หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคตะวันออกเฉียงเหนือ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดสกลนคร >อ.วาริชภูมิ >ต.วาริชภูมิ > พระธาตุศรีมงคล
TL;DR: พระธาตุศรีมงคล อยู่ที่บ้านธาตุ ตำบลวาริชภูมิ อำเภอวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร เปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น. จุดเด่นคือ เป็นเจดีย์ฐานสี่เหลี่ยม ยอดแหลม ก่ออิฐถือปูน ประดับลายปั้นดินเผา รอบฐานเล่าเรื่องพุทธประวัติ.

สกลนคร

พระธาตุศรีมงคล

พระธาตุศรีมงคล

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.
 
พระธาตุศรีมงคล จังหวัดสกลนคร เป็นพระธาตุคู่บ้านคู่เมืองของชาวอำเภอวาริชภูมิ ตั้งอยู่ภายในวัดพระธาตุศรีมงคล บ้านธาตุ ตำบลวาริชภูมิ อำเภอวาริชภูมิ ห่างจากที่ว่าการอำเภอวาริชภูมิประมาณ 200 เมตร และห่างจากตัวจังหวัดสกลนครประมาณ 65 กม. จุดเด่นคือเจดีย์ฐานสี่เหลี่ยมยอดแหลม ก่ออิฐถือปูน ตกแต่งด้วยลายปั้นดินเผาและภาพพุทธประวัติรอบฐาน สร้างครอบพระธาตุองค์เดิมที่เป็นศิลาแลงและชำรุดจากกาลเวลา เป็นศูนย์รวมศรัทธาของชาววาริชภูมิและชาวผู้ไทบ้านธาตุ โดยมีงานนมัสการพระธาตุและประเพณีบุญบั้งไฟล้านจัดขึ้นเป็นประจำทุกปี
 
พระธาตุศรีมงคล เป็นหนึ่งในปูชนียสถานสำคัญของจังหวัดสกลนคร และเป็นพระธาตุคู่บ้านคู่เมืองของชาวอำเภอวาริชภูมิ สถานที่แห่งนี้ตั้งอยู่ภายในวัดพระธาตุศรีมงคล บ้านธาตุ ตำบลวาริชภูมิ อำเภอวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร บนเส้นทางพังโคน–วาริชภูมิ เดินทางสะดวกด้วยรถยนต์ และอยู่ใกล้ที่ว่าการอำเภอวาริชภูมิประมาณ 200 เมตร ทำให้เป็นวัดสำคัญที่เข้าถึงง่าย เหมาะสำหรับการแวะกราบสักการะ ชมศิลปกรรม เรียนรู้ประวัติชุมชน และทำความเข้าใจรากศรัทธาของชาววาริชภูมิในพื้นที่เดียวกัน
 
ภาพแรกที่ผู้มาเยือนจดจำได้ทันทีคือองค์พระธาตุทรงสูง ฐานสี่เหลี่ยม ยอดแหลม ตั้งเด่นอยู่ในลานวัด พระธาตุองค์ปัจจุบันก่ออิฐถือปูนและประดับด้วยลายปั้นดินเผาอย่างประณีต รอบฐานตกแต่งเป็นเรื่องราวพุทธประวัติของพระพุทธเจ้า โดยสร้างครอบองค์พระธาตุเดิมที่เป็นศิลาแลงซึ่งชำรุดไปตามกาลเวลา รูปแบบนี้ทำให้พระธาตุศรีมงคลมีเอกลักษณ์ต่างจากพระธาตุหลายแห่งในจังหวัดสกลนคร เพราะไม่ได้เน้นความเก่าแก่ขององค์เดิมเพียงอย่างเดียว แต่แสดงการสืบต่อศรัทธาผ่านการบูรณะและศิลปกรรมยุคใหม่ที่ยังเคารพรากฐานดั้งเดิมของพระธาตุ
 
พระธาตุศรีมงคลมีความหมายต่อชาววาริชภูมิทั้งในฐานะศาสนสถาน แหล่งประวัติศาสตร์ชุมชน และสัญลักษณ์ของบ้านธาตุ พื้นที่บ้านธาตุในอดีตเป็นป่าดง ก่อนที่กลุ่มชาวบ้านจากเมืองวารีซึ่งเป็นอำเภอวาริชภูมิในปัจจุบันจะออกมาหักร้างถางพงเพื่อทำไร่ เมื่อถางป่าลึกเข้าไปจึงพบพระธาตุร้างอยู่กลางดง ชาวบ้านเกิดความเคารพยำเกรงต่อสถานที่ จึงหยุดการถากถางและนิมนต์พระครูหลักคำ ประธานสงฆ์เมืองวารี มาพิจารณาพื้นที่ ท่านเห็นว่าสถานที่แห่งนี้เป็นมงคล เหมาะแก่การตั้งบ้านและสร้างวัด จึงเกิดการถากถางพื้นที่ใหม่ ทำบุญอุทิศส่วนกุศล และตั้งชื่อพระธาตุว่า “พระธาตุศรีมงคล” พร้อมตั้งชื่อวัดว่า “วัดธาตุศรีมงคล” เมื่อประมาณ พ.ศ. 2444
 
