หน้าแรก lovethailand >สถานที่ท่องเที่ยวภาคตะวันออกเฉียงเหนือ >สถานที่ท่องเที่ยวจังหวัดร้อยเอ็ด >อ.เมืองร้อยเอ็ด >ต.ในเมือง > วัดเหนือ
TL;DR: วัดเหนือ อยู่ที่ถนนผดุงพานิช ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด เปิดทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น. การเดินทางสะดวก ตั้งอยู่บนถนนผดุงพานิชในตัวเมืองร้อยเอ็ด เดินทางสะดวกด้วยรถยนต์ส่วนตัว รถรับจ้าง รถสามล้อ.
วัดเหนือ

วันเปิดทำการ: ทุกวัน
เวลาเปิดทำการ: 08.00 – 17.00 น.
วัดเหนือ ร้อยเอ็ด ตั้งอยู่บนถนนผดุงพานิช ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด เป็นวัดเก่าแก่สำคัญที่อยู่คู่ย่านเมืองเก่าของร้อยเอ็ดมาอย่างยาวนาน วัดแห่งนี้ตั้งอยู่บนเนินสูงที่เรียกว่าโนนวัดเหนือ และเป็นพื้นที่ที่ปรากฏหลักฐานชุมชนโบราณซึ่งช่วยชี้ให้เห็นว่าบริเวณนี้อาจเคยเป็นศูนย์กลางของชุมชนเก่าก่อนเมืองร้อยเอ็ดในรูปแบบปัจจุบันจะเจริญขึ้น วัดเหนือจึงไม่ใช่เพียงวัดสำหรับไหว้พระหรือประกอบศาสนกิจของชุมชนเท่านั้น แต่เป็นพื้นที่ที่เก็บร่องรอยประวัติศาสตร์เมือง ศิลปกรรมโบราณ เสาหินจารึก ใบเสมา พระธาตุเก่า สิมอีสาน และความทรงจำของผู้คนในย่านเก่าแก่ของเมืองร้อยเอ็ดไว้ในพื้นที่เดียวกัน
เมื่อกล่าวถึงวัดเก่าแก่ในจังหวัดร้อยเอ็ด วัดเหนือเป็นชื่อที่มีความหมายพิเศษ เพราะคนร้อยเอ็ดมีคำกล่าวที่สืบต่อกันมาว่า “วัดเหนือพร้อมบ้าน วัดกลางพร้อมเมือง” หรือที่พบในอีกสำนวนว่า “วัดเหนือคู่บ้าน วัดกลางคู่เมือง” คำกล่าวนี้สะท้อนการรับรู้ของชาวเมืองว่า วัดเหนือเกิดขึ้นตั้งแต่ช่วงที่ร้อยเอ็ดยังเป็นชุมชนขนาดเล็กที่เรียกว่าบ้านกุ่มฮ้าง ส่วนวัดกลางหรือวัดกลางมิ่งเมืองเกิดขึ้นในช่วงที่บ้านเมืองเจริญขึ้นเป็นเมืองสาเกตุนครแล้ว ความต่างของ 2 วัดจึงช่วยเล่าลำดับพัฒนาการของเมืองร้อยเอ็ดจากชุมชนโบราณไปสู่เมืองที่มีโครงสร้างทางการปกครองและศาสนสถานสำคัญชัดเจนขึ้น
วัดเหนือมีความสำคัญในฐานะพื้นที่เมืองเก่าที่ตั้งอยู่บนจุดสูงของเมือง ตัววัดตั้งอยู่บนเนินที่เรียกว่าโนนวัดเหนือ ซึ่งเป็นจุดที่สูงที่สุดแห่งหนึ่งภายในเมืองร้อยเอ็ด ลักษณะภูมิประเทศเช่นนี้ทำให้พื้นที่วัดมีความเหมาะสมต่อการเป็นศูนย์กลางของชุมชนในระยะแรก เพราะพื้นที่สูงช่วยให้ปลอดภัยจากน้ำท่วม มองเห็นพื้นที่โดยรอบ และเหมาะกับการตั้งศาสนสถานหรือพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ของชุมชน เมื่อผนวกกับหลักฐานโบราณที่พบภายในและรอบวัด จึงทำให้วัดเหนือมีคุณค่าในเชิงประวัติศาสตร์ท้องถิ่นสูงมาก
