ศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 06.00 – 18.00 น.

 

ศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า จังหวัดยโสธร เป็นโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริของสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ตั้งอยู่ที่บ้านน้อมเกล้า หมู่ที่ 17 และหมู่ที่ 11 ตำบลบุ่งค้า อำเภอเลิงนกทา จังหวัดยโสธร เป็นพื้นที่ที่สะท้อนแนวคิดการอยู่ร่วมกันระหว่างคนกับป่าอย่างกลมกลืน ผ่านการฟื้นฟูทรัพยากรป่าไม้ การส่งเสริมอาชีพ การทอผ้าไหม การปลูกหม่อนเลี้ยงไหม งานหัตถกรรม สมุนไพร และการดูแลป่าชุมชนในพื้นที่บ้านน้อมเกล้าให้เป็นทั้งฐานชีวิต ฐานอาชีพ และแหล่งเรียนรู้ของชุมชน

 

จุดเด่นของศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า อยู่ที่การเป็นพื้นที่พัฒนาแบบครบวงจร ไม่ได้เป็นเพียงศูนย์ฝึกอาชีพหรือจุดท่องเที่ยวทั่วไป แต่เป็นหมู่บ้านที่มีเรื่องราวทางประวัติศาสตร์ สังคม ทรัพยากรธรรมชาติ และวิถีวัฒนธรรมผูกพันกันอย่างลึกซึ้ง บ้านน้อมเกล้าเป็นชุมชนผู้ไทที่มีเอกลักษณ์ด้านภาษา ความเชื่อ ประเพณี และวิถีเกษตรกรรม ชาวบ้านมีอาชีพหลักด้านการเกษตร และมีอาชีพเสริมจากงานศิลปาชีพ โดยเฉพาะการปลูกหม่อนเลี้ยงไหม การสาวไหม การฟอกย้อม และการทอผ้าไหม ซึ่งเป็นภูมิปัญญาที่ช่วยสร้างรายได้และรักษาความรู้ท้องถิ่นไปพร้อมกัน

 

โครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า มีความเป็นมาจากการพัฒนาคุณภาพชีวิตของราษฎรในพื้นที่ป่าเสื่อมโทรมบริเวณภูลำกลาง รัฐได้จัดสรรพื้นที่อยู่อาศัยและที่ทำกินให้แก่ราษฎร พร้อมวางแนวทางให้ชุมชนมีส่วนร่วมในการฟื้นฟูและรักษาป่า ต่อมาเมื่อวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2535 มีการขอพระราชทานจัดตั้งโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ตามแนวพระราชดำริ เพื่อให้คนกับป่าอยู่ร่วมกันอย่างเกื้อกูล ฟื้นฟูสภาพป่า พัฒนาคุณภาพชีวิต และสร้างความรักถิ่นฐานให้แก่ราษฎรในพื้นที่

 

โครงการได้รับการเปิดอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 10 สิงหาคม พ.ศ. 2537 โดยมีจังหวัดยโสธรเป็นหน่วยงานหลักในการดำเนินงาน ต่อมาสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรในพื้นที่บ้านน้อมเกล้าเมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน พ.ศ. 2538 และเสด็จฯ อีกครั้งเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน พ.ศ. 2544 เพื่อทรงติดตามความก้าวหน้าของสมาชิกโครงการส่งเสริมศิลปาชีพ การเสด็จฯ ทั้ง 2 ครั้งเป็นหมุดหมายสำคัญที่ทำให้ชาวบ้านน้อมเกล้าตระหนักถึงคุณค่าของถิ่นฐาน ป่าไม้ และงานอาชีพที่สามารถพัฒนาชีวิตได้โดยไม่ทำลายทรัพยากรธรรมชาติ

 

