วัดนาขวาง

วันเปิดทำการ: ทุกวัน

เวลาเปิดทำการ: 08.00 - 17.00 น.

 

วัดนาขวาง เป็นวัดเก่าในตำบลกาหลง อำเภอเมืองสมุทรสาคร ที่มีคุณค่าทั้งในเชิงประวัติศาสตร์ ศิลปกรรม และความศรัทธาของชุมชนชายฝั่ง วัดแห่งนี้เป็นที่รู้จักอีกชื่อหนึ่งว่า “วัดคูหาสวรรค์” และยังคงเป็นศาสนสถานที่มีการใช้งานอยู่จริงในปัจจุบัน เหมาะสำหรับผู้ที่สนใจวัดเก่าใกล้กรุงเทพ งานศิลปะสมัยอยุธยาตอนปลาย และเส้นทางท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในพื้นที่กาหลง

 

วัดนาขวางตั้งอยู่ในหมู่ที่ 4 บ้านนาขวาง ตำบลกาหลง อำเภอเมืองสมุทรสาคร จังหวัดสมุทรสาคร บนที่ดินประมาณ 20 ไร่ 3 งาน 20 ตารางวา แม้จะไม่ปรากฏหลักฐานผู้สร้างอย่างชัดเจน แต่ข้อมูลประวัติวัดในพื้นที่ระบุว่าวัดแห่งนี้มีความเก่าแก่ย้อนไปถึงสมัยกรุงศรีอยุธยาตอนปลาย และหนังสือประวัติวัดทั่วราชอาณาจักรระบุปีตั้งวัดไว้ที่ พ.ศ. 2315 ก่อนจะได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาใน พ.ศ. 2465

 

เรื่องเล่าที่สืบต่อกันมาในชุมชนทำให้วัดนาขวางมีมิติทางวัฒนธรรมที่น่าสนใจมากขึ้น โดยมีตำนานว่าในสมัยพระเจ้าเสือ พระองค์เสด็จประพาสทางชลมารคผ่านหมู่บ้านนาขวาง และทอดพระเนตรเห็นต้นไม้ใหญ่ริมคลองที่ทอดกิ่งก้านก่ายกันจนคล้ายถ้ำ จึงทรงพระราชทานชื่อวัดว่า “วัดคูหาสวรรค์” ต่อมาเมื่อชื่อหมู่บ้านนาขวางเป็นที่รู้จักแพร่หลาย ชื่อวัดจึงเปลี่ยนมาเป็น “วัดนาขวาง” ตามชื่อท้องถิ่นที่ผู้คนเรียกขานสืบมาจนถึงปัจจุบัน

 

ความสำคัญของวัดนาขวางไม่ได้อยู่เพียงแค่ความเก่าแก่ แต่ยังรวมถึงหลักฐานทางศิลปกรรมที่สะท้อนพัฒนาการของพระพุทธศาสนาในลุ่มน้ำภาคกลางด้วย ภายในพื้นที่วัดเคยมีการขุดพบพระพุทธรูปสมัยอู่ทองในราว พ.ศ. 2467 ซึ่งช่วยยืนยันว่าพื้นที่แห่งนี้มีความสัมพันธ์กับชุมชนโบราณและการตั้งถิ่นฐานในอดีตมายาวนาน

 

หัวใจสำคัญของวัดคือพระอุโบสถเก่า ซึ่งสันนิษฐานว่าสร้างขึ้นในช่วงอยุธยาตอนปลายต่อเนื่องถึงรัตนโกสินทร์ตอนต้น และผ่านการบูรณะซ่อมแซมในสมัยหลัง ตัวอาคารมีหลังคาเครื่องไม้ลดชั้น 3 ชั้น มุงกระเบื้องสีแบบโบราณ ประดับช่อฟ้าใบระกาไม้แกะสลัก ด้านหน้ามีการซ่อมต่อเติมชายคายื่นต่ำในภายหลังโดยใช้เสาปูนรองรับ หน้าบันด้านหน้าเป็นไม้แกะสลักรูปเทพนมและลายกนกที่ผสานลำตัวนาคและเศียรนาคอย่างวิจิตร

 

ประตูและหน้าต่างของพระอุโบสถทาสีแดงเรียบ ไม่มีลวดลายแกะสลักมากนัก แต่ความเรียบดังกล่าวกลับช่วยขับให้มวลรวมของอาคารดูสงบขรึมตามลักษณะวัดโบราณ ภายในประดิษฐานพระพุทธรูปปูนปั้นปางมารวิชัยเป็นพระประธาน พร้อมพระพุทธรูปประทับยืนและประทับนั่งในปางต่าง ๆ ซึ่งมีลักษณะศิลปกรรมต่อเนื่องจากอยุธยาตอนปลายถึงรัตนโกสินทร์ตอนต้น

 

ด้านหน้าพระอุโบสถมีเจดีย์ทรงระฆังกลม 2 องค์ แม้สภาพปัจจุบันจะชำรุดและยอดหักหายไปบางส่วน แต่ยังคงช่วยสะท้อนความเก่าแก่ของพื้นที่ได้อย่างชัดเจน นอกจากนี้ยังมีเสมาโบราณตั้งอยู่ด้านหน้า ซึ่งเป็นอีกองค์ประกอบสำคัญที่ทำให้วัดนาขวางมีคุณค่าทางสถาปัตยกรรมและโบราณคดีมากกว่าวัดชุมชนทั่วไป

 

