หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคใต้ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดยะลา >อ.กาบัง >ต.บาละ > พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ
TL;DR: พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ อยู่ที่บ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 ตำบลบาละ อำเภอกาบัง จังหวัดยะลา เปิดทุกวัน เวลา 08.30 – 16.30 น. จุดเด่นคือ เป็นพิพิธภัณฑ์ชุมชนที่เน้นการอนุรักษ์เรือพายโบราณและถ่ายทอดความสัมพันธ์ระหว่างคน ป่า น้ำ และวิถีเกษตรกรรมของพื้นที่กาบัง.
พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 08.30 – 16.30 น.
พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ จังหวัดยะลา เป็นแหล่งเรียนรู้ชุมชนขนาดเล็กในตำบลบาละ อำเภอกาบัง ที่เก็บรักษาเรือพายโบราณขนาดใหญ่ซึ่งเกี่ยวข้องกับวิถีชีวิตของผู้คนในอดีตอย่างชัดเจน เรือลำนี้มีความกว้างประมาณ 1 เมตร ยาวประมาณ 12 เมตร จัดทำขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2481 โดยมีกำนันขุนอุตส่าเป็นหัวหน้า ตั้งอยู่ที่บ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 ตำบลบาละ อำเภอกาบัง จังหวัดยะลา จุดเด่นของพิพิธภัณฑ์ไม่ได้อยู่ที่จำนวนวัตถุจัดแสดงจำนวนมาก แต่อยู่ที่เรือโบราณเพียงลำเดียวซึ่งทำหน้าที่เป็นหลักฐานสำคัญของยุคที่ผู้คนในพื้นที่พึ่งพาเส้นทางน้ำ ป่าไม้ และแรงงานช่างพื้นบ้านในการดำรงชีวิต
พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบเหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการเที่ยวจังหวัดยะลาในมุมวัฒนธรรมชุมชน ไม่ใช่เพียงการชมเมืองหรือธรรมชาติแบบทั่วไป เพราะเรือลำนี้ช่วยให้เข้าใจอำเภอกาบังในอดีตได้อย่างเป็นรูปธรรม ก่อนที่ถนนและยานพาหนะทางบกจะเข้าถึงสะดวก การเดินทางของชาวบ้านในพื้นที่ป่าภาคใต้จำนวนมากผูกพันกับลำน้ำ เรือจึงไม่ใช่เพียงพาหนะ แต่เป็นเครื่องมือทำกิน ใช้ติดต่อค้าขาย ใช้ขนส่งพืชผลทางการเกษตร ใช้เดินทางระหว่างชุมชน และใช้เชื่อมโลกของหมู่บ้านเข้ากับตลาด โรงเรียน วัด มัสยิด บ้านญาติ และศูนย์กลางของเมืองยะลา
เรือโบราณบ้านสี่สิบมีคุณค่าพิเศษเพราะเป็นเรือพายขนาดยาวที่สะท้อนภูมิปัญญาการทำเรือของชุมชนชายแดนใต้ รูปทรงยาวและค่อนข้างแคบช่วยให้เคลื่อนตัวในลำน้ำได้ดี โดยเฉพาะลำน้ำที่มีความคดเคี้ยว กระแสน้ำเปลี่ยนตามฤดูกาล และพื้นที่ริมฝั่งที่เกี่ยวข้องกับสวนยางพารา สวนผลไม้ และแหล่งป่าดิบชื้น การสร้างเรือขนาดนี้ต้องอาศัยความเข้าใจทั้งเรื่องไม้ น้ำหนัก สมดุล ความแข็งแรง และการใช้งานจริง เพราะเรือที่ยาว 12 เมตรไม่สามารถทำขึ้นแบบหยาบ ๆ ได้ หากควบคุมความหนาและน้ำหนักไม่ดี เรือจะใช้งานยากและเสียสมดุลเมื่อลงน้ำ
