้ไม่ใช่แค่อาคารสวย แต่เป็นพื้นที่พิธีกรรมที่ถูกออกแบบอย่างมีระบบ ชวนให้คิดว่าความศรัทธาในยุครัตนโกสินทร์ตอนกลางไม่ได้พูดด้วยคำสอนอย่างเดียว แต่พูดด้วย “ผัง” และ “ขอบเขตศักดิ์สิทธิ์” ที่คนเดินรับรู้ได้จริง

 

ถ้าจะเดินชมให้คุ้ม แนะนำให้มองวัดราชบพิธฯ แบบ “อ่านเมืองผ่านวัด” คือเริ่มจากยืนมองภาพรวมก่อน แล้วค่อยพาตัวเองเข้าไปใกล้รายละเอียด สังเกตจังหวะการเปลี่ยนบรรยากาศจากด้านนอกเข้าสู่ด้านใน สังเกตว่าความรู้สึกของแสง เงา และสี ทำให้พื้นที่ศาสนกิจดูสงบขึ้นอย่างไร จากนั้นค่อย ๆ ไล่มองงานตกแต่งและความเรียบร้อยขององค์ประกอบที่สะท้อนความเป็นวัดหลวง ทุกก้าวจะทำให้เห็นว่าความตั้งใจของผู้สร้างไม่ใช่แค่ “ทำให้สวย” แต่ทำให้ “สมฐานะ” ของวัดประจำรัชกาลด้วย

 

ในฐานะพุทธสถาน วัดราชบพิธฯ ให้ความสำคัญกับความสุภาพและความเรียบร้อยของผู้มาเยือนพอสมควร แต่งกายสุภาพ ปิดไหล่ ปิดเข่า ลดเสียงพูดคุย และให้ความเคารพต่อผู้ที่มาประกอบศาสนกิจจริง ๆ จะช่วยให้การมาเยือนเป็นการ “เข้ามาอยู่ร่วม” มากกว่าการ “เข้ามาใช้พื้นที่” ซึ่งเป็นเสน่ห์ของวัดในเมืองหลวงที่ยังมีชีวิตอยู่ทุกวัน

 

การเดินทาง การมาวัดราชบพิธฯ ทำได้ง่ายเพราะอยู่ในโซนเมืองเก่าที่มีตัวเลือกหลากหลาย ถ้าอยากได้ฟีลคลาสสิกของกรุงเทพริมน้ำ สามารถนั่งเรือด่วนเจ้าพระยามาลงท่าเตียนแล้วเดินต่อเข้ามาในย่านเกาะรัตนโกสินทร์ อีกทางหนึ่งคือใช้ MRT มาลงสถานีสนามไชยแล้วต่อการเดิน/รถรับจ้างระยะสั้นเข้าย่านถนนเฟื่องนคร–ราชบพิธ ส่วนรถเมล์มีหลายสายผ่านโซนพระนคร แต่ถ้าขับรถส่วนตัว แนะนำเผื่อเวลาเพราะพื้นที่เมืองเก่ามีข้อจำกัดเรื่องจราจรและที่จอด แล้วเลือกจอดตามจุดที่สะดวกก่อนเดินเข้ามาจะสบายกว่า

 

 

ตอบ: โดยทั่วไปเปิดทุกวัน และมักเข้าชมได้ในช่วงเวลา 08.00 – 17.00 น.

 

ตอบ: โดยทั่วไปเข้าชมฟรี

 

ตอบ: จุดเด่นคือสถาปัตยกรรมผสมไทย–ยุโรป โดยภายนอกเป็นแบบไทย แต่ภายในมีการออกแบบตกแต่งแบบตะวันตก และแนวคิด “มหาสีมา” ที่สะท้อนระบบพื้นที่พิธีกรรมของวัดหลวง

 

ตอบ: เดินทางได้ทั้งเรือด่วนเจ้าพระยาลงท่าเตียนแล้วเดินต่อ หรือใช้ MRT สถานีสนามไชยแล้วต่อการเดิน/รถรับจ้างระยะสั้นเข้าสู่ย่านถนนเฟื่องนคร–ราชบพิธ

 

ตอบ: แต่งกายสุภาพ ปิดไหล่ ปิดเข่า และรักษาความสงบในเขตพุทธสถาน เพื่อไม่รบกวนผู้มาประกอบศาสนกิจ