อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ

Rating: 3/5 (107 votes)

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: ชมภายนอกได้ตลอด 24 ชั่วโมง (เป็นอนุสาวรีย์กลางวงเวียน ไม่มีรอบเข้าชมแบบสถานที่ปิด-เปิด)

 

อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ เป็นแลนด์มาร์กที่คนส่วนใหญ่อาจ “ผ่าน” บ่อยกว่าตั้งใจ “มาเที่ยว” แต่ถ้าลองหยุดมองให้ดีสักครั้ง คุณจะเห็นว่าอนุสาวรีย์นี้คือจุดที่กรุงเทพฯ แสดงตัวตนแบบเมืองใหญ่ชัดมากที่สุดจุดหนึ่ง ทั้งความเร็วของการจราจร ความหนาแน่นของผู้คน และความเป็นศูนย์กลางการเดินทางที่เชื่อมย่านสำคัญเข้าหากันในวงเวียนเดียว ที่นี่ตั้งอยู่บนกิโลเมตรที่ 5 ของถนนพหลโยธิน ใจกลางจุดตัดระหว่างถนนพหลโยธิน ถนนพญาไท และถนนราชวิถี ทำให้มันเป็น “ชุมทาง” ที่แทบไม่เคยหลับจริง ๆ ไม่ว่าจะเป็นรถเมล์ รถตู้ หรือรถไฟฟ้า BTS ที่พาคนไหลเวียนอยู่ตลอดวัน

 

ในเชิงประวัติศาสตร์ อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ ถูกสร้างขึ้นเพื่อเทิดทูนวีรกรรมของทหาร ตำรวจ และพลเรือนที่เสียชีวิตจากกรณีพิพาทระหว่างไทยกับฝรั่งเศส (สงครามอินโดจีน) ซึ่งเป็นเหตุการณ์สำคัญในช่วงต้นทศวรรษ 2480 และกลายเป็นแรงผลักให้รัฐต้องการสร้าง “อนุสรณ์ร่วม” กลางเมืองเพื่อให้คนรุ่นหลังจดจำได้ผ่านสถาปัตยกรรมที่มองเห็นเด่นชัด ไทม์ไลน์ที่มักอ้างอิงคือ พลเอกพระยาพหลพลพยุหเสนาเป็นผู้วางศิลาฤกษ์เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน 2484 และจอมพล ป. พิบูลสงครามเป็นผู้ทำพิธีเปิดในวันที่ 24 มิถุนายน 2485 ซึ่งทำให้อนุสาวรีย์นี้ผูกกับความทรงจำสมัยใหม่ของประเทศอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

 

สิ่งที่ทำให้ อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ “น่าดู” แม้คุณจะยืนอยู่ห่าง ๆ บนฟุตบาท คือวิธีคิดของงานออกแบบ สถาปนิกผู้ออกแบบคือหม่อมหลวงปุ่ม มาลากุล และแนวคิดหลักถูกถ่ายทอดผ่านรูปทรง “ดาบปลายปืน 5 เล่ม” รวมตัวกันเป็นกลีบแบบลูกมะเฟือง ปลายชี้ขึ้นสู่ท้องฟ้า ในขณะที่คมดาบหันออกสู่ภายนอก ทำให้ภาพรวมของอนุสาวรีย์ดูทั้งสง่าและเข้มแข็งไปพร้อมกัน งานก่อสร้างใช้คอนกรีตเสริมเหล็กประดับหินอ่อน และมีความสูงโดยประมาณราว 50 เมตร ซึ่งเป็นสเกลที่ออกแบบมาให้ “ยืนหนึ่ง” เหนือวงเวียนและเส้นทางหลักโดยรอบอย่างตั้งใจ

 

รอบฐานของ อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ ยังมีรายละเอียดที่หลายคนอาจไม่ทันสังเกต เพราะถูกจังหวะเมืองเร่งให้รีบเดินต่อ นั่นคือรูปหล่อทองแดงขนาดใหญ่กว่าคนจริงของนักรบ 5 เหล่า ได้แก่ ทหารบก ทหารเรือ ทหารอากาศ ตำรวจ และพลเรือน ซึ่งทำหน้าที่เหมือน “ตัวแทน” ของผู้คนที่ถูกกล่าวถึงในความหมายของอนุสาวรีย์นี้ อีกส่วนหนึ่งที่มีน้ำหนักทางความทรงจำคือแผ่นจารึกรายนามผู้เสียชีวิตที่ติดตั้งไว้บริเวณผนังด้านนอกของห้องโถง และต่อมามีการจารึกรายนามผู้สละชีพจากสงคราม/เหตุการณ์ต่าง ๆ เพิ่มเติมในช่วงเวลาหลังจากนั้น ทำให้พื้นที่นี้ไม่ใช่เพียงงานสถาปัตยกรรม แต่เป็นพื้นที่ที่บรรจุ “ชื่อจริงของคนจริง” เอาไว้ด้วย

 

