วัดศิริธาดา (วัดนาเตา)

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 - 17.00 น.

 

วัดศิริธาดา (วัดนาเตา) ตั้งอยู่ที่บ้านนาเตา หมู่ 3 ตำบลริม อำเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน เป็นวัดเก่าแก่ของชุมชนบ้านนาเตาที่มีความสำคัญทั้งในฐานะศาสนสถานประจำหมู่บ้าน แหล่งเรียนรู้ทางประวัติศาสตร์ท้องถิ่น และพื้นที่อนุรักษ์พุทธศิลป์พื้นถิ่นของจังหวัดน่าน จุดเด่นสำคัญของวัดคือพระพุทธไสยาสน์ หรือหลวงพ่อนอน ซึ่งประดิษฐานเป็นพระประธานภายในพระอุโบสถ โดยองค์พระหันพระพักตร์ไปทางทิศตะวันออก ลักษณะดังกล่าวทำให้วัดศิริธาดาแตกต่างจากวัดทั่วไปในเมืองน่านที่มักมีพระประธานเป็นพระพุทธรูปปางมารวิชัยหรือปางสมาธิ วัดแห่งนี้จึงเหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการไหว้พระ ชมพระนอนเก่าแก่ เรียนรู้ประวัติชุมชน และเดินทางตามเส้นทางวัดสำคัญในอำเภอท่าวังผา

 

วัดศิริธาดาเป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย เดิมชาวบ้านเรียกว่า “วัดนาเตา” ตามชื่อหมู่บ้านนาเตา ต่อมาภายหลังได้เปลี่ยนชื่อเป็น “วัดศิริธาดา” ตามชื่อของพระครูพรหมศิริธาดา เจ้าคณะแขวงปัว ผู้มีบทบาทสำคัญในการนำชาวบ้านก่อสร้างพระพุทธรูปไสยาสน์และวิหารพระพุทธไสยาสน์ วัดแห่งนี้จึงไม่ใช่เพียงสถานที่ประกอบศาสนกิจ แต่ยังเป็นหลักฐานของความร่วมแรงร่วมใจระหว่างพระสงฆ์ ผู้นำชุมชน และชาวบ้านในอดีตที่ช่วยกันสร้างวัดให้เป็นศูนย์กลางทางจิตใจของหมู่บ้าน

 

ประวัติของวัดศิริธาดามีความเชื่อมโยงกับชุมชนบ้านนาเตาอย่างแนบแน่น แหล่งข้อมูลท้องถิ่นระบุว่าวัดสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2216 โดยมีครูบาอุตระ และแสนหลวงสุนันท์ ไชยสลี ผู้นำชุมชน ร่วมกับชาวบ้านสร้างวัดขึ้น ชื่อเดิมของวัดสะท้อนความสัมพันธ์โดยตรงกับชื่อหมู่บ้าน เพราะในอดีตวัดประจำหมู่บ้านมักถูกเรียกตามชื่อชุมชนที่ตั้งอยู่ เมื่อเวลาผ่านไป วัดได้รับการพัฒนาเพิ่มเติมจนกลายเป็นศูนย์กลางศรัทธาที่มีความสำคัญของตำบลริม และได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาใน พ.ศ. 2478 ซึ่งเป็นหลักฐานสำคัญที่แสดงถึงสถานะของวัดในทางพระพุทธศาสนา

 

สิ่งที่ทำให้วัดศิริธาดาเป็นที่จดจำมากที่สุดคือพระพุทธไสยาสน์ หรือหลวงพ่อนอน ซึ่งเป็นพระประธานภายในพระอุโบสถ องค์พระมีลักษณะงดงาม พระพักตร์ยิ้มแย้ม แสดงความสงบเย็นและเมตตา ผู้ที่เข้ามากราบไหว้มักรู้สึกถึงบรรยากาศที่เรียบง่ายและสงบ ต่างจากวัดท่องเที่ยวขนาดใหญ่ที่มีผู้คนพลุกพล่าน พระพุทธรูปปางไสยาสน์มีความหมายเกี่ยวข้องกับพุทธประวัติตอนเสด็จดับขันธปรินิพพาน จึงมักสื่อถึงความสงบ การปล่อยวาง และการระลึกถึงความไม่เที่ยงของชีวิต

 