หนังสือประวัติวัดทั่วราชอาณาจักรระบุว่าวัดเหนือสร้างขึ้นในปี พ.ศ. 2348 เป็นวัดเก่าแก่ประจำจังหวัดร้อยเอ็ด อย่างไรก็ตาม ความทรงจำท้องถิ่นและหลักฐานที่พบในพื้นที่ชี้ให้เห็นว่าบริเวณนี้มีความสำคัญมาก่อนการตั้งวัดตามเอกสารทางการ เพราะมีการพบเสาหินโบราณ ใบเสมาหินทราย และร่องรอยโบราณสถานที่สัมพันธ์กับยุคทวารวดีและวัฒนธรรมอีสานโบราณ วัดเหนือจึงเป็นพื้นที่ที่มีชั้นประวัติศาสตร์ซ้อนกันหลายระดับ ตั้งแต่ชุมชนโบราณ พุทธศาสนาแบบทวารวดี วัฒนธรรมล้านช้าง ไปจนถึงวัดชุมชนในเมืองร้อยเอ็ดสมัยใหม่
หนึ่งในหลักฐานสำคัญของวัดเหนือคือเสาหินโบราณที่พบเมื่อวันที่ 29 สิงหาคม พ.ศ. 2528 บริเวณคุ้มสระฮาง ถนนเสนาเริ่มคิด ก่อนนำมาเก็บรักษาไว้ที่วัด เสาหินนี้มีลักษณะเป็นเสาหินศิลาแลงรูปทรงแปดเหลี่ยม สูงประมาณ 1.5 เมตร รูปทรงคล้ายศิวลึงค์ของศาสนาพราหมณ์ ที่ฐานมีลักษณะบัวคว่ำบัวหงาย และมีจารึกอักษรปาลวะของอินเดียใต้สมัยโบราณซึ่งสัมพันธ์กับยุคทวารวดีในประเทศไทย ใจความสำคัญของจารึกเกี่ยวข้องกับคำว่า “ปุญณะ” หรือผู้มีบุญ สะท้อนการสร้างสิ่งศักดิ์สิทธิ์หรือการกำหนดเขตบุญในพื้นที่ชุมชนโบราณ
เสาหินวัดเหนือเป็นหลักฐานที่ช่วยเปิดมิติทางประวัติศาสตร์ของร้อยเอ็ดได้ลึกมาก เพราะสะท้อนอิทธิพลของวัฒนธรรมอินเดีย พระพุทธศาสนา และความเชื่อเกี่ยวกับพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ในชุมชนโบราณ การพบจารึกอักษรปาลวะทำให้เห็นว่าบริเวณเมืองร้อยเอ็ดมีการติดต่อรับอิทธิพลทางวัฒนธรรมและศาสนาจากโลกกว้างมาตั้งแต่สมัยโบราณ วัดเหนือจึงไม่ได้เป็นเพียงวัดท้องถิ่นในเมือง แต่เป็นหลักฐานของเครือข่ายความเชื่อและอารยธรรมที่เชื่อมอีสานเข้ากับวัฒนธรรมอินเดียและลุ่มน้ำโขง
ด้านหลังโบสถ์วัดเหนือมีพระธาตุองค์ใหญ่ทรงบัวเหลี่ยมมุงตามแบบศิลปะล้านช้างหรือลาว มีอายุราวพุทธศตวรรษที่ 24–25 พระธาตุองค์นี้เป็นอีกจุดสำคัญที่ผู้มาเยือนควรสังเกต เพราะสะท้อนอิทธิพลศิลปะล้านช้างที่แพร่หลายในพื้นที่อีสาน พระธาตุมีลักษณะก่ออิฐ โดยด้านในก่อด้วยอิฐขนาดใหญ่ ส่วนด้านนอกก่อด้วยอิฐขนาดเล็กกว่าและมีการฉาบปูนในภายหลัง รูปแบบที่เห็นปัจจุบันผ่านการบูรณะมาหลายช่วงเวลา ทำให้พระธาตุเป็นหลักฐานของการสืบต่อศรัทธาจากยุคโบราณมาจนถึงปัจจุบัน
ในอดีตเมื่อถึงเทศกาลบุญบั้งไฟ ชาวเมืองร้อยเอ็ดจะจัดขบวนแห่บั้งไฟมาประทักษิณรอบพระธาตุวัดเหนือเพื่อความเป็นสิริมงคล ภาพพิธีกรรมดังกล่าวสะท้อนความสัมพันธ์ระหว่างพระพุทธศาสนา ประเพณีขอฝน และวิถีเกษตรกรรมของชาวอีสานได้อย่างชัดเจน บุญบั้งไฟไม่ได้เป็นเพียงงานรื่นเริง แต่เป็นพิธีกรรมที่เชื่อมโยงฟ้า ฝน ความอุดมสมบูรณ์ และพระศาสนาเข้าด้วยกัน การเวียนรอบพระธาตุจึงทำให้พระธาตุวัดเหนือเป็นศูนย์กลางศรัทธาในรอบปีของชาวเมืองในอดีต