ชื่อ “ศรีมงคล” จึงไม่ได้เป็นเพียงชื่อที่ไพเราะ แต่สื่อถึงความเชื่อของชุมชนที่มองว่าพื้นที่พบพระธาตุเป็นพื้นที่สิริมงคล เหมาะแก่การตั้งหลักแหล่งและสร้างชุมชน จากพระธาตุร้างกลางดงได้กลายเป็นศูนย์กลางของวัด หมู่บ้าน และศรัทธาของผู้คนในพื้นที่ จนบ้านบริเวณนั้นถูกเรียกว่า “บ้านธาตุ” และชื่อดังกล่าวยังคงใช้สืบมาถึงปัจจุบัน ประวัติส่วนนี้ทำให้พระธาตุศรีมงคลเป็นมากกว่าสิ่งก่อสร้างทางศาสนา เพราะเป็นจุดกำเนิดความทรงจำของชุมชนบ้านธาตุและชาววาริชภูมิ
 
ภายหลังพื้นที่เมืองวารีเดิมเกิดไฟไหม้ครั้งใหญ่ ประกอบกับทำเลเดิมมีความคับแคบและเป็นพื้นที่ลุ่มที่น้ำท่วมในฤดูฝน ผู้คนจึงอพยพแยกย้ายออกไปตั้งถิ่นฐานใหม่หลายทิศทาง ทั้งบ้านพังฮอ บ้านห้วยบาง และบ้านธาตุ การขยายตัวของชุมชนบ้านธาตุจึงเกี่ยวข้องกับพระธาตุศรีมงคลโดยตรง เพราะพระธาตุทำหน้าที่เป็นหลักใจและหลักพื้นที่ของผู้คนที่ย้ายถิ่นฐานมาอยู่บริเวณนี้ ความสัมพันธ์ระหว่างวัด พระธาตุ และชุมชนจึงแน่นแฟ้นมาตั้งแต่ต้น
 
พระธาตุศรีมงคลองค์เดิมเป็นพระธาตุศิลาแลงที่ชำรุด สร้างขึ้นในสมัยใดไม่ปรากฏวันเดือนปีที่แน่นอน แต่มีคำบอกเล่าว่าสร้างคู่กับพระธาตุดงเชียงเครือ ซึ่งตั้งอยู่ห่างไปทางทิศเหนือประมาณ 500 เมตร และสัมพันธ์กับคติพระธาตุในวัฒนธรรมล้านช้าง บางตำนานเชื่อมโยงการสร้างพระธาตุกับสมัยพระเจ้าไชยเชษฐาธิราช ผู้ครองเมืองเวียงจันทน์ ความเชื่อนี้สะท้อนรากวัฒนธรรมลุ่มน้ำโขงและสายสัมพันธ์ระหว่างชาววาริชภูมิกับโลกวัฒนธรรมล้านช้างในอดีต
 
เมื่อพระธาตุองค์เดิมชำรุดลง ชาวบ้านได้รวบรวมโบราณวัตถุและวัตถุมงคลที่พบในองค์พระธาตุไว้เพื่อการสักการะ เช่น พระพุทธรูปทองคำ พระพุทธรูปสำริด และวัตถุโบราณอื่น ๆ ส่วนที่เหลือได้อัญเชิญบรรจุไว้ภายในองค์พระธาตุ การกระทำดังกล่าวสะท้อนความเคารพของชุมชนต่อโบราณวัตถุและพระธาตุเดิม แม้พระธาตุองค์ใหม่จะสร้างครอบและมีศิลปกรรมยุคใหม่ แต่หัวใจของสถานที่ยังคงอยู่ที่พระธาตุเดิมและศรัทธาที่สืบต่อกันมาหลายชั่วอายุคน
 
การปฏิสังขรณ์พระธาตุศรีมงคลเป็นช่วงสำคัญที่ทำให้เกิดรูปแบบพระธาตุองค์ปัจจุบัน วัดมีการปฏิสังขรณ์ครั้งแรกใน พ.ศ. 2472 โดยมีพระครูทันเป็นผู้ควบคุม ต่อมาในช่วง พ.ศ. 2516 เป็นต้นมา ชาวบ้านและผู้มีศรัทธาได้ร่วมกันบูรณะองค์พระธาตุใหม่ โดยสร้างเป็นคอนกรีตเสริมเหล็กและประดับฐานด้วยปฏิมากรรมดินเผาเล่าเรื่องพุทธประวัติ การบูรณะครั้งใหญ่ดำเนินต่อเนื่องจนถึง พ.ศ. 2526 ซึ่งเป็นปีสำคัญที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จพระราชดำเนินมาทรงบรรจุพระบรมสารีริกธาตุและยกฉัตรเจดีย์พระธาตุศรีมงคล
 