วัสดุที่เกี่ยวข้องกับเรือลักษณะนี้มักสะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างคนกับป่าในอดีต พื้นที่ตำบลบาละและอำเภอกาบังเป็นพื้นที่ที่มีภูมิประเทศเชื่อมกับป่าเขา ลำน้ำ และชุมชนเกษตรกรรม การมีเรือพายขนาดใหญ่จึงบอกให้เห็นว่าชุมชนบ้านสี่สิบไม่ได้ดำรงชีวิตแยกขาดจากธรรมชาติ แต่ใช้ทรัพยากรธรรมชาติเป็นส่วนหนึ่งของระบบชีวิตอย่างใกล้ชิด ไม้จากป่าถูกแปรรูปด้วยความรู้ของช่างพื้นบ้าน เส้นทางน้ำกลายเป็นทางเดินของผู้คน และเรือกลายเป็นเครื่องมือที่พาครอบครัว ผลผลิต และข่าวสารเคลื่อนที่ไปพร้อมกัน
ความสำคัญของพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบจึงอยู่ที่การรักษาความทรงจำของชุมชนไว้ในรูปของวัตถุจริง ผู้มาเยือนสามารถเห็นขนาดของเรือ เห็นสัดส่วนที่ยาวกว่าร่างกายมนุษย์หลายเท่า และจินตนาการได้ว่าการเคลื่อนย้ายเรือ การพายเรือ และการใช้เรือในชีวิตประจำวันต้องอาศัยแรงคนและความร่วมมือมากเพียงใด เรือลำนี้ทำให้เรื่องราวอดีตไม่เป็นเพียงคำบอกเล่า แต่กลายเป็นสิ่งที่จับต้องได้และมองเห็นได้ในพื้นที่จริง
บ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 ตำบลบาละ เป็นชุมชนหนึ่งในอำเภอกาบัง จังหวัดยะลา ชื่อชุมชนปรากฏอยู่ในข้อมูลท้องถิ่นและเอกสารด้านวัฒนธรรมของจังหวัดยะลา โดยพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบถูกระบุเป็นหนึ่งในแหล่งเรียนรู้เชิงประวัติศาสตร์ของจังหวัด การมีพิพิธภัณฑ์ลักษณะนี้ในชุมชนขนาดเล็กช่วยเพิ่มความหลากหลายให้กับแผนที่ท่องเที่ยวยะลา เพราะนักท่องเที่ยวจำนวนมากมักนึกถึงยะลาในภาพของเมืองยะลา เบตง ป่าฮาลา-บาลา วัดคูหาภิมุข หรือเขื่อนบางลาง แต่พิพิธภัณฑ์บ้านสี่สิบเปิดมุมมองอีกด้านหนึ่ง คือประวัติศาสตร์ระดับหมู่บ้านที่เล่าผ่านเรือไม้และวิถีสายน้ำ
หากมองในมุมประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ปี พ.ศ. 2481 เป็นช่วงเวลาก่อนการพัฒนาโครงข่ายคมนาคมสมัยใหม่ในหลายพื้นที่ชนบทของภาคใต้ การที่ชุมชนจัดทำเรือพายขนาดใหญ่ขึ้นในช่วงเวลานั้นสะท้อนความจำเป็นในการใช้เรือเป็นเครื่องมือหลัก เรือลำนี้จึงเป็นหลักฐานของสังคมเกษตรกรรมและสังคมริมน้ำในพื้นที่กาบัง ช่วงเวลานั้นชาวบ้านต้องอาศัยทั้งเส้นทางธรรมชาติและความรู้พื้นบ้านเพื่อใช้ชีวิต การเดินทางหนึ่งครั้งอาจหมายถึงการนำผลผลิตออกจากหมู่บ้าน การไปพบญาติ การข้ามพื้นที่น้ำท่วม หรือการไปทำธุระในชุมชนใกล้เคียง
ชื่อกำนันขุนอุตส่าที่เกี่ยวข้องกับการจัดทำเรือโบราณลำนี้ทำให้พิพิธภัณฑ์มีมิติเรื่องผู้นำชุมชนเข้ามาเกี่ยวข้อง เพราะเรือขนาดใหญ่ไม่ใช่สิ่งที่เกิดจากแรงงานของคนเพียงคนเดียว การมีหัวหน้าในการจัดทำสะท้อนระบบความร่วมมือของชุมชนในอดีต ผู้นำท้องถิ่นต้องมองเห็นความจำเป็นของการมีเรือสำหรับส่วนรวม ต้องระดมคนและความรู้ ต้องเลือกวัสดุที่เหมาะสม และต้องทำให้เรือมีประโยชน์กับคนจำนวนมาก เรือลำนี้จึงไม่ใช่เพียงทรัพย์สินของคนใดคนหนึ่ง แต่เป็นภาพแทนของการรวมแรงของคนในพื้นที่