พื้นที่บ้านน้อมเกล้าตั้งอยู่ในเขตตำบลบุ่งค้า อำเภอเลิงนกทา จังหวัดยโสธร มีภูมิประเทศเป็นที่ดอน มีภูเขาและป่าไม้เป็นส่วนมาก พื้นที่ส่วนใหญ่ไม่ท่วมขัง ป่าชุมชนบ้านน้อมเกล้ามีความสำคัญต่อระบบนิเวศและวิถีชีวิตของคนในพื้นที่ เป็นป่าอนุรักษ์ที่มีสมุนไพรหลายชนิด มีพืชพรรณ ผลไม้ป่า และสัตว์ป่าบางชนิดอาศัยอยู่ พื้นที่ดังกล่าวอยู่ในบริบทของอุทยานแห่งชาติภูสระดอกบัวและเขตป่าดงวัด ซึ่งมีความอุดมสมบูรณ์สูงแห่งหนึ่งของจังหวัดยโสธร

 

แนวคิดสำคัญของโครงการคือการทำให้ชุมชนเป็นผู้ดูแลป่าและใช้ประโยชน์จากป่าอย่างสมดุล ป่าชุมชนไม่ได้ถูกมองเป็นพื้นที่แยกขาดจากผู้คน แต่เป็นฐานทรัพยากรที่ชาวบ้านต้องช่วยกันรักษาเพื่อให้มีอาหาร สมุนไพร ความชุ่มชื้น และความมั่นคงของระบบนิเวศ การมีกลุ่มราษฎรอาสาสมัครพิทักษ์ป่าช่วยให้การอนุรักษ์เกิดจากคนในพื้นที่เอง ชุมชนจึงไม่ได้เป็นเพียงผู้รับการพัฒนา แต่เป็นผู้รักษาทรัพยากรและผู้ส่งต่อความรู้เรื่องป่าจากรุ่นสู่รุ่น

 

ศูนย์ศิลปาชีพบ้านน้อมเกล้ามีกลุ่มอาชีพสำคัญหลายกลุ่ม ได้แก่ กลุ่มทอผ้าไหม กลุ่มปลูกหม่อนเลี้ยงไหม กลุ่มสมุนไพร และกิจกรรมฝึกอาชีพที่เกี่ยวข้องกับงานหัตถกรรม งานเกษตร และการจัดการทรัพยากรในชุมชน การปลูกหม่อนเลี้ยงไหมเป็นกิจกรรมที่มีบทบาทสูง เพราะเป็นกระบวนการที่เชื่อมตั้งแต่การปลูกพืชอาหารไหม การเลี้ยงไหม การสาวไหม การกรอเส้นไหม การฟอกย้อม การมัดหมี่ และการทอผ้า ทุกขั้นตอนสะท้อนความประณีตของแรงงาน ความอดทน และภูมิปัญญาของชาวบ้าน

 

การทอผ้าไหมของบ้านน้อมเกล้าไม่ได้เป็นเพียงอาชีพเสริม แต่เป็นเครื่องมือในการรักษาภูมิปัญญาและยกระดับคุณภาพชีวิตของคนในพื้นที่ ผ้าไหมมัดหมี่และผ้าพื้นที่เกิดจากฝีมือของสมาชิกโครงการมีคุณค่าทั้งในฐานะผลิตภัณฑ์ชุมชนและหลักฐานของการสืบทอดความรู้ ผู้มาเยือนสามารถเรียนรู้ว่ากว่าจะได้ผืนผ้าหนึ่งผืนต้องผ่านกระบวนการหลายขั้น ตั้งแต่ใบหม่อน หนอนไหม เส้นไหม สี ลาย ไปจนถึงกี่ทอผ้า การเห็นกระบวนการเหล่านี้ช่วยให้เข้าใจคุณค่าของผ้าไหมไทยในระดับที่ลึกกว่าการซื้อสินค้าเพียงอย่างเดียว

 