วันที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2526 เป็นวันที่มีความหมายอย่างยิ่งต่อวัดและชาววาริชภูมิ เพราะพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวเสด็จมาทรงบรรจุพระบรมสารีริกธาตุและยกฉัตรเจดีย์พระธาตุศรีมงคล พร้อมพระราชทานนามวัดธาตุศรีมงคลใหม่เป็น “วัดพระธาตุศรีมงคล” นับจากนั้นชื่อวัดพระธาตุศรีมงคลได้กลายเป็นชื่อทางการที่ใช้มาจนถึงปัจจุบัน เหตุการณ์นี้ยกระดับความสำคัญของพระธาตุจากปูชนียสถานท้องถิ่นให้เป็นศาสนสถานที่มีความหมายระดับจังหวัดและได้รับการจดจำในประวัติศาสตร์ร่วมของชาวสกลนคร
 
รูปทรงขององค์พระธาตุศรีมงคลมีลักษณะเป็นเจดีย์ฐานสี่เหลี่ยม ยอดแหลม ไล่ระดับจากฐานขึ้นไปสู่ส่วนยอดอย่างมีจังหวะ ฐานขนาดใหญ่ทำหน้าที่รับองค์เรือนธาตุและเปิดพื้นที่ให้ประดับภาพปั้นดินเผา ส่วนยอดที่สูงเรียวช่วยดึงสายตาขึ้นสู่เบื้องบนตามคติของพระธาตุและเจดีย์ในพุทธศาสนา ภาพรวมขององค์พระธาตุจึงให้ความรู้สึกมั่นคง อบอุ่น และสง่างามแบบวัดชุมชนอีสานที่พัฒนางานศิลป์ร่วมสมัยขึ้นจากแรงศรัทธาของคนในพื้นที่
 
สิ่งที่โดดเด่นที่สุดรอบฐานคือภาพพุทธประวัติดินเผา ซึ่งเล่าเรื่องราวสำคัญในพระชนมชีพของพระพุทธเจ้า งานปั้นเหล่านี้ไม่ได้ทำหน้าที่ตกแต่งเพียงอย่างเดียว แต่ทำหน้าที่เป็นสื่อธรรมะที่ผู้มาเยือนสามารถเดินชม อ่านภาพ และซึมซับเรื่องราวทางพระพุทธศาสนาได้โดยไม่ต้องอาศัยตัวหนังสือจำนวนมาก ลวดลายดินเผามีสีและพื้นผิวที่สอดคล้องกับบรรยากาศของวัด ช่วยให้พระธาตุศรีมงคลมีเอกลักษณ์ทางสายตาและกลายเป็นจุดถ่ายภาพสำคัญของผู้มาเยือน
 
งานดินเผารอบฐานยังสัมพันธ์กับภูมิปัญญางานช่างพื้นถิ่นและความเรียบง่ายของวัสดุที่ให้ความรู้สึกใกล้ชิดชุมชน ดินเผาเป็นวัสดุที่มีชีวิตจากดิน น้ำ ไฟ และฝีมือมนุษย์ เมื่อนำมาสร้างเป็นภาพพุทธประวัติ จึงสื่อถึงการนำสิ่งธรรมดาในแผ่นดินมาสร้างคุณค่าทางศรัทธา ภาพปั้นเหล่านี้ทำให้พระธาตุศรีมงคลเป็นทั้งเจดีย์บูชาและแหล่งเรียนรู้พุทธประวัติสำหรับเด็ก เยาวชน นักท่องเที่ยว และผู้ที่สนใจศิลปกรรมพื้นถิ่น
 
ภายในบริเวณวัดยังมีพัทธสีมาเก่าหรืออุโบสถหลังเดิมซึ่งตั้งอยู่ด้านทิศใต้ขององค์พระธาตุ เป็นอาคารที่มีลักษณะสถาปัตยกรรมไทยภาคกลางผสมฝีมือช่างชาวญวน ก่อสร้างเมื่อ พ.ศ. 2490 มีหน้าบันและลวดลายปูนปั้น เช่น ภาพทวารบาล หน้ากาล ราหูอมจันทร์ นางมณีเมขลา และนาคไขว้ อาคารนี้ช่วยเติมมิติทางศิลปกรรมให้วัดพระธาตุศรีมงคล เพราะทำให้ผู้มาเยือนเห็นการอยู่ร่วมกันของพระธาตุ ศิลปะท้องถิ่น ศิลปะไทยภาคกลาง และฝีมือช่างญวนในพื้นที่วาริชภูมิ
 