การเข้าชมพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบควรใช้เวลาชมอย่างช้า ๆ เพราะรายละเอียดของเรืออยู่ที่รูปทรง ขนาด สัดส่วน และเรื่องราวที่อยู่เบื้องหลัง ไม่ใช่การชมแบบผ่านตาแล้วจบ ผู้เข้าชมควรสังเกตความยาวของลำเรือ ส่วนท้องเรือ ความกว้างที่พอเหมาะกับการพายในลำน้ำ และร่องรอยของการใช้งานที่ทำให้เห็นว่าเรือลำนี้เคยอยู่ในชีวิตจริงของคนชุมชน การมองเรือในฐานะวัตถุประวัติศาสตร์จะช่วยให้เข้าใจว่าทำไมชุมชนจึงเลือกอนุรักษ์เรือลำนี้ไว้แทนที่จะปล่อยให้สูญหายไปตามกาลเวลา
พิพิธภัณฑ์แห่งนี้ยังเป็นพื้นที่ที่ควรเชื่อมโยงกับการเรียนรู้เรื่องภูมิประเทศของอำเภอกาบัง อำเภอกาบังเป็นพื้นที่ที่มีทั้งชุมชนเกษตรกรรม ป่าเขา และเส้นทางชนบท บางพื้นที่ของตำบลบาละมีลักษณะการเดินทางที่ต้องอาศัยความคุ้นเคยของคนในพื้นที่ การมาเที่ยวจึงควรวางแผนล่วงหน้าโดยใช้รถส่วนตัวหรือประสานคนท้องถิ่นให้ชัดเจน เส้นทางจากตัวเมืองยะลาสามารถมุ่งหน้าไปทางอำเภอยะหา แล้วต่อเข้าสู่อำเภอกาบังและตำบลบาละ เมื่อถึงบริเวณบ้านสี่สิบควรสอบถามเส้นทางจากชุมชนหรือหน่วยงานท้องถิ่น เพราะจุดจัดแสดงอยู่ในพื้นที่ชุมชน ไม่ใช่พิพิธภัณฑ์ขนาดใหญ่ที่มีป้ายสื่อสารนักท่องเที่ยวจำนวนมาก
การเดินทาง จากตัวเมืองยะลาให้ใช้เส้นทางไปยังอำเภอยะหา จากนั้นเดินทางต่อไปยังอำเภอกาบังและตำบลบาละ จุดหมายอยู่ที่บ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 ตำบลบาละ ผู้ที่ใช้รถยนต์ส่วนตัวจะเดินทางสะดวกที่สุด เพราะสามารถวางเส้นทางร่วมกับสถานที่ใกล้เคียงในอำเภอกาบังและอำเภอข้างเคียงได้ หากเดินทางด้วยขนส่งสาธารณะควรตรวจสอบรถโดยสารที่ไปอำเภอกาบังและวางแผนต่อรถท้องถิ่นล่วงหน้า เนื่องจากบางเส้นทางในตำบลบาละไม่ใช่เส้นทางท่องเที่ยวหลัก การเดินทางพร้อมคนในพื้นที่หรือผู้รู้เส้นทางจะช่วยให้เข้าถึงชุมชนได้สะดวกขึ้น
พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบเหมาะกับการจัดเป็นเส้นทางท่องเที่ยวแบบครึ่งวันหรือหนึ่งวันในอำเภอกาบัง หากเริ่มต้นจากตัวเมืองยะลา นักท่องเที่ยวสามารถออกเดินทางช่วงเช้า แวะชมพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ แล้วต่อไปยังวัดบาละหรือทวดกุหล่ำ วัดบาละ ซึ่งเป็นสถานที่สำคัญของตำบลบาละ จากนั้นอาจวางแผนไปยังแหล่งธรรมชาติของอำเภอกาบัง เช่น พื้นที่ลำธารหรือแหล่งท่องเที่ยวชุมชนที่มีการจัดกิจกรรมล่องแก่งและแคมป์ปิง การเชื่อมเส้นทางเช่นนี้ทำให้ทริปกาบังมีทั้งประวัติศาสตร์ วัฒนธรรมชุมชน และธรรมชาติในวันเดียว