การปลูกหม่อนเลี้ยงไหมในโครงการได้รับการสนับสนุนจากหน่วยงานด้านหม่อนไหม โดยมีการถ่ายทอดเทคโนโลยีการปลูกหม่อน การเลี้ยงไหม การสาวไหม การฟอกย้อม และการทอผ้าให้แก่เกษตรกร การฝึกอบรมและติดตามงานเกิดขึ้นต่อเนื่อง ทำให้สมาชิกโครงการสามารถพัฒนาองค์ความรู้และปรับกระบวนการผลิตให้มีมาตรฐานมากขึ้น พื้นที่บ้านน้อมเกล้าจึงเป็นแหล่งศึกษาดูงานที่เหมาะสำหรับผู้สนใจหม่อนไหม งานหัตถกรรม และการพัฒนาอาชีพชุมชน

 

นอกจากงานผ้าไหมแล้ว สมุนไพรเป็นอีกหนึ่งทรัพยากรสำคัญของบ้านน้อมเกล้า ป่าดงวัดและป่าชุมชนโดยรอบมีพืชสมุนไพรหลากหลายชนิด ชาวบ้านมีความรู้เกี่ยวกับพืชพื้นบ้าน การใช้ประโยชน์จากสมุนไพร และความเชื่อดั้งเดิมที่เกี่ยวข้องกับการดูแลสุขภาพ ความรู้เหล่านี้สอดคล้องกับวัฒนธรรมผู้ไทที่มีพิธีกรรมและภูมิปัญญาการรักษาโรคในชุมชน ทำให้บ้านน้อมเกล้าเป็นพื้นที่ที่มีทั้งมิติทรัพยากรธรรมชาติและมิติวัฒนธรรมชาติพันธุ์อย่างชัดเจน

 

บ้านน้อมเกล้าเป็นชุมชนผู้ไทที่มีเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมเด่นชัด ชาวผู้ไทมีภาษาพูดของตนเอง มีประเพณี ความเชื่อ และวิถีชีวิตที่สืบทอดกันมา หนึ่งในพิธีกรรมที่สะท้อนอัตลักษณ์ของชุมชนคือพิธีกรรมเหยา ซึ่งเป็นพิธีกรรมรักษาโรคตามความเชื่อดั้งเดิมของกลุ่มชาติพันธุ์ผู้ไท แม้ศูนย์ศิลปาชีพจะเน้นเรื่องอาชีพและป่าไม้เป็นหลัก แต่การมาเยือนบ้านน้อมเกล้าจะทำให้ผู้เดินทางได้เห็นว่าการพัฒนาชุมชนไม่สามารถแยกออกจากวัฒนธรรม ภูมิปัญญา และความทรงจำของผู้คนได้

 

ในพื้นที่โครงการมีองค์ประกอบสำคัญหลายส่วน ได้แก่ ศูนย์ศิลปาชีพ กลุ่มทอผ้าไหม พื้นที่ปลูกหม่อนเลี้ยงไหม พื้นที่สมุนไพร ป่าชุมชนบ้านน้อมเกล้า ป่าดงวัด พื้นที่พักอาศัยของชุมชน และเส้นทางเชื่อมต่อกับแหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติรอบอำเภอเลิงนกทา ผู้ที่เดินทางมาศึกษาดูงานจะได้เห็นภาพรวมของชุมชนที่ใช้พื้นที่อย่างหลากหลาย ทั้งอยู่อาศัย ทำกิน อนุรักษ์ป่า ผลิตงานหัตถกรรม และสืบทอดวัฒนธรรมท้องถิ่น

 

ศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า เหมาะสำหรับการศึกษาดูงานของหน่วยงานราชการ สถาบันการศึกษา กลุ่มอาชีพ กลุ่มแม่บ้าน กลุ่มเกษตรกร นักท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ และผู้ที่สนใจการพัฒนาชุมชนตามแนวพระราชดำริ พื้นที่นี้ช่วยอธิบายให้เห็นอย่างเป็นรูปธรรมว่าการพัฒนาคุณภาพชีวิตของราษฎรสามารถเดินคู่กับการดูแลป่าได้ เมื่อชาวบ้านมีอาชีพ มีรายได้เสริม และมีความรู้สึกเป็นเจ้าของทรัพยากร การอนุรักษ์จึงไม่ใช่ภาระที่ถูกสั่งจากภายนอก แต่เป็นประโยชน์ที่ชุมชนมองเห็นและร่วมมือกันทำ

