มวยไทยมรดกทางวัฒนธรรมของคนไทย

มวยไทยมรดกทางวัฒนธรรมของคนไทย หากพูดถึง “มวยไทย” เชื่อว่าคนไทยรู้จักกันเป็นอย่างดี เพราะเป็นศิลปะการต่อสู้ที่มีเอกลักษณ์ประจำชาติมายาวนาน ตามหลักฐานทางประวัติศาสตร์ไทย ศิลปะการต่อสู้ประเภทนี้ปรากฏอยู่ในทุกภูมิภาคและมีชื่อเรียกที่แตกต่างกันออกไป เช่น มวยท่าเสาของภาคเหนือ มวยไชยาของภาคใต้ มวยโคราชของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ รวมทั้งมวยลพบุรี และมวยพระนครของภาคกลาง จนมีสุภาษิตว่า “หมัดหนักโคราช เก่งลพบุรี ท่าดีไชยา เร็วกว่าท่าเสา”

 

ท่าสำคัญที่ใช้ในมวยไทยเรียกว่า "แม่ไม้มวยไทย" และถือเป็นท่าพื้นฐานของมวยไทย ซึ่งผู้ฝึกมวยไทยนั้นจะต้องเรียนรู้และฝึกฝนก่อนขึ้นเวทีซึ่งเป็นครูมวยไทยผู้เชี่ยวชาญมวยไทยได้แบ่งออกเป็น 15 ไม้ ได้แก่ สลับฟันปลา, ปักษาแหวกรัง, ชวาซัดหอก, อิเหนาแทงกริชยอเขาพระสุเมรุ, ตาเถรค้ำฝึก, จระเข้ฟาดหาง, หักงวงไอยรา, นาคาบิดหาง, มอญยันหลัก, ปีกลูกทอย, วิรุฬหกกลับดับชวาลา, ขุนยักษ์จับลิง และหักคอเอราวัณ ซึ่งนอกจากนี้ยังมีรูปแบบการใช้ศิลปะมวยไทยที่แยกจากแม่ไหมที่เรียกว่า "ลูกไม้มวยไทย" โดยผู้ฝึกต้องผ่านเทคนิคมวยไทยแม่ไม้ก่อนคือ แบ่งออกเป็น 15 แม่สาย เช่น เอราวัณเสยงา และบาทาลูบพักตร์ เป็นต้น

 

นอกจากนี้สิ่งที่ขาดไม่ได้ของมวยไทยก็คือ “รำไหว้ครูมวยไทย” ซึ่งถือเป็นประเพณีสำคัญของการชกมวยไทย เป็นพิธีอันศักดิ์สิทธิ์ ผู้ที่จะฝึกเป็นนักมวยจะต้องเป็นครูก่อน เปรียบเสมือนการให้ตัวเองตามคำสั่งสอนของครู มอบความไว้วางใจให้กับอาจารย์ของคุณ คุณต้องเคารพและให้เกียรติพวกเขา เพื่อศึกษาศาสตร์ต่างๆเพื่อเป็นนักมวยผู้กล้าหาญ

 

มวยไทยได้รับความนิยมอย่างมากในสมัยต้นรัตนโกสินทร์ และเจริญรุ่งเรืองในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ทรงรับสั่งให้จัดการแข่งขันมวยหน้าพระราชวัง โดยคัดเลือกนักมวยฝีมือดีจากทุกภูมิภาคมาแข่งขัน นักมวยคนใดที่ชกเป็นที่พอพระทัยพระมหากษัตริย์จะได้รับพระราชทานยศ และโปรดเกล้าฯ กรมสามัญศึกษาในขณะนั้นได้รวมการสอนมวยไทยเป็นวิชาบังคับในโรงเรียนฝึกหัดครูพลศึกษาด้วย ต่อมาในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 7 มีการใช้เชือกพันมือมวย และเปลี่ยนมาสวมนวมแทน ต่อมาได้กำหนดกฎเกณฑ์การชกมวยขึ้นและมีเวทีมวยมาตรฐานสากลแห่งแรกเกิดขึ้น ได้แก่ สนามมวยลุมพินี และสนามมวยราชดำเนิน

 

มวยไทย ได้รับการยอมรับในระดับสากลแล้ว มีการแข่งขันมวยไทยอาชีพภายใต้การควบคุมของสภามวยโลกมวยไทย (WBC Muaythai) และการจัดตั้งองค์กรที่เกี่ยวข้องกับมวยไทย เช่น สหพันธ์มวยไทยสมัครเล่นนานาชาติ (สหพันธ์มวยไทยนานาชาติ) หรือ IFMA มีแผนที่จะผลักดันมวยไทยเข้าสู่การแข่งขันกีฬาโอลิมปิก จากนั้นเมื่อวันที่ 25 เมษายน พ.ศ. 2557 องค์การสหประชาชาติ (UN) ได้ประกาศให้มวยไทยเป็นกีฬาของประชาคมโลก โดยลงนามข้อตกลงความร่วมมือกับสภามวยไทยโลกและสหพันธ์มวยไทยสมัครเล่นนานาชาติด้วย