องค์พระนอนภายในวัดศิริธาดาหันพระพักตร์ไปทางทิศตะวันออก ซึ่งเป็นรายละเอียดที่ควรสังเกตเมื่อเข้าชมภายในพระอุโบสถ ทิศตะวันออกเป็นทิศแห่งแสงแรกของวันและมักสัมพันธ์กับความหมายเชิงมงคลในคติความเชื่อของผู้คนจำนวนมาก เมื่อผสานกับลักษณะพระพักตร์ที่ยิ้มแย้มและท่าทางสงบนิ่งขององค์พระ จึงทำให้พระพุทธไสยาสน์ของวัดนาเตากลายเป็นภาพจำที่โดดเด่นสำหรับผู้มาเยือน

 

ภายในพระอุโบสถของวัดยังมีจิตรกรรมฝาผนังเรื่องพระเวสสันดรชาดก ซึ่งเป็นเรื่องราวสำคัญในพุทธศาสนาที่กล่าวถึงการบำเพ็ญทานบารมีของพระโพธิสัตว์ ภาพจิตรกรรมในวัดไม่ได้มีคุณค่าเพียงในฐานะงานประดับศาสนสถาน แต่ยังช่วยถ่ายทอดหลักธรรมให้คนในชุมชนได้เรียนรู้ผ่านภาพเล่าเรื่อง การมีจิตรกรรมฝาผนังภายในวัดสะท้อนให้เห็นว่าวัดศิริธาดาเคยเป็นพื้นที่แห่งการเรียนรู้ ทั้งสำหรับพระสงฆ์ สามเณร และชาวบ้านที่เข้ามาทำบุญ ฟังธรรม หรือร่วมกิจกรรมทางศาสนา

 

พระเวสสันดรชาดกเป็นชาดกที่คนไทยและชาวล้านนาคุ้นเคยอย่างมาก เพราะเกี่ยวข้องกับแนวคิดเรื่องการให้ การเสียสละ และการสร้างบุญกุศล ภาพเล่าเรื่องในพระอุโบสถจึงช่วยให้ผู้ชมเข้าใจคติธรรมได้ง่ายขึ้น โดยเฉพาะในอดีตที่คนจำนวนมากอาจไม่ได้อ่านคัมภีร์หรือหนังสือธรรมะด้วยตนเอง ภาพจิตรกรรมจึงทำหน้าที่คล้ายตำราเล่มใหญ่บนผนังวัด เป็นสื่อธรรมะที่เข้าถึงผู้คนได้โดยตรง

 

นอกจากพระพุทธไสยาสน์และจิตรกรรมฝาผนังแล้ว วัดศิริธาดายังมีหอธรรมเก่าแก่ที่มีลวดลายงดงาม หอธรรมเป็นองค์ประกอบสำคัญของวัดในวัฒนธรรมล้านนา เพราะใช้เก็บรักษาคัมภีร์ ใบลาน หนังสือธรรม และเอกสารทางพระพุทธศาสนา ความสำคัญของหอธรรมจึงไม่ได้อยู่เฉพาะด้านสถาปัตยกรรม แต่ยังเกี่ยวข้องกับการสืบทอดความรู้และพระธรรมคำสอนของชุมชน วัดที่มีหอธรรมเก่าแก่จึงมักสะท้อนบทบาทของวัดในฐานะแหล่งเรียนรู้ของท้องถิ่น

 

รูปแบบของวัดศิริธาดาให้ความรู้สึกเรียบง่ายและเป็นวัดของชุมชนมากกว่าสถานที่ท่องเที่ยวขนาดใหญ่ นี่คือเสน่ห์สำคัญของวัด เพราะผู้มาเยือนจะได้สัมผัสบรรยากาศวัดชนบทเมืองน่านอย่างแท้จริง ภายในบริเวณวัดมีความสงบ ไม่เร่งรีบ และเหมาะกับการเดินชมอย่างเคารพ นักท่องเที่ยวที่สนใจวัดเก่าและศิลปกรรมท้องถิ่นควรใช้เวลาอย่างน้อย 30 นาที เพื่อชมองค์พระนอน จิตรกรรมฝาผนัง และหอธรรมอย่างละเอียด

 

บ้านนาเตาเป็นชุมชนในตำบลริม อำเภอท่าวังผา ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีเสน่ห์ในด้านวิถีชีวิตชนบทและวัฒนธรรมพื้นถิ่นของจังหวัดน่าน การมาเยือนวัดศิริธาดาจึงสามารถเชื่อมโยงกับการเดินทางเที่ยวอำเภอท่าวังผาได้อย่างเหมาะสม โดยเฉพาะผู้ที่ชอบเส้นทางวัดเก่า วัดชุมชน และสถานที่ท่องเที่ยวที่ยังคงบรรยากาศสงบ ไม่หนาแน่นเหมือนแหล่งท่องเที่ยวหลักในตัวเมือง