 

สำหรับนักท่องเที่ยวทั่วไป ศูนย์แห่งนี้เหมาะกับการเที่ยวแบบเรียนรู้ ไม่ใช่สถานที่เที่ยวแบบเร่งรีบ ผู้มาเยือนควรใช้เวลาเดินชมพื้นที่ พูดคุยกับคนในชุมชน ชมงานทอผ้าไหม ศึกษากระบวนการปลูกหม่อนเลี้ยงไหม และเรียนรู้เรื่องการดูแลป่าชุมชน หากมีผลิตภัณฑ์ชุมชนจำหน่าย การอุดหนุนสินค้าจากสมาชิกโครงการจะช่วยสนับสนุนรายได้ของชาวบ้านและทำให้ระบบศิลปาชีพดำรงอยู่ต่อไปอย่างมั่นคง

 

ในด้านธรรมชาติ ป่าดงวัดและป่าชุมชนบ้านน้อมเกล้าเป็นทรัพยากรที่มีคุณค่ามาก เพราะเป็นพื้นที่ที่มีพืช ผลไม้ สมุนไพร และสัตว์ป่าบางชนิดอาศัยอยู่ ความอุดมสมบูรณ์ของป่าทำให้บ้านน้อมเกล้าเหมาะกับการเรียนรู้เรื่องความสัมพันธ์ระหว่างป่าและชีวิตคนอีสาน ผู้มาเยือนจะเข้าใจว่าป่าไม่ได้มีคุณค่าเฉพาะในเชิงทิวทัศน์ แต่เป็นแหล่งอาหาร แหล่งยา แหล่งน้ำ แหล่งความรู้ และรากฐานของวัฒนธรรมชุมชน

 

ศูนย์แห่งนี้ยังเชื่อมโยงกับเส้นทางท่องเที่ยวธรรมชาติของอำเภอเลิงนกทาได้ดี เส้นทางจากตัวอำเภอเลิงนกทาไปยังบ้านน้อมเกล้าใช้ทางหลวงหมายเลข 212 สายเลิงนกทา-อำนาจเจริญ เมื่อถึงบ้านห้วยสะแบกให้เลี้ยวซ้ายเข้าสู่ถนนภายในหมู่บ้านห้วยสะแบก-น้อมเกล้า ระยะทางจากเลิงนกทาถึงบ้านน้อมเกล้าประมาณ 48 กม. ตามเส้นทางผ่านสถานที่ท่องเที่ยวหลายแห่ง เช่น ภูจันทร์ ภูสูง อ่างเก็บน้ำห้วยสะแบก และภูถ้ำพระ ทำให้สามารถจัดเส้นทางเที่ยวแบบเต็มวันได้อย่างเหมาะสม

 

การเดินทาง ควรใช้รถยนต์ส่วนตัวเป็นหลัก เพราะบ้านน้อมเกล้าอยู่ค่อนข้างไกลจากตัวอำเภอเลิงนกทาและเส้นทางผ่านพื้นที่ชนบทกับภูเขา การใช้รถส่วนตัวช่วยให้ควบคุมเวลาได้ดี แวะชมสถานที่ระหว่างทางได้สะดวก และเดินทางกลับได้ปลอดภัยกว่าในช่วงเย็น ผู้เดินทางควรตรวจสภาพรถ เติมน้ำมันให้พร้อม และวางแผนเส้นทางก่อนออกเดินทาง โดยเฉพาะผู้ที่ต้องการแวะภูถ้ำพระหรืออ่างเก็บน้ำห้วยสะแบกในวันเดียวกัน