อีกหนึ่งจุดที่ทำให้วัดนาขวางเป็นที่รู้จักในหมู่ผู้มีศรัทธาคือกิจกรรมปิดทองพระที่ประดิษฐานใต้พระอุโบสถ ปิดทองเสมา ปิดทองลูกนิมิต และลอดใต้พระอุโบสถเพื่อสะเดาะเคราะห์ ซึ่งเป็นรูปแบบการทำบุญที่ชาวบ้านและผู้เดินทางนิยมมาปฏิบัติเมื่อแวะเยือนวัด กิจกรรมเหล่านี้ช่วยให้วัดไม่ได้เป็นเพียงแค่โบราณสถาน แต่ยังเป็นพื้นที่ศรัทธาที่เชื่อมโยงกับชีวิตประจำวันของผู้คน

 

นอกจากพระอุโบสถแล้ว ภายในวัดยังประกอบด้วยอาคารเสนาสนะสำคัญหลายส่วน ได้แก่ ศาลาการเปรียญขนาด 12.80 x 24.50 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2526 หอสวดมนต์ขนาด 10 x 25 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2532 กุฏิสงฆ์ 3 หลัง วิหารขนาด 6.20 x 12 เมตร และศาลาอเนกประสงค์ขนาด 23.20 x 35.20 เมตร ซึ่งสร้างเมื่อ พ.ศ. 2539 รวมถึงศาลาบำเพ็ญกุศล หอกลอง หอระฆัง และศาลสมเด็จกรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์บริเวณปากทางวัด

 

วัดนาขวางจึงมีความน่าสนใจหลายมิติในคราวเดียวกัน ทั้งฐานะวัดราษฎร์เก่าแก่ ศูนย์รวมจิตใจของชุมชน และจุดแวะเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในเส้นทางกาหลง นักท่องเที่ยวที่สนใจวัดเก่าสมุทรสาครมักนิยมจับคู่การมาเยือนวัดนาขวางกับวัดกาหลง วัดแก้วมงคล สะพานสายรุ้งบ้านกาหลง และพื้นที่ป่าชายเลนในตำบลเดียวกัน ทำให้สามารถวางแผนเที่ยวได้แบบครึ่งวันถึงหนึ่งวันอย่างสะดวก

 

รายนามเจ้าอาวาสที่ปรากฏในประวัติของวัด ได้แก่ พระกลัด พระก้อน พระต่วน พระสุด พระเติม เตมิโย พระยนต์ ยนตสีโล และพระครูสุนทรพัฒนาภรณ์ ซึ่งเป็นนามที่ปรากฏในข้อมูลวัดช่วงหลังและเป็นรายชื่อเจ้าอาวาสล่าสุดที่สามารถตรวจสอบพบได้จากแหล่งข้อมูลร่วมสมัย

 

การเดินทาง หากเดินทางด้วยรถยนต์จากกรุงเทพฯ สามารถใช้ถนนพระราม 2 มุ่งหน้าสมุทรสาคร เมื่อข้ามสะพานข้ามคลองสุนัขหอนแล้วให้มุ่งลงใต้ต่อประมาณ 1.5 กิโลเมตร วัดจะอยู่ทางซ้ายมือ เส้นทางนี้เหมาะสำหรับผู้ที่ต้องการแวะไหว้พระระหว่างทางไปกาหลงหรือชายทะเลบ้านกาหลง ส่วนผู้เดินทางด้วยระบบขนส่งสาธารณะสามารถใช้รถไฟสายแม่กลองและลงใกล้สถานีบ้านนาขวาง หรือใช้รถโดยสารที่ผ่านพื้นที่กาหลงแล้วต่อเข้าวัด

 

สำหรับผู้ที่ต้องการเที่ยวต่อหลังไหว้พระ วัดนาขวางถือเป็นจุดเริ่มต้นที่ดี เพราะบริเวณโดยรอบมีทั้งวัดเก่า จุดชมวิวชายฝั่ง ร้านอาหารท้องถิ่น และที่พักหลายรูปแบบ โดยเฉพาะเส้นทางไปสะพานสายรุ้งบ้านกาหลงซึ่งเป็นแลนด์มาร์กถ่ายภาพยอดนิยมของสมุทรสาคร และเส้นทางไปศาลพันท้ายนรสิงห์ที่เหมาะสำหรับการเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ต่อในวันเดียวกัน

 

 

ตอบ: วัดนาขวางตั้งอยู่ที่หมู่ 4 บ้านนาขวาง ตำบลกาหลง อำเภอเมืองสมุทรสาคร จังหวัดสมุทรสาคร

 

ตอบ: วัดนาขวางมีชื่อเดิมว่า “วัดคูหาสวรรค์” ตามเรื่องเล่าที่เกี่ยวกับต้นไม้ริมคลองซึ่งทอดกิ่งก้านคล้ายถ้ำ

 

ตอบ: จุดเด่นคือพระอุโบสถเก่า ศิลปกรรมไม้แกะสลัก เจดีย์โบราณ 2 องค์ เสมาเก่า และการลอดใต้พระอุโบสถเพื่อสะเดาะเคราะห์

 

ตอบ: รายชื่อเจ้าอาวาสล่าสุดที่ตรวจสอบพบคือ พระครูสุนทรพัฒนาภรณ์

 

ตอบ: ใช้ถนนพระราม 2 แล้วเลี้ยวเข้าสู่พื้นที่กาหลง โดยจากสะพานข้ามคลองสุนัขหอนให้มุ่งลงใต้ประมาณ 1.5 กิโลเมตร วัดจะอยู่ทางซ้ายมือ

 

ตอบ: สามารถเที่ยวต่อได้ที่วัดกาหลง วัดแก้วมงคล สะพานสายรุ้งบ้านกาหลง พื้นที่ป่าชายเลนตำบลกาหลง และศาลพันท้ายนรสิงห์