 

วัดศิริธาดาเหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่มองหาสถานที่สงบเพื่อไหว้พระและเรียนรู้ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ไม่ใช่สถานที่ที่เน้นกิจกรรมจำนวนมากหรือสิ่งอำนวยความสะดวกเชิงพาณิชย์ แต่เป็นวัดที่ให้คุณค่าด้านศรัทธา ความเรียบง่าย และความต่อเนื่องของวัฒนธรรมชุมชน ผู้ที่สนใจภาพจิตรกรรม พุทธศิลป์ และประวัติวัดในจังหวัดน่านจะพบว่าวัดแห่งนี้มีรายละเอียดที่น่าศึกษามากกว่าที่เห็นในครั้งแรก

 

เมื่อเดินเข้าสู่บริเวณพระอุโบสถ สิ่งที่ควรให้ความสำคัญคือการรักษาความสงบ เพราะพื้นที่ภายในยังเป็นสถานที่ประกอบศาสนกิจของชุมชน ผู้มาเยือนควรแต่งกายสุภาพ ถอดรองเท้าก่อนเข้าพื้นที่ที่กำหนด งดใช้เสียงดัง และไม่สัมผัสองค์พระหรือจิตรกรรมฝาผนังโดยตรง การถ่ายภาพควรทำด้วยความระมัดระวัง และควรหลีกเลี่ยงการใช้แฟลชกับงานจิตรกรรม เพื่อช่วยรักษาคุณค่าของงานศิลป์ให้คงอยู่ต่อไป

 

ความน่าสนใจของวัดศิริธาดาอีกประการหนึ่งคือการเป็นส่วนหนึ่งของเส้นทางวัดสำคัญในอำเภอท่าวังผา นักท่องเที่ยวสามารถจัดเส้นทางให้เชื่อมกับวัดหนองบัว วัดศรีมงคล หรือแหล่งเรียนรู้ชุมชนไทลื้อในพื้นที่ใกล้เคียงได้ โดยเริ่มจากการไหว้พระที่วัดศิริธาดา แล้วเดินทางต่อไปชมจิตรกรรมฝาผนังและวัฒนธรรมไทลื้อในเขตท่าวังผาและปัว เส้นทางนี้เหมาะกับผู้ที่ต้องการเที่ยวแบบไม่เร่งรีบและเน้นการเรียนรู้วัฒนธรรมท้องถิ่น

 

การเดินทาง จากตัวเมืองน่านสามารถใช้เส้นทางมุ่งหน้าไปอำเภอท่าวังผา จากนั้นเข้าสู่ตำบลริมและหมู่บ้านนาเตา วัดตั้งอยู่ที่บ้านนาเตา หมู่ 3 การเดินทางด้วยรถส่วนตัวสะดวกที่สุด เพราะสามารถแวะเที่ยวสถานที่ใกล้เคียงได้หลายแห่งในวันเดียว หากวางแผนเดินทางเป็นเส้นทางวัฒนธรรม ควรเผื่อเวลาให้เพียงพอสำหรับการไหว้พระ ชมพระอุโบสถ และเดินชมบรรยากาศรอบวัด

 

ช่วงเวลาที่เหมาะกับการมาเยือนคือช่วงเช้าหรือบ่ายแก่ เพราะอากาศไม่ร้อนมากและเหมาะกับการเดินชมวัดอย่างสงบ สำหรับผู้ที่ต้องการถ่ายภาพบริเวณวัดและชุมชนโดยรอบ แสงช่วงเช้าจะให้บรรยากาศนุ่มนวลและช่วยให้เห็นรายละเอียดของพื้นที่ได้ดี อย่างไรก็ตาม การเที่ยวชมภายในพระอุโบสถควรให้ความสำคัญกับความสงบและการเคารพสถานที่มากกว่าการถ่ายภาพ

 

ด้านประวัติศาสตร์ วัดศิริธาดาเป็นตัวอย่างของวัดที่แสดงให้เห็นการเติบโตของชุมชนท้องถิ่นในอำเภอท่าวังผา ชื่อวัดที่เปลี่ยนจากวัดนาเตามาเป็นวัดศิริธาดาสะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างวัดกับพระสงฆ์ผู้มีบทบาทในการพัฒนา ขณะเดียวกันชื่อเดิมก็ยังคงอยู่ในความทรงจำของชาวบ้านและผู้มาเยือน การใช้ชื่อควบกันว่า “วัดศิริธาดา (วัดนาเตา)” จึงช่วยรักษาทั้งชื่อทางการและชื่อที่คนท้องถิ่นคุ้นเคย

 

ในเชิงพุทธศิลป์ พระพุทธไสยาสน์ของวัดศิริธาดาถือเป็นเอกลักษณ์ที่ช่วยให้วัดมีความแตกต่างจากวัดอื่นในเส้นทางเดียวกัน องค์พระที่มีพระพักตร์อ่อนโยนและท่าทางสงบนิ่งทำให้ผู้มาสักการะรู้สึกถึงความสงบภายในใจ การกราบพระนอนจึงไม่ได้เป็นเพียงการขอพร แต่ยังเป็นโอกาสให้ผู้มาเยือนระลึกถึงหลักธรรมเรื่องความไม่ประมาทและการปล่อยวาง

 

ในเชิงวัฒนธรรม วัดยังทำหน้าที่เป็นพื้นที่รวมใจของชาวบ้านนาเตา กิจกรรมทางศาสนาในรอบปี เช่น วันพระ วันสำคัญทางพระพุทธศาสนา งานทำบุญ และพิธีกรรมของชุมชน ล้วนช่วยรักษาความสัมพันธ์ระหว่างคนกับวัดให้คงอยู่ วัดศิริธาดาจึงเป็นมากกว่าสถานที่ท่องเที่ยว เพราะยังเป็นพื้นที่ชีวิตของชุมชนที่มีพระสงฆ์และชาวบ้านดูแลร่วมกัน

 

ผู้ที่เดินทางมาเที่ยววัดศิริธาดาควรวางแผนเส้นทางล่วงหน้า โดยเฉพาะหากต้องการเที่ยวต่อไปยังวัดหนองบัว วัดศรีมงคล หรืออำเภอปัว การมีรถส่วนตัวจะช่วยให้เดินทางสะดวกกว่า และสามารถหยุดแวะถ่ายภาพหรือพักรับประทานอาหารในอำเภอท่าวังผาได้ง่าย พื้นที่รอบวัดไม่ใช่ย่านท่องเที่ยวเชิงพาณิชย์หนาแน่น จึงควรเตรียมน้ำดื่มและจัดเวลาให้เหมาะสม

 

โดยสรุป วัดศิริธาดา หรือวัดนาเตา เป็นวัดเก่าแก่ที่มีคุณค่าทั้งด้านศาสนา ประวัติศาสตร์ และพุทธศิลป์ จุดเด่นของพระพุทธไสยาสน์ภายในพระอุโบสถ จิตรกรรมฝาผนังพระเวสสันดรชาดก หอธรรมเก่าแก่ และประวัติการสร้างวัดที่ผูกพันกับชุมชน ทำให้วัดแห่งนี้เป็นหนึ่งในสถานที่ควรแวะเมื่อเดินทางมาอำเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน โดยเฉพาะสำหรับผู้ที่ต้องการเที่ยววัดแบบลึก ซึมซับบรรยากาศท้องถิ่น และเรียนรู้เรื่องราวของชุมชนผ่านศาสนสถานที่ยังมีชีวิต

 

 

ตอบ: วัดศิริธาดา หรือวัดนาเตา ตั้งอยู่ที่บ้านนาเตา หมู่ 3 ตำบลริม อำเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน

 

ตอบ: จุดเด่นคือพระพุทธไสยาสน์หรือหลวงพ่อนอน ซึ่งประดิษฐานเป็นพระประธานภายในพระอุโบสถและหันพระพักตร์ไปทางทิศตะวันออก

 

ตอบ: วัดศิริธาดาสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2216 และได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2478

 

ตอบ: เพราะเดิมชาวบ้านเรียกว่าวัดนาเตาตามชื่อหมู่บ้านนาเตา ก่อนเปลี่ยนชื่อเป็นวัดศิริธาดาตามชื่อพระครูพรหมศิริธาดา

 

ตอบ: ภายในวัดมีพระพุทธไสยาสน์ จิตรกรรมฝาผนังพระเวสสันดรชาดก และหอธรรมเก่าแก่ที่สะท้อนงานช่างพื้นถิ่นของน่าน

 

ตอบ: เจ้าอาวาสวัดศิริธาดาคือพระครูอุปถัมภ์นันทการ (สมาน)

 

ตอบ: สามารถเดินทางจากตัวเมืองน่านไปอำเภอท่าวังผา แล้วเข้าสู่ตำบลริมและหมู่บ้านนาเตา การเดินทางด้วยรถส่วนตัวสะดวกที่สุด