ผู้ที่สนใจด้านพิพิธภัณฑ์และแหล่งเรียนรู้จะพบว่าพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบมีคุณค่าในแบบที่ต่างจากพิพิธภัณฑ์ขนาดใหญ่ เพราะเรื่องเล่าจำนวนมากของพิพิธภัณฑ์ชุมชนอยู่กับคน ไม่ได้อยู่กับระบบจัดแสดงที่ซับซ้อน หากมีโอกาสพูดคุยกับผู้นำชุมชน ผู้สูงอายุ หรือผู้รู้ในพื้นที่ ผู้เข้าชมจะเข้าใจบริบทของเรือมากขึ้น ทั้งเรื่องการใช้เรือในอดีต เส้นทางน้ำที่เคยสำคัญ ความเปลี่ยนแปลงของถนน การเปลี่ยนจากการเดินทางทางน้ำสู่การเดินทางทางบก และความทรงจำของชาวบ้านที่มีต่อเรือลำนี้
ในมุมวัฒนธรรมชายแดนใต้ พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบช่วยขยายความเข้าใจว่ายะลาไม่ได้มีเพียงเรื่องศาสนา อาหาร หรือเมืองชายแดน แต่ยังมีเรื่องราวของเทคโนโลยีพื้นบ้านและภูมิปัญญาการใช้ทรัพยากรธรรมชาติ เรือพายโบราณเป็นเทคโนโลยีพื้นบ้านที่ตอบโจทย์พื้นที่จริงในยุคของมัน คนในอดีตไม่ได้สร้างเรือเพื่อความสวยงามเป็นหลัก แต่สร้างเพื่อให้ใช้งานได้ ทนทาน รับน้ำหนักได้ เคลื่อนที่ได้ และตอบสนองต่อภูมิประเทศของชุมชน การมองเรือลำนี้ในฐานะเทคโนโลยีพื้นบ้านทำให้เห็นความชาญฉลาดของคนรุ่นก่อนอย่างชัดเจน
สิ่งที่ทำให้เรือโบราณบ้านสี่สิบควรค่าแก่การอนุรักษ์คือความหายากของวัตถุลักษณะนี้ เรือไม้ขนาดใหญ่ที่เคยใช้งานจริงมักเสื่อมสภาพตามเวลา ถูกทิ้ง ถูกนำไปใช้ซ้ำ หรือสูญหายเมื่อรูปแบบการเดินทางเปลี่ยนไป การที่ชุมชนยังเก็บรักษาเรือลำนี้ไว้จึงมีความหมายมาก เพราะเป็นการรักษาหลักฐานของยุคก่อนถนนและก่อนระบบขนส่งสมัยใหม่จะเปลี่ยนชีวิตผู้คน การอนุรักษ์เรือไว้ในชุมชนทำให้คนรุ่นหลังสามารถเห็นภาพอดีตโดยไม่ต้องอาศัยจินตนาการทั้งหมด
นักเรียน นักศึกษา และผู้สนใจประวัติศาสตร์ท้องถิ่นสามารถใช้พิพิธภัณฑ์แห่งนี้เป็นกรณีศึกษาเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างชุมชนกับสภาพแวดล้อมได้ดี เพราะเรือหนึ่งลำเชื่อมโยงกับหลายประเด็น ทั้งภูมิศาสตร์ ป่าไม้ ลำน้ำ เศรษฐกิจชุมชน การเกษตร การเดินทาง การค้าขาย และบทบาทของผู้นำท้องถิ่น หากนำไปใช้ในการเรียนรู้ สามารถตั้งคำถามได้ว่า ทำไมชุมชนจึงต้องมีเรือขนาดใหญ่ ใครเป็นผู้ใช้เรือ เรือเดินทางไปที่ใด เรือขนส่งอะไร และการมีถนนเข้ามาเปลี่ยนบทบาทของเรืออย่างไร คำถามเหล่านี้ช่วยให้การชมพิพิธภัณฑ์มีมิติมากกว่าการดูของเก่า
การเที่ยวพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบควรให้ความเคารพต่อพื้นที่ชุมชน ผู้เข้าชมควรแต่งกายสุภาพ ไม่ปีนขึ้นเรือ ไม่เคาะหรือสัมผัสตัวเรืออย่างรุนแรง และไม่เคลื่อนย้ายสิ่งของในพื้นที่จัดแสดง เพราะเรือโบราณเป็นวัตถุที่ต้องถนอมสภาพ การถ่ายภาพควรทำจากระยะที่เหมาะสม หากมีคนในชุมชนอยู่ใกล้บริเวณจัดแสดงควรขออนุญาตก่อนถ่ายภาพบุคคลหรือภาพบ้านเรือนรอบพื้นที่ การปฏิบัติเหล่านี้ทำให้การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมเกิดประโยชน์กับทั้งผู้มาเยือนและชุมชนเจ้าของพื้นที่