พื้นที่วัดพระธาตุศรีมงคลไม่ได้มีความสำคัญเฉพาะในด้านอาคารและโบราณวัตถุ แต่ยังเป็นศูนย์รวมกิจกรรมทางศาสนาและวัฒนธรรมของชุมชน งานนมัสการพระธาตุศรีมงคลจัดขึ้นเป็นประจำทุกปี โดยชาวบ้านธาตุ บ้านธาตุพัฒนา และพุทธศาสนิกชนร่วมกันทำบุญ สักการะองค์พระธาตุ และแสดงความศรัทธาต่อปูชนียสถานคู่บ้านคู่เมือง นอกจากนี้ยังมีประเพณีบุญบั้งไฟล้านนมัสการพระธาตุศรีมงคล ซึ่งเป็นงานสำคัญของอำเภอวาริชภูมิที่ผสานความเชื่อเรื่องฝน ฟ้า เกษตรกรรม ศรัทธาพุทธ และวัฒนธรรมผู้ไทเข้าด้วยกัน
 
ในงานประเพณีบุญบั้งไฟล้านนมัสการพระธาตุศรีมงคล ชาวบ้านและผู้มีศรัทธาจะแต่งกายด้วยชุดภูไทพื้นถิ่น เข้าร่วมพิธีอย่างพร้อมเพรียง มีการรำถวายองค์พระธาตุและกิจกรรมชุมชนที่สะท้อนอัตลักษณ์ของชาววาริชภูมิ งานประเพณีนี้ทำให้พระธาตุศรีมงคลไม่ได้เป็นเพียงวัตถุทางศาสนาที่ตั้งอยู่กลางวัด แต่เป็นหัวใจของเทศกาล การรวมญาติ การสืบทอดเครื่องแต่งกาย การถ่ายทอดเพลงรำ และการแสดงความเป็นหนึ่งเดียวของชุมชน
 
เมื่อเดินชมภายในวัด ผู้มาเยือนควรเริ่มจากลานหน้าองค์พระธาตุ เพื่อมองภาพรวมของเจดีย์ฐานสี่เหลี่ยมและยอดแหลม จากนั้นเดินชมรอบฐานเพื่อดูภาพพุทธประวัติดินเผาอย่างละเอียด ควรใช้เวลาเดินวนรอบองค์พระธาตุช้า ๆ เพราะรายละเอียดแต่ละด้านมีจังหวะและความหมายต่างกัน ผู้ที่สนใจศิลปะควรสังเกตการจัดวางภาพปั้น การแบ่งช่องเรื่องเล่า รูปทรงของตัวละคร และการผสมผสานศิลปะพื้นถิ่นกับเรื่องราวพุทธศาสนา
 
หลังจากสักการะองค์พระธาตุ สามารถเดินชมอุโบสถเก่าและอาคารประกอบภายในวัด เพื่อเห็นพัฒนาการของวัดตั้งแต่ยุคชุมชนบ้านธาตุเริ่มตั้งหลักแหล่งจนถึงยุคบูรณะองค์พระธาตุในสมัยใหม่ วัดแห่งนี้มีบรรยากาศสงบ เหมาะกับการเดินชมอย่างสุภาพ การถ่ายภาพ การไหว้พระ และการเรียนรู้ประวัติท้องถิ่น ผู้มาเยือนควรรักษาความสะอาด แต่งกายสุภาพ งดใช้เสียงดัง และไม่สัมผัสงานปั้นหรือส่วนประดับขององค์พระธาตุโดยไม่จำเป็น
 
การเดินทางมายังพระธาตุศรีมงคลสะดวกมาก หากเริ่มจากตัวเมืองสกลนครให้ใช้เส้นทางไปอำเภอพังโคนและต่อมายังอำเภอวาริชภูมิ ระยะทางจากตัวจังหวัดประมาณ 65 กม. เมื่อเข้าสู่ตัวอำเภอวาริชภูมิ วัดพระธาตุศรีมงคลอยู่ไม่ไกลจากที่ว่าการอำเภอ โดยห่างประมาณ 200 เมตร รถยนต์สามารถเข้าถึงบริเวณวัดได้โดยสะดวก เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยวที่เดินทางแบบครอบครัว ผู้สูงอายุ และผู้ที่ต้องการแวะไหว้พระโดยไม่ต้องเดินทางขึ้นเขาหรือใช้แรงมาก
 
ตำแหน่งของวัดยังทำให้สามารถจัดเส้นทางเที่ยวร่วมกับสถานที่ใกล้เคียงได้หลายแห่ง เช่น พระธาตุดงเชียงเครือซึ่งอยู่ทางทิศเหนือไม่ไกล เขื่อนน้ำอูน แหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติและจุดชมวิวของอำเภอพังโคนกับวาริชภูมิ วัดถ้ำพวงและพิพิธภัณฑ์อาจารย์วัน อุตตโมในอำเภอส่องดาว รวมถึงสถานที่สำคัญในตัวเมืองสกลนคร หากมีเวลาครึ่งวันสามารถเที่ยวพระธาตุศรีมงคลร่วมกับเขื่อนน้ำอูนและร้านอาหารในตัวอำเภอวาริชภูมิได้ หากมีเวลาหนึ่งวันสามารถต่อเส้นทางไปยังวัดถ้ำพวงหรือกลับเข้าตัวเมืองสกลนครเพื่อชมพระธาตุเชิงชุมได้
 