อีกหลักฐานสำคัญคือใบเสมาหินทรายศิลปะทวารวดีหลายใบที่เคยถูกขุดพบฝังอยู่รายรอบพระธาตุ ใบเสมาเป็นเครื่องหมายกำหนดเขตศักดิ์สิทธิ์ในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะพื้นที่ประกอบสังฆกรรมหรือพื้นที่ที่มีความหมายทางศาสนา การพบใบเสมารอบพระธาตุช่วยยืนยันว่าพื้นที่วัดเหนือมีสถานะเป็นพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์มาตั้งแต่ยุคโบราณ และอาจมีความต่อเนื่องของการใช้พื้นที่ทางศาสนาก่อนการบูรณะหรือการตั้งวัดในเอกสารสมัยหลัง
วัดเหนือยังมีสิมอีสานเก่าแก่ที่เป็นจุดเด่นทางสถาปัตยกรรม สิมหมายถึงอุโบสถในวัฒนธรรมอีสาน สิมวัดเหนือมีอายุราว 200 ปี และได้รับอิทธิพลจากศิลปะล้านช้าง ลักษณะเป็นสิมมหาอุต คืออาคารที่มีผนังทึบ หน้าต่างปิดตาย รูปทรงเตี้ยและกะทัดรัด สิมลักษณะนี้พบไม่มากในปัจจุบัน เพราะวัดจำนวนมากปรับเปลี่ยนหรือสร้างอุโบสถใหม่ตามรูปแบบสมัยนิยม การที่วัดเหนือยังมีสิมอีสานให้ศึกษา จึงเป็นคุณค่าที่สำคัญมากสำหรับผู้สนใจศิลปกรรมพื้นบ้านและสถาปัตยกรรมศาสนาในอีสาน
สิมมหาอุตมีความหมายทั้งเชิงสถาปัตยกรรมและคติความเชื่อ คำว่ามหาอุตโดยทั่วไปสัมพันธ์กับความมั่นคง ปิดแน่น และปกป้องสิ่งศักดิ์สิทธิ์ภายใน อาคารลักษณะผนังทึบและหน้าต่างปิดตายทำให้พื้นที่ภายในมีบรรยากาศสงบขรึม เหมาะกับการประกอบสังฆกรรมและการรวมจิตใจของผู้ศรัทธา สิมวัดเหนือจึงให้ความรู้สึกแตกต่างจากอุโบสถสมัยใหม่ที่มักโปร่งและตกแต่งอย่างโอ่อ่า ความเรียบง่ายของสิมทำให้เห็นรากงานช่างและโลกทัศน์ของชุมชนอีสานในอดีตได้ชัดเจน
ภายในวัดยังมีโบสถ์ วิหาร ลานวัด ระเบียงคด พระพุทธรูป และพื้นที่สักการะหลายจุด หนึ่งในภาพจำของวัดคือพระปางนาคปรกกลางวัดและเสาหินโบราณที่ตั้งให้ผู้มาเยือนได้ศึกษา โบสถ์และพระธาตุที่อยู่ใกล้กันทำให้วัดเหนือมีลักษณะเป็นพื้นที่เรียนรู้แบบเดินชมได้ในระยะสั้น ผู้มาเยือนสามารถเริ่มจากประตูวัด เดินเข้าสู่พื้นที่สักการะ ชมเสาหินโบราณ ต่อด้วยสิม พระธาตุ และพื้นที่โบราณคดีโดยรอบ
ในเชิงศิลปกรรม วัดเหนือเป็นสถานที่ที่ช่วยให้เห็นความหลากหลายของงานช่างในร้อยเอ็ด ทั้งศิลปะทวารวดีผ่านเสาหินและใบเสมา ศิลปะล้านช้างผ่านพระธาตุทรงบัวเหลี่ยม และสถาปัตยกรรมพื้นเมืองอีสานผ่านสิมมหาอุต วัดเดียวจึงรวมองค์ประกอบหลายยุคหลายวัฒนธรรมไว้ด้วยกัน การเดินชมวัดเหนือจึงไม่ควรมองแยกเป็นจุด ๆ แต่ควรมองทั้งวัดเป็นภูมิทัศน์ทางประวัติศาสตร์ที่เกิดจากการซ้อนทับของความเชื่อและการใช้พื้นที่มาอย่างต่อเนื่อง