 

ช่วงเวลาที่เหมาะกับการเที่ยวชมคือช่วงเช้าถึงช่วงบ่าย เพราะจะมีเวลาเพียงพอสำหรับเดินทางจากเลิงนกทา เข้าชมศูนย์ ศึกษากลุ่มอาชีพ และเดินทางกลับอย่างไม่เร่งรีบ เวลาทำการที่ใช้สำหรับนักท่องเที่ยวคือ 06.00-18.00 น. หากเป็นคณะศึกษาดูงานควรประสานงานล่วงหน้ากับหน่วยงานท้องถิ่นหรือพื้นที่ชุมชน เพื่อให้การเข้าชมกลุ่มอาชีพ การชมแปลงหม่อน หรือการดูงานด้านผ้าไหมเป็นไปอย่างเหมาะสม

 

ค่าเข้าชมศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า ไม่มีค่าเข้าชม นักท่องเที่ยวสามารถเดินทางเข้าชมพื้นที่ตามเวลาทำการ แต่ควรรักษามารยาทในฐานะพื้นที่ชุมชน ไม่เดินเข้าไปในพื้นที่อยู่อาศัยส่วนบุคคลโดยไม่ได้รับอนุญาต ไม่รบกวนการทำงานของสมาชิกกลุ่มอาชีพ ไม่ทิ้งขยะในพื้นที่ป่าและชุมชน และไม่เก็บพืช สมุนไพร หรือวัสดุจากป่ากลับไปโดยไม่ได้รับอนุญาต

 

สิ่งที่ควรทำเมื่อมาเยือนศูนย์แห่งนี้คือการเรียนรู้อย่างเคารพ ผู้มาเยือนควรเข้าใจว่าบ้านน้อมเกล้าไม่ใช่ฉากท่องเที่ยว แต่เป็นพื้นที่ชีวิตจริงของชุมชนผู้ไทที่มีทั้งประวัติศาสตร์ การทำกิน ความเชื่อ และการต่อสู้เพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิต การสนทนากับชาวบ้านควรทำด้วยความสุภาพ การถ่ายภาพบุคคลหรือกระบวนการทำงานควรขออนุญาตก่อน และควรให้ความสำคัญกับการรักษาความเป็นส่วนตัวของคนในพื้นที่

 

สำหรับผู้ที่สนใจผลิตภัณฑ์ผ้าไหม ควรใช้เวลาเรียนรู้ความแตกต่างของเส้นไหม ลายมัดหมี่ เทคนิคการฟอกย้อม และความประณีตของงานทอ ผ้าไหมจากโครงการลักษณะนี้มีคุณค่าเพราะเชื่อมโยงกับชีวิตของคนทอและระบบการส่งเสริมอาชีพในพื้นที่ การซื้อผ้าไหมหรือผลิตภัณฑ์ชุมชนจึงเป็นมากกว่าการซื้อของฝาก แต่เป็นการสนับสนุนแรงงานฝีมือของชุมชนและช่วยให้ความรู้ท้องถิ่นดำรงอยู่ต่อไป

 

สำหรับผู้ที่สนใจป่าและสมุนไพร บ้านน้อมเกล้าเป็นพื้นที่เรียนรู้ที่น่าสนใจ เพราะป่าชุมชนและป่าดงวัดมีบทบาทต่อชีวิตคนในหมู่บ้านอย่างต่อเนื่อง การศึกษาเรื่องพืชสมุนไพรควรทำผ่านผู้รู้หรือคนในชุมชน ไม่ควรทดลองเก็บหรือใช้พืชเองโดยไม่มีความรู้ เนื่องจากพืชป่าหลายชนิดต้องอาศัยความเข้าใจในการจำแนก การใช้ประโยชน์ และข้อควรระวัง การเรียนรู้จากคนท้องถิ่นทำให้เห็นภูมิปัญญาที่สั่งสมผ่านประสบการณ์จริง

 

เส้นทางท่องเที่ยวที่เหมาะสมสามารถเริ่มจากตัวอำเภอเลิงนกทาในช่วงเช้า แวะภูถ้ำพระเพื่อไหว้พระและชมธรรมชาติ จากนั้นเดินทางต่อไปยังอ่างเก็บน้ำห้วยสะแบกหรือจุดชมธรรมชาติระหว่างทาง แล้วเข้าสู่บ้านน้อมเกล้าเพื่อเรียนรู้โครงการศิลปาชีพและป่าชุมชน หากมีเวลามากขึ้นสามารถแวะศึกษาเส้นทางชุมชนผู้ไทและพูดคุยกับคนในพื้นที่ การจัดเส้นทางแบบนี้ทำให้เห็นทั้งธรรมชาติ ศาสนา อาชีพ และวัฒนธรรมของเลิงนกทาในวันเดียว

 

ศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า ยังเป็นจุดหมายที่ช่วยขยายภาพการท่องเที่ยวจังหวัดยโสธรให้ลึกกว่าภาพจำเรื่องงานบุญบั้งไฟ เพราะแสดงให้เห็นว่ายโสธรมีชุมชนป่า มีภูมิปัญญาผ้าไหม มีพื้นที่ตามแนวพระราชดำริ และมีวัฒนธรรมผู้ไทที่น่าสนใจมาก ผู้ที่เดินทางมาที่นี่จะเห็นว่ายโสธรไม่ได้มีเฉพาะแหล่งท่องเที่ยวในตัวเมืองหรือวัดสำคัญ แต่ยังมีชุมชนชายป่าที่รักษาความสัมพันธ์ระหว่างคนกับธรรมชาติไว้อย่างหนักแน่น

 

สำหรับชาวต่างชาติ บ้านน้อมเกล้าเป็นตัวอย่างที่ดีของแนวคิด community-based development และ forest-livelihood balance ในบริบทไทย พื้นที่นี้ช่วยอธิบายว่าการอนุรักษ์ป่าในชนบทไม่ได้หมายถึงการแยกคนออกจากป่าเสมอไป แต่สามารถออกแบบให้คนมีอาชีพ มีรายได้ และมีบทบาทในการดูแลทรัพยากรธรรมชาติร่วมกันได้ งานหม่อนไหมและผ้าไหมช่วยเพิ่มมิติทางวัฒนธรรมให้การท่องเที่ยว เพราะทำให้เห็นงานฝีมือที่เกิดจากทั้งภูมิปัญญาและกระบวนการพัฒนาชุมชน

 

ผู้ที่เดินทางเป็นครอบครัวสามารถใช้สถานที่แห่งนี้เป็นแหล่งเรียนรู้นอกห้องเรียน เด็กและเยาวชนจะได้เรียนรู้เรื่องหม่อนไหม ผ้าไหม ป่าไม้ สมุนไพร การอยู่ร่วมกันของคนกับป่า และวัฒนธรรมผู้ไทจากพื้นที่จริง การเรียนรู้แบบนี้ช่วยให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งแวดล้อมกับอาชีพอย่างชัดเจน เด็กจะเข้าใจว่าผืนป่าไม่ได้เป็นเพียงต้นไม้จำนวนมาก แต่เป็นส่วนหนึ่งของอาหาร รายได้ วัฒนธรรม และความมั่นคงของชุมชน

 

ผู้ที่เดินทางเพื่อศึกษาดูงานควรให้ความสำคัญกับการสรุปบทเรียนจากพื้นที่ โครงการนี้มีประเด็นเรียนรู้หลายด้าน ได้แก่ การตั้งถิ่นฐานในพื้นที่ป่าเสื่อมโทรม การฟื้นฟูป่า การสร้างกลุ่มอาชีพ การฝึกอบรมหม่อนไหม การพัฒนาผ้าไหม การมีส่วนร่วมของชุมชน การทำงานของหน่วยงานรัฐ และการรักษาอัตลักษณ์ชาติพันธุ์ผู้ไท ประเด็นเหล่านี้ทำให้บ้านน้อมเกล้าเหมาะกับการศึกษาทั้งด้านพัฒนาชุมชน เกษตรกรรม สังคมวัฒนธรรม และสิ่งแวดล้อม

 

โดยสรุป ศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า จังหวัดยโสธร เป็นแหล่งเรียนรู้ที่มีคุณค่าทั้งด้านพระราชดำริ อาชีพชุมชน ผ้าไหม หม่อนไหม ป่าชุมชน สมุนไพร วัฒนธรรมผู้ไท และการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ จุดเด่นคือการทำให้คนกับป่าอยู่ร่วมกันได้อย่างมีความหมาย ชาวบ้านมีอาชีพเสริมจากศิลปาชีพ ป่ายังคงได้รับการดูแล และพื้นที่กลายเป็นแหล่งศึกษาดูงานที่สะท้อนการพัฒนาท้องถิ่นอย่างลึกซึ้ง หากต้องการเที่ยวอำเภอเลิงนกทาในมุมที่ครบทั้งธรรมชาติ วัฒนธรรม และอาชีพชุมชน ศูนย์ศิลปาชีพบ้านน้อมเกล้าเป็นสถานที่ที่ควรจัดไว้ในแผนการเดินทาง

 

 

ตอบ: ศูนย์ศิลปาชีพโครงการบ้านเล็กในป่าใหญ่ บ้านน้อมเกล้า ตั้งอยู่ที่บ้านน้อมเกล้า หมู่ที่ 17 และหมู่ที่ 11 ตำบลบุ่งค้า อำเภอเลิงนกทา จังหวัดยโสธร

 

ตอบ: เป็นโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริที่ส่งเสริมการอยู่ร่วมกันระหว่างคนกับป่า ฟื้นฟูป่า สร้างอาชีพเสริม และพัฒนาคุณภาพชีวิตของชาวบ้านผ่านงานศิลปาชีพ หม่อนไหม ผ้าไหม สมุนไพร และการดูแลป่าชุมชน

 

ตอบ: เปิดให้เข้าชมทุกวัน เวลา 06.00 – 18.00 น.

 

ตอบ: ไม่มีค่าเข้าชม นักท่องเที่ยวสามารถเข้าชมพื้นที่ตามเวลาทำการ และควรเคารพกติกาของพื้นที่ชุมชน

 

ตอบ: มีกิจกรรมเรียนรู้งานทอผ้าไหม การปลูกหม่อนเลี้ยงไหม สมุนไพร ผลิตภัณฑ์ชุมชน ป่าชุมชนบ้านน้อมเกล้า วิถีชุมชนผู้ไท และการศึกษาดูงานด้านคนกับป่า

 

ตอบ: จากอำเภอเลิงนกทาใช้ถนนหมายเลข 212 สายเลิงนกทา-อำนาจเจริญ ถึงบ้านห้วยสะแบกแล้วเลี้ยวซ้ายเข้าถนนภายในหมู่บ้านห้วยสะแบก-น้อมเกล้า ระยะทางประมาณ 48 กม. รถยนต์ส่วนตัวเป็นวิธีที่สะดวกที่สุด

 

ตอบ: บ้านน้อมเกล้าเป็นชุมชนผู้ไท มีภาษาพูดและวัฒนธรรมท้องถิ่นของตนเอง รวมถึงพิธีกรรมเหยาที่เกี่ยวข้องกับความเชื่อและการรักษาโรคตามภูมิปัญญาดั้งเดิม

 

ตอบ: สามารถเที่ยวร่วมกับอ่างเก็บน้ำห้วยสะแบก ภูสูง ภูถ้ำพระ ชุมชนบ้านน้อมเกล้า และเส้นทางธรรมชาติในอำเภอเลิงนกทา