สำหรับนักท่องเที่ยวที่สนใจวัฒนธรรมผู้ไท พระธาตุศรีมงคลเป็นสถานที่ที่ช่วยเปิดประตูสู่เรื่องราวของชุมชนวาริชภูมิได้อย่างดี เพราะวัดสัมพันธ์กับบ้านธาตุ บ้านธาตุพัฒนา และกลุ่มคนในพื้นที่ที่ร่วมกันรักษาพระธาตุ ศิลปกรรมดินเผาและงานประเพณีรอบองค์พระธาตุสะท้อนความภูมิใจของชุมชน การแต่งกายภูไทในงานบุญ การรำถวาย และการรวมตัวของพุทธศาสนิกชนทำให้วัดแห่งนี้เป็นพื้นที่ที่เห็นทั้งศรัทธาและวัฒนธรรมที่ยังคงดำเนินอยู่ในชีวิตประจำปีของชาวบ้าน
 
พระธาตุศรีมงคลยังเหมาะสำหรับชาวต่างชาติที่ต้องการเข้าใจพระธาตุอีสานในรูปแบบที่ต่างจากโบราณสถานขอม เพราะสถานที่นี้ไม่ได้เด่นจากความเป็นปราสาทหิน แต่เด่นจากการสืบต่อพระธาตุเดิมด้วยศิลปกรรมยุคใหม่ ความสัมพันธ์ของชุมชนผู้ไท และประเพณีบุญบั้งไฟล้านที่ยังมีชีวิต ผู้มาเยือนจะเห็นว่าศาสนสถานไทยไม่ได้มีเพียงสิ่งเก่าแก่ที่หยุดอยู่ในอดีต แต่มีการบูรณะ สร้างใหม่ ตีความใหม่ และใช้เป็นศูนย์รวมคนในชุมชนอย่างต่อเนื่อง
 
ในเชิงประวัติศาสตร์ท้องถิ่น พระธาตุศรีมงคลช่วยเล่าเรื่องการย้ายถิ่น การตั้งบ้าน การตั้งวัด และการเปลี่ยนพื้นที่ป่าดงให้กลายเป็นชุมชนที่มีพระธาตุเป็นศูนย์กลาง เรื่องราวของนายเวียงแก โฮมวงศ์และชาวบ้านที่พบพระธาตุร้างในดง ก่อนนิมนต์พระครูหลักคำมาพิจารณาพื้นที่ เป็นเรื่องเล่าที่สะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ เมื่อชาวบ้านเลือกไม่ทำลายพระธาตุ แต่กลับสร้างวัดและตั้งบ้านรอบพระธาตุ จึงเกิดชุมชนที่ยึดศรัทธาเป็นรากฐานของการตั้งถิ่นฐาน
 
พระธาตุศรีมงคลจึงเป็นสถานที่ที่ควรใช้เวลาชมอย่างละเอียด ไม่ใช่เพียงแวะถ่ายภาพด้านหน้าแล้วเดินทางต่อ จุดที่ควรให้ความสนใจคือองค์พระธาตุเดิมที่ถูกครอบไว้ภายใน ความหมายของภาพพุทธประวัติดินเผา พัทธสีมาเก่า ลวดลายปูนปั้น งานประเพณีของชุมชน และบริบทบ้านธาตุที่เกิดจากการค้นพบพระธาตุร้างในอดีต เมื่อมองครบทุกด้าน จะเห็นว่าพระธาตุองค์นี้เป็นทั้งหลักศาสนา หลักประวัติศาสตร์ และหลักใจของชาววาริชภูมิ
 
ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับการมาเยือนคือช่วงเช้าและช่วงบ่ายแก่ เพราะแสงไม่แรงจนเกินไปและสามารถชมลายดินเผารอบฐานได้ชัดเจน หากต้องการสัมผัสบรรยากาศงานบุญ ควรวางแผนมาในช่วงงานนมัสการพระธาตุศรีมงคลหรือประเพณีบุญบั้งไฟล้าน ซึ่งเป็นช่วงที่วัดมีชีวิตชีวามากที่สุด มีทั้งพิธีทางศาสนา การแต่งกายพื้นถิ่น การรวมตัวของชาวบ้าน และกิจกรรมที่สะท้อนอัตลักษณ์ของวาริชภูมิอย่างเด่นชัด
 
การมาเยือนพระธาตุศรีมงคลควรรักษามารยาทแบบวัดไทย แต่งกายสุภาพ ไม่ส่งเสียงดัง ไม่ปีนป่ายองค์พระธาตุ ไม่แตะต้องลายปั้นดินเผาหรือโบราณวัตถุ และให้พื้นที่แก่ชาวบ้านที่มากราบไหว้หรือทำบุญ ในวันงานประเพณีควรเคารพลำดับพิธีและหลีกเลี่ยงการยืนขวางทางขบวนหรือพื้นที่พิธีกรรม วัดแห่งนี้เป็นพื้นที่ศรัทธาของคนท้องถิ่น การเข้าชมด้วยความเคารพจึงทำให้ประสบการณ์การเดินทางสมบูรณ์และเหมาะสม
 
ด้วยทำเลที่อยู่ใกล้ที่ว่าการอำเภอวาริชภูมิ พระธาตุศรีมงคลยังเชื่อมโยงกับร้านอาหารและที่พักในตัวอำเภอได้สะดวก นักท่องเที่ยวสามารถแวะชิมอาหารอีสาน ร้านส้มตำ ร้านกาแฟ และร้านอาหารท้องถิ่นก่อนหรือหลังการเข้าวัดได้ ส่วนผู้ที่ต้องการพักค้างคืนในวาริชภูมิ มีรีสอร์ทและที่พักหลายแห่งในระยะใกล้ ทำให้สามารถจัดทริปแบบไม่เร่งรีบและเที่ยวต่อไปยังเขื่อนน้ำอูน พังโคน ส่องดาว หรือสกลนครตัวเมืองได้ในวันถัดไป
 
เมื่อพิจารณาทั้งด้านศรัทธา ประวัติศาสตร์ชุมชน ศิลปกรรมดินเผา งานประเพณี และความสะดวกในการเดินทาง พระธาตุศรีมงคลคือหนึ่งในสถานที่ท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมที่สำคัญที่สุดของอำเภอวาริชภูมิ เป็นพระธาตุที่เชื่อมอดีตกับปัจจุบัน เชื่อมองค์พระธาตุเดิมศิลาแลงกับเจดีย์ยุคใหม่ เชื่อมบ้านธาตุกับเมืองวารีเดิม และเชื่อมศรัทธาพุทธกับวัฒนธรรมผู้ไทอย่างแนบแน่น ผู้มาเยือนที่ต้องการเข้าใจสกลนครในมิติชุมชนควรจัดพระธาตุศรีมงคลไว้เป็นหนึ่งในจุดหมายหลักของการเดินทาง
 
ชื่อสถานที่พระธาตุศรีมงคล / วัดพระธาตุศรีมงคล
ที่ตั้งบ้านธาตุ ตำบลวาริชภูมิ อำเภอวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร
ที่อยู่วัดพระธาตุศรีมงคล บ้านธาตุ ตำบลวาริชภูมิ อำเภอวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร 47150
พิกัด17.288889, 103.659444 / Plus Code: 7MQ5+V94
ไฮไลต์เจดีย์ฐานสี่เหลี่ยมยอดแหลม งานปั้นดินเผารอบฐาน ภาพพุทธประวัติ พระธาตุเดิมศิลาแลงที่ถูกสร้างครอบไว้ภายใน และประเพณีบุญบั้งไฟล้านนมัสการพระธาตุศรีมงคล
ประวัติ / สมัย / ยุคพบพระธาตุร้างกลางป่าดงเมื่อชาวบ้านจากเมืองวารีออกมาหักร้างถางพง และตั้งวัดธาตุศรีมงคลเมื่อประมาณ พ.ศ. 2444 พระธาตุเดิมเป็นศิลาแลง ต่อมาบูรณะเป็นองค์ปัจจุบันด้วยศิลปกรรมยุคใหม่และได้รับพระราชทานนามวัดพระธาตุศรีมงคลใน พ.ศ. 2526
ที่มาของชื่อพระครูหลักคำ ประธานสงฆ์เมืองวารี เห็นว่าพื้นที่ที่พบพระธาตุร้างเป็นมงคล จึงตั้งชื่อพระธาตุว่า “พระธาตุศรีมงคล” และตั้งชื่อวัดว่า “วัดธาตุศรีมงคล”
ลักษณะเด่นเป็นเจดีย์ฐานสี่เหลี่ยม ยอดแหลม ก่ออิฐถือปูน ประดับลายปั้นดินเผา รอบฐานเล่าเรื่องพุทธประวัติ และสร้างครอบองค์พระธาตุเดิมซึ่งเป็นศิลาแลงที่ชำรุด
การเดินทางจากตัวเมืองสกลนครใช้เส้นทางสกลนคร–พังโคน–วาริชภูมิ ระยะทางประมาณ 65 กม. วัดอยู่ใกล้ที่ว่าการอำเภอวาริชภูมิประมาณ 200 เมตร รถยนต์สามารถเข้าถึงบริเวณวัดได้สะดวก
สถานะปัจจุบันเปิดให้เข้าชม เป็นวัดสำคัญของชุมชนบ้านธาตุและเป็นพระธาตุคู่บ้านคู่เมืองของชาวอำเภอวาริชภูมิ
วันเปิดทำการทุกวัน
เวลาเปิดทำการ08.00 – 17.00 น.
ค่าเข้าไม่เสียค่าเข้าชม
สิ่งอำนวยความสะดวกพื้นที่จอดรถ ลานสักการะ ลานเดินชมรอบพระธาตุ พระอุโบสถเก่า พื้นที่ทำบุญ จุดถ่ายภาพ และร้านค้า/ร้านอาหารในตัวอำเภอวาริชภูมิใกล้เคียง
โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ1. องค์พระธาตุศรีมงคล
2. ฐานภาพพุทธประวัติดินเผา
3. พระธาตุเดิมศิลาแลงที่สร้างครอบไว้ภายใน
4. ลานสักการะรอบองค์พระธาตุ
5. พัทธสีมาเก่า / อุโบสถหลังเดิม
6. อาคารเก็บรักษาโบราณวัตถุและพื้นที่เรียนรู้ภายในวัด
7. พื้นที่ทำบุญและประกอบศาสนพิธี
8. พื้นที่จัดงานนมัสการพระธาตุและบุญบั้งไฟล้าน
ผู้ดูแลวัดพระธาตุศรีมงคล และองค์การบริหารส่วนตำบลวาริชภูมิในฐานะหน่วยงานท้องถิ่นที่ร่วมสนับสนุนกิจกรรมชุมชน
เบอร์ติดต่อ042-781-146 / องค์การบริหารส่วนตำบลวาริชภูมิ โทร. 042-973-769
บุคคลสำคัญของวัดพระครูหลักคำ ผู้ตั้งชื่อพระธาตุศรีมงคลและวัดธาตุศรีมงคล / พระครูวิธานปริยัติธรรม (วิชิต จนฺทโชโต) อดีตเจ้าอาวาสผู้มีบทบาทสำคัญในการบูรณะวัดและองค์พระธาตุ
งานประเพณีสำคัญงานนมัสการองค์พระธาตุศรีมงคล และประเพณีบุญบั้งไฟล้านนมัสการพระธาตุศรีมงคล ซึ่งชาวบ้านธาตุ บ้านธาตุพัฒนา และพุทธศาสนิกชนร่วมจัดเป็นประจำทุกปี
สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง1. พระธาตุดงเชียงเครือ ประมาณ 0.5 กม.
2. เขื่อนน้ำอูน ประมาณ 4.3 กม.
3. หนองหัวช้าง บ้านห้วยบาง ประมาณ 5 กม.
4. อำเภอพังโคน ประมาณ 17 กม.
5. วัดป่าภูริทัตตถิราวาส ประมาณ 24 กม.
6. วัดถ้ำพวงและพิพิธภัณฑ์อาจารย์วัน อุตตโม ประมาณ 30 กม.
7. กู่พันนา ประมาณ 35 กม.
8. วัดพระธาตุนารายณ์เจงเวง ประมาณ 55 กม.
ร้านอาหารใกล้เคียง1. ROCK IN CAFE ประมาณ 0.8 กม.
2. เฮง 9 เนื้อย่างเกาหลี ประมาณ 1 กม. โทร. 086-239-6590, 081-060-1578
3. ส้มตำแซบภูไท ประมาณ 1 กม. โทร. 080-186-9343
4. ครัวที่บ้าน ประมาณ 1.5 กม. โทร. 087-052-6715
5. แซ่บอิสาน บ้านกุดพร้าว ประมาณ 3 กม. โทร. 061-113-5019
6. เพียงวันนี้ Just Today Slow Bar ประมาณ 8 กม. โทร. 099-261-4651
7. Jungle Cafe สาขาอำเภอพรรณานิคม ประมาณ 24 กม. โทร. 092-984-1412
ที่พักใกล้เคียง1. โรงแรมทะเลทองรีสอร์ท ประมาณ 1 กม. โทร. 081-739-7506, 084-955-1376
2. ทานตะวันรีสอร์ท ประมาณ 2 กม. โทร. 086-226-5518
3. ชายทุ่งแกรนด์ รีสอร์ท ประมาณ 3 กม. โทร. 042-781-224, 087-218-5448, 089-843-4582
4. ทรายทองรีสอร์ท ประมาณ 3.5 กม. โทร. 089-575-1756
5. ราชาวดีรีสอร์ท ประมาณ 4 กม. โทร. 087-856-3230
6. เรือนปีกไม้ รีสอร์ท ประมาณ 5 กม. โทร. 090-279-1495
7. โรงแรมมอแปด รีสอร์ท ประมาณ 6 กม. โทร. 065-742-9559, 082-524-8235
 
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: พระธาตุศรีมงคลอยู่ที่ไหน?
ตอบ: พระธาตุศรีมงคลตั้งอยู่ภายในวัดพระธาตุศรีมงคล บ้านธาตุ ตำบลวาริชภูมิ อำเภอวาริชภูมิ จังหวัดสกลนคร อยู่ใกล้ที่ว่าการอำเภอวาริชภูมิประมาณ 200 เมตร
 
ถาม: พระธาตุศรีมงคลเปิดให้เข้าชมเวลาใด?
ตอบ: เปิดให้เข้าชมทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น.
 