ตำแหน่งของวัดบนถนนผดุงพานิชยังมีความสำคัญ เพราะถนนเส้นนี้ตัดผ่านย่านเก่าแก่ของเมืองร้อยเอ็ดและเชื่อมต่อกับแหล่งท่องเที่ยวสำคัญหลายแห่ง เช่น วัดบูรพาภิราม วัดสระทอง วัดกลางมิ่งเมือง บึงพลาญชัย และหอโหวด 101 การตั้งอยู่ในย่านเมืองเก่าทำให้วัดเหนือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีสำหรับการทำความเข้าใจเมืองร้อยเอ็ดจากรากประวัติศาสตร์ ก่อนเดินต่อไปยังวัดและแลนด์มาร์กอื่น ๆ ที่สะท้อนเมืองในช่วงเวลาต่างกัน
วัดเหนือเหมาะสำหรับผู้ที่สนใจประวัติศาสตร์ท้องถิ่น ศิลปกรรมอีสาน โบราณคดี และความสัมพันธ์ระหว่างวัดกับชุมชนเมืองเก่า นักท่องเที่ยวทั่วไปอาจใช้เวลาเพียงไม่นานในการไหว้พระและชมพระธาตุ แต่ผู้ที่สนใจรายละเอียดควรเผื่อเวลามากขึ้นเพื่ออ่านป้ายข้อมูล สังเกตเสาหินโบราณ ดูรูปทรงสิม และเปรียบเทียบองค์ประกอบต่าง ๆ ภายในวัด การชมอย่างช้า ๆ จะทำให้เห็นว่าวัดเหนือมีคุณค่าเกินกว่าวัดเก่าในตัวเมือง เพราะเป็นพื้นที่ที่บอกเล่าการเกิดและการเติบโตของชุมชนร้อยเอ็ด
ความสำคัญของวัดเหนือยังอยู่ที่การเป็นหลักฐานของคำบอกเล่าท้องถิ่นที่ยังมีชีวิต คำกล่าวเรื่องวัดเหนือพร้อมบ้านและวัดกลางพร้อมเมืองไม่ได้เป็นเพียงประโยคสั้น ๆ แต่เป็นวิธีที่ชาวร้อยเอ็ดใช้จัดลำดับความทรงจำของเมือง วัดเหนือจึงเป็นสัญลักษณ์ของช่วงที่ชุมชนยังเป็นบ้าน ส่วนวัดกลางมิ่งเมืองเป็นสัญลักษณ์ของช่วงที่เมืองมีความเป็นศูนย์กลางมากขึ้น การเที่ยววัดเหนือควบคู่กับวัดกลางมิ่งเมืองจะช่วยให้เห็นภาพพัฒนาการของเมืองร้อยเอ็ดอย่างเป็นลำดับ
หากมองในมิติของการอนุรักษ์ วัดเหนือเป็นพื้นที่ที่ควรได้รับการดูแลอย่างระมัดระวัง เพราะหลักฐานสำคัญ เช่น เสาหินโบราณ ใบเสมา สิมเก่า พระธาตุ และองค์ประกอบทางศิลปกรรมล้วนผ่านกาลเวลามานานมาก ผู้มาเยือนควรชมด้วยความเคารพ ไม่สัมผัส ขีดเขียน ปีนป่าย หรือวางสิ่งของบนโบราณวัตถุและโบราณสถาน การอนุรักษ์วัดเหนือไม่ได้เป็นหน้าที่ของหน่วยงานหรือชุมชนเท่านั้น แต่เป็นความรับผิดชอบร่วมกันของผู้ที่เดินทางมาเรียนรู้สถานที่แห่งนี้ด้วย
วัดเหนือเปิดให้เข้าชมทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น. ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับการมาเยือนคือช่วงเช้าหรือช่วงบ่ายต้น ๆ เพราะอากาศไม่ร้อนจัดและเหมาะกับการเดินชมพื้นที่กลางแจ้ง โดยเฉพาะบริเวณพระธาตุและเสาหินโบราณ หากมาในช่วงสายหรือบ่ายแก่ ควรเตรียมน้ำดื่มและวางแผนเวลาให้เหมาะสม เนื่องจากวัดอยู่ในเขตเมือง จึงสามารถแวะชมร่วมกับแหล่งท่องเที่ยวใกล้เคียงได้สะดวกภายในครึ่งวัน