ถ้าคุณมอง อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ ในมุมคนมาเที่ยวแบบใช้งานได้จริง หัวใจของทริปไม่ใช่การพยายามเข้าไปยืนใกล้ที่สุด แต่คือการเลือก “จุดชม” ที่ปลอดภัยแล้วค่อย ๆ อ่านเมืองจากตรงนั้น เพราะวงเวียนนี้เป็นศูนย์กลางการจราจรที่รถไหลต่อเนื่องตลอดวัน วิธีเที่ยวที่เวิร์กคือใช้ฟุตบาทรอบนอกเป็นหลัก แล้วค่อยต่อเส้นไปยังย่านที่เดินสบายกว่า เช่น โซนรางน้ำ (สายช้อป–คาเฟ่–โรงแรม) หรือโซนพญาไท–ราชเทวี (สายพิพิธภัณฑ์และศิลปะ) หรือถ้าตั้งใจมาเก็บภาพเมือง ให้เลือกช่วงเช้าที่คนยังไม่แน่นและแสงทำให้เส้นสายของอนุสาวรีย์ชัด หรือช่วงเย็น–กลางคืนที่ไฟเมืองช่วยให้ภาพมีพลังขึ้น แต่ต้องแลกกับความหนาแน่นของรถและผู้คนมากขึ้น

 

การเดินทาง วิธีง่ายที่สุดคือใช้รถไฟฟ้า BTS มาลงสถานีอนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ แล้วเดินเชื่อมไปยังจุดที่คุณต้องการบนฟุตบาทรอบวงเวียน (เลือกใช้ทางม้าลาย/สะพานลอย/จุดข้ามที่เป็นทางการเสมอ) รถเมล์และแท็กซี่ก็สะดวกมากเพราะเป็นศูนย์รวมเส้นทาง แต่ควรเผื่อเวลาชั่วโมงเร่งด่วนเพราะบริเวณนี้รถติดได้จริง และถ้ามีแพลนต่อไปย่านรางน้ำหรือราชวิถี ให้ตั้งหมุดปลายทางเป็น “จุดชัด” เช่น ห้าง/โรงแรม/สวนสาธารณะใกล้เคียง จะเดินต่อได้ลื่นกว่าการนัดหมายกันแบบกว้าง ๆ กลางวงเวียน

 

ข้อควรรู้ที่สำคัญที่สุดสำหรับคนมาเที่ยวคือเรื่องความปลอดภัยในการเดินและการข้ามถนน เพราะวงเวียนนี้รถเลี้ยว–รถไหล–รถจอดรับส่งเกิดขึ้นตลอดเวลา การเที่ยวให้สนุกคือยอมเดินอ้อมเล็กน้อยเพื่อใช้จุดข้ามที่ถูกต้อง แล้วค่อยเลือกมุมยืนที่ไม่เสี่ยง หากคุณอยากจัดทริปให้ครบในครึ่งวัน สูตรที่เวิร์กมากคือ “อนุสาวรีย์ชัยฯ → รางน้ำ/คิงเพาเวอร์ → สวนสันติภาพ (พัก) → ต่อไป BACC หรือบ้านจิม ทอมป์สัน” คุณจะได้ทั้งเรื่องเล่าเมือง งานโครงสร้าง และบรรยากาศเดินเล่นแบบไม่ฝืนจังหวะเมือง

 

 

ตอบ: อยู่กลางวงเวียนบริเวณจุดตัดถนนพหลโยธิน ถนนพญาไท และถนนราชวิถี กรุงเทพมหานคร ใกล้สถานี BTS อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ

 

ตอบ: ไม่แนะนำให้พยายามเข้ากลางวงเวียนเพราะเป็นจุดจราจรหนาแน่น ควรชมจากฟุตบาทและจุดข้ามที่เป็นทางการเพื่อความปลอดภัย

 

ตอบ: ช่วงเช้าแสงชัดและคนยังไม่แน่น เหมาะกับภาพเส้นสายสถาปัตยกรรม ส่วนช่วงเย็น–กลางคืนจะได้โทนไฟเมือง แต่รถและคนจะมากขึ้น ควรเลือกจุดยืนที่ปลอดภัย

 

ตอบ: สร้างขึ้นเพื่อเทิดทูนวีรกรรมของทหาร ตำรวจ และพลเรือนที่เสียชีวิตจากกรณีพิพาทไทย–ฝรั่งเศส และทำหน้าที่เป็นอนุสรณ์สถานสำคัญของเมือง

 

ตอบ: เส้นที่เดินต่อได้ง่ายคือโซนรางน้ำ (คิงเพาเวอร์) หรือสวนสันติภาพเพื่อพัก และถ้าอยากต่อสายศิลปะสามารถไป BACC หรือบ้านจิม ทอมป์สันได้ในระยะไม่ไกล

 

ตอบ: แนะนำใช้ BTS มาลงสถานีอนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ แล้วเดินเชื่อมบนฟุตบาท เลี่ยงชั่วโมงเร่งด่วน และใช้จุดข้ามถนนที่เป็นทางการเสมอ