ถาม: พระธาตุศรีมงคลเสียค่าเข้าชมหรือไม่?
ตอบ: ไม่เสียค่าเข้าชม นักท่องเที่ยวสามารถเข้าชมและกราบสักการะองค์พระธาตุได้ฟรี
 
ถาม: จุดเด่นของพระธาตุศรีมงคลคืออะไร?
ตอบ: จุดเด่นคือเจดีย์ฐานสี่เหลี่ยมยอดแหลมที่สร้างครอบพระธาตุเดิมศิลาแลง รอบฐานประดับงานปั้นดินเผาเล่าเรื่องพุทธประวัติอย่างงดงาม
 
ถาม: พระธาตุศรีมงคลมีความสำคัญอย่างไร?
ตอบ: เป็นพระธาตุคู่บ้านคู่เมืองของชาวอำเภอวาริชภูมิ เป็นศูนย์รวมศรัทธาของชุมชนบ้านธาตุ และเป็นสถานที่สำคัญที่เชื่อมโยงประวัติการตั้งบ้าน สร้างวัด และวัฒนธรรมผู้ไทในพื้นที่
 
ถาม: งานประเพณีสำคัญของพระธาตุศรีมงคลคืออะไร?
ตอบ: งานสำคัญคือการนมัสการองค์พระธาตุศรีมงคลและประเพณีบุญบั้งไฟล้านนมัสการพระธาตุศรีมงคล ซึ่งชุมชนวาริชภูมิร่วมจัดเป็นประจำทุกปี
 
ถาม: เดินทางไปพระธาตุศรีมงคลอย่างไร?
ตอบ: จากตัวเมืองสกลนครใช้เส้นทางสกลนคร–พังโคน–วาริชภูมิ ระยะทางประมาณ 65 กม. เมื่อถึงตัวอำเภอวาริชภูมิ วัดอยู่ใกล้ที่ว่าการอำเภอประมาณ 200 เมตร
 
ถาม: เที่ยวพระธาตุศรีมงคลแล้วควรไปที่ไหนต่อ?
ตอบ: สามารถเที่ยวต่อที่พระธาตุดงเชียงเครือ เขื่อนน้ำอูน วัดป่าภูริทัตตถิราวาส วัดถ้ำพวง พิพิธภัณฑ์อาจารย์วัน อุตตโม กู่พันนา และวัดพระธาตุนารายณ์เจงเวงได้

ศิลปะ วัฒนธรรม และแหล่งมรดกหมวดหมู่: ●ศิลปะ วัฒนธรรม และแหล่งมรดก

แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์กลุ่ม: ●แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์

ปรับปรุงล่าสุด : 3 เดือนที่แล้ว

โหวตให้เรา รีวิวและให้คะแนน Love Thailand
แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์ แหล่งประวัติศาสตร์และอนุสาวรีย์(9)
แลนด์มาร์ก และอนุสรณ์สถาน แลนด์มาร์ก และอนุสรณ์สถาน(2)
พระราชวัง พระราชวัง(1)
ศูนย์ศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณี ศูนย์ศิลปะ วัฒนธรรม ประเพณี(8)
พิพิธภัณฑ์ พิพิธภัณฑ์(3)
ไร่ สวนเพื่อการศึกษา ไร่ สวนเพื่อการศึกษา(2)
วัด วัด(18)
โบสถ์ โบสถ์(2)
สถานที่เกี่ยวกับศาสนาอื่นๆ สถานที่เกี่ยวกับศาสนาอื่นๆ(4)
โครงการหลวง โครงการหลวง(3)
หมู่บ้าน ชุมชน หมู่บ้าน ชุมชน(7)
อุทยานแห่งชาติ และเขตอนุรักษ์ อุทยานแห่งชาติ และเขตอนุรักษ์(4)
ดอย และภูเขา ดอย และภูเขา(3)
เขื่อน พื้นที่อนุรักษ์ ทะเลสาบ เขื่อน พื้นที่อนุรักษ์ ทะเลสาบ(14)
น้ำตก น้ำตก(4)
ถ้ำ ถ้ำ(4)
แม่น้ำลำคลอง แม่น้ำลำคลอง(9)
อ่าว และชายหาด อ่าว และชายหาด(1)
หมู่เกาะ หมู่เกาะ(1)
แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติอื่นๆ แหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติอื่นๆ(5)
สวนสัตว์ และพิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำ สวนสัตว์ และพิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำ(1)
ฟาร์ม สวน และท่องเที่ยวเชิงนิเวศ ฟาร์ม สวน และท่องเที่ยวเชิงนิเวศ(4)
กิจกรรมกลางแจ้ง และผจญภัย กิจกรรมกลางแจ้ง และผจญภัย(1)
รีวิวท่องเที่ยว, รีวิวอาหาร รีวิวท่องเที่ยว, รีวิวอาหาร(1)