การเดินทาง ไปวัดเหนือทำได้สะดวกมาก เพราะวัดตั้งอยู่บนถนนผดุงพานิชในตัวเมืองร้อยเอ็ด หากเดินทางด้วยรถยนต์ส่วนตัวสามารถตั้งปลายทางไปยังวัดเหนือหรือใช้วัดบูรพาภิราม บึงพลาญชัย และถนนผดุงพานิชเป็นจุดอ้างอิงได้ หากเดินทางด้วยรถโดยสาร สามารถลงที่สถานีขนส่งจังหวัดร้อยเอ็ดแล้วต่อรถสามล้อ รถรับจ้าง หรือบริการเดินทางภายในเมืองมายังวัดได้ในระยะไม่ไกล การเดินทางในย่านนี้เหมาะกับการเที่ยวแบบเชื่อมหลายจุด เพราะวัดตั้งอยู่ใกล้แหล่งท่องเที่ยวหลักของตัวเมือง
เส้นทางเที่ยวที่เหมาะคือเริ่มจากวัดเหนือเพื่อเรียนรู้รากเมืองเก่า จากนั้นเดินทางต่อไปยังวัดบูรพาภิรามเพื่อสักการะหลวงพ่อใหญ่ วัดสระทองเพื่อสักการะหลวงพ่อพระสังกัจจายน์ วัดกลางมิ่งเมืองเพื่อชมวัดเก่าและจิตรกรรม บึงพลาญชัยเพื่อพักผ่อนกลางเมือง หอโหวด 101 เพื่อชมทัศนียภาพเมือง และพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ร้อยเอ็ดเพื่อทำความเข้าใจประวัติศาสตร์จังหวัดในภาพรวม เส้นทางนี้ช่วยให้เห็นร้อยเอ็ดครบทั้งอดีต เมืองเก่า ศรัทธา และแลนด์มาร์กร่วมสมัย
วัดเหนือไม่มีระบบค่าเข้าชมแบบบัตร นักท่องเที่ยวสามารถเข้าสักการะและเดินชมพื้นที่วัดได้ตามเวลาที่เปิด หากต้องการร่วมทำบุญ ถวายสังฆทาน หรือบำรุงวัด สามารถทำได้ตามศรัทธาในจุดที่วัดจัดไว้ การเข้าวัดควรแต่งกายสุภาพ รักษาความสงบ และให้ความสำคัญกับโบราณวัตถุเป็นพิเศษ โดยเฉพาะเสาหิน จารึก ใบเสมา และพระธาตุ ซึ่งเป็นหลักฐานสำคัญของชุมชนโบราณและศรัทธาที่สืบทอดกันมาหลายยุคสมัย
สำหรับครอบครัวที่พาเด็กมาเที่ยว วัดเหนือเป็นห้องเรียนภาคสนามที่ดีมาก เด็กสามารถเรียนรู้ว่าเมืองร้อยเอ็ดมีรากชุมชนเก่ามาก่อนอย่างไร เสาหินจารึกคืออะไร ใบเสมามีหน้าที่อย่างไร พระธาตุล้านช้างต่างจากเจดีย์ทั่วไปอย่างไร และทำไมคำกล่าวเรื่องวัดเหนือพร้อมบ้าน วัดกลางพร้อมเมืองจึงสำคัญต่อความทรงจำของเมือง การอธิบายจากสถานที่จริงจะช่วยให้เด็กเข้าใจประวัติศาสตร์ได้ง่ายกว่าการอ่านจากหนังสือเพียงอย่างเดียว
สำหรับนักท่องเที่ยวต่างชาติ วัดเหนือเป็นตัวอย่างที่ดีของวัดเมืองเก่าในภาคอีสานที่มีชั้นประวัติศาสตร์ลึกกว่ารูปลักษณ์ภายนอก วัดแห่งนี้ช่วยอธิบายว่าพื้นที่ศาสนาในประเทศไทยไม่ได้เกิดขึ้นเพียงช่วงใดช่วงหนึ่ง แต่เป็นผลจากการสะสมของวัฒนธรรมหลายยุค ทั้งทวารวดี ล้านช้าง พุทธศาสนาแบบท้องถิ่น และชุมชนเมืองร่วมสมัย ผู้ที่สนใจไทยศึกษา ศิลปะพุทธศาสนา หรือประวัติศาสตร์อีสานควรให้วัดเหนือเป็นหนึ่งในจุดหมายสำคัญในเมืองร้อยเอ็ด
ในภาพรวม วัดเหนือ ร้อยเอ็ด เป็นวัดสำคัญที่ควรอยู่ในเส้นทางท่องเที่ยวเชิงศิลปวัฒนธรรมและประวัติศาสตร์ของจังหวัด จุดเด่นของวัดอยู่ที่ความเป็นวัดเก่าแก่ที่สุดแห่งหนึ่งของร้อยเอ็ด ทำเลบนโนนวัดเหนือ เสาหินโบราณจารึกอักษรปาลวะ ใบเสมาศิลปะทวารวดี พระธาตุทรงบัวเหลี่ยมศิลปะล้านช้าง สิมอีสานแบบมหาอุต และความสัมพันธ์กับคำกล่าววัดเหนือพร้อมบ้าน วัดกลางพร้อมเมือง วัดแห่งนี้จึงเล่าเรื่องร้อยเอ็ดผ่านศรัทธา โบราณวัตถุ ภูมิประเทศ และความทรงจำของชุมชนได้อย่างลึกซึ้ง
| ชื่อสถานที่ | วัดเหนือ ร้อยเอ็ด |
| ประเภท | วัดราษฎร์ในเขตเมืองเก่า และแหล่งศิลปกรรมอันควรอนุรักษ์ของจังหวัดร้อยเอ็ด |
| ที่ตั้ง | ถนนผดุงพานิช ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด |
| ที่อยู่ | วัดเหนือ ถนนผดุงพานิช ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด 45000 |
| ไฮไลต์ | วัดเก่าแก่ในย่านเมืองเก่าร้อยเอ็ด โนนวัดเหนือ เสาหินโบราณจารึกอักษรปาลวะ ใบเสมาทวารวดี พระธาตุทรงบัวเหลี่ยมศิลปะล้านช้าง สิมอีสานแบบมหาอุต และคำกล่าววัดเหนือพร้อมบ้าน วัดกลางพร้อมเมือง |
| ประวัติ / ความเป็นมา | วัดเหนือเป็นวัดเก่าแก่ประจำจังหวัดร้อยเอ็ด ตั้งอยู่บนโนนวัดเหนือซึ่งเป็นจุดสูงในเมือง และมีหลักฐานชุมชนโบราณที่สะท้อนความสำคัญของพื้นที่มากกว่า 1,000 ปี ตามคำกล่าวท้องถิ่นที่ว่า วัดเหนือพร้อมบ้าน วัดกลางพร้อมเมือง |
| ปีสร้างวัดตามเอกสาร | พ.ศ. 2348 |
| ที่มาของชื่อ / ความหมายท้องถิ่น | ชื่อวัดเหนือสัมพันธ์กับตำแหน่งพื้นที่ในย่านเมืองเก่า และเป็นวัดที่ชาวเมืองเชื่อว่าเกิดขึ้นตั้งแต่สมัยร้อยเอ็ดยังเป็นบ้านกุ่มฮ้าง ก่อนที่วัดกลางจะเกิดขึ้นในยุคเมืองสาเกตุนคร |
| หลักฐานโบราณคดีสำคัญ | เสาหินศิลาแลงรูปแปดเหลี่ยม จารึกอักษรปาลวะของอินเดียใต้ สัมพันธ์กับสมัยทวารวดี และใบเสมาหินทรายศิลปะทวารวดีที่พบรายรอบพระธาตุ |
| พระธาตุสำคัญ | พระธาตุองค์ใหญ่ด้านหลังโบสถ์ ทรงบัวเหลี่ยมมุงตามแบบศิลปะล้านช้าง มีอายุราวพุทธศตวรรษที่ 24–25 และเกี่ยวข้องกับประเพณีบุญบั้งไฟในอดีต |
| สิม / อุโบสถเก่า | สิมอีสานอายุราว 200 ปี ได้รับอิทธิพลล้านช้าง เป็นสิมมหาอุต ลักษณะเตี้ย กะทัดรัด ผนังทึบ และหน้าต่างปิดตาย |
| ความสำคัญทางประวัติศาสตร์ | เป็นพื้นที่ที่สะท้อนรากชุมชนโบราณของเมืองร้อยเอ็ด ตั้งแต่บ้านกุ่มฮ้าง ยุคทวารวดี อิทธิพลล้านช้าง และการพัฒนาเมืองสาเกตุนครในเวลาต่อมา |
| ความสำคัญทางศิลปกรรม | มีคุณค่าด้านสถาปัตยกรรมสิมอีสาน พระธาตุศิลปะล้านช้าง ใบเสมาทวารวดี เสาหินจารึก และภูมิทัศน์วัดเก่าในย่านเมืองร้อยเอ็ด |
| พื้นที่วัด | ประมาณ 9 ไร่ |
| การเดินทาง | ตั้งอยู่บนถนนผดุงพานิชในตัวเมืองร้อยเอ็ด เดินทางสะดวกด้วยรถยนต์ส่วนตัว รถรับจ้าง รถสามล้อ หรือบริการเดินทางภายในเมืองจากสถานีขนส่งจังหวัดร้อยเอ็ด |
| สถานะปัจจุบัน | เปิดเป็นวัดชุมชน แหล่งสักการะ และแหล่งเรียนรู้ประวัติศาสตร์เมืองเก่าร้อยเอ็ด สิมอีสาน พระธาตุล้านช้าง และหลักฐานโบราณคดี |
| วันเปิดทำการ | ทุกวัน |
| เวลาเปิดทำการ | 08.00 – 17.00 น. |
| สิ่งอำนวยความสะดวก | ลานวัด พื้นที่จอดรถ พื้นที่สักการะ โบสถ์ วิหาร พระธาตุ เสาหินโบราณ พื้นที่ศึกษาสิมเก่า และร้านอาหารในย่านถนนผดุงพานิชกับตัวเมืองร้อยเอ็ด |
| โซนภายใน / พื้นที่สำคัญ | 1. โนนวัดเหนือ 2. โบสถ์และพื้นที่สักการะ 3. สิมอีสานแบบมหาอุต 4. เสาหินโบราณจารึกอักษรปาลวะ 5. พระธาตุทรงบัวเหลี่ยมศิลปะล้านช้าง 6. พื้นที่ใบเสมาทวารวดี 7. พระปางนาคปรกกลางวัด 8. ระเบียงคดและลานวัด 9. พื้นที่พระสงฆ์และศาสนกิจ 10. เส้นทางเชื่อมต่อย่านเมืองเก่าถนนผดุงพานิช |
| ประเพณี / ความเชื่อที่เกี่ยวข้อง | ในอดีตเมื่อถึงเทศกาลบุญบั้งไฟ ชาวเมืองร้อยเอ็ดเคยจัดขบวนแห่บั้งไฟมาประทักษิณรอบพระธาตุวัดเหนือเพื่อความเป็นสิริมงคล |
| ผู้ดูแล / หน่วยงานรับผิดชอบ | วัดเหนือ ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด |
| เบอร์ติดต่อสาธารณะ | 098-653-3749 |
| สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง | 1. วัดบูรพาภิราม ประมาณ 0.5 กม. โทร. 043-511374 2. วัดสระทอง ประมาณ 0.8 กม. 3. วัดกลางมิ่งเมือง ประมาณ 1 กม. โทร. 043-512400 4. บึงพลาญชัย ประมาณ 1 กม. 5. หอโหวด 101 ประมาณ 1 กม. โทร. 043-511222 6. พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ร้อยเอ็ด ประมาณ 1.2 กม. โทร. 043-514456 ต่อ 101 7. วัดบึงพระลานชัย ประมาณ 1.5 กม. โทร. 043-511190 8. ศาลเจ้าพ่อหลักเมืองร้อยเอ็ด ประมาณ 1.5 กม. |
| ร้านอาหารใกล้เคียง | 1. นัฐชา ปลาไก่ย่างเจ้าเก่าหน้าวัดเหนือ ประมาณ 0.1 กม. โทร. 096-791-6455 2. Poon Cafe ถนนผดุงพานิช ประมาณ 0.5 กม. โทร. 085-885-1609 3. แซ่บแหล่วเน๊าะะ ถนนผดุงพานิช ซอย 10 ประมาณ 0.8 กม. โทร. 080-618-6428, 099-468-1672 4. สถานี ยำแซ่บ ถนนผดุงพานิช ประมาณ 1 กม. โทร. 091-741-7128, 065-123-9165 5. ไบเบิ้ลข้าวเหนียวคอหมูย่าง ถนนเทวาภิบาล ซอย 15 ประมาณ 1.5 กม. โทร. 095-336-6457, 080-838-1121 6. Lakeview Restaurant ประมาณ 2 กม. โทร. 093-320-8126 |
| ที่พักใกล้เคียง | 1. Rueanrimnam Hotel ประมาณ 0.8 กม. โทร. 043-518-967 2. 101 Hotel Roi Et ประมาณ 1 กม. โทร. 043-513-999, 065-119-6999 3. The Bed Hotel 101 ประมาณ 1.5 กม. โทร. 043-032-142 4. HOP INN Roi Et ประมาณ 2 กม. โทร. 02-080-2222 5. The Rice Hotel ประมาณ 3 กม. โทร. 043-519-999 6. Le Park 23 Boutique Resort ประมาณ 3 กม. โทร. 043-513-444 |
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ถาม: วัดเหนือ ร้อยเอ็ด อยู่ที่ไหน?
ตอบ: วัดเหนือตั้งอยู่บนถนนผดุงพานิช ตำบลในเมือง อำเภอเมืองร้อยเอ็ด จังหวัดร้อยเอ็ด อยู่ในย่านเมืองเก่าและใกล้กับวัดบูรพาภิราม บึงพลาญชัย หอโหวด 101 และวัดกลางมิ่งเมือง
ถาม: วัดเหนือเปิดให้เข้าชมวันไหนและเวลาใด?
ตอบ: เปิดให้เข้าชมทุกวัน เวลา 08.00 – 17.00 น.
ถาม: วัดเหนือมีค่าเข้าชมหรือไม่?
ตอบ: วัดเหนือไม่มีระบบบัตรเข้าชม ผู้มาเยือนสามารถเข้าสักการะและเดินชมพื้นที่สำคัญของวัดได้ตามเวลาที่เปิดให้เข้าชม และสามารถร่วมทำบุญได้ตามศรัทธา
ถาม: จุดเด่นของวัดเหนือคืออะไร?
ตอบ: จุดเด่นคือความเป็นวัดเก่าแก่ในย่านเมืองเก่าร้อยเอ็ด เสาหินโบราณจารึกอักษรปาลวะ ใบเสมาทวารวดี พระธาตุทรงบัวเหลี่ยมศิลปะล้านช้าง และสิมอีสานแบบมหาอุต
ถาม: คำว่า วัดเหนือพร้อมบ้าน วัดกลางพร้อมเมือง หมายถึงอะไร?
ตอบ: หมายถึงความเชื่อท้องถิ่นที่ว่าวัดเหนือเกิดขึ้นตั้งแต่ร้อยเอ็ดยังเป็นชุมชนบ้านกุ่มฮ้าง ส่วนวัดกลางเกิดขึ้นในช่วงที่ร้อยเอ็ดพัฒนาเป็นเมืองสาเกตุนครแล้ว
ถาม: เสาหินโบราณวัดเหนือสำคัญอย่างไร?
ตอบ: เสาหินโบราณเป็นหลักฐานสำคัญของชุมชนโบราณ มีจารึกอักษรปาลวะของอินเดียใต้ที่สัมพันธ์กับสมัยทวารวดี และช่วยยืนยันความสำคัญของพื้นที่วัดเหนือในฐานะเขตศักดิ์สิทธิ์เก่าแก่
ถาม: ภายในวัดเหนือมีโซนใดควรชมบ้าง?
ตอบ: จุดสำคัญคือโบสถ์ สิมอีสานแบบมหาอุต เสาหินโบราณ พระธาตุทรงบัวเหลี่ยม พื้นที่ใบเสมาทวารวดี พระปางนาคปรก ระเบียงคด และลานวัด
ถาม: เที่ยววัดเหนือแล้วสามารถไปที่ไหนต่อได้บ้าง?
ตอบ: สามารถเที่ยวต่อที่วัดบูรพาภิราม วัดสระทอง วัดกลางมิ่งเมือง บึงพลาญชัย หอโหวด 101 พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ร้อยเอ็ด วัดบึงพระลานชัย และศาลเจ้าพ่อหลักเมืองร้อยเอ็ดได้สะดวก
หมวดหมู่: ●สถานที่ศักดิ์สิทธิ์
กลุ่ม: ●วัด
●ประเพณีไทย ●วัฒนธรรมไทย ●ประเพณีภาคอีสาน
ปรับปรุงล่าสุด : 4 สัปดาห์ที่แล้ว