บรรยากาศของบ้านสี่สิบและตำบลบาละมีความเป็นชนบทชายแดนใต้ที่ต่างจากเมืองท่องเที่ยวใหญ่ การเดินทางมาที่นี่จึงให้ประสบการณ์แบบช้าและใกล้ชิดพื้นที่มากกว่า นักท่องเที่ยวจะได้เห็นหมู่บ้าน เส้นทางชนบท สภาพแวดล้อมของอำเภอกาบัง และบริบทที่ทำให้เรือโบราณลำนี้มีความหมาย การชมเรือในพื้นที่จริงจึงต่างจากการเห็นภาพในอินเทอร์เน็ต เพราะผู้มาเยือนจะเข้าใจตำแหน่งของเรือในภูมิทัศน์ของชุมชน เห็นว่าทำไมคนในอดีตจึงพึ่งพาเรือ และเห็นว่าชุมชนบ้านสี่สิบยังเป็นพื้นที่ที่มีเรื่องเล่าของตนเอง
สำหรับผู้ที่วางแผนเที่ยวต่อจากพิพิธภัณฑ์ สามารถเชื่อมโยงกับเส้นทางธรรมชาติของอำเภอกาบัง เช่น แหล่งท่องเที่ยวชุมชนริมน้ำ พื้นที่ล่องแก่ง และจุดพักผ่อนท่ามกลางธรรมชาติ รวมถึงสถานที่เชิงประวัติศาสตร์ในอำเภอใกล้เคียง เช่น วัดคูหาภิมุขในอำเภอเมืองยะลา หรือแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์ในพื้นที่ธารโตและเบตง การจัดเส้นทางควรดูระยะทางและเวลาเดินทางจริง เพราะยะลาเป็นจังหวัดที่สถานที่ท่องเที่ยวหลายแห่งอยู่ต่างอำเภอ หากต้องการเก็บหลายจุดในวันเดียวควรเลือกเฉพาะจุดที่อยู่ในแนวเส้นทางเดียวกัน
ร้านอาหารใกล้พิพิธภัณฑ์ในอำเภอกาบังมีจำนวนไม่มากเมื่อเทียบกับตัวเมืองยะลา นักท่องเที่ยวที่ต้องการความสะดวกควรเตรียมน้ำดื่มและวางแผนมื้ออาหารก่อนเดินทาง หากต้องการรับประทานอาหารระหว่างทางสามารถเลือกแวะร้านในอำเภอกาบังหรือเดินทางกลับไปรับประทานในตัวเมืองยะลา ซึ่งมีตัวเลือกมากกว่า ทั้งอาหารฮาลาล อาหารพื้นเมือง ร้านน้ำชา ร้านอาหารตามสั่ง และคาเฟ่ การวางแผนมื้ออาหารล่วงหน้าจะช่วยให้ทริปพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบราบรื่นขึ้น โดยเฉพาะผู้ที่เดินทางเป็นครอบครัวหรือมีเด็กและผู้สูงอายุร่วมทริป
ที่พักใกล้พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบในระดับโรงแรมมีไม่มากในพื้นที่ตำบลบาละและอำเภอกาบัง ผู้เดินทางส่วนใหญ่มักเลือกพักในตัวเมืองยะลา แล้วขับรถเข้ามาเที่ยวกาบังแบบไปเช้าเย็นกลับ หรือเลือกพักแบบแคมป์ปิงและโฮมสเตย์ชุมชนในบางพื้นที่ที่มีบริการ เมื่อเลือกที่พักควรพิจารณาเส้นทางขับรถ เวลาเดินทาง ความสะดวกในการเติมน้ำมัน ร้านอาหารใกล้เคียง และกำหนดการเที่ยวในวันถัดไป หากต้องการเที่ยวหลายอำเภอ เช่น กาบัง ธารโต และเบตง ควรแบ่งวันเดินทางให้เหมาะสม ไม่เร่งเก็บหลายจุดเกินไป
ในภาพรวม พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบเป็นสถานที่ท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมที่ควรได้รับการมองในฐานะแหล่งเรียนรู้ของชุมชนมากกว่าจุดเช็กอินทั่วไป เพราะข้อมูลสำคัญของสถานที่อยู่ที่ประวัติเรือ ปีที่จัดทำ ขนาดเรือ ผู้ริเริ่ม และความสัมพันธ์กับวิถีชีวิตของคนในพื้นที่ เรือลำนี้ทำให้เห็นว่าวัฒนธรรมไม่ได้มีเฉพาะพิธีกรรมหรือศิลปะการแสดง แต่วัฒนธรรมยังอยู่ในเครื่องมือทำกิน อยู่ในพาหนะ อยู่ในเส้นทางน้ำ และอยู่ในความทรงจำของชุมชนที่เลือกเก็บรักษาของสำคัญไว้ให้คนรุ่นหลังได้เรียนรู้
พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ จังหวัดยะลา จึงเป็นจุดหมายที่เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่สนใจประวัติศาสตร์ท้องถิ่น วิถีชุมชนชายแดนใต้ ภูมิปัญญาการทำเรือ และการท่องเที่ยวแบบเรียนรู้ช้า ๆ แม้สถานที่จะไม่ใหญ่ แต่สาระของสถานที่มีความลึก เพราะเรือพายกว้างประมาณ 1 เมตร ยาวประมาณ 12 เมตรที่จัดทำขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2481 โดยมีกำนันขุนอุตส่าเป็นหัวหน้านั้น เป็นหลักฐานชัดเจนของยุคที่ชาวบ้านสี่สิบใช้ลำน้ำเป็นทางชีวิต การมาเยือนที่นี่จึงไม่ใช่การมาดูเรือเก่าเพียงลำเดียว แต่เป็นการเปิดประตูไปสู่เรื่องราวของคน ป่า น้ำ และชุมชนกาบังในอดีตอย่างครบถ้วน
| ชื่อสถานที่ | พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ |
| ที่ตั้ง | บ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 ตำบลบาละ อำเภอกาบัง จังหวัดยะลา |
| ที่อยู่ | หมู่ที่ 5 บ้านสี่สิบ ตำบลบาละ อำเภอกาบัง จังหวัดยะลา 95120 |
| ไฮไลต์ | เรือพายโบราณขนาดกว้างประมาณ 1 เมตร ยาวประมาณ 12 เมตร จัดทำขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2481 โดยมีกำนันขุนอุตส่าเป็นหัวหน้า |
| ประวัติ / สมัย / ยุค | เป็นหลักฐานวิถีชีวิตชุมชนบ้านสี่สิบในยุคที่เส้นทางน้ำมีบทบาทสำคัญต่อการเดินทาง การค้าขาย และการขนส่งพืชผลทางการเกษตร |
| ที่มาของชื่อ | เรียกตามที่ตั้งของพิพิธภัณฑ์ซึ่งอยู่ในบ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 ตำบลบาละ อำเภอกาบัง จังหวัดยะลา |
| ลักษณะเด่น | เป็นพิพิธภัณฑ์ชุมชนที่เน้นการอนุรักษ์เรือพายโบราณและถ่ายทอดความสัมพันธ์ระหว่างคน ป่า น้ำ และวิถีเกษตรกรรมของพื้นที่กาบัง |
| การเดินทาง | จากตัวเมืองยะลาใช้เส้นทางไปยังอำเภอยะหา ต่อไปยังอำเภอกาบังและตำบลบาละ เมื่อถึงบ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 สามารถสอบถามทางจากคนในพื้นที่หรือหน่วยงานท้องถิ่น |
| สถานะปัจจุบัน | เปิดเป็นแหล่งเรียนรู้ชุมชนและสถานที่ท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ของอำเภอกาบัง จังหวัดยะลา |
| วันเปิดทำการ | ทุกวัน |
| เวลาเปิดทำการ | 08.30 – 16.30 น. |
| ค่าเข้า | ไม่มีค่าเข้าชม |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | พื้นที่จัดแสดงเรือโบราณภายในชุมชน พื้นที่ถ่ายภาพ และเส้นทางเชื่อมต่อแหล่งท่องเที่ยวชุมชนในอำเภอกาบัง |
| โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ | พื้นที่จัดแสดงเรือพายโบราณ พื้นที่เรียนรู้ประวัติเรือ พื้นที่ชุมชนบ้านสี่สิบ และพื้นที่เชื่อมโยงเรื่องเล่าวิถีคนกับลำน้ำ |
| ผู้ดูแล / ผู้ประสานพื้นที่ | ชุมชนบ้านสี่สิบและหน่วยงานท้องถิ่นตำบลบาละ |
| สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง | 1. ทวดกุหล่ำ วัดบาละ 8 กม. 2. ดีริมคลองแคมป์ กาบัง 15 กม. 3. พิพิธภัณฑ์คอมมิวนิสต์บ้านจุฬาภรณ์พัฒนา 11 25 กม. 4. ศาลาดูดวงจันทร์ เขาปาเร๊ะ 32 กม. 5. วัดคูหาภิมุข 39 กม. 6. สวนขวัญเมืองยะลา 43 กม. |
| ร้านอาหารใกล้เคียง | 1. Ban Billa Cafe บ้านบิลลา คาเฟ่ 14 กม. 2. Akita 18 กม. โทร. 087-287-6191 3. Friend of Yours Organic Farm 9 กม. โทร. 095-467-0095 4. โอคาปัง 42 กม. โทร. 086-955-2990 5. Cha Bang 5 ชาบังลีมอ 43 กม. โทร. 085-831-6357 6. บังแซบคุรุ 43 กม. โทร. 081-098-1003 |
| ที่พักใกล้เคียง | 1. ดีริมคลองแคมป์ กาบัง 15 กม. โทร. 098-690-7636 2. โรงแรมปาร์ควิว ยะลา 43 กม. โทร. 073-217001-5 3. โรงแรมยะลารามา 43 กม. โทร. 073-212563, 073-212841 4. โรงแรมยะลาแกรนด์พาเลซ 44 กม. โทร. 073-215711, 092-2814591 5. โรงแรม @INN YRU 44 กม. 6. โรงแรมเดอะลีนุกซ์ การ์เด้นท์ ยะลา 44 กม. |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบอยู่ที่ไหน?
ตอบ: ตั้งอยู่ที่บ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 ตำบลบาละ อำเภอกาบัง จังหวัดยะลา 95120
ถาม: พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบมีอะไรน่าสนใจ?
ตอบ: ไฮไลต์คือเรือพายโบราณกว้างประมาณ 1 เมตร ยาวประมาณ 12 เมตร จัดทำขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2481 โดยมีกำนันขุนอุตส่าเป็นหัวหน้า
ถาม: เรือโบราณบ้านสี่สิบสำคัญอย่างไร?
ตอบ: เรือลำนี้เป็นหลักฐานของวิถีชีวิตชุมชนในอดีตที่พึ่งพาเส้นทางน้ำเพื่อเดินทาง ค้าขาย และขนส่งพืชผลทางการเกษตร
ถาม: พิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบเปิดให้เข้าชมเวลาใด?
ตอบ: เปิดทุกวัน เวลา 08.30 – 16.30 น.
ถาม: ต้องเสียค่าเข้าชมพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบหรือไม่?
ตอบ: ไม่มีค่าเข้าชม ผู้มาเยือนสามารถชมเรือโบราณและเรียนรู้เรื่องราวของชุมชนได้โดยไม่เสียค่าเข้า
ถาม: เดินทางไปพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบอย่างไร?
ตอบ: จากตัวเมืองยะลาเดินทางไปทางอำเภอยะหา ต่อไปยังอำเภอกาบังและตำบลบาละ จุดหมายอยู่ที่บ้านสี่สิบ หมู่ที่ 5 การใช้รถยนต์ส่วนตัวสะดวกที่สุด
ถาม: ควรเที่ยวพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบร่วมกับที่ใด?
ตอบ: สามารถเที่ยวร่วมกับทวดกุหล่ำ วัดบาละ ดีริมคลองแคมป์ กาบัง พิพิธภัณฑ์คอมมิวนิสต์บ้านจุฬาภรณ์พัฒนา 11 ศาลาดูดวงจันทร์ และวัดคูหาภิมุขได้
ถาม: ควรปฏิบัติตัวอย่างไรเมื่อเข้าชมพิพิธภัณฑ์เรือโบราณบ้านสี่สิบ?
ตอบ: ควรแต่งกายสุภาพ ไม่ปีนเรือ ไม่เคาะหรือสัมผัสตัวเรืออย่างรุนแรง และให้ความเคารพต่อพื้นที่ชุมชนบ้านสี่สิบ
หมวดหมู่: ●ศิลปะ วัฒนธรรม และแหล่งมรดก
กลุ่ม: ●พิพิธภัณฑ์
ปรับปรุงล่าสุด : 2 สัปดาห์ที่